V SA/Wa 4449/15
WyrokWSA w Warszawie2016-10-25
Skład orzekający: Tomasz Zawiślak, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na zakup prasy i innych przedmiotów, w tym telewizora, dyktafonu, kalkulatora, telefonu i monitora komputerowego, mogą być uznane za wykorzystanie dotacji celowej niezgodnie z przeznaczeniem, jeśli zostały poniesione po zakończeniu okresu, na który dotacja była przeznaczona, lub nie były niezbędne do realizacji zadania?Ratio decidendi
Wydatki poniesione na zakup prasy i innych przedmiotów, które nie były niezbędne do realizacji zadania kwalifikacji wojskowej lub zostały poniesione po zakończeniu tego zadania, stanowią wykorzystanie dotacji celowej niezgodnie z przeznaczeniem. Dotacja celowa powinna być przeznaczona na finansowanie lub dofinansowanie realizacji konkretnych zadań publicznych, a poniesione wydatki muszą być celowe, oszczędne i bezpośrednio związane z realizacją tych zadań.Stan faktyczny
Powiat M. otrzymał dotację celową na realizację zadania związanego z kwalifikacją wojskową w 2012 roku. Kontrola wykazała, że część środków (5 730,48 zł) została wykorzystana na zakup prasy, dyktafonu, telefonu, kalkulatora, telewizora, uchwytu do telewizora i monitora komputerowego. Organy administracji uznały te wydatki za niezgodne z przeznaczeniem dotacji, ponieważ zostały poniesione po zakończeniu kwalifikacji wojskowej lub nie były niezbędne do jej przeprowadzenia. Wojewoda wydał decyzję nakazującą zwrot dotacji, a Minister Finansów utrzymał ją w mocy. Powiat złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, kwestionując zasadność uznania wydatków za niezgodne z przeznaczeniem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] [...] na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej podlegającej zwrotowi do budżetu państwa: oddala skargę.
Przedmiotem skargi, wniesionej przez Powiat M. (dalej jako Skarżący) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jest decyzja Ministra Finansów nr [...] z dnia [...] września 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Wojewody W. nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. orzekającą zwrot przez stronę dotacji celowej w wysokości 5 730,48 zł wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W wyniku przeprowadzonej w roku 2014 w Starostwie Powiatowym w M. kontroli m.in. w zakresie wykorzystywania i rozliczania dotacji celowych przekazanych stronie z budżetu państwa w latach 2012-2014 ustalono, że ze środków dotacji celowej przekazanej Powiatowi na realizację w roku 2012 zadania w rozdz. 75045 - Kwalifikacja wojskowa, § 2110 - Dotacje celowe przekazane z budżetu państwa na zadania bieżące z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone ustawami realizowane przez powiat, wykorzystano niezgodnie z przeznaczeniem kwotę 5 730,48 zł, w tym:
• kwotę 259 zł za zakup dyktafonu cyfrowego (faktura VAT nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r.),
• kwotę 42 zł za zakup prasy (faktura VAT nr [...] z dnia [...] marca 2012 r.),
• kwotę 884,94 zł za zakup telefonu oraz pilota prezentacyjnego (faktura VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. wraz z fakturą korygującą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.),
• kwotę 335,54 zł za zakup kalkulatora i zasilacza (faktura VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.),
• kwotę 3 480 zł za zakup telewizora wraz z akcesoriami (faktura VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.),
• kwotę 80 zł za zakup uchwytu do telewizora (faktura VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.),
• kwotę 649 zł za zakup monitora komputerowego (faktura VAX nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r.).
Powyższe opisano w wystąpieniu pokontrolnym z 13 stycznia 2015r.
W związku z brakiem dokonania zwrotu ww. kwoty - części dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem - pismem z 17 lutego 2015 r. Wojewoda wszczął z urzędu postępowanie w sprawie, a następnie - po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z 18 marca 2015 r. orzekł w przedmiocie określenia kwoty dotacji celowej podlegającej do zwrotu do budżetu państwa w wysokości 5 730,48 zł stanowiącej wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem część dotacji celowej udzielonej na rok 2012 z budżetu państwa na realizację ww. zadania z zakresu administracji rządowej oraz w przedmiocie określenia terminów, od których należy naliczyć odsetki w sprawie.
Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania Minister zaskarżoną decyzją z [...] września 2015 r., o wskazanym wyżej numerze, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Wojewoda dokonał prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. W toku postępowania nie wykazano bowiem, by zakup prasy oraz wskazanych przedmiotów był celowy, służył prawidłowej realizacji dotowanego zadania. Zakupione przez Powiat prasa oraz pozostałe przedmioty nie były niezbędne do wykonywania prac związanych z przeprowadzeniem kwalifikacji wojskowej.
Organ zauważył, że kwalifikacje wojskowe prowadzono w roku 2012 w dniach 5-16 marca. Oznacza to, że co do zasady nie mogły służyć bezpośrednio wskazanemu celowi wydatki poniesione po zakończeniu kwalifikacji wojskowych dokonane na podstawie faktur VAT:
• nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. (na kwotę 42 zł za zakup prasy),
• nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. wraz z fakturą korygującą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. (na kwotę 884,94 zł za zakup telefonu oraz pilota prezentacyjnego),
• nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. (na kwotę 335,54 zł za zakup kalkulatora wraz z zasilaczem),
• nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. (na kwotę 3480 zł za zakup telewizora wraz z akcesoriami),
• nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. (na kwotę 80 zł za zakup uchwytu do telewizora),
nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. (na kwotę 649 zł za zakup monitora komputerowego).
Odnosząc się do zakupu prasy Minister stwierdził, że trudno było uznać prasę za pomoce naukowe, jak chciał to uczynić Powiat. Podkreślił, że zakupiona prasa nie miała charakteru specjalistycznego oraz została dokonana po przeprowadzeniu kwalifikacji.
Zdaniem Ministra Finansów wskazane przedmioty nie mogły być wykorzystane w celu, na jaki przyznano dotację (na potrzeby kwalifikacji wojskowej). Jak wynika z pisma z dnia 2 października 2014 r., zakupiony sprzęt tj. dyktafon, monitor, kalkulator i telefon bezprzewodowy znajduje się w biurze pracownika merytorycznie odpowiedzialnego za zadania z zakresu przeprowadzenia kwalifikacji wojskowej, z wyjątkiem telewizora, który zamontowany został w świetlicy.
Przeznaczenie zatem części dotacji celowej na pokrycie w roku 2012 kosztów zakupu prasy oraz wskazanych urządzeń po zakończeniu kwalifikacji wojskowej należy uznać za wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Wskazane wydatki dotyczyły innych zadań niż te, na które przeznaczone zostały środki. W toku prowadzonego postępowania w żaden sposób nie wykazano by wydatki te miały jakikolwiek bezpośredni związek z przeprowadzoną kwalifikacją wojskową. Tym samym zarzut dotyczący naruszenia art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 885, ze zm., dalej: u.f.p.) organ odwoławczy uznał za niezasadny.
W ocenie Ministra Finansów nie naruszono w sprawie także art. 35 ust. 2 w związku z art. 32a ust. 1 pkt 1 - 3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministra Obrony Narodowej w sprawie kwalifikacji wojskowej poprzez, zdaniem strony, błędną wykładnię i zastosowanie, które doprowadziło do ustaleń, że wydatki w postaci zakupu prasy i pozostałych przedmiotów - zostały uznane za wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem. Okoliczności faktyczne sprawy, tj. zakupienie ze środków dotacji celowej prasy i wskazanych urządzeń oraz termin zakupu (po przeprowadzeniu kwalifikacji wojskowej), brak podstaw do powiązania wykonanych usług z przeprowadzoną kwalifikacją wojskową wskazują, że zakupione przedmioty nie były niezbędne do pracy organów przeprowadzających kwalifikacje wojskowe, ani też nie były bezpośrednio związane z tym przedsięwzięciem.
W ocenie Ministra brak w przepisach szczegółowych zasad wydatkowania i rozliczenia dotacji celowej z budżetu państwa nie stanowi przesłanki pozwalającej uznać każdy dokonany ze środków przyznanej dotacji celowej zakup za zasadny i zgodny z przeznaczeniem, na jaki dotacja została przyznana. Dotacja bowiem winna dotyczyć przedmiotów niezbędnych do pracy organów. Takie sformułowanie przepisów pozwala na dokonywanie indywidualnej oceny wykorzystania dotacji celowej w każdej sprawie.
Organ odwoławczy nie zgodził się także, z naruszeniem art. 129 i art. 150 u.g.h. z powodu nie zawarcia przez Wojewodę W. z jednostką samorządu terytorialnego stosownej umowy pozwalającej na określenie wydatków ponoszonych na kwalifikację wojskową oraz kontrolę jej wykonania. W jego ocenie okoliczność braku zawarcia umowy co do zasady nie może stanowić podstawy do odstąpienia od określenia kwoty podlegającej do zwrotu do budżetu państwa z powodu wykorzystania jej niezgodnie z przeznaczeniem.
Ponadto organ uznał pozostałe podnoszone zarzuty za niezasadne.
Pismem z dnia 6 października 2015r. Strona skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które doprowadziło do przyjęcia, iż wydatki w postaci zakupu prasy, wydatki poniesione na remont sali narad oraz na czyszczenie krzeseł - zostały uznane za wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem,
2) art. 129 i art. 150 u.f.p. poprzez brak zawarcia przez Wojewodę Wielkopolskiego z jednostką samorządu terytorialnego stosownej umowy pozwalającej na określenie celowości wydatków ponoszonych na kwalifikacje wojskową oraz kontrolę jej wykonania,
3) art. 35 ust. 2 w związku z art. 32a ust. 1 pkt 1 - 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 827 ze zm., dalej: ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP) oraz §13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 listopada 2009 r. w sprawie kwalifikacji wojskowej (Dz.U. Nr 202, poz. 1566 ze zm., dalej: rozporządzenie) poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które doprowadziło do ustaleń, iż wydatki w postaci zakupu prasy i pozostałych urządzeń - zostały uznane za wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem,
4) art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013r., poz. 267 ze zm. dalej: k.p.a.) poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całości materiału dowodowego, który doprowadził do przyjęcia, że niezasadnym było poniesienie wydatków na zakup prasy i pozostałych urządzeń,
W uzasadnieniu skargi Powiat szczegółowo rozwinął powyższe zarzuty.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumenty wyrażane wcześniej w swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. Nr 718 z p. zm. – dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Za podstawę wyroku Sąd przyjął prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane przez Ministra Finansów oraz Wojewodę W. zawarte w decyzjach z dnia [...] września 2015 r. oraz z dnia [...] marca 2015 r. , jak też w odpowiedzi na skargę (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przedmiotem rozpoznania sądu w niniejszej sprawie była prawidłowość decyzji Ministra Finansów, nakładającej na stronę obowiązek zwrotu dotacji celowej w wysokości 5 730,48 zł wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem na zakup prasy i pozostałych przedmiotów.
W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, organ administracji nie dopuścił się naruszenia wskazanych w skardze przepisów procedury ani też wymienionych przepisów prawa materialnego, co mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny ustalony został w toku postępowania administracyjnego prawidłowo, organ nie dopuścił się dowolności w przyjętych ocenach. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Art. 126 u.f.p. stanowi, że dotacje są to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych.
Zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p., dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem - podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.
W myśl ust. 4 art. 169 u.f.p. zwrotowi do budżetu państwa podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości.
Art. 169 ust. 5 pkt 1 u.f.p. stanowi, że odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu państwa nalicza się, począwszy od dnia przekazania z budżetu państwa dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem - z zastrzeżeniem, że jeżeli dotacja stanowi pomoc publiczną, w rozumieniu art. 87 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, odsetki nalicza się od dnia przekazania dotacji beneficjentowi.
Ponadto art. 169 ust. 6 u.f.p. stanowi, że w przypadku niedokonania zwrotu dotacji w terminie, o którym mowa w ust. 1 oraz w art. 150 pkt 5, art. 151 ust. 2 pkt 6, art. 168 ust. 1 i 2, organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki.
Po przedstawieniu przepisów ogólnych dotyczących dotacji należy zauważyć, że w sprawie dotacja z budżetu państwa została udzielna Powiatowi na realizację w roku 2012 zadania w dz. 750 – Administracja publiczna, w rozdz. 75045 - Kwalifikacja wojskowa, § 2110 - Dotacje celowe przekazane z budżetu państwa na zadania bieżące z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone ustawami realizowane przez powiat. A więc zastosowanie znajdzie także ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie z art. 23 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP administrowanie rezerwami osobowymi dla celów powszechnego obowiązku obrony obejmuje: 1) przeprowadzanie rejestracji i kwalifikacji wojskowej; 2) określanie zdolności do służby wojskowej; 3) przeznaczanie do: a) służby wojskowej, b) służby w obronie cywilnej, c) służby w jednostkach zmilitaryzowanych; 4) uzupełnianie Sił Zbrojnych; 5) prowadzenie ewidencji wojskowej; 6) wykonywanie innych czynności w tym zakresie.
W myśl art. 25 ust. 1 ww. ustawy do przeprowadzania czynności związanych z wykonywaniem powszechnego obowiązku obrony oraz do współdziałania z organami wojskowymi w zakresie określonym w art. 24 ust. 1 są właściwy wojewoda oraz wójt (burmistrz, prezydent miasta) lub starosta sprawujący władzę administracji ogólnej oraz organy samorządu terytorialnego.
Art. 32a ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP stanowi, że starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) na potrzeby przeprowadzenia kwalifikacji wojskowej:
1) zapewnia lokal dla wójta lub burmistrza (prezydenta miasta), powiatowej komisji lekarskiej i wojskowego komendanta uzupełnień wraz z wyposażeniem oraz przedmioty niezbędne do pracy tych organów, a także pomieszczenia wraz z wyposażeniem, niezbędne przy wprowadzaniu danych do ewidencji wojskowej osób stawiających się do kwalifikacji wojskowej;
2) może zatrudnić, na podstawie umowy o pracę na czas określony lub umowę zlecenia, nie więcej niż cztery osoby do prac związanych z wprowadzaniem danych do ewidencji wojskowej osób stawiających się do kwalifikacji wojskowej i wydawaniem wojskowych dokumentów osobistych oraz osobę do prowadzenia zajęć z osobami zgłaszającymi się do kwalifikacji wojskowej w lokalu, w którym jest prowadzona kwalifikacja wojskowa;
3) zapewnia porządek w lokalu, w którym jest prowadzona kwalifikacja wojskowa oraz bezpieczeństwo pracy organów, o których mowa w pkt 1, a także odpowiada za zabezpieczenie pomieszczeń i dokumentacji po zakończeniu urzędowania tych organów.
Natomiast zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP kwalifikację wojskową przeprowadzają wojewodowie przy współudziale szefów wojewódzkich sztabów wojskowych, wojskowych komendantów uzupełnień i starostów, a także wójtów lub burmistrzów (prezydentów miast). Za przeprowadzenie kwalifikacji wojskowej na terenie powiatu (miasta na prawach powiatu) odpowiada starosta (prezydent miasta) (ust. 2 art. 35 ww. ustawy).
Z kolei w rozporządzeniu z dnia 23 listopada 2009 r. w sprawie kwalifikacji wojskowej (Dz.U., Nr 202, poz. 1566 ze zm.), wydanym na podstawie art. 44 ww. ustawy, przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministra Obrony Narodowej, wskazano określone obowiązki starosty. I tak starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) przedstawia wojewodzie:
1) propozycje do planu przeprowadzenia kwalifikacji wojskowej (...),
2) wnioski, o których mowa w § 8 ust. 3;
3) liczbę osób planowanych do zatrudnienia, stosownie do art. 32a ust. 1 pkt 2 ustawy;
4) sposób:
a) zapewnienia lokali i pomieszczeń dla organów uczestniczących w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej,
b) wyposażenia lokali i pomieszczeń w przedmioty niezbędne do pracy organów uczestniczących w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej,
c) zapewnienia porządku w lokalach, w których przeprowadzana jest kwalifikacja wojskowa,
d) zapewnienia bezpieczeństwa pracy organów uczestniczących w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej,
e) zabezpieczenia pomieszczeń i dokumentacji po zakończeniu urzędowania organów uczestniczących w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej,
5) przewidywany ogólny koszt kwalifikacji wojskowej na obszarze powiatu, z wyszczególnieniem kwot przewidywanych na poszczególne przedsięwzięcia obejmujące zakres kwalifikacji wojskowej;
6) inne informacje dotyczące organizacji i przeprowadzenia kwalifikacji wojskowej na obszarze powiatu.
Po przedstawieniu podstaw prawnych mających zastosowanie w sprawie Sąd wskazuje, że organ odwoławczy, wbrew twierdzeniom Powiatu, nie naruszył cyt. art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p.
W ustawie o finansach publicznych brak jest legalnej definicji przeznaczenia dotacji, czy też ściślej wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Pojęcie to jednakże zostało zdefiniowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i zgodnie z nim wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem polega na zapłacie ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja była udzielona.
Słusznie organy orzekające wskazały, że część wykonanych zadań w 2012r. w ramach powszechnego obowiązku obronnego RP zostało, sfinansowanych z dotacji, została przeznaczona na pokrycie wydatków nieuzasadnionych, które nie służyły celom na które dotacja została udzielona. W pierwszej kolejności z cytowanych wyżej przepisów w żaden sposób nie wynika, że Powiat mógł sfinansować z dotacji zakup prasy. Z powołanych przepisów Powiat mógł co najwyżej zakupić przedmioty niezbędne do pracy organów uczestniczących w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej. Prasa nie jest przedmiotem niezbędnym do pracy organów, nie jest także, jak wskazuje strona skarżąca, pomocą naukową. a faktura z 20 marca 2012r. za tę prasę została wystawiona i dotyczyła sprzedaży prasy dokonanej, już po zakończeniu kwalifikacji wojskowej mającej miejsce w dniach 5-16 marca 2012r. Z faktury tej ewidentnie wynika, że sprzedaż miała miejsce w dacie jej wystawienia, tj. 20 marca 2012r. Należy zatem stwierdzić, że zakup prasy nie jest związany bezpośrednio z zadaniem, na które strona otrzymała dotację. Dlatego też, przyjmując nawet, że faktura z 20 marca 2012r. dotyczy prasy zakupionej w dniach 5-16 marca 2012r., co jednak w żaden sposób z niej nie wynika, nie mogła zostać pokryta z udzielonej dotacji. Zatem słusznie organ uznał ten wydatek za wydatek poniesiony niezgodnie z przeznaczeniem.
W ocenie sądu również pozostałe poniesione wydatki na zakup pozostałych przedmiotów również zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem.
W pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że poniesione wydatki nie miały bezpośredniego związku z przeprowadzoną kwalifikacją wojskową. Wydatki te w większości zostały poniesione już po przeprowadzonej klasyfikacji wojskowej, a więc, już z tej przyczyny nie mogły mieć związku z przeprowadzoną kwalifikacją wojskową. Z kolei zakup dyktafonu w ocenie Sądu prawidłowo został zakwalifikowany przez organy jako zbędny do przeprowadzenia klasyfikacji, ponadto odnośnie zakupu monitora komputerowego trzeba podkreślić, iż wydatek na niego został dokonany już po zwrocie przez Skarżącego niewykorzystanej części dotacji.
Z przyczyn wskazanych powyżej bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 35 ust. 2 w związku z art. 32a ust. 1 pkt 1-3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP oraz § 13 rozporządzenia, gdyż strona miała obowiązek zapewnić jedynie przedmioty niezbędne do pracy organów, a nie wykraczające poza ten zakres. Zakupienie ze środków dotacji celowej prasy i wskazanych innych przedmiotów (po przeprowadzeniu kwalifikacji wojskowej), a także brak podstaw do ich powiązania z przeprowadzoną kwalifikacją wojskową wskazują, że zakupione przedmioty nie były niezbędne do pracy organów przeprowadzających kwalifikacje wojskowe, ani też nie były bezpośrednio związane z tym przedsięwzięciem.
Bezzasadny jest również zarzutu naruszenia art. 129 i art. 150 u.f.p. poprzez niezawarcie przez Wojewodę W. ze stroną stosownej umowy pozwalającej na określenie wydatków ponoszonych na kwalifikację wojskową oraz kontrolę jej wykonania.
Trzeba wyjaśnić, że istotnie w sprawie nie zawarto takiej umowy. Jednakże nie ma to żadnego znaczenia, gdyż w ramach takiej umowy, wbrew temu co zdaje się sugerować skarżąca, w sposób kazuistyczny nie byłyby wymienione wydatki, które mogą podlegać rozliczeniu w ramach przyznanej dotacji. Co więcej skarżąca nie kwestionowała w 2012r. okoliczności przyznania jej dotacji i uprawnienia do dysponowania środkami.
W sprawie Skarżąca strona poniosła wydatek na prasę oraz pozostałe wskazane przedmioty. Jednakże, zgodnie z tym co zostało już wyżej wskazane, z powołanych przepisów jasno wynika na co wydatki z dotacji mogły być przeznaczone. W szczególności należy zwrócić uwagę na art. 32a ust. 1 pkt 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, który nakazuje zapewnić tylko lokal i wyposażenie niezbędne do pracy tych organów. Natomiast powołane wydatki nie są niezbędne i co najważniejsze nie służyły realizacji zadania kwalifikacji wojskowej. Z dotacji mogły być bowiem pokryte tylko wydatki służące bezpośrednio realizacji zadania, a nie wszystkie inne. Z dotacji nie mogły zostać pokryte zarówno wydatki służące przysporzeniu w majątku Powiatu, jak i te które nie są niezbędne na realizację dotowanego zadania i bezpośrednio nie służą jego wykonaniu.
Trzeba także zauważyć, że zgodnie z art. 44 ust. 3 u.f.p. wydatki publiczne powinny być dokonywane: 1) w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad: a) uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, b) optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów; 2) w sposób umożliwiający terminową realizację zadań; 3) w wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
Zatem wszystkie poniesione przez stronę wydatki winny odpowiadać ww. kryteriom. Skoro kwalifikacja wojskowa trwa kilka dni, to - jak słusznie zauważył Minister Finansów w odpowiedzi na skargę - oceniając zasadność zakupów należy brać po uwagę specyfikę wskazanego zadania i zasadę oszczędnego wydawania środków. Zakupione na użytek zadania przedmioty nie powinny być wykorzystywane do innych celów. Wszelkie niezbędne przedmioty powinny służyć wyłącznie potrzebom przeprowadzonej kwalifikacji wojskowej.
Reasumując ten wątek uzasadnienia w stanie faktycznym sprawy, trudno zgodzić się ze stroną, że okoliczność braku zawarcia umowy może uzasadniać tak szeroką, jak przyjęta przez Powiat, dowolność interpretacyjną. Zawarcie umowy lub jej brak nie stanowi elementu postępowania administracyjnego. Okoliczność odnośnie braku zawarcia umowy co do zasady nie może stanowić podstawy do odstąpienia od określenia kwoty podlegającej do zwrotu do budżetu państwa z powodu wykorzystania jej niezgodnie z przeznaczeniem.
W ocenie Sądu nie znajdują również uzasadnienia w realiach tej sprawy zarzuty naruszenia art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. Rozstrzygnięcie sprawy zostało podjęte przez organy administracji, po zgromadzeniu materiału dowodowego, w tym, przede wszystkim wytworzony przez Stronę skarżącą.
Organy podjęły decyzję, po dokonaniu pełnej analizy zebranego materiału dowodowego dotyczącego sprawy. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględnił wszystkie okoliczności i dowody zgromadzone w toku postępowania oraz odniósł się w swojej decyzji do wszystkich twierdzeń i zarzutów. Rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o dokładnie wyjaśniony stan faktyczny przy uwzględnieniu interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Organ wyjaśnił podstawy faktyczne oraz prawne wydanej decyzji, uzasadniając przesłanki, którymi się kierował podejmując rozstrzygnięcie.
Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.
Jak już wyżej wskazano, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że został on wydany z naruszeniem przepisu prawa materialnego wpływającym na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 litera a-c p.p.s.a.).
Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa materialnego czy procesowego na treść decyzji, a więc ukształtowanych w niej stosunków administracyjnoprawnych materialnych lub procesowych. Sąd, uchylając z tych powodów decyzję, musi zatem wykazać, że gdyby nie doszło do stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (patrz: wyrok NSA z 19 października 2011r., sygn. akt I OSK 915/11).
Dlatego też zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i uchylenie decyzji może nastąpić jedynie wówczas, gdy stwierdzone naruszenie przepisów miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w takim wypadku rzeczą Sądu jest wykazanie, że uchybienie przepisom prawa przez organ orzekający było tak istotne, że przy poprawnym ich zastosowaniu brzmienie osnowy decyzji byłoby lub mogłoby być inne.
W tym stanie rzeczy, uznając zaskarżoną decyzję za prawidłową, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło