V SA/Wa 447/18
WyrokWSA w Warszawie2018-05-08
Skład orzekający: Tomasz Zawiślak, Marek Krawczak, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja o nieuwzględnieniu protestu wnioskodawcy od oceny jego projektu, wydana przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, jest zgodna z prawem, w szczególności w kontekście poprzednich orzeczeń WSA i NSA dotyczących tej samej sprawy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) prawidłowo rozpatrzyło protest wnioskodawcy. Pomimo wcześniejszych orzeczeń sądów wskazujących na potrzebę uzasadnienia oceny, NCBiR w informacji o nieuwzględnieniu protestu odniosło się do zarzutów i przedstawiło logiczne uzasadnienie, zgodne z regulaminem konkursu i opisem kryteriów wyboru projektów. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa dotyczy legalności oceny, a nie jej merytorycznej zasadności, a wnioskodawca musi spełnić wszystkie kryteria, aby uzyskać dofinansowanie.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) o nieuwzględnieniu jego protestu od oceny wniosku o dofinansowanie projektu. Wniosek został pierwotnie oceniony negatywnie z powodu niespełnienia kryteriów dostępu. Po wcześniejszych orzeczeniach WSA i NSA, które wskazały na naruszenie prawa w procesie oceny, NCBiR ponownie rozpatrzyło protest. Ostatecznie, mimo uwzględnienia jednego z zarzutów i podwyższenia punktacji w jednym kryterium, projekt nadal nie spełniał wymogów dofinansowania. Skarżący zarzucił NCBiR m.in. brak uzasadnienia informacji o nieuwzględnieniu protestu, nieuprawnione rozszerzenie zarzutów oraz błędną ocenę kryteriów dotyczących własności intelektualnej, kadry zarządzającej i zapotrzebowania rynkowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi [...] w [...] na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę.
Przedmiotem skargi [...] w [...] (dalej: Skarżący lub Strona) jest informacja o nieuwzględnieniu protestu z [...] stycznia 2018 r. od oceny dofinansowania projektu wydana przez Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, nr [...], z [...] lutego 2018 r.
Zaskarżona informacja została sporządzona w następujący stanie faktycznym:
[...] w [...] złożył wniosek o dofinansowanie projektu pn. "[...]" w ramach konkursu nr 1/4.1.2/2016 realizowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (dalej: NCBiR lub Organ) w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, Oś priorytetowa - Zwiększenie potencjału naukowo - badawczego, Działanie - Badania naukowe i prace rozwojowe, Poddziałanie - Regionalne agendy naukowo-badawcze.
NCBiR pismem z [...] listopada 2016 r. nr [...] poinformował Skarżącego, że ocenę merytoryczną wniosku zakończono z wynikiem negatywnym. Wniosek nie został wybrany do dofinansowania z uwagi na niespełnienie w II etapie oceny wszystkich kryteriów dostępu, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 5 pkt 1 i 2 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, tj. kryterium: Projekt obejmuje badania przemysłowe i prace rozwojowe albo prace rozwojowe oraz dotyczy innowacji produktowej lub procesowej.
Na powyższe pismo Skarżący złożył [...] listopada 2016 r. protest, który nie został przez NCBiR uwzględniony, pomimo uznania niektórych zarzutów za zasadne.
Wyrokiem z 17 marca 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 271/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.
W dniu 21 czerwca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem w sprawie o sygn. akt II GSK 1676/17: oddalił skargę kasacyjną NCBiR od wyroku z 17 marca 2017 r.
W wyniku dalszego procedowania w sprawie NCBiR poinformowało skarżącego, że protest z [...] listopada 2016 r. od wyniku oceny merytorycznej wniosku został uwzględniony i projekt został skierowany do etapu oceny merytorycznej.
Pismem z [...] grudnia 2017 r. NCBiR poinformowało Skarżącego, że zakończono ocenę merytoryczną wniosku o numerze [...] z wynikiem negatywnym – projekt pt. [...] został umieszczony na Liście projektów nierekomendowanych do dofinansowania z uwagi na:
1. niespełnienie w II etapie oceny wszystkich kryteriów dostępu, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 5 pkt 1 i 2 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020- projekt nie spełnia kryteriów dostępu:
a. - własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu;
b. - kadra zarządzająca oraz sposób zarządzania w projekcie umożliwia jego prawidłową realizację;
2. nieuzyskanie w II etapie oceny co najmniej 3 punktów w kryteriach merytorycznych punktowanych, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 3 i 4 oraz ust. 5 pkt 3 i 4 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 – projekt nie uzyskał wymaganej liczby 3 punktów w ramach kryteriów punktowanych:
- oryginalność rozwiązania będącego przedmiotem projektu,
- zapotrzebowanie rynkowe i opłacalność wdrożenia,
suma uzyskanych punktów wyniosła 15, a szczegółowe uzasadnienie stanowi Karta Oceny Merytorycznej załączona do niniejszego pisma, jak również z uwagi na powyższe projekt nie został zakwalifikowany do dofinansowania.
Skarżący wniósł do NCBiR Protest w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku o dofinansowanie nr [...] wskazując, że nie zgadza się z oceną następujących kryteriów wyboru projektów:
I. ocena gospodarcza: kryterium dostępu nr 1 własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu, kwestionując:
• uznanie przez recenzentów za nieprawidłową chęć dokonania zgłoszenia co najmniej na poziomie kraju, a które zdaniem Skarżącego wyraźnie wskazuje zamiar opatentowania urządzenia również poza granicami kraju,
• uznanie za zbyt ogólnikowe wskazanie nazw jedynie najważniejszych baz danych i publikacji podczas gdy wyraźnie wskazano, że sprawdzeniu podlegało więcej z nich, recenzent nie zakwestionował słów kluczowych, brak możliwości osiągnięcia innego wyniku w przypadku braku powiązań. Skarżący podniósł również, że w tym zakresie wymogiem było uprawdopodobnienie a nie udowodnienie braku dostępnych i objętych ochroną rozwiązań, a stwierdzenie o niespełnieniu kryterium nie zostało uzasadnione.
II. ocena gospodarcza: kryterium dostępu nr 2 Kadra zarządzająca oraz sposób zarządzania w projekcie umożliwia jego prawidłową realizację, podnosząc, że recenzent w sposób nieprawidłowy wnioski o niespełnieniu kryterium wywodzi nie z oceny doświadczenia w zarządzaniu całej kadry zarządzającej projektem, a jedynie z powodu oceny kompetencji w zarządzaniu projektami kierownika projektu prof. [...], które zdaniem skarżącego dyskryminuje osoby bez lub z niewielkim doświadczeniem w zarządzaniu projektem,
III. ocena gospodarcza: kryterium punktowane nr 1 Oryginalność rozwiązania będącego przedmiotem projektu, podnosząc, że nie jest możliwe uznanie za prawidłowy argument, że rozwiązanie stanowiące przedmiot projektu nie jest nowe dla rynku, skoro stwierdzono, że na terenie kraju żadna firma nie ma w ofercie platformy fenotypowania roślin. Skarżący wskazał, że za rynek i to ponadregionalny należy wskazać już terytorium Polski bez konieczności wymagania nowości na rynkach innych Państw, stąd też jego zdaniem ocena powinna wynosić co najmniej 3 punkty jako rozwiązanie nowe dla rynku,
IV. ocena gospodarcza: Kryterium punktowane nr 2 Zapotrzebowanie rynkowe i opłacalność wdrożenia wskazując, że nie jest uzasadnione stwierdzenie, że nie ma gwarancji, że jakakolwiek firma oferująca już podobne rozwiązania będzie zainteresowana zakupem licencji, nie przedstawiono bowiem listów intencyjnych. Skarżący w tym zakresie podnosi, że wymóg taki nie może zostać uznany za uzasadniony gdyż projekt będzie dotyczył terenu RP, gdzie jak wskazano nie ma firm, w ofercie których znajdowałby się analogiczny produkt, a konieczność przedkładania listów intencyjnych wyeliminowałoby projekty "nowe dla świata" czy "przełomowe", gdyż podmioty konkurencyjne zostałyby poinformowane o badaniach i ich wynikach co mogłoby prowadzić nie do zakupu licencji a podjęciu własnych działań w oparciu o uzyskane i informacje. Skarżący podniósł również brak możliwości złożenia zastrzeżenia dla wprowadzenia rozwiązania za pomocą podmiotu zagranicznego skoro jak wskazano na terenie kraju nie istnieje podmiot, mający w ofercie konkurencyjne rozwiązania, nie jest zatem słuszny zarzut błędnego oszacowania potencjalnych nabywców.
W dniu [...] lutego 2018 roku NCBiR poinformowało Skarżącego o przedłużeniu terminu na rozpatrzenie protestu do 45 dni od jego otrzymania.
Zaskarżonym obecnie pismem z [...] lutego 2018 r. NCBiR poinformowało Skarżącego, że protest nie został uwzględniony: nie uznano za zasadne zarzutów dotyczących kryteriów oceny poza kryterium punktowym nr 1 kryterium gospodarcze: oryginalność rozwiązania będącego przedmiotem projektu, gdzie w uzasadnieniu oceny dostrzeżono sprzeczność polegającą na jednoczesnym stwierdzeniu, że: "sam pomysł znany jest od dziesięcioleci oraz, że żadne polska firma nie ma w ofercie platformy fenotypowania roślin" czego wynikiem było sformułowanie ostatecznego wniosku, że: zaproponowane rozwiązanie jest co najmniej nowe na polskim rynku i rekomendacja o podwyższenie w przypadku tego kryterium oceny o 1 punkt, czyli z 2 na 3.
W dniu [...] marca 2018 r. [...] w [...] wniósł do tutejszego Sądu skargę na informację o nieuwzględnieniu. Skarżący zaskarżonej informacji zarzucił w szczególności naruszenie:
1. przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 roku o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jednolity: Dz. U. 2017, poz. 1460 ze zm.), dalej: u.z.r.p. lub ustawa wdrożeniowa;
2. postanowień Opisu kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach POIR 2014-2020, Poddziałanie 4.1.2 Regionalne Agendy naukowo-badawcze ("Przewodnik")
3. postanowień regulaminu konkursu 1/4.1.2/2016/POIR,
wnosząc o:
1. uwzględnienie skargi w całości i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję
2. zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że:
- organ pomimo wskazań przez Naczelny Sąd Administracyjny uchybień w postaci braku uzasadnienia informacji o negatywnej ocenie wniosku o dofinansowanie, nie zawarł uzasadnienia w informacji o nieuwzględnieniu protestu,
- organ w sposób nieuprawniony uznał stwierdzenie o planowanym uzyskaniu ochrony "co najmniej na terenie kraju" za nieadekwatne do zamierzonych rezultatów, przyjmując niewłaściwe jego znaczenie,
- doszło do nieuprawnionego rozszerzenia zarzutów w zakresie braku wykazania ochrony algorytmów,
- w sposób nieuprawniony dokonano negatywnej oceny doświadczenia kierownika projektu, bez uwzględnienia doświadczenia innych osób wchodzących w skład zespołu,
- bezprawne żądano od Skarżącego listów intencyjnych celem uprawdopodobnienia zainteresowania innych podmiotem rezultatem projektu.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o oddalenie skargi, którą w sposób szczegółowy odniósł się do każdego ze sformułowanych przez Skarżącego zarzutów.
Na rozprawie Skarżący oświadczył, że popiera skargę, a Organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Ustawą szczególną w tym przypadku jest ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020.
Przepis art. 53 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów. W proteście wnioskodawca jest obowiązany zawrzeć między innymi wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną się nie zgadza, wraz z uzasadnieniem (art. 54 ust. 2 pkt 4 u.z.r.p.).
Protest jest rozpatrywany przez instytucję: 1) zarządzającą albo 2) pośredniczącą - jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1 (art. 55 u.z.r.p.). Właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 (art. 57 u.z.r.p.).
Zgodnie z art. 61 ust. 1 u.z.r.p. w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 61 ust. 8 u.z.r.p. w wyniku rozpoznania skargi sąd może:
1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:
a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,
b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;
2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;
3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.
Przepis art. 64 u.z.r.p. stanowi, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy.
Mając na uwadze treść podanych powyżej przepisów należy podkreślić, że dokonywana przez sądy administracyjne kontrola spraw o dofinansowanie projektów na podstawie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 jest dokonywana na podstawie kryterium legalności działania właściwej władzy publicznej.
Sposób oceny projektu (na danym etapie) podlega zatem sądowej weryfikacji z punktu widzenia tego, czy przeprowadzono ją nie naruszając prawa (czy m.in. wyjaśniono istotne okoliczności sprawy, nie popełniono błędów logicznych, uwzględniono wszystkie elementy wniosku, jakie powinny zostać w sprawie zbadane) - por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2012 r., II GSK 1783/12.
Przepis art. 37 ust. 1 u.z.r.p. określa obowiązek przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnienia wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (art. 37 ust. 2), to jest Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U.UE.L.2013.347.320 ze zm.).
Podstawę przeprowadzenia konkursu stanowi regulamin (art. 41 ust. 1 u.z.r.p.), w którym właściwa instytucja określa między innymi przedmiot konkursu, w tym typy projektów podlegających dofinansowaniu (art. 41 ust. 2 pkt 2 u.z.r.p.) oraz kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7 u.z.r.p.). Regulamin konkursu oraz jego zmiany właściwa instytucja podaje do publicznej wiadomości, w szczególności na swojej stronie internetowej oraz na portalu (art. 41 ust. 2 pkt 5 u.z.r.p.).
W niniejszej sprawie tego rodzaju aktem jest Regulamin przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Priorytet IV Zwiększenie potencjału naukowo-badawczego Działanie 4.1: badania naukowe i prace rozwojowe poddziałanie 4.1.2 "Regionalne agendy naukowo badawcze Konkurs 1/4.1.2/2016/POIR.
Zatem oceny projektów (w tym złożonego przez Skarżącego) dokonuje się w oparciu o dostępną publicznie dokumentację konkursową, w związku z czym składające się na nią dokumenty powinny stanowić także podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem dokonanej przez właściwą instytucję oceny projektu. Tego rodzaju dokument stanowi: Opis kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Poddziałanie 4.1.2 Regionalne Agendy Naukowo-Badawcze.
Jednocześnie wymaga podkreślenia, że przystępując do konkursu wnioskodawca tym samym godzi się na wymagania i warunki określone systemem realizacji danego programu, przy zastrzeżeniu, że warunki te muszą być podane do wiadomości wszystkim potencjalnym wnioskodawcom i nie mogą być sprzeczne z aktami normatywnymi wyższego stopnia, w tym przede wszystkim regulacjami prawa unijnego oraz ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020.
W przedmiotowej sprawie istota sporu sprowadza się do oceny rozstrzygnięcia NCBiR o nieuwzględnieniu protestu z dnia [...] stycznia 2018 r.
Jak już wyżej wskazano podstawę przeprowadzenia konkursu stanowiącego przedmiot niniejszej sprawy był Regulamin przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Priorytet IV Zwiększenie potencjału naukowo-badawczego Działanie 4.1: badania naukowe i prace rozwojowe poddziałanie 4.1.2 "Regionalne agendy naukowo badawcze Konkurs 1/4.1.2/2016/POIR. oraz Opis kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Poddziałanie 4.1.2 Regionalne Agendy Naukowo-Badawcze.
Regulamin konkursu nie stanowi wprawdzie źródła powszechnie obowiązującego prawa, w rozumieniu art. 87 Konstytucji RP, jednakże ma normatywny charakter i stanowi podstawowe źródło praw i obowiązków wnioskodawców w procedurze konkursowej. Regulamin konkursu i załączniki do niego mają na celu z jednej strony dokładne poinformowania wszystkich uczestników konkursu o jego zasadach, z drugiej - obiektywną ocenę projektów na podstawie jednolitych, jednakowych dla wszystkich i przejrzystych kryteriów. Regulamin konkursu i załączniki do regulaminu są zatem podstawowym źródłem praw i obowiązków wnioskodawców w konkursie. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 6 ust. 2 u.z.r.p. podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne, szczegółowy opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji.
Zgodnie z § 7 Regulaminu:
1. projekt podlega ocenie przeprowadzonej przez komisję oceny projektów w skład której wchodzą m. in. Eksperci zewnętrzni wchodzący w skład Pre-Panelu naukowo-gospodarczego i Panelu naukowo-gospodarczego oraz pracownicy IP, w tym zaangażowani w ocenę formalną projektu (ust.1)
2. ocena projektu przeprowadzona jest w oparciu o kryteria oceny projektów zatwierdzone przez Komitet Monitorujący PO IR, na podstawie informacji zawartych we wniosku o dofinansowanie oraz ewentualnie wyjaśnień udzielonych przez wnioskodawcę ( ust. 2)
3. szczegółowe informacje dotyczące sposobu oceny kryteriów znajdują się w Przewodniku po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 – Poddziałanie 4.1.2 POIR , stanowiącym załącznik nr 5 do RPK ( ust. 3)
4. ocena projektu obejmuje:
- ocenę formalną – I etap oceny
- ocenę merytoryczną – II etap oceny
Z uwagi na fakt, że w przypadku projektu skarżącego rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie stanowi ocenę pewnego ściśle określonego etapu będzie on stanowił przedmiot niniejszego uzasadnienia. Wcześniejsze fazy procedury konkursowej zostały bowiem poddane ocenie jak już wskazano na wstępie zarówno rozstrzygnięciu WSA (wyrok w sprawie sygn. akt V SA/Wa 271/17) oraz NSA (wyrok sygn. akt II GSK 1676/17).
Na podstawie § 10 Regulaminu dotyczącego zasad dokonywania oceny merytorycznej projektów (II etap oceny):
1. Ocena merytoryczna (II etap oceny) przeprowadzana przez niezależnych ekspertów podczas Pre-panelu i Panelu Ekspertów – obejmuje ocenę w zakresie naukowo-technologicznym oraz gospodarczym (ust. 1)
2. ocena w zakresie naukowo-technologicznym dokonywana jest w oparciu o następujące kryteria:
1). projekt obejmuje badania przemysłowe i prace rozwojowe albo prace rozwojowe oraz dotyczy innowacji produktowej lub procesowej
2). przedmiotem projektu jest rozwiązanie wpisujące się w zakres regionalnych agend naukowo-badawczych (RANB)
3). zaplanowane prace B+R są adekwatne i niezbędne do osiągnięcia celu i przedmiotu projektu, a ryzyka z nimi związane zostały zdefiniowane
4). zespół badawczy oraz zasoby techniczne zapewniają prawidłową realizację zaplanowanych w projekcie prac B+R
3. Kryteria wymienione w ust. 1 pkt 1 i 2 stanowią dopuszczające kryterium dostępu, co oznacza, że niespełnienie któregokolwiek z nich skutkuje oceną negatywną i odrzucenie wniosku o dofinansowanie bez konieczności dalszej oceny wniosku w ramach pozostałych kryteriów oceny merytorycznej
4. Kryteria oceny wymienione w ust. 2 pkt 3 i 4 stanowią kryteria merytoryczne punktowane w skali od 0 do 5. Nieosiągnięcie progu 3 punktów w każdym w ww. kryterium oznacza ocenę negatywną i odrzuceniem wniosku o dofinansowanie.
5. Ocena w zakresie gospodarczym dokonywana jest w oparciu o następujące kryteria oceny:
1) Własność intelektualna nie stanowi bariery dla wdrożenia rezultatów projektu;
2) Kadra zarządzająca oraz sposób zarządzania w projekcie umożliwia jego prawidłową realizację;
3) Oryginalność rozwiązania będącego przedmiotem projektu;
4) Zapotrzebowanie rynkowe i opłacalność wdrożenia;
5) Wdrożenie rezultatów projektu planowane jest na terenie RP;
6) Projekt ma charakter ponadregionalny.
6. Kryteria oceny wymienione w ust. 5 pkt 1 i 2 stanowią kryteria dostępu, co oznacza, że niespełnienie któregokolwiek z nich skutkuje oceną negatywną i odrzuceniem wniosku o dofinansowanie.
7. Kryteria oceny, wymienione w ust. 5 pkt 3 i 4 stanowią kryteria merytoryczne punktowane w skali od 0 do 5. Nieosiągnięcie progu 3 punktów w każdym z ww. kryteriów oznacza ocenę negatywną i odrzucenie wniosku o dofinansowanie.
8. Kryterium oceny wymienione w ust. 5 pkt 5 stanowi kryterium merytoryczne punktowane, w ramach którego projekt może uzyskać 0 albo 3 pkt. Ocena ekspertów w przedmiotowym kryterium nie stanowi podstawy odrzucenia wniosku o dofinansowanie.
9. Kryterium oceny wymienione w ust. 5 pkt 6 stanowi kryterium merytoryczne punktowane, w ramach którego projekt może uzyskać 0 albo 1 pkt. Ocena ekspertów w przedmiotowym kryterium nie stanowi podstawy odrzucenia wniosku o dofinansowanie.
10. Nieosiągnięcie progu min. 15 punktów dla kryteriów punktowanych, wymienionych w ust. 2 pkt 3 i 4 i w ust. 5 pkt 3-6, oznacza ocenę negatywną i odrzucenie wniosku o dofinansowanie.
Na podstawie zaś § 11 Regulaminu:
1. Podczas Pre-panelu eksperci przeprowadzają ocenę wszystkich poprawnych formalnie wniosków o dofinansowanie wg kryteriów oceny wymienionych w § 10 ust. 2 i 5.
2. Członkowie Pre-panelu dokonują wspólnej analizy i oceny wniosków o dofinansowanie w zakresie kryteriów oceny naukowo-technologicznej i gospodarczej. Ocena wniosku odbywa się na zasadzie konsensusu. W przypadku jakichkolwiek rozbieżności pomiędzy opiniami poszczególnych członków Pre-panelu dotyczących ocenianego projektu, ostatecznych rozstrzygnięć dokonuje się drogą głosowania, zaś w przypadku uzyskania równej liczby głosów, decyduje opinia przewodniczącego Pre-panelu.
3. W wyniku oceny merytorycznej przeprowadzonej w ramach Pre-panelu wniosek o dofinansowanie może zostać:
1) skierowany do oceny w ramach Panelu w wyniku spełnienia wszystkich kryteriów dostępu, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 5 pkt 1 i 2, a także osiągnięcia minimalnego wymaganego poziomu dla kryteriów punktowanych, o którym mowa w § 10 ust. 2 pkt 3 i 4 oraz ust. 5 pkt 3 i 4, z zastrzeżeniem §10 ust. 10.
2) odrzucony, jeśli: a. nie spełnił któregokolwiek z kryteriów dostępu, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 1 i 2 lub w ust. 5 pkt 1-2 albo b. nie uzyskał w każdym z kryteriów, o których mowa w § 10 ust. 2 pkt 3 i4 i ust. 5 pkt 3 i 4 minimalnego progu punktowego wynoszącego 3 punkty albo c. nie uzyskał minimum 15 punktów dla kryteriów punktowanych wymienionych w § 10 ust. 2 pkt 3 i4 i ust. 5 pkt 3-6.
4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, projekt nie będzie stanowił przedmiotu oceny dokonywanej przez Panel, a ostateczną oceną projektu będzie ocena sporządzona w ramach Pre-panelu.
5. Ocena projektu dokonana przez Pre-panel, o której mowa w ust. 3 pkt 1, nie jest wiążąca dla Panelu. Oznacza to, że Panel może uznać za niespełnione kryteria uznane uprzednio przez Pre-Panel za spełnione, jak również może przyznać w ramach ostatecznej oceny niższą albo wyższą punktację w porównaniu do punktacji przyznanej przez Pre-Panel.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, a właściwie jej uzasadnieniu, gdyż sama skarga sprowadza się do wskazania nazwy ustawy, regulaminu i opisu kryteriów finansowanych operacji bez szczegółowego wskazania przepisów, które miały zostać naruszone, należy podnieść, że zawarte w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Na aprobatę nie zasługuje przede wszystkim zarzut ponownego zastąpienia uzasadnienia informacji o rozpatrzeniu protestu dołączeniem karty oceny merytorycznej pomimo wskazań przez WSA i NSA w zapadłych uprzednio orzeczeniach, że takie działanie nie jest prawidłowe. Oczywiście zgodnie z brzmieniem art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, informuje wnioskodawcę na piśmie o wyniku rozpatrzenia jego protestu. Informacja ta zawiera w szczególności: treść rozstrzygnięcia polegającego na uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu protestu, wraz z uzasadnieniem. Jednakże jak wynika z treści uzasadnień zapadłych już w sprawie orzeczeń zarówno WSA jak i NSA za pierwszym razem skarżący otrzymał informację o negatywnej ocenie projektu nie tylko bez uzasadnienia, ale nawet bez jakiegokolwiek odesłania do karty oceny. Naczelny Sąd Administracyjny bowiem w wyroku II GSK 1676/17 podkreślił, że "wymogów nie spełnia rozstrzygnięcie NCBiR z dnia 7 listopada 2016 roku o negatywnej ocenie projektu – nie zawiera ono bowiem jakiegokolwiek uzasadnienia, a nawet nie zawiera odesłania do Karty merytorycznej sporządzonej przez ekspertów Pre-Panelu". Powyższe stwierdzenie świadczy o tym, że Naczelny Sąd Administracyjny dopuścił możliwość zastąpienia uzasadnienia wyraźnym odniesieniem do Karty Oceny. Stanowisko to należy uznać za słuszne. Trudno oczekiwać powtórzenia w samej informacji treści karty oceny, skoro uzasadnienie czy to oceny czy rozpatrzenia protestu ma zostać uzasadnione. Sama zaskarżona informacja o nieuwzględnieniu protestu zawiera przy tym szczegółowe uzasadnienie i odniesienie do zarzutów protestu.
Sąd nie podziela stanowiska jakoby za niezgodne z prawem i procedurami związanymi z przebiegiem konkursu należało uznać zamieszczenie stwierdzenia, że "ochrona zostanie uzyskana co najmniej na poziomie kraju" jako nieadekwatnego do planowanych działań w zakresie uzyskania ochrony rezultatu projektu. Jak już podkreślono w niniejszym uzasadnieniu Sąd nie wkracza w sferę wiadomości specjalnych decyzji ekspertów, a jedynie dokonuje oceny przedstawionych przez nich argumentów z punktu widzenia zasad logiki. Sąd podziela stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę, że zwrot "co najmniej" należy interpretować jako pewne minimum, którego realizacja jest pewna, natomiast pozostały zakres jest brany pod uwagę, ale może wystąpić albo nie. Skarżący wskazał, że użyte wyrażenie oznacza również planowanie uzyskania ochrony na rynkach innych aniżeli krajowy. Z poglądem tym rzeczywiście nie sposób się zgodzić. Wnioskodawca powinien wskazać czy nie występują bariery dla wdrożenia proponowanego rozwiązania. Skoro więc we wniosku o dofinansowanie wskazano wyraźnie, że rozpowszechnienie produktu ma nastąpić również na rynkach europejskich czy też na polskim rynku, ale poprzez sprzedaż licencji podmiotowi zagranicznemu to należałoby również oczekiwać, że wnioskodawca obejmuje na tym obszarze ochroną dany produkt i na nim również sprawdza czy nie występują przeszkody. Takie argumenty wynikające z oceny merytorycznej należy uznać za logiczne. Użyte zaś we wniosku wyrażenie co najmniej na rynku krajowym wskazuje, że poszukiwanie ochrony na innych rynkach jest przedmiotem rozważań, tj. wnioskodawca nie wyklucza takiej możliwości, lecz nie sposób przyjąć (co sugeruje skarżący), że ma on w planach. Już powszechne znaczenie wyrażeń: planuje oraz nie wyklucza nie jest tożsame.
Należy podkreślić, że w zakresie tego kryterium nie doszło po stronie NCBiR do nieuprawnionego rozszerzenia zarzutów w informacji odnośnie rozstrzygnięcia protestu. Sąd uznał, że szczegółowe uzasadnienie w informacji decyzji o nie spełnieniu kryterium nie stanowi jego rozszerzenia. Organ bowiem logicznie odniósł się do zarzutów Skarżącego zawartego w proteście, podając niejako przykładowo na czym polega brak konsekwencji Skarżącego w uzasadnieniu wniosku w zakresie ochrony patentowej. Organ dokonał sprecyzowania swoich zastrzeżeń. Za logiczne należy uznać zaistnienie wątpliwości, gdy wnioskodawca jednocześnie twierdzi o planach ochrony patentowej, co najmniej na obszarze kraju i jednocześnie wskazuje, że algorytmy takiego rodzaju ochrony patentowej nie wymagają. Stąd też zasadnym jest oczekiwanie udzielenia informacji odnośnie rodzaju produktu poza algorytmami, który będzie rezultatem projektu czy też rodzaju ochrony samych algorytmów. Powyższe stwierdzenie mieści się w wysuwanych od początku zastrzeżeniach, że wnioskodawca w sposób niewystarczający wykazał brak barier do wprowadzenia produktu na rynek.
Sąd uznał, że powyższe stwierdzenia i ich uzasadnienie pozostaje zgodne z zasadami logiki oraz dokumentem w postaci Opisu kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, w którym w tym zakresie wskazano w sposób wyraźny, że należy mieć na względzie specyfikę branży ponieważ dla niektórych rozwiązań stosowanie ochrony patentowej może być niezasadne czy też wnioskodawca jest zobowiązany do udokumentowania, z jakich baz danych (patentowych i publikacji) korzystał słów kluczowych jakich użył oraz wyników, które w ten sposób osiągnął. Argumentacja wskazana przez Organ w zupełności mieści się w ww. ramach, nie wykracza poza ich zakres, nie wymagała argumentów nieprzewidzianych w założeniach do wniosku.
W ocenie Sądu za niezgodnych z prawem nie można również uznać zastrzeżeń stanowiących negatywną ocenę w zakresie kadry zarządzającej, tj. stwierdzenie braku po stronie kierownika projektu wystarczającego doświadczenia w zarządzaniu projektami. Argumenty jakich użyło NCBiR są znane i akceptowane przez Sąd. Sąd miał przy tym na uwadze również to, że argumenty Skarżącego o rzekomej dyskryminacji projektów kierowanych przez osoby bez doświadczenia w zarządzaniu projektem mogły być zasadne w kilku początkowych latach po integracji Polski z Unią Europejską. Obecnie po upływie ponad 14 lat od tej daty i powszechnemu korzystaniu ze środków unijnych podmiotów wnioskujących jest większa liczba, stąd też wymogi im stawiane rosną. Uzasadnienie więc w tym zakresie przedstawione w Karcie oceny merytorycznej jest logiczne. Trudno zaakceptować pogląd Skarżącego, że wystarczającym jest udział w projekcie innych osób poza kierownikiem, które legitymują się takim doświadczeniem, a nie zostały uwzględnione w trakcie dokonywania oceny wniosku. Jak wskazuje się w literaturze: por. Zeszyty Naukowe Politechniki, "Kompetencje kierowników projektów unijnych": "Projekt, jako tymczasowa działalność podejmowana w celu wytworzenia unikatowego wyrobu, dostarczenia unikatowej usługi bądź osiągnięcia unikatowego rezultatu [8, s. 3], wymaga wobec zespołu osób go realizujących równie unikalnego zestawu wysokich kompetencji i umiejętności, a także właściwych cech i postaw. Wynika to głównie ze specyficznych cech projektu, takich jak niepowtarzalność, złożoność, konieczność sprostania założeniom czasowym i budżetowym, a także ze specyficznych uwarunkowań pracy zespołowej (...)Kierownik projektu powinien posiadać wiedzę fachową, z dziedziny, w ramach której jest realizowany projekt, ale ekspertem powinien być przede wszystkim w zakresie metod i technik zarządzania projektem [7, s. 207-208] (...) Specyfika realizacji projektów unijnych wymaga od kierownika projektu dodatkowej wiedzy o zasadach i procedurach aplikowania o wsparcie unijne oraz realizacji projektów. Sarn zespół projektowy zwykle powołuje się w celu przygotowania wniosku o dotację. W przypadku otrzymania dotacji, zespół odpowiada za realizację projektu i rozliczenie dotacji [ 1, s. 75]. Powyższe wskazuje, że argumentacja NCBiR jest powszechnie znana. Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych przez Skarżącego czy to w proteście czy też w skardze nie sposób zrozumieć dlaczego we wniosku nie przedstawiono informacji wskazujących, że lider projektu posiada wystarczające doświadczenia do jego realizacji, zwłaszcza, gdy w zespole występują osoby o wysokich kwalifikacjach w tym zakresie.
Podstawy uznania kontrolowanej informacji za niezgodne z prawem nie może stanowić wniosek NCBiR, że wnioskodawca formułując tezę o zainteresowaniu rozwiązaniem przez dany podmiot powinien je uzasadnić dołączając chociażby listy intencyjne. Nawet jeśli można podważać żądanie w tym wypadku konkretnie listów intencyjnych, to w rzeczywistości rację ma NCBiR, że Skarżący nie wykazał z czego jego teza o zainteresowaniu rezultatem jego działań przez konkretne wskazane z nazwy podmioty zagraniczne wynika. Tak więc wniosek o braku chociażby uprawdopodobnieniu w tym zakresie jest realny i brak podstaw aby jego sformułowanie wykraczało poza normy prawne.
Dokonując oceny legalności zaskarżonych działań NCBiR w postaci dokonania oceny złożonego przez Skarżącego wniosku o dofinansowanie należy podkreślić, że już z treści ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 wynika, że wnioskujący powinien formułując wniosek mieć na uwadze fakt, że o ile jest możliwe uzupełnianie wniosku czy też przedstawienie dodatkowych argumentów w trakcie badań formalnych czy też panelu ekspertów, o tyle nie występuje taka możliwość w fazie oceny merytorycznej wniosku, tj. fazy pre-panelu. Stąd też w tym zakresie argumentacja powinna być wnikliwa, szczegółowa i wyczerpująca. Zwłaszcza, że część z kryteriów oceniana jest w oparciu o punktację od 0 do 5 punktów, gdzie rodzaj argumentów odgrywa rolę niebagatelną.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd nie dostrzegł podstaw do stwierdzenia, że nieuwzględnienie złożonego przez Skarżącego protestu było niezgodne z prawem. Organ w sposób logiczny i kompleksowy odniósł się do podnoszonych zarzutów, uzasadnienie oceny oparł na kryteriach znanych wnioskodawcy m. in. Opisie kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 oraz zamieszczonym tam sposobie przyznawania punktów. Dostrzegając wadliwość w pierwotnej ocenie dokonał zmiany poprzez dodanie 1 punktu w zakresie jednego z kryteriów, które jednak z uwagi na precyzyjnie określone zasady nie miały wpływu na ostateczną ocenę zasadności protestu. Z treści ww. dokumentu wynika bowiem jednoznacznie, że dla oceny wniosku nie jest wystarczająca suma punktów, ale konieczne jest uzyskanie danej liczby punktów z każdego kryteriów, a tego wymogu Skarżący nie spełnił. Podkreślić przy tym należy, że w wyniku oceny protestu, projekt został oceniony lepiej w porównaniu z oceną pierwotną (wbrew zarzutowi skargi sytuacja Skarżącego nie uległa pogorszeniu, a poprawie) jednak nie na tyle, by spełnione zostały warunki przyznania dofinansowania.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 u.z.r.p.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło