V SA/Wa 448/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-01

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie decyzji nakładającej na gminę obowiązek zwrotu nienależnie uzyskanej części subwencji ogólnej może spowodować trudne do odwrócenia skutki, uzasadniające wstrzymanie jej wykonania?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji nakładającej na gminę obowiązek zwrotu nienależnie uzyskanej części subwencji ogólnej, w szczególności gdy dotyczy to środków przeznaczonych na zadania oświatowe, może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci zakłócenia finansów gminy i utraty możliwości realizacji zadań publicznoprawnych. W związku z tym, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 PPSA, sąd może wstrzymać wykonanie takiej decyzji.
Stan faktyczny
Gmina C. wniosła skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów nakazującą zwrot do budżetu państwa nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012. Strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że spowoduje to znaczne obciążenie finansowe gminy i utrudni realizację zadań własnych, w tym z zakresu oświaty. Minister odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia (...) grudnia 2016r. nr (...) w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej kwoty, w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012 p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Pismem z 30 stycznia 2017r. Gmina C. reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na Ministra Rozwoju i Finansów z [...] grudnia 2016r. nr [...], w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej kwoty, w części gminnej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2012 w wysokości 214.952 zł. W treści skargi pełnomocnik strony skarżącej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu wskazał, że wykonanie decyzji spowoduje znaczne obciążenie finansowe Miasta i utrudni w sposób istotny prawidłowe wykonywanie na rzecz społeczności lokalnej zadań wynikających z ustaw, w tym zadań z zakresu oświaty. Skutki finansowe, jak podkreślił wnioskodawca w sposób negatywny odbiją się na poszczególnych członkach społeczności lokalnej, a obowiązek zwrotu subwencji spowoduje konieczność ograniczenia finansowania z budżetu gminy placówek oświatowych wykonujących zadania o szczególnym znaczeniu, co utrudni lub wręcz uniemożliwi działalność takich placówek. Pełnomocnik jest przekonany, że brak odpowiedniego kształcenia dla osób wymagających szczególnej opieki może odbić się na prawidłowości procesów kształcenia i ich rozwoju, a więc stanowi skutek nie tylko nieodwracalny, ale absolutnie nieakceptowany społecznie. Wniosek jest uzasadniony w jego ocenie, gdyż wyegzekwowanie kwoty dotacji może prowadzić do znacznego obciążenia budżetu przewidzianego na edukację, niewspółmiernego do środków jakimi Gmina dysponuje w tym zakresie, przy czym realizowana reforma edukacji w ogóle uniemożliwia jakiekolwiek oszacowanie kosztów, z którymi będzie musiała się zmierzyć Gmina w zakresie środków przeznczonych na edukację. Do skargi załączono zestawienie posiadanych i wydatkowanych środków na zadania oświatowe za lata 2010-2013 oraz 2014-2016. Minister Finansów i Rozwoju postanowieniem z [...] marca 2017r. nr [...] odmówił wstrzymania wykonania decyzji z [...] grudnia 2016r. Pismem z 11 maja 2017r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł o rozpoznanie przez Sąd wniosku zawartego w skardze o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ww. ustawy. Jak wyjaśniono, organ już wezwał Miasto C. do zwrotu kwoty 214.952,00 zł, co spowoduje w ocenie wnioskodawcy znaczne obciążenie finansowe Skarżącego i sposób istotny utrudni prawidłowe wykonywanie na rzecz społeczności lokalnej zadań wynikających z ustaw, w tym z zakresu oświaty. Wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki, polegające na braku zapewnienia opieki dla podopiecznych placówek zajmujących się kształceniem specjalnym dzieci z upośledzeniami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 powyższego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych zawartym w wymienionym przepisie. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przesłanki wstrzymania wykonania decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie potencjalne. Nie jest wymagane, żeby w jakimś zakresie, mniejszym lub większym rzeczywiście wystąpiły. Przepis art. 61 § 3 zd. 1 in fine p.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, "Monitor Prawniczy", 2006 r., nr 14, s. 677). W ocenie Sądu wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wnioskodawca uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w przypadku wyegzekwowania przez organ kwoty przypadającej do zwrotu. Wezwanie przez organ, na które wskazuje pełnomocnik w treści pisma 11 maja 2017r. celem zwrotu przez Miasto do budżetu państwa należności w wysokości 214.952 zł niewątpliwie może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci utraty możliwości realizacji zadań publicznoprawnych nałożonych na Skarżącego. Wiąże się to z trudnościami wykonywania na rzecz społeczności lokalnej zadań wynikających z zakresu oświaty. W szczególności zadań polegających na zapewnieniu działalności odpowiednich placówek dla dzieci upośledzonych wymagających kształcenia specjalnego. Natomiast zawarte w aktach zestawienie posiadanych i wydatkowanych środków na zadania oświatowe za lata 2010-2013 oraz 2014-2016 (k. 9-10 a.s.) oraz kwota subwencji ogólnej na rok 2012 dla Miasta C. (k. 48-49 akt adm.) potwierdza powyższe. Zatem wobec faktu, iż poniesienie kolejnych nieprzewidzianych kosztów spowodowałoby zagrożenie w zakresie prawidłowej realizacji zadań Miasta, Sąd uznał, że obowiązek natychmiastowego uregulowania tej kwoty spowodowałby zakłócenie w finansach Skarżącego. Wykonanie decyzji Ministra Rozwoju i Finansów może doprowadzić zatem do powstania trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty możliwości realizacji zadań publicznoprawnych nałożonych na Skarżącego, w tym znacznego obciążenia budżetu przewidzianego na edukację. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło