V SA/Wa 450/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-27
Skład orzekający: Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała swojej sytuacji majątkowej pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej w sposób wystarczający, a wezwanie sądu do złożenia dodatkowych informacji nie zostało wykonane. Zgodnie z przepisami PPSA, ciężar dowodu w zakresie wykazania sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a brak wystarczających danych uniemożliwia sądowi dokonanie oceny rzeczywistego stanu majątkowego.Stan faktyczny
Skarżący M N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, składając oświadczenie o swojej sytuacji rodzinnej i dochodach. Sąd uznał złożone oświadczenia za niewystarczające i wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji. Wezwanie zostało doręczone, jednak skarżący nie wykonał go w zakreślonym terminie. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, adwokata w sprawie ze skargi M N. na postanowienie Ministra Finansów z dnia ... grudnia 2009 r. Nr ... w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym
W dniu ... kwietnia 2010 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżący wystąpił - na urzędowym formularzu PPF – z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, adwokata. W jego uzasadnieniu oświadczył, iż jest osobą fizyczną i nie posiada adwokata ani radcy prawnego. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i dwójką dzieci. Dochody małżonki wynoszą ... zł.
Z uwagi na to, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 26 kwietnia 2010 r. wezwano go do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania oraz nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem ujemnych skutków prawnych.
Wezwanie Sądu zostało doręczone na adres wskazany przez skarżącego w dniu 6 maja 2010 r. – odbiór pokwitował dorosły domownik (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru k. 26 akt sądowych). Zakreślony w wezwaniu termin upłynął bezskutecznie w dniu 13 maja 2010 r.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Zgodnie z art. 244 §1 ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy.
Osoba ubiegająca się o przyznanie rzeczonego prawa powinna zatem we wniosku – na urzędowym formularzu PPF - zawrzeć oświadczenie zawierające prawdziwe i dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W przeciwnym razie sąd, zgodnie z art. 255 cytowanej ustawy, wezwie ją do złożenia dodatkowego oświadczenia, na podstawie którego będzie mógł dokonać oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy. Oświadczenie ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy jest nieodzowną przesłanką, po weryfikacji zawartych w nim danych, przyznania zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
W sprawie skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej, a wezwanie do podania dodatkowych informacji pozwalających na prawidłową ocenę jego sytuacji finansowej nie zostało wykonane. W tej sytuacji nie można było ustalić jak w rzeczywistości wygląda sytuacja materialna skarżącego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło