V SA/Wa 460/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-07
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Dorota Mydłowska, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uznając, że kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy został złożony w celu opóźnienia wykonania tej decyzji, a słuszny interes strony nie przemawia za wstrzymaniem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu, ponieważ skarżąca złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy oparty na tych samych podstawach co poprzedni, co wskazuje na próbę opóźnienia wykonania decyzji. Sąd stwierdził również, że stan zdrowia skarżącej nie stanowi samoistnej przesłanki do udzielenia ochrony, a poziom opieki medycznej w kraju pochodzenia, choć może być niższy, nie uzasadnia automatycznie przyznania ochrony w Polsce. Wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu jest uznaniowe, a organ prawidłowo ocenił brak podstaw do jego zastosowania.Stan faktyczny
Skarżąca, M. M., złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy po tym, jak Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił jej tego statusu i orzekł o wydaleniu z Polski. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu, powołując się na swój słuszny interes, w tym zły stan zdrowia i obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. Organ odmówił wstrzymania, uznając, że kolejny wniosek został złożony w celu opóźnienia wykonania decyzji o wydaleniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2011 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. M. Ż. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).
Po rozpatrzeniu wniosku M. M. o wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. [...] odmówił wstrzymania wykonania własnej decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. do dnia doręczenia decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy.
Rozstrzygnięcie z dnia [...] grudnia 2010 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców oparł na następujących ustaleniach i rozważaniach:
Obywatelka [...] M. M. w dniu 15 listopada 2010 r. złożyła wniosek o nadanie statusu uchodźcy. W dniu [...] lipca 2010 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał decyzję o odmowie nadania statusu uchodźcy odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany oraz orzekł o wydaleniu z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
W dniu 15 listopada 2010 r. w/w wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania ww. decyzji ze względu na słuszny interes strony, który nie został uwzględniony.
W ocenie organu należy wskazać na przesłanki, określone w art. 33 ust 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, których łączne zaistnienie stanowi podstawę do wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu wydanej w stosunku do osoby która po raz kolejny złożyła wniosek o nadanie statusu uchodźcy.
W tego typu sytuacji Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji o wydaleniu jeżeli przemawia za tym słuszny interes strony, nie jest to sprzeczne z interesem społecznym i złożenie kolejnego wniosku nie nastąpiło w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub zakłócenia wykonania takiej decyzji.
W dniu [...] lipca 2010 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił w/w nadania statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej oraz stwierdził brak przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany oraz orzekł o wydaleniu z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
Decyzja ta została utrzymana w mocy .
W dniu 15 listopada 2010 r. M. M. złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Po dokonaniu analizy porównawczej ww. wniosku z wnioskiem złożonym uprzednio stwierdzono, że jest on oparty na tych samych podstawach, a zatem złożenie wspomnianego wniosku nastąpiło w celu opóźnienia lub zakłócenia wykonania decyzji o nakazie opuszczenia terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.
Skargę na decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r. wniosła M. M. zarzucając jej naruszenie:
1) Przepisu prawa materialnego:
- art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2009 r. Nr 189, poz. 1472) poprzez błędne uznanie przez organ, że złożony wniosek nastąpił w celu opóźnienia lub zakłócenia wykonania decyzji o nakazie opuszczenia terytorium Rzeczpospolitej Polskiej oraz nie wzięcie pod uwagę zawartej w tym przepisie okoliczności słusznego interesu strony.
2) Przepisów postępowania mających wpływ na treść wydanej decyzji tj.:
- art. 7 k.p.a. poprzez nie podjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,
- art.11 k.p.a. poprzez naruszenie zasady przekonywania,
- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie przez organ w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie,
- art. 80 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego,
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne uzasadnienie faktyczne decyzji,
W uzasadnieniu skargi jej autorka podkreśliła m.in., że kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy złożyła ze względu na to, że poszukuje w Polsce ochrony międzynarodowej przed prześladowaniami na jakie byłaby narażona w razie powrotu do kraju pochodzenia. Prześladowania te dotknęłyby ją ze względu na to, że w czasie wojny [...] udzielała pomocy bojownikom [...]. Poza tym sytuacja praw człowieka w [...] jest bardzo zła. Ludność cywilna jest narażona na przemoc, a osoby które udzielały pomocy bojownikom [...] – w szczególności.
Zwróciła uwagę, że organ nie dokonał oceny zasadności jej obaw a jedynie zdawkowo stwierdził, że podejmowane przez nią działania na rzecz uzyskania ochrony międzynarodowej na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej mają na celu opóźnienie lub zakłócenie wykonania decyzji o wydaleniu.
Niezależnie od powyższego, w uzasadnieniu swojej decyzji Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w żaden sposób nie odniósł się do zawartej w art. 33 ust 4 ustawy o udzielaniu ochrony, okoliczności słusznego interesu która jest podstawą do wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu. Słuszny interes w tej sprawie polega na konieczności kontynuowania rozpoczętego leczenia i zapewnienia opieki zdrowotnej w związku z bardzo złym stanem zdrowia skarżącej, polega także na niemożności uzyskania właściwej opieki zdrowotnej w przypadku powrotu do kraju pochodzenia.
Cudzoziemka podkreśliła, że obecnie cierpi na liczne poważne schorzenia, które wymagają kontynuacji leczenia a przerwanie leczenia może spowodować poważne skutki dla zdrowia. Schorzenia te to m.in.:
1) przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby w przebiegu zakażenia HCV oraz trwałe uszkodzenie wątroby związane z tym zakażeniem,
2) zaburzenia depresyjne reaktywne,
3) nadciśnienie tętnicze,
4) kamienica pęcherzyka żółciowego,
5) hipokalemia, hiperurykemia hiperlipidemia.
Skarżąca podniosła, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia nie będzie możliwe kontynuowanie leczenia. Ponadto w razie powrotu do kraju pochodzenia może się spodziewać prześladowania przez aktualne władze ze względu na pomoc której udzielała bojownikom czeczeńskim podczas wojny rosyjsko-czeczeńskiej.
W ocenie skarżącej, organ powinien wydać decyzję o wstrzymaniu wykonania decyzji o wydaleniu z powodu grożącego jej niebezpieczeństwa w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Podczas postępowania o nadanie statusu uchodźcy wskazała, że w latach 1996 -1997 udzielała pomocy bojownikom [...] co powoduje, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia będzie narażona z tego powodu na prześladowania co z kolei skutkować będzie naruszeniem jej słusznego interesu.
Ponadto organ nie odniósł się do powszechnie dostępnych informacji o sytuacji praw człowieka w kraju pochodzenia cudzoziemki.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył co następuje:
Przepis art. 33 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 189/2009 poz. 1472 – tekst jedn.) stanowi, że wszczęcie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy powoduje z mocy prawa wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia cudzoziemcowi decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy.
Jednakże powyższego przepisu nie stosuje się w przypadku, gdy wnioskodawca złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy z tym, że Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia wnioskodawcy decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy, jeżeli przemawia za tym słuszny interes strony, nie jest to sprzeczne z interesem społecznym i złożenie kolejnego wniosku nie nastąpiło w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub opóźnienia bądź zakłócenia wykonania takiej decyzji.
Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy (na co zwraca uwagę także organ), że skarżąca złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy.
Analiza wniosku uchodźczego złożonego przez cudzoziemkę poprzednio oraz wniosku późniejszego skłoniły organ do postawienia tezy, że oparte one zostały na tych samych podstawach oraz są zbieżne w aspekcie przedmiotowym jak i podmiotowym.
Z powyższą tezą należy się zgodzić. Oznacza to w istocie, że skarżąca nie przywołała faktów związanych z ewentualnym prześladowaniem bądź prawdopodobieństwem doznania jakiejkolwiek krzywdy które organowi nie byłyby już znane.
Co istotne, te wcześniejsze fakty i okoliczności były już przedmiotem analizy i oceny organu, a zatem brak było podstaw uzasadniających konieczność dokonania ich oceny ponownej.
Analiza akt postępowania administracyjnego prowadzi do wniosku, że w postępowaniu chronologicznie wcześniejszym skarżąca miała pełną swobodę tak gdy chodzi o możliwość wypowiedzi jaki i składania wniosków dowodowych. Jej prawa jako strony toczącego się postępowania uchodźczego nie zostały więc naruszone, a faktu tego skarżąca nigdy nie kwestionowała.
Z przyczyn o których wyżej mowa organ nie miał więc obowiązku przeprowadzania postępowania dowodowego na nowo albowiem jak już nadmieniono wcześniej cudzoziemka nie wskazała takich okoliczności które uzasadniałyby konieczność zmiany stanowiska organu. Wszystko to oznacza, że bezzasadny jest nie tylko zarzut naruszenia art. 33 ust 4 ustawy ale i zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a.
W ocenie Sądu skarżąca nie może również w sposób skuteczny powoływać się na okoliczności dotyczące jej stanu zdrowia. Z opieki medycznej w niezbędnym zakresie może bowiem korzystać w kraju ojczystym. Zupełnie inną kwestią jest poziom takiej opieki. Jednak nawet jej zróżnicowanie na korzyść Polski nie może stanowić samoistnej przesłanki przemawiającej za udzieleniem ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej z tego tylko powodu.
Z treści skargi wynika wręcz, że [...] jest w zakresie poziomu świadczonych usług medycznych krajem "trzeciego świata". Z taką tezą nie sposób się jednak zgodzić. Z relacji środków masowego przekazu wynika, że przewyższa on średnia krajową. Skarżąca musi poza tym pamiętać, że nadanie statusu uchodźcy bądź wstrzymanie decyzji o wydaleniu nie nastąpuje ze względu na warunki życia ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia. Gdyby tak w istocie było każda osoba narodowości czeczeńskiej mieszkająca na terenie [...] mogłaby niejako z mocy prawa domagać się ochrony prawnej poza krajem pochodzenia. Przeżycia związane z konfliktem zbrojnym, aczkolwiek traumatyczne również nie są tu wystarczające.
Obowiązkiem skarżącej było więc podporządkowanie się ostatecznej decyzji o wydaleniu nie zaś składanie wniosków które wykonanie tej decyzji miało utrudnić lub uniemożliwić.
Zdaniem Sądu bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 80 i 107 § 3 k.p.a., albowiem organ – co już podkreślono wcześniej nie miał obowiązku podnoszenia tych wszystkich argumentów, które legły u podstaw wcześniejszych, niekorzystnych dla skarżącej decyzji. Wystarczyło bowiem jedynie odwołanie się do nich oraz do argumentacji przedstawionej w ich uzasadnieniach.
Niezależnie od powyższego podnieść należy, że wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu o którym mowa w art. 33 ust 4 ustawy oparte jest na konstrukcji uznania administracyjnego ("...Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji..."), co oznacza pewną swobodę w podejmowaniu decyzji w tym przedmiocie.
Negatywna ocena takiej decyzji musiałaby wiązać się z brakiem jej uzasadnienia bądź też z uzasadnieniem, które w żaden sposób nie przystawałoby do realiów konkretnej sprawy. Z sytuacją, o której mowa nie mamy jednak do czynienia w sprawie niniejszej.
Mając powyższe na względzie Sąd w oparciu o art.151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło