V SA/Wa 460/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. C. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia (...) listopada 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy umorzenia długu celnego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 9 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną A. C. (dalej: "Skarżący") od wyroku z dnia 28 listopada 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 460/17 oddalającego skargę. Sąd wskazał, iż pełnomocnika Skarżącego wezwano do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik uzupełnił wskazany brak, lecz z uchybieniem wyznaczonego terminu. W piśmie procesowym z dnia 26 czerwca 2018 r. Skarżący, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej. Uzasadniając wniosek pełnomocnik podał, że wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie odebrał 19 marca 2018 r. Trzy dni później odebrał identyczne wezwanie w sprawie podobnej o sygn. akt V SA/Wa 461/17. W obydwu sprawach przygotował identyczne odpowiedzi do Sądu, o czym poinformował swojego mocodawcę. Pełnomocnik dodał, że w okresie od 15 marca do 3 kwietnia 2018 r. jeden z jego synów był hospitalizowany w szpitalu w J.. Praktycznie codziennie jeździł do syna w odwiedziny, przez co miał mniej czasu niż zwykle na wykonywanie obowiązków zawodowych. Wizyty w szpitalu z dojazdami zajmowały jednorazowo ok. 4 godzin. Najwyraźniej przygotowując pisma do wysyłki w obydwu sprawach zasugerował się terminem doręczenia wezwania w sprawie V SA/Wa 461/17 skutkiem czego przeoczył, iż wezwanie w sprawie niniejszej odebrał trzy dni wcześniej. Pełnomocnik podniósł, że było to spowodowane pośpiechem wynikającym z braku czasu, a samo opóźnienie było nieznaczne, bo tylko jednodniowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie zawierającym taki wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.) W ocenie Sądu okoliczności podnoszone przez pełnomocnika Skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu nie mogły stanowić podstawy do jego uwzględnienia. Zarówno odbiór przesyłki zawierającej wezwanie jak i ostatni dzień terminu na uzupełnienie braku formalnego skargi kasacyjnej miały miejsce w okresie wskazywanej hospitalizacji syna pełnomocnika, tj. pomiędzy 15 marca a 3 kwietnia 2018 r. Okoliczność ta została podana jako główna przyczyna uchybienia terminu, lecz pełnomocnik Skarżącego nie uprawdopodobnił jej zaistnienia. Nie przedłożył żadnego dokumentu, który potwierdzałby zarówno fakt hospitalizacji jego syna, jak i czas jej trwania. Dokumentem takim mogła być np. karta leczenia szpitalnego, którą pełnomocnik, jako rodzic pacjenta, z pewnością otrzymał. Dając jednak, pomimo tego, wiarę oświadczeniom pełnomocnika, nie można przyjąć, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Wymaga zaznaczenia, iż o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy nawet przy dochowaniu należytej staranności, nie można było usunąć przeszkody do dokonania czynności. Inaczej mówiąc, gdy wykazane zostanie, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W literaturze dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu. Hospitalizacja bliskiej osoby jest niewątpliwie okolicznością sprzyjającą popełnianiu błędów przy wykonywaniu czynności zawodowych. Z tego względu należy dołożyć wszelkich starań, aby zminimalizować możliwość ich wystąpienia. Wymaga się tego przede wszystkim od osób wykonujących zawód adwokata czy radcy prawnego, gdyż konsekwencje ich błędów obciążają osoby trzecie. Z tego względu w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd miał na uwadze fakt, że pełnomocnik Skarżącego nie prowadzi kancelarii samodzielnie. Jak wynika z informacji zawartych na stronie internetowej kancelarii (której adres pełnomocnik podaje na pierwszej stronie swoich pism) B. A. ma przynajmniej jednego wspólnika. Miał więc współpracownika, któremu mógł powierzyć część swoich obowiązków zawodowych w tym trudnym dla siebie okresie, aby uchronić klientów przed swoimi ewentualnymi błędami. Chodzi przede wszystkim o czynności z krótkim terminem na ich dokonanie, jak wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, gdzie ustawa przewiduje termin 7-dniowy. Pomimo tego pełnomocnik Skarżącego zdecydował się sam zajmować takimi sprawami, mimo zmniejszonej ilości czasu na czynności zawodowe. O ile jak najbardziej zrozumiałe jest poświęcenie czasu i uwagi choremu dziecku, o tyle brak ustanowienia zastępcy na okres hospitalizacji syna, który zająłby się sprawami klientów B. A., w tym Skarżącego, należy traktować jako dopuszczenie się niedbalstwa przy wykonywaniu czynności zawodowych. Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.