V SA/Wa 4655/15
WyrokWSA w Warszawie2017-02-08
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Jarosław Stopczyński, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji przyznającej płatności bezpośrednie z powodu rażącego naruszenia prawa materialnego, polegającego na przyznaniu płatności do powierzchni przekraczającej maksymalną dopuszczalną, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, utrzymująca w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, jest zgodna z prawem. Rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na przyznaniu płatności zwierzęcej na rok 2009 do powierzchni przekraczającej maksymalną dopuszczalną zgodnie z przepisami rozporządzenia, stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2009, w tym płatności zwierzęcej. Pierwsza decyzja przyznała mu płatność zwierzęcą do powierzchni 13,68 ha. Po postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, organ I instancji stwierdził jej nieważność w części dotyczącej płatności zwierzęcej, wskazując na przyznanie płatności do powierzchni maksymalnej przekraczającej dopuszczalną. Po uchyleniu przez Prezesa ARiMR pierwszej decyzji stwierdzającej nieważność i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, organ I instancji ponownie wydał decyzję stwierdzającą nieważność pierwotnej decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa. Prezes ARiMR utrzymał tę decyzję w mocy. Rolnik zaskarżył decyzję Prezesa ARiMR do WSA, zarzucając błędne przyjęcie rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi [...] [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 w części dotyczącej przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych: oddala skargę.
L. R. (dalej także: wnioskodawca, strona, skarżący) 6 maja 2009 r. złożył do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. (dalej także: Kierownik) wniosek o przyznanie płatności na rok 2009, w tym: płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych, płatności uzupełniającej do powierzchni uprawy chmielu - zgodnie z oznaczeniem grupy upraw w części XII wniosku oraz płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszą uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatności zwierzęcej).
W przedmiotowym wniosku L. R. zadeklarował do jednolitej płatności obszarowej działki rolne o łącznej powierzchni 42,10 ha, do płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych działki rolne o łącznej powierzchni 28,40 ha oraz do płatności uzupełniającej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, zwanej dalej również "płatnością zwierzęcą," działki rolne o łącznej powierzchni 13,70 ha.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W. wydał [...] stycznia 2010 r. decyzję Nr [...] w sprawie przyznania L. R. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 w wysokości 38343,45 zł, w tym:
– 21.343,86 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej, do deklarowanej powierzchni 42,10 ha;
– 10.123,75 zł z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, do deklarowanej powierzchni 28,40 ha;
– 6.875,84 zł z tytułu płatności zwierzęcej, do powierzchni 13,68 ha.
Przedmiotowa decyzja została doręczona wnioskodawcy za potwierdzeniem odbioru 2 lutego 2010 r. i nie wniósł on od niej odwołania.
Zawiadomieniem z [...] kwietnia 2015 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. (dalej także: organ I instancji, Dyrektor) zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Nr [...] z [...] stycznia 2010 r., pouczając jednocześnie o przysługujących mu uprawnieniach wynikających z przepisów art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.); dalej: k.p.a., art. 73 k.p.a i art. 79 § 2 k.p.a.
Następnie Dyrektor, decyzją Nr [...] z [...] maja 2015 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność decyzji Kierownika Nr [...] z [...] stycznia 2010 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 w części dotyczącej przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych.
Od ww. decyzji Dyrektora wnioskodawca złożył odwołanie skierowane do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej także: Prezes, organ II instancji). Prezes ARiMR, decyzją Nr [...] z [...] czerwca 2015 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Uzasadniając decyzję Prezes wskazał, że w rozstrzygnięciu organu I instancji nie wykazano w sposób dostateczny oczywistej sprzeczności decyzji Kierownika o przyznaniu uzupełniającej płatności obszarowej z obowiązującym prawem i kwestia ta powinna ponownie zostać rozpatrzona przez Dyrektora.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor wydał [...] lipca 2015 r., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 158 § 1 oraz art. 157 § 1 k.p.a., w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r., poz. 1438), w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 czerwca 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051, z późn. zm.); dalej: "ustawa o płatnościach" oraz § 8 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 326, z późn. zm.); dalej: "rozporządzenie z dnia 9 marca 2009 r." decyzję nr Nr [...], którą stwierdził nieważność decyzji Kierownika z [...] stycznia 2010 r. w sprawie przyznania Stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w części dotyczącej przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę.
W uzasadnieniu wskazano, że głównym powodem stwierdzenia nieważności decyzji było przyznanie płatności do powierzchni maksymalnej przekraczającej maksymalna powierzchnię dozwoloną.
Od powyższej decyzji strona, reprezentowana przez pełnomocnika wniosła odwołanie do Prezesa ARiMR, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W odwołaniu podniesiono zarzuty naruszenia:
1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., polegający na błędnym i nieuzasadnionym przyjęciu, iż decyzja Nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów na rok 2009 wydana przez Kierownika wydana została z rażącym naruszeniem prawa;
2. art. 138 § 2 k.p.a. polegający na nie wykonaniu wskazań Prezesa ARiMR, które wynikały jednoznacznie z decyzji z dnia [...].06.2015 r. uchylającej decyzję Dyrektora;
3. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie skutkujące nie wskazaniem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a nadto w decyzji nie wskazano na czym miało polegać rażące naruszenie prawa, ograniczając się jedynie do podania, iż decyzja wydana została z naruszeniem prawa, co nie daje podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji.
Podniesiono również, że organ administracji I instancji dopuścił się naruszenia art. 6 i art. 8 k.p.a. W ocenie bowiem strony, miałaby ona obecnie ponosić konsekwencje błędu organu, poczynionego niezależnie od działań podjętych przez wnioskodawcę. Ten bowiem złożył wniosek we właściwej formie, podając w nim wszystkie niezbędne dane i okoliczności, które były zgodne z prawdą i rzeczywistością. Wykorzystał płatność zgodnie z jej celem i przeznaczeniem. Nie do zaakceptowania jest zatem sytuacja, w której na skutek błędu organu administracji, Wnioskodawca musiałby zwracać płatność wraz z odsetkami.
Prezes ARiMR decyzją z [...] września 2015 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora z [...] lipca 2015 r.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji zaznaczył, że niniejsze postępowanie dotyczy decyzji przyznającej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 jedynie w części dotyczącej przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, tj. przyznającej kwotę 6875,84 zł. do powierzchni 13,68 ha.
Zdaniem Prezesa ARiMR kluczową kwestię w sprawie stanowi powierzchnia, do której przyznano płatność, albowiem w ocenie organów określono ją na wyższym niż dozwolony przepisami prawa poziomie.
W myśl § 8 ust. 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r., płatność zwierzęca przysługuje rolnikowi, jeżeli w latach 2004-2006 nie występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej, (...), a ponadto przyznano temu rolnikowi płatność zwierzęcą na podstawie § 6 albo 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. 2008 r. Nr 44 poz. 265).
Stronie taka płatność została przyznana decyzją Kierownika z [...] czerwca 2009 r. Nr [...] w wysokości 4.600,15 zł z tytułu płatności zwierzęcej, do deklarowanej powierzchni 12,12 ha, w stosunku do której stwierdzono następnie nieważność decyzją Dyrektora Nr [...] z [...] sierpnia 2014 r. W wyniku powyższego Kierownik po ponownym rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności na 2008 r. w zakresie płatności zwierzęcej, wydal 20 stycznia 2015 r. ostateczną decyzję Nr [...], między innymi na podstawie § 7 ww. rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r., płatność zwierzęcą na rok 2008 w wysokości 2.450,37 zł do powierzchni 6,456 ha.
Skoro zatem strona otrzymała już w przeszłości – tj. przed 2009 r. – płatność zwierzęcą, w sprawie zachodziła przesłanka zastosowania § 8 ust. 2 rozporządzenia z 9 marca 2009 r., zgodnie z którym płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na dany rok, nie większej jednak niż powierzchnia maksymalna, którą stanowi najmniejsza z następujących powierzchni:
– powierzchnia ustalona jako iloraz liczby zwierząt, których posiadaczem był dany rolnik lub jego małżonek, co potwierdza wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, o których mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, także w przypadku gdy osoby te nie pozostawały w związku małżeńskim w danym okresie, przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) według średniego stanu z okresu od dnia 15 września 2007 r. do dnia 14 marca 2008 r. - w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b, oraz współczynnika 0,3 (§ 8 ust. 2 pkt 1 lit. b);
– 75 % powierzchni gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na 2008 r., do których została przyznana temu rolnikowi jednolita płatność obszarowa - w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b (§ 8 ust. 2 pkt 2 lit. b).
Zgodnie z powyższymi przepisami, najmniejszą powierzchnią, do której przysługiwałyby płatności zwierzęce w przypadku wnioskodawcy była powierzchnia 6,456 ha, wynikająca z decyzji Kierownika z [...] stycznia 2015 r. Natomiast w decyzji z 28 stycznia 2009 r. będącej przedmiotem niniejszego postępowania, powierzchnia do której przyznano stronie płatności zwierzęce, wyniosła 13,68 ha, a zatem została przekroczona. W ocenie Prezesa ARiMR, w tym określeniu powierzchni w nadmiernej wysokości, co spowodowało przyznanie płatności w nadmiernej wysokości, tkwi rażące naruszenie prawa, klasyfikujące do zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów Strony, organ II instancji uznał je za niezasadne. Jak wskazano powyżej, decyzja z 28 stycznia 2010 r., co prawda poniekąd w wyniku późniejszego stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji dotyczącej przyznania płatności z 4 czerwca 2009 r., ale niewątpliwie okazała się być decyzja wydaną z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Dyrektor prawidłowo w swojej decyzji określił naturę i uzasadnił naturę tego naruszenia. Stąd należy odmówić uwzględnienia zarówno zarzutu naruszenia art. 107 § 1 i 3 , jak i art. 138 § 2 k.p.a.
Wobec zarzutu naruszenia art. 6 i art. 8 k.p.a. Prezes ARiMR wskazał, ze wyrażone w tych przepisach ogólne zasady postępowania administracyjnego doznały ograniczenia w stosowaniu, z uwagi na treść art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach, który stanowi, że w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Podkreślono przy tym element żądania strony, jako odróżniający regulację od zastosowanej w k.p.a. i zaznaczono, że wnioskodawca w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji z 28 stycznia 2010 r. nie wnosił o udzielenie mu informacji w tej sprawie.
Ponadto stwierdzono, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest kwestia obowiązku zwrotu pobranych przez Stronę płatności, a jedynie stwierdzenie, czy kwestionowany akt prawny jest obarczony wadą prawną. Natomiast kwestia zwrotu pobranych płatności nie mieści się w tym konkretnym postępowaniu.
Powyższa decyzja Prezesa ARiMR stała się przedmiotem skargi L. R. do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł on o jej uchylenie. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia:
1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na błędnym i niezasadnym przyjęciu, iż decyzja Nr [...] z [...] stycznia 2010 r. o przyznaniu płatności uzupełniającej do gruntów na rok 2009 wydana przez Kierownika wydana została z rażącym naruszeniem prawa;
2. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na jego zastosowaniu w sytuacji gdy przepis ten daje podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji wydanych z naruszeniem przepisów prawa materialnego, natomiast w niniejszej sprawie Organy administracji powołały się jedynie na naruszenie przepisów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że organy w sposób nieuprawniony sklasyfikowały zaistniałe w sprawie naruszenie jako "rażące", co miało pozwolić na zastosowanie instytucji stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto ponowiony został zarzut naruszenia art. 6 i art. 8 k.p.a., podkreślając, że skarżącemu nie można zarzucić jakiegokolwiek działania sprzecznego z prawem, a nawet z zasadami moralnymi. Złożył on bowiem wniosek we właściwej formie podając nim wszystkie niezbędne dane i okoliczności, które zgodne były z prawdą i rzeczywistością. Natomiast okoliczność, że organ administracji nie zastosował bądź niewłaściwie zastosował przepis prawa, nie może powodować negatywnych konsekwencji w stosunku do strony postępowania, która działała w zaufaniu do tegoż organu i jego rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Prezesa ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest przy tym według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu może nastąpić wówczas, gdy zostanie spełniona przynajmniej jedna z przesłanek, o których mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.". Dodać należy, że zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zdaniem Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, mając na uwadze ww. kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Należy wyjaśnić, iż decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we Wschowie Nr [...] z [...] stycznia 2010 r. skarżącemu przyznano płatności na rok 2009 w wysokości 38.343,45 zł, w tym: 21.343,86 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej (do zadeklarowanej powierzchni 42,10 ha), 10.123,75 zł z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (do zadeklarowanej powierzchni 28,40 ha), 6.875,84 zł z tytułu płatności zwierzęcej (do powierzchni 13,68 ha).
W uzasadnieniu wydanej decyzji, w części dotyczącej płatności zwierzęcej wskazano, że zgodnie z rozporządzeniem w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą do powierzchni tej przysługuje płatność zwierzęca, o ile są spełnione warunki określone w powołanym rozporządzeniu. Na podstawie informacji zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych wyliczona, zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą liczba zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe wynosi 23,60 DJP. Powierzchnia maksymalna została ustalona zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 2 lit. b przywołanego rozporządzenia i wynosi 29,0475 ha. Zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 nie większej jednak niż wyznaczona powierzchnia maksymalna. Mając powyższe na uwadze powierzchnia, co do której została naliczona płatność wynosi 13,68 ha. Należna kwota płatności wynosi 6.875,84 zł.
Organ odwoławczy wyjaśnił w powyższym kontekście, że skarżący występując w dniu 8 maja 2008 r. z wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2008 pierwszy raz ubiegał się o przyznanie płatności zwierzęcej. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W. [...] czerwca 2009 r. wydał decyzję w sprawie przyznania wnioskodawcy płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 w wysokości 24.908,24 zł, w tym: 13.141,48 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej do deklarowanej powierzchni 38,73 ha, 7.166,61 zł z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, do deklarowanej powierzchni 26,61 ha i 4.600,15 zł z tytułu płatności zwierzęcej, do deklarowanej powierzchni 12,12 ha. Następnie, decyzją z [...] sierpnia 2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. stwierdził, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. z [...] czerwca 2009 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. z [...] sierpnia 2014 r. skarżący złożył odwołanie do Prezesa ARiMR, który decyzją z [...] października 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. z [...] czerwca 2009 r. przyznającej jednolitą płatność obszarową oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych i w tym zakresie odmówił stwierdzenia nieważności. Natomiast w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Prezes ARiMR wskazał w uzasadnieniu ww. decyzji, iż rażące naruszenie prawa polegało na przyznaniu skarżącemu płatności zwierzęcej na rok 2008 do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok 2008 (tj. 12,12 ha) bez uwzględnienia okoliczności, że:
1) w latach poprzedzających rok 2008 wnioskodawca występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej, a z wnioskiem o przyznanie płatności zwierzęcej wystąpił po raz pierwszy składając wniosek o przyznanie płatności na rok 2008;
2) skarżący nabył na własność grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego M. R., której przyznano płatność zwierzęcą na rok 2007 na podstawie § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz. U. Nr 46, poz. 309 i Nr 69, poz. 462);
3) w przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w pkt 1) i 2), płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na dany rok, nie większej jednak niż: powierzchnia ustalona jako iloraz liczby zwierząt przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) według średniego stanu z okresu, o którym mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 265 i Nr 157, poz. 987), i współczynnika 0,3 oraz 50 % powierzchni zadeklarowanych w tym wniosku gruntów rolnych, do których jest przyznawana jednolita płatność obszarowa,
co w konsekwencji spowodowało, że płatność zwierzęca na rok 2008 została przyznana do zadeklarowanej powierzchni trwałych użytków rolnych, z pominięciem przepisów § 7 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W., w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku L. R. o przyznanie płatności na 2008 r. w zakresie płatności zwierzęcej, wydał w dniu [...] stycznia 2015 r. ostateczną decyzję Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008, na mocy której przyznał wnioskodawcy - między innymi na podstawie § 7 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. - płatność zwierzęcą na rok 2008 w wysokości 2.450,37 zł do powierzchni 6,456 ha.
Należy podkreślić, iż dokonana przez Prezesa ARiMR wykładnia przepisów nie budzi zastrzeżeń. Zgodnie bowiem z § 7 ust. 1 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. warunkiem uzyskania płatności zwierzęcej przez przejmującego wszystkie grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego jest przyznanie co najmniej raz płatności zwierzęcej dotychczasowemu właścicielowi na podstawie rozporządzenia z dnia 13 marca 2007 r. oraz posiadanie w okresie referencyjnym wskazanym w § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. wpisanych lub zgłoszonych do rejestru zwierząt gospodarskich.
Należy również zauważyć, iż okoliczność przyznania płatności zwierzęcej na rok 2008 na podstawie § 7 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r. rzutuje w bezpośredni sposób na wysokość płatności zwierzęcej, która może zostać przyznana na rok 2009. Zgodnie bowiem z § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r., jeżeli rolnik nie posiadał zwierząt w okresie od dnia 1 kwietnia 2005 r. do dnia 31 marca 2006 r. i nie występował z wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w latach 2004 - 2006, a po raz pierwszy otrzymał płatność zwierzęcą w 2008 roku (jako nowy rolnik lub w wyniku nabycia własności gruntów rolnych od rolnika, któremu co najmniej raz przyznano płatność zwierzęcą) i ubiega się o płatność zwierzęcą w 2009 r., płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na dany rok, nie większej jednak niż powierzchnia maksymalna, którą stanowi najmniejsza z następujących powierzchni:
powierzchnia ustalona jako iloraz liczby zwierząt, których posiadaczem był dany rolnik lub jego małżonek, co potwierdza wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych lub do rejestru koniowatych, także w przypadku, gdy osoby te nie pozostawały w związku małżeńskim w danym okresie, przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) według średniego stanu z okresu od dnia 15 września 2007 r. do dnia 14 marca 2008 r., i współczynnika 0,3 (§ 8 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r.);
75% powierzchni gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności obszarowej na 2008 r., do których została przyznana jednolita płatność obszarowa. (§ 8 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r.)
Powierzchnia, o której mowa w § 8 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r., odpowiada powierzchni referencyjnej (6,456 ha), do której skarżącemu została przyznana płatność zwierzęca na rok 2008. Natomiast powierzchnia wyliczona w oparciu o § 8 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r., wynosi 29,0475 ha. W konsekwencji organy nadzoru trafnie wskazały, iż najmniejszą z tych powierzchni, stanowiącą jednocześnie powierzchnię maksymalną, do której może zostać przyznana płatność zwierzęca na rok 2009 jest powierzchnia 6,456 ha,
Zasadnie zatem organ nadzoru powołał się w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy na stanowisko wyrażone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. I OPS 2/12, zgodnie z którym stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji zależnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (Baza Orzeczeń LEX nr 1225395).
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., w części dotyczącej przyznania Panu L. R. płatności zwierzęcej została wydana z rażącym naruszeniem przepisu § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r. Rażące naruszenie wskazanego przepisu polega na przyznaniu płatności zwierzęcej na rok 2009 do powierzchni 13,68 ha (czyli do powierzchni, która przekracza maksymalną powierzchnię, do której może być przyznana skarżącemu płatność zwierzęca na rok 2009), bez uwzględnienia okoliczności, że skarżącemu płatność zwierzęca została po raz pierwszy przyznana na rok 2008 na podstawie § 7 rozporządzenia z dnia 14 marca 2008 r., a w takim przypadku płatność zwierzęca na rok 2009 r. przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na ten rok, nie większej jednak niż powierzchnia maksymalna, którą stanowi najmniejsza z następujących powierzchni:
powierzchnia ustalona jako iloraz liczby zwierząt, których posiadaczem był dany rolnik lub jego małżonek, co potwierdza wpis lub zgłoszenie tych zwierząt do rejestru zwierząt, także w przypadku, gdy osoby te nie pozostawały w związku małżeńskim, przeliczonych na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) według średniego stanu z okresu od dnia 15 września 2007 r. do dnia 14 marca 2008 r., i współczynnika 0,3
75% powierzchni gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności obszarowej na 2008 r., do których została przyznana jednolita płatność obszarowa.
W ocenie Sądu, trafnie wskazano, iż, w analizowanym stanie faktycznym, naruszenie wskazanego przepisu prawa w sposób rażący jest oczywiste i bezsporne. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają bowiem jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu wysokości płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, z uwagi na możliwość naruszenia zasady konkurencyjności.
Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 6 i 8 k.p.a. W toku postępowania nieważnościowego organy działały na podstawie obowiązujących przepisów prawa, co oznacza, że nie naruszyły zasady praworządności. Zaskarżone rozstrzygnięcie znajduje oparcie również w ustalonych okolicznościach faktycznych. Organy nie uchybiły także zasadzie zaufania wynikającej z art. 8 k.p.a., o naruszeniu tej zasady nie stanowi bowiem przyjęcie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez skarżącego, w sytuacji, gdy organ prawidłowo wskazał i wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną. Dodatkowo należy wskazać, że przedmiotu postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją nie stanowi ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranej płatności zwierzęcej za rok 2009. Zarzuty skargi, odnoszące się do kwestii zwrotu płatności, należy więc traktować jako niemieszczące się w zakresie rozpoznania przez Prezesa ARiMR w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu, organy obu instancji, wbrew twierdzeniom skarżącego, w sposób zgodny ze wskazaniami zawartymi w decyzji Prezesa ARiMR z [...] czerwca 2015 r. stwierdziły, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W. dopuścił się rażącego naruszenia przepisu prawa materialnego - § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 9 marca 2009 r. Oczywistość naruszenia prawa polega w tym przypadku na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło