V SA/Wa 4694/15

WyrokWSA w Warszawie2016-11-16

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Andrzej Kania, Justyna Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który otrzymał refundację kosztów zatrudnienia osób niepełnosprawnych, zobowiązany jest do zwrotu tych środków wraz z odsetkami, jeśli w trakcie obowiązywania umowy zmniejszył średni kwartalny stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do stanu określonego w umowie, mimo późniejszego zawarcia aneksu do umowy?
Ratio decidendi
Pracodawca jest zobowiązany do zwrotu środków refundacji wraz z odsetkami, jeśli w trakcie obowiązywania umowy o refundację kosztów zatrudnienia osób niepełnosprawnych zmniejszył średni kwartalny stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do stanu określonego w umowie. Prawomocny wyrok sądu powszechnego ustalający niewywiązanie się z tego zobowiązania wiąże organy administracji publicznej. Aneks do umowy, który określa okres obowiązywania umowy do rozliczenia kosztów, nie niweczy skutków naruszenia warunku zatrudnienia w okresie poprzedzającym jego zawarcie, jeśli umowa w pierwotnym brzmieniu lub zmieniona aneksem obejmuje okres, w którym nastąpiło zmniejszenie zatrudnienia.
Stan faktyczny
Spółka zawarła z PFRON umowę o refundację kosztów zatrudnienia osób niepełnosprawnych, w tym na zakup samochodu. Zobowiązała się do nie zmniejszania średniego kwartalnego zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10%. W I kwartale 2013 r. nastąpiło zmniejszenie zatrudnienia poniżej ustalonego poziomu. PFRON wszczął postępowanie o zwrot refundacji. Spór o wywiązanie się z zobowiązania został rozstrzygnięty przez sąd powszechny, który prawomocnym wyrokiem ustalił, że spółka nie dopełniła warunku zatrudnienia. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o zwrocie środków. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując ustalenia faktyczne i prawne dotyczące okresu obowiązywania umowy oraz zasadności naliczania odsetek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Justyna Mazur (spr.), Protokolant referent - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Z. W. J. R. Sp. z o. o. z siedzibą w R. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia (...) października 2015 r. nr (...) w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania do zwrotu; oddala skargę. Minister Pracy i Polityki Społecznej (dalej także: "Minister", "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2013 r. 267, dalej: "k.p.a."), w związku z art. 66 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tj.: Dz. U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721 ze zm., dalej: "ustawa o rehabilitacji") - po rozpatrzeniu odwołania Zakładu [...] Sp. z o. o. w R. (dalej także: "skarżący", "Spółka", "pracodawca") od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "organ I instancji", "Prezes PFRON") z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...] – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Przedmiotem decyzji było określenie dla Zakładu [...]Sp. z o.o. w R. wysokości zobowiązania do zwrotu wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych środków w wysokości [...] zł pobranych w nadmiernej wysokości. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: W związku z wnioskiem skarżącego o refundację dodatkowych kosztów zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zakładzie pracy chronionej o wskaźniku zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zakładzie pracy chronionej, pomiędzy Spółką, a PFRON została w dniu [...] września 2009 r. zawarta umowa nr [...]. Zgodnie z tą umową PFRON zobowiązał się wypłacić skarżącemu środki w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na koszty transportowe, przy czym z tego [...]zł miało być przeznaczone na zakup samochodu, a [...]zł na bieżące koszty transportowe. Zgodnie z § 6 pkt 2 ww. umowy Spółka zobowiązała się do nie zmniejszania w czasie obowiązywania umowy średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w umowie w oświadczeniu zawartym w punkcie 11 komparycji umowy, z zastrzeżeniem, że wskaźnik zatrudnienia w każdym miesiącu nie może być niższy niż 50%. W oświadczeniu, o którym mowa skarżący podał, iż stan zatrudnienia w prowadzonym przez niego zakładzie pracy chronionej wynosi ogółem [...]etatów, z czego [...]etatu, to etaty osób niepełnosprawnych. W przypadku niewykonania przez pracodawcę zobowiązań określonych w umowie lub podania danych we wniosku niezgodnych z rzeczywistym stanem, przekazana przez Fundusz refundacja zgodnie z § 7 umowy podlegała zwrotowi. PFRON wywiązał się ze swoich obowiązków umownych. Spółka zaś wydatkowała środki zgodnie z przeznaczeniem zakupując pojazd [...] i wpisując go do ewidencji środków trwałych, z czego się rozliczyła w 2010 r. Nie wypełniła jednak zobowiązania co do nie zmniejszania średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych poniżej określonych umownie norm. W I kwartale 2013 r. średni kwartalny stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych spadł do poziomu [...], a więc o ok. [...] % w stosunku do określonego w umowie na poziomie [...]osób. Z uwagi na powyższe Prezes Zarządu PFRON decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] na podstawie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 45 ust. 3a oraz art. 49e ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji określił dla Zakładu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w R. wysokość zobowiązania do zwrotu wraz z odsetkami za zwłokę dla zaległości podatkowych od dnia [...] listopada 2009 r. do dnia zapłaty, środków w wysokości [...]zł pobranych w nadmiernej wysokości w następstwie niewykonania umownego zobowiązania do nie zmniejszania stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w trakcie obowiązywania umowy z dnia [...] września 2009 r. Nr [...]o refundację dodatkowych kosztów wynikających z zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Zakład [...] Sp. z o.o. z siedzibą w R. , zarzucając naruszenie art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a. oraz art. 49e ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji oraz § 10 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 kwietnia 2009 r. w sprawie pomocy finansowej udzielanej pracodawcom prowadzącym zakład pracy chronionej ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r., Nr 70, poz. 603) – wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...], wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przypomniał przebieg postępowania w sprawie oraz wskazał, iż zaskarżona decyzja została wydana w wykonaniu decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. uchylającej decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] września 2013 r. w całości i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazał, że w przedmiotowej sprawie pojawił się również spór o charakterze cywilnoprawnym co do tego, czy strona wywiązała się z zobowiązania wynikającego z ww. umowy tj. czy w czasie obowiązywania umowy nie zmniejszała średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w umowie. W ocenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej spór ten powinien zostać rozstrzygnięty przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Oddziału Funduszu przed wydaniem decyzji nakazującej zwrot środków Funduszu przekazanych z tytułu zawarcia umowy, skoro z treści samej umowy cywilnoprawnej wprost wynika właściwość ww. sądów do rozstrzygania sporów wynikłych z tej umowy. Wskazano, iż organ I instancji wykonał wskazania organu odwoławczego w tym zakresie i wystąpił z pozwem z dnia [...] czerwca 2014 r. do sądu powszechnego przeciwko Zakładowi [...]Sp. z o.o. w R. o ustalenie, że Spółka nie dopełniła określonego w § 6 pkt 2 umowy z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] zobowiązania do nie zmniejszenia w czasie obowiązywania umowy średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w pkt 11 komparycji ww. umowy. Organ odwoławczy wskazał także, iż w sprawie tej zapadł prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] marca 2015 r. sygn. akt [...]. W wyroku tym Sąd Okręgowy w P. wskazał, iż Zakład [...] nie dopełnił określonego w § 6 pkt 2 umowy z dnia [...] września 2009 r. Nr [...]tj. zobowiązania do niezmniejszania w czasie jej obowiązywania średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnoprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w 11 punkcie komparycji tej umowy. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie na treść art. 365 § 1 k.p.c., podnosząc, iż organy obu instancji są związane treścią ww. wyroku Sądu Okręgowego w P., w tym wykładnią zapisów umowy przedstawioną przez ten Sąd oraz ustaleniami co do tego, że strona nie wywiązała się z zapisów umowy. Wskazał jednocześnie, iż zgodnie z umową z dnia [...] września 2009 r. nr [...]pracodawca oświadczył, że wystąpił do Funduszu z wnioskami z dnia [...] sierpnia 2009 r. o refundację dodatkowych kosztów wynikających z zatrudnienia osób niepełnosprawnych, które zostaną poniesione w terminie od [...] października 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. Refundacją objęte były koszty transportowe, w kwocie nie wyższej niż [...]zł. W dniu [...] listopada 2009 r. PFRON dokonał przelewu refundacji w kwocie [...]zł. Wnioskodawca wydatkował środki zgodnie z przeznaczeniem zakupując pojazd [...] i wpisując go do ewidencji środków trwałych z czego się rozliczył w 2010 r. Zgodnie zaś z § 6 pkt 2 ww. umowy pracodawca zobowiązał się do nie zmniejszania w czasie obowiązywania umowy średniego kwartalnego stanu zatrudniania osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w oświadczeniu pracodawcy zawartym w punkcie 11 komparycji umowy, z zastrzeżeniem, że wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych w każdym miesiącu nie może być niższy niż 50%. Zgodnie natomiast z § 7 ww. umowy w przypadku niewykonania przez pracodawcę zobowiązań określonych w umowie lub podania przez pracodawcę danych we wniosku niezgodnych z rzeczywistym stanem, przekazana przez Fundusz refundacja podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia jej przekazania. Organ odwoławczy dodał także, iż w uzasadnieniu wyroku ww. Sąd nie podzielił argumentacji strony pozwanej, że umowa z dnia [...] września 2009 r. wiązała strony wyłącznie w ostatnim kwartale 2009 r., tj. od dnia [...] października do [...] grudnia 2009 r. Ww. Sąd wskazał natomiast, że "(...) umowa z dnia [...] września 2009 r. w żadnym swoim fragmencie nie definiuje okresu obowiązywania od dnia [...] września 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. Umowa została zawarta w dacie [...] września 2009 r. i zgodnie z brzmieniem § 11 weszła w życie z dniem jej podpisania. Z kolei podany w pkt 1 komparycji umowy okres od [...] września 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. dotyczył tylko poniesienia wydatków przez pozwanego i nie może być interpretowany rozszerzająco oraz w opozycji do brzmienia aneksu nr 1 do umowy podpisanego przez strony w 2013 r. Jednoznaczny w ocenie Sądu - w świetle reguł wykładni oświadczeń woli (art. 65 k.c.) - zapis § 1 ust. 2 aneksu nr 1 do umowy, wskazuje, że dla rozliczenia spornej kwoty [...] zł strony uzgodniły okres obowiązywania kontraktu na czas od dnia [...] września 2009 r. (czyli konsekwentnie od dnia podpisania umowy) do dnia [...] grudnia 2014 r." Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania, dając temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zakład [...] Sp. z o. o. w R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2015 r. zarzucając jej naruszenie: 1. przepisów postępowania, tj. a) art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego przejawiające się w przyjęciu, że skarżący nie wywiązał się z umowy z PFRON i nie zachował określonego w niej poziomu zatrudnienia osób niepełnosprawnych, podczas gdy właściwa analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie powinna doprowadzić Organ do wniosku, że warunki umowy zostały zachowane, 2. przepisów prawa materialnego: a) art. 49e ust. 1 i 2 w zw. z art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w przyjęciu, iż Spółka pobrała podlegające zwrotowi środki Funduszu w nadmiernej wysokości; b) § 10 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 kwietnia 2009 roku w sprawie pomocy finansowej udzielanej pracodawcom prowadzącym zakład pracy chronionej ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 70 poz. 603, dalej: "rozporządzenie") poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, iż umowę o refundację zawiera się na okres dłuższy niż rok kalendarzowy. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż wezwanie do zwrotu kwoty refundacji w kwocie [...] złotych zostało wystawione w dniu [...] kwietnia 2013 r., podczas gdy postępowanie w przedmiocie zwrotu wraz z odsetkami za zwłokę środków w następstwie niewykonania umownego zobowiązania do niezmniejszania stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w trakcie obowiązywania umowy z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] zostało wszczęte w dniu [...] sierpnia 2013 r. Informację o zmniejszeniu stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych ustalonego w umowie z dnia [...] września 2009 r., organy posiadały znacznie wcześniej, bowiem pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. kierowanym do Skarżącego Dyrektor Oddziału Wielkopolskiego PFRON wskazywał, iż: "(...) stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych w Państwa firmie zmniejszył się o [...]%, tym samym nie dopełniliście Państwo zobowiązań umownych, co winno skutkować zwrotem otrzymanej refundacji". W dalszej części tego pisma zaproponowano skarżącemu aneksowanie umów z 2009 roku, wskazując przy tym: "Warunkiem zawarcia aneksu jest dopełnienie zobowiązań w przeciągu kwartału, tj. osiągnięcie stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości co najmniej [...] etatu do dnia [...] września 2012 roku." Wskazano, iż pomimo, że stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych nie osiągnął wskazanego w piśmie z dnia [...] czerwca 2012 roku poziomu, to i tak w dniu [...] marca 2013 r. doszło do podpisania aneksu do umowy z dnia [...] września 2009 r. Oznacza to, iż pomimo, że organy twierdziły, że skarżący nie dochował warunków dotyczących wysokości zatrudnienia osób niepełnosprawnych, to nie podejmowano działań mających na celu uzyskanie zwrotu świadczenia, wręcz utwierdzano skarżącego w przekonaniu, iż takie działania nie zostaną podjęte - tak bowiem należy rozumieć fakt podpisania aneksu do umowy z dnia [...] września 2009 r. Skarżący wskazał, iż w aneksie z dnia [...] marca 2013 r. do umowy z dnia [...] września 2009 r. określono m.in. okresy obowiązywania umowy do rozliczenia poszczególnych kosztów transportowych. Z uwagi na fakt, iż w pierwotnej wersji umowy nie wskazano takiego okresu obowiązywania, to należy uznać, iż zawarta umowa o refundację kosztów obowiązywała w danym roku kalendarzowym, i tylko w tym roku kalendarzowym pracodawca mógł być zobowiązany do niezmniejszania poziomu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10 %. W ocenie skarżącego umowa obowiązywała i w tym okresie nie zmniejszono stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych poniżej ustalonego w umowie poziomu. Późniejsze zmniejszenie stanu zatrudnienia winno więc pozostawać poza zakresem niniejszej sprawy. Okoliczności te mają istotne znaczenie dla sprawy, lecz zostały całkowicie pominięte przez organy obu instancji, co jednoznacznie wskazuje, iż materiał dowodowy w sprawie nie został rozpoznany w sposób obiektywny. Autor skargi wskazał jednocześnie, iż jeśliby uznano zasadność roszczenia o zwrot wypłaconej kwoty dofinansowania to wątpliwości budzi określenie okresu, za który odsetki byłyby należne. Należałoby bowiem uwzględnić fakt, iż samochód zakupiony ze środków PFRON uległ w dniu [...] marca 2010 r. wypadkowi, w wyniku którego orzeczono szkodę całkowitą. Prawa z polisy ubezpieczenia OC i AC przedmiotowego pojazdu zostały scedowane na rzecz PFRON. Kwota odszkodowania została zatem wypłacona na rzecz Funduszu, zaś polecenie wypłaty środków finansowych na zakup nowego pojazdu zostało wystawione dopiero w dniu [...] maja 2010 r. Za ten okres nie powinno się naliczać odsetek za zwłokę. Skarżący podniósł także, iż art. 49e ust. 1 ustawy o rehabilitacji stanowi, że środki Funduszu podlegają zwrotowi w trzech enumeratywnie wymienionych w tym przepisie przypadkach. Za niedopuszczalne należy uznać domaganie się zwrotu środków Funduszu, jeżeli nie wystąpią przesłanki enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Wskazał, iż środki zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem, nie stwierdzono podczas kontroli jakichkolwiek nieprawidłowości w zakresie realizacji zobowiązań umownych, nie miało także miejsca pobranie środków w nadmiernej wysokości. Skarżący wskazał także, iż z § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia wynika, że umowę o refundację kosztów zawiera się na dany rok kalendarzowy i tylko w tym roku kalendarzowym pracodawca może być zobowiązany do niezmniejszania poziomu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10%. Stwierdzić należy, iż refundacji podlegają wyłącznie koszty poniesione w danym roku kalendarzowym, którego dotyczy refundacja. Przemawia to za przyjęciem założenia, że umowa o refundację jest zawierana właśnie na rok kalendarzowy. Świadczy o tym fakt, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami na kolejny rok kalendarzowy należy zawrzeć nową umowę na podstawie nowego wniosku złożonego przez pracodawcę - co oznacza, że stara umowa już nie obowiązuje, w przeciwnym wypadku nie byłoby potrzeby zawierania nowej. Proponowana przez Prezesa PFRON interpretacja okresu obowiązywania umowy stałaby w sprzeczności z celami ustawy o rehabilitacji, w szczególności 32 ust. 1 tej ustawy, który ma na celu stymulowanie pracodawców do tworzenia miejsc pracy dla osób niepełnosprawnych. Niewątpliwie więc w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego. W odpowiedzi na skargę Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ww. ustawy). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a."). Sprawując kontrolę zaskarżonej decyzji we wskazanym wyżej zakresie, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z ustalonego przez orzekające w sprawie organy stanu faktycznego wynika, iż pomiędzy Spółką, a PFRON została w dniu [...] września 2009 r. zawarta umowa nr [...], na podstawie której PFRON zobowiązał się wypłacić Spółce środki w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na koszty transportowe, z czego [...] zł miało zostać przeznaczone na zakup samochodu. W § 6 pkt 2 ww. umowy Spółka zobowiązała się do nie zmniejszania w czasie obowiązywania umowy średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w umowie w oświadczeniu zawartym w punkcie 11 komparycji umowy, z zastrzeżeniem, że wskaźnik zatrudnienia w każdym miesiącu nie może być niższy niż 50%, to jest w stosunku do 90,11 etatów zajmowanych przez osoby niepełnosprawne. Zgodnie z § 7 umowy, w przypadku niewykonania przez pracodawcę zobowiązań określonych w umowie lub podania danych we wniosku niezgodnych z rzeczywistym stanem, przekazana przez Fundusz refundacja umowy podlegać miała zwrotowi. Fundusz wywiązał się ze swoich obowiązków zawartych w umowie, a Spółka wydatkowała środki zgodnie z przeznaczeniem zakupując pojazd [...] i wpisując go do ewidencji środków trwałych, z czego się rozliczyła w 2010 r. Nie wypełniła jednak zobowiązania co do nie zmniejszania średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych poniżej określonych umownie norm, albowiem w I kwartale 2013 r. średni kwartalny stan zatrudnienia osób niepełnosprawnych spadł do poziomu [...] etatów zajmowanych przez osoby niepełnosprawne, a więc o ok. [...] % w stosunku do określonego w umowie na poziomie zatrudnienia [...]osób niepełnosprawnych. Aneksem nr 1 z dnia [...] marca 2013 r. do umowy z dnia [...] września 2009 r. uzgodniono, iż okresem rozliczenia kosztów refundacji przeznaczonych na zakup samochodu będzie okres obowiązywania umowy, który przypada na okres od dnia [...] września 2009 r. do dnia [...] grudnia 2014 r. Organy ustaliły tym samym, że obniżenie poziomu zatrudnienia, o którym mowa przypadło na okres wchodzący do okresu obowiązywania umowy z dnia [...] września 2009 r. Jak wynika z ustalonego przez orzekające w sprawie organy stanu faktycznego sprawy, w kontekście zarzutów skargi między stronami bezsporne jest zawarcie umowy nr [...] z dnia [...] września 2009 r. o refundację dodatkowych kosztów wynikających z zatrudnienia osób niepełnosprawnych, na podstawie której w dniu [...] listopada 2009 r. wypłacono skarżącemu kwotę [...]zł przeznaczoną na zakup samochodu, jak i to że środki te zostały wydatkowane zgodnie z przeznaczeniem. Bezsporne jest także to, że Spółka zobowiązała się do nie zmniejszania zatrudnienia w czasie obowiązywania umowy, jak i to, że do zmniejszenia zatrudnienia o więcej niż 10 % w stosunku do poziomu wynoszącego [...]etatu (tj. o ok. [...]%, do poziomu [...]etatu) doszło w I kwartale 2013 r. Sporem zaś objęty jest czas trwania umowy z dnia 21 września 2009 r., tj. data, do której strony były związane umową. W ocenie skarżącego umowa ta bowiem obowiązywała do dnia [...] grudnia 2009 r. i w tym okresie nie zmniejszono zatrudnienia poniżej ustalonego w umowie poziomu. Zmniejszenie zatrudnienia w I kwartale 2013 r. nie mało zaś znaczenia dla oceny wywiązania się z warunków umowy i powinno pozostawać poza zakresem sprawy i tym samym nie może prowadzić do oceny, iż Spółka nie wywiązała się z obowiązku nie zmniejszania zatrudnienia, naruszając tym samym postanowienia § 6 pkt 2 umowy. Odnosząc się do wskazanych wyżej spornych okoliczności zauważyć należy, iż zgodnie z § 10 umowy Nr [...] z dnia [...] września 2009 r. strony umowy wszelkie spory wynikłe z umowy poddały rozpatrzeniu przez sąd właściwy dla siedziby Oddziału Funduszu w P.. Zgodnie z tym zapisem spór zaistniały między stronami umowy został z inicjatywy Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w W. poddany pod osąd Sądu Okręgowego w P.. Sąd ten wyrokiem z dnia [...] marca 2015 r. wydanym w sprawie [...]ustalił, że Zakład [...]Spółka z o.o. z siedzibą w R. nie dopełnił określonego w treści § 6 punkt 2 zawartej między stronami w dniu [...] września 2009 r. umowy Nr [...]– zobowiązania do nie zmniejszania w czasie jej obowiązywania średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o więcej niż 10% w stosunku do średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych określonego w punkcie 11 komparycji tej umowy. Wyrok ten jest prawomocny. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, iż Sąd nie podzielił stanowiska Spółki, iż umowa z dnia [...] września 2009 r. wiązała strony wyłącznie w ostatnim kwartale 2009 r. tj. od dnia [...] października 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. W tej mierze Sąd ustalił, iż umowa weszła w życie z dniem jej podpisania. Zgodnie z aneksem nr 1 z dnia [...] marca 2013 r. (§ 1 ust. 2 aneksu nr 1) dla rozliczenia spornej kwoty [...]zł strony uzgodniły okres obowiązywania umowy na czas od dnia [...] września 2009 r. (od dnia podpisania umowy) do dnia [...] grudnia 2014 r. Trafnie zatem organy przywołują brzmienie art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 101 j.t. ze zm., także jako: "k.p.c."), zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Skarżący formułując zarzuty naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego pomija okoliczność pozostawania w obrocie prawnym prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P., o którym mowa wyżej, ustalającego, iż skarżący nie dopełnił zobowiązania do nie zmniejszania średniego kwartalnego stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w czasie obowiązania umowy, określonego w § 6 pkt 2 umowy. W tych okolicznościach, z uwagi na ustalenie przez orzekające w sprawie organy stanu faktycznego w oparciu o treść umowy z dnia [...] września 2009 r., zmienionej aneksem nr 1 z dnia [...] marca 2013 r. oraz średnie zatrudnienie osób niepełnosprawnych w I kwartale 2013 r. (wynikające z wniosków skarżącego o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące styczeń, luty i marzec 2013 r. k- 161-163 akt administracyjnych) obliczone na [...]osób i niekwestionowane przez skarżącego, z uwzględnieniem wyroku Sądu Okręgowego w P. w sprawie [...], prowadzące jednocześnie do stwierdzenia, iż Spółka nie wywiązała się z wynikającego z umowy zobowiązania nie zmniejszania w okresie obowiązywania umowy stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych jest prawidłowe. Prawidłowo ustalony stan faktyczny stał się podstawą do zastosowania art. 49e ust. 1 i 2 w zw. z art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji. Zgodnie bowiem z art. 49e ust. 1 ww. ustawy, którego naruszenia w istocie jak wynika z uzasadnienia zarzutów skargi dopatruje się skarżący, środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. W myśl § 7 umowy z dnia [...] września 2009 r. m.in. w przypadku niewykonania przez pracodawcę zobowiązań określonych w umowie refundacja podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia jej przekazania. W okolicznościach niniejszej sprawy zaistniała sytuacja nie wywiązania się z warunku umowy polegającego na nie zmniejszaniu zatrudnienia opisanego w § 6 pkt 2 umowy. Wbrew zatem twierdzeniom skargi refundacja, o której mowa w zaskarżonej decyzji stanowi kwotę pobraną w nadmiernej wysokości, do której zastosowanie ma art. 49e ust. 1 ustawy o rehabilitacji. Kwota refundacji, o której mowa w kontrolowanych decyzjach, jak i sposób biegu i naliczania odsetek pozostają w zgodzie z art. 49 e ust. 1 ww. ustawy i datą otrzymania tej kwoty. W tym też miejscu wskazać należy, iż brak jest podstaw do wyłączenia z biegu odsetek okresu od dnia [...] marca 2010 r. w którym samochód uległ wypadkowi do dnia [...] maja 2010 r., kiedy wystawiono polecenie wypłaty środków na nowy samochód. Formułując twierdzenie o braku podstaw do naliczania odsetek w tym okresie skarżący nie wskazuje podstawy prawnej, która pozwalałby na uznanie trafności tego twierdzenia. W ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania powyższego poglądu za słuszny, albowiem art. 49 e ust. 1 ustawy o rehabilitacji, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie, jak również żaden inny przepis prawa nie daje podstaw do stosowania wyłączeń z biegu odsetek, ustalonego w art. 49 e ust. 1 ww. ustawy. Brak też jest podstaw do podzielenia zarzutu skargi naruszenia § 10 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia. Zarzut ten zmierza do wykazania wadliwości ustaleń co do okresu obowiązywania umowy i wskazuje, iż umowa zawarta w wyniku wniosku o refundację obowiązuje w danym roku kalendarzowym i tylko w tym roku kalendarzowym pracodawca jest zobowiązany do nie zmniejszania poziomu zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Jak wynika z § 1 ww. rozporządzenia, określa ono jedynie szczegółowe warunki i tryb postępowania w sprawach udzielania pracodawcom dofinansowania i refundacji, terminy składania i rozpatrywania wniosków o powyższe, sposób i tryb sporządzania informacji o wykorzystaniu środków. W myśl art. 32a ustawy o rehabilitacji wnioskowana pomoc jest udzielana przez Fundusz, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą prowadzącym zakład pracy chronionej. Tym samym czas trwania umowy wynika z jej postanowień, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach, wobec braku podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa, dającego podstawę do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, zgodnie z treścią wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło