V SA/Wa 4706/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2016 r. w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego; postanawia: - odmówić przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P.. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 11 stycznia 2017 r. (k. 82 akt sądowych). W dniu 11 lutego 2017 r. skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nadała do Sądu skargę kasacyjną od ww. wyroku. Następnie pismem z dnia 15 lutego 2017 r. (data nadania) pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu tego wniosku podniesiono, że przedmiotowa skarga kasacyjna była przygotowana do wysłania w dniu 10 lutego 2017 r. Tego dnia, wraz z inną korespondencją miała zostać skierowana do sądu za pośrednictwem Poczty Polskiej. Odpowiedzialnym za dokonanie tej czynności był odbywający w kancelarii staż w rakach praktyk – aplikant radcowski. Sam pełnomocnik skarżącej z powodu licznych spraw sądowych był w dniu 10 lutego 2017 r. nieobecny w kancelarii. Następnie pełnomocnik wskazał, że stażysta został dokładnie poinstruowany o konieczności wysłania skargi kasacyjnej w dniu 10 lutego 2017 r. Niemniej jednak około godziny 15:00 z powodu zatrucia pokarmowego i ostrych dolegliwości temu towarzyszących stażysta oddalił się z kancelarii do domu, zabierając ze sobą korespondencję, która powinien był wysłać. O fakcie niewysłania korespondencji pełnomocnik został poinformowany dopiero następnego dnia – 11 lutego 2017 r. Niezwłocznie po powzięciu tej informacji pełnomocnik nadał skargę kasacyjną do sądu. W tej sytuacji uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zostało spowodowane okolicznościami niezawinionymi przez pełnomocnika skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć m.in. zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym stanowi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej: p.p.s.a. Od negatywnych skutków uchybienia terminu strona może bronić się wyłącznie poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie dyspozycji przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy. W ocenie Sądu wniosek złożony przez pełnomocnika skarżącej nie spełnia tego wymogu. Przypomnieć należy, że przywrócenie terminu może nastąpić wyjątkowo, a zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą przy ocenie przesłanki braku winy należy brać pod uwagę kryterium starannego działania wymaganego od osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. m. in. postanowienie SN z dnia 14.01.1972 r., sygn. III CRN 448/71, publ. OSP 1972 nr 7 poz. 144; postanowienie SN z dnia 12.01.1999 r., sygn. II UKN 667/98, publ. OSNP-wkł. 1999 nr 8 poz. 6). W przypadku, gdy strona uchybiając terminowi dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, dokonana przez nią czynność pozostanie bezskuteczna, ponieważ przywrócenie terminu nie będzie w tej sytuacji dopuszczalne (por. postanowienie SN z dnia 29.10.1999 r., sygn. I CKN 556/98, LEX nr 50702; postanowienie NSA z dnia 22.11.1999 r., sygn. III SA 7804/98, nie publ.). Przyjmując powyższe za punkt wyjścia, zasadnym jest wniosek, że wbrew temu co twierdzi pełnomocnik skarżącej, ponosi on winę w uchybieniu terminu. Zaniedbania osób, którymi posłużył się skarżący (lub jego pełnomocnik) obciążają jego samego, a tym samym nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu (por. postanowienie SN z dnia 15.03.2000 r., sygn. akt II CKN 554/00, LEX nr 51986; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12.03.1999 r., sygn. akt I PKN 76/99, publ. OSNP 2000/11/431). Pełnomocnik skarżącej nie może zatem ekskulpować się tym, że winę ponosi aplikant odbywający staż w jego kancelarii, skoro pełnomocnik był odpowiedzialny za działania osób, którymi dobrowolnie posłużył się w celu wysłania pisma do sądu. Powyższych wniosków nie zmienia również fakt, że ww. stażysta nie był w stanie wykonać osobiście czynności wysłania z uwagi na nagły atak zatrucia pokarmowego. Można zgodzić się z autorem wniosku, że taki atak jest okolicznością nieprzewidzianą, nagłą. Jest również możliwe, iż podczas takiego ataku osoba nim dotknięta traci możliwość wykonywania określonych czynności. Podkreślić jednak należy, że pełnomocnik skarżącej nie dostarczył żadnego dowodu na to, że wskazany stażysta w rzeczywistości zachorował i to na tyle poważnie, aby stracić wszelką możliwość działania. Przy tak poważnym ataku wizyta u lekarza specjalisty wydaje się koniecznością, a więc było możliwe przedstawienie przynajmniej zaświadczenia lekarskiego poświadczającego fakt wystąpienia opisanych przez pełnomocnika dolegliwości. Sąd nie może bowiem bazować jedynie na niczym nie podpartych twierdzeniach strony. Podsumowując wskazać należy, że analiza przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej prowadzi do konkluzji, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Okoliczności faktyczne powołane we wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, tj. choroba aplikanta związana z nagłym zatruciem pokarmowym, oraz spowodowane tym stanem opuszczenie kancelarii i udanie się do domu nie wskazują na to, że uchybienie terminu nastąpiło na skutek zdarzeń wyjątkowych czy szczególnych, których nie można było uniknąć i które mogłyby usprawiedliwiać działanie pełnomocnika skarżącej. Nic nie wskazuje na to, że w ostatnim dniu terminu przewidzianego na dokonanie ww. czynności aplikant nie mógł – pomimo choroby – poinformować pełnomocnika o niewysłaniu skargi kasacyjnej, lub też powierzyć nadanie tej skargi osobie trzeciej. W ocenie Sądu wzajemne relacje pomiędzy pełnomocnikiem, a osobą upoważnioną przez niego do wysłania korespondencji oraz obieg dokumentów w kancelarii, nie mogą mieć wpływu na bieg terminów sądowych. Mając powyższe na względzie – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał wniosek o przywrócenie terminu za nieuzasadniony i w oparciu o treść art. 86 § 1 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.