V SA/Wa 473/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-17

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, gdy ustawa z mocy prawa zwalnia stronę z obowiązku ich ponoszenia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich ponoszenia. W takiej sytuacji sąd odmawia przyznania prawa pomocy w tym zakresie, ponieważ nie ma podstawy prawnej do umorzenia postępowania w przedmiocie wniosku, który dotyczy zwolnienia od kosztów już nieobciążających strony.
Stan faktyczny
Skarżąca M. K. złożyła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych, przedstawiając swoje dochody i wydatki. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. M. K. wnosząc skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych działającego w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 29 stycznia 2009r., wystąpiła na urzędowym formularzu PPF z 6 marca 2009r. z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z mężem oraz dwójką dorosłych synów. Utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z umów o pracę oraz umów zlecenia w wysokości odpowiednio 3.468 złotych brutto (dochody męża), 570 złotych brutto (dochody skarżącej), ok. 800 złotych (umowa zlecenia syna), ok. 1000 złotych (umowa zlecenia drugiego syna). Wskazała, że miesięcznie ponosi m.in. następujące wydatki: ugoda sądowa - 500 złotych, rata kredytu - 187,16 złotych, 3) rata pożyczki męża zaciągniętej w Kasie Zapomogowo - Pożyczkowej oraz Funduszu Mieszkaniowego - 600 złotych. Ponadto opłaca studia synów w wysokości odpowiednio 2100 złotych i 1500 złotych za semestr nauki. Oświadczyła również, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Zważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi jest decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, zatem skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza że koszty te obciążają budżet państwa, a jej wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. W związku z tym, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sytuacji zwolnienia z mocy ustawy z obowiązku ich ponoszenia, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło