V SA/Wa 4746/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-31

Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał, że jego jedynym dochodem jest czynsz najmu w kwocie 1000 zł miesięcznie, a jego majątek został zajęty przez organy egzekucyjne, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza gdy wpis od skargi wynosi ponad 38 tys. zł?
Ratio decidendi
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, ponieważ wykazał, że jego sytuacja majątkowa uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo wysokiego przychodu w poprzednich latach, jego obecne dochody są minimalne, a majątek obciążony znacznymi zobowiązaniami podatkowymi i zajęciami egzekucyjnymi.
Stan faktyczny
Skarżący L. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie podatku akcyzowego. Skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową: rozdzielność majątkową z żoną, zajęcie majątku przez organy egzekucyjne, jedyny dochód w wysokości 1000 zł z czynszu najmu, a także fakt, że sam mieszka w lokalu bez tytułu prawnego. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację, w tym decyzje o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych przekraczających 23 miliony zł.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego L. L. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego L. L. od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący L. L. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Z żoną jest skonfliktowany; pozostaje z nią w separacji faktycznej, a od wielu lat posiada rozdzielność majątkową. Rachunki bankowe skarżącego zostały zamknięte, a składniki majątku zajęte przez organy egzekucyjne. Jako jedyny składnik majątku skarżący wskazał lokal mieszkalny o powierzchni 63 m kw, który również został zajęty w postępowaniu egzekucyjnym. Jednocześnie oświadczył, że wynajmuje swoje mieszkanie, a czynsz najmu w wysokości 1.000 zł stanowi aktualnie jego jedyny dochód. Skarżący natomiast mieszka w lokalu, do którego nie ma tytułu prawnego, a właściciel tego lokalu – [...] S.A. żąda, by je opuścił. Skarżący poszukuje pracy, nie jest zarejestrowany jako bezrobotny. Niekiedy otrzymuje od małżonki pieniądze na utrzymanie. Ma dwóch synów, którzy mieszkają z żoną. Skarżący stara się uczestniczyć w ich wychowaniu, jednak stan jego dochodów nie pozwala mu na łożenie na ich utrzymanie. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący (przy piśmie z dnia 7 marca 2016 r.) nadesłał szereg dokumentów, m.in.: - skierowane do skarżącego pismo [...] S.A. z siedzibą w B. z dnia [...] maja 2015 r. zawierające żądanie natychmiastowego opuszczenia nieruchomości położonej przy ul. [...] w W., którą bezprawnie zajmuje, - umowę majątkową małżeńską zawartą pomiędzy skarżącym i jego małżonką w dniu [...] marca 1997 r., - decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w S. o zabezpieczeniu na majątku skarżącego zobowiązań podatkowych w sumie przekraczających 23 miliony zł, - postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w S. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom określającym zobowiązania w podatku akcyzowym, - zeznanie podatkowe skarżącego za rok 2014, z którego wynika, że osiągnął dochód w kwocie 50.070, 94 zł przy przychodzie w wysokości 4.070.078,38 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Oceniając aktualną sytuację majątkową skarżącego podkreślić należy, że z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej [www.firma.gov.pl] wynika, że skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży hurtowej paliw i produktów pochodnych z dniem [...] grudnia 2014 r. i został wykreślny z tej ewidencji. Wprawdzie przedstawione przez skarżącego zeznanie podatkowe za rok 2014 wykazuje wysoki przychód (ponad 4 miliony zł), jednakże – jak wskazują załączone do jego pisma z 7 marca 2016 r. rozstrzygnięcia organów podatkowych – na skutek kontroli podatkowej zostały wydane w roku 2014 decyzje określające zobowiązania skarżącego w podatku akcyzowym na kwoty łącznie przekraczające 23 miliony zł. Następnie dokonano zabezpieczeń na majątku skarżącego kwot zobowiązań w podatku akcyzowym wraz z kwotami odsetek za zwłokę. Obecnie jedynym źródłem dochodów skarżącego, który samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest czynsz z tytułu wynajmu mieszkania w kwocie 1.000 zł. W piśmie z 7 marca 2016 r. skarżący podał, iż na swoje utrzymanie (żywność, ubranie, środki higieny) wydatkuje ok. 600-700 zł miesięcznie. W świetle powyższego należy stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, w szczególności jeśli zważy się fakt, iż wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 38.803 zł. Zatem zasadne jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło