V SA/Wa 4777/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-25
Skład orzekający: WSA Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej jest uzasadnione, gdy jej wykonanie może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki dla strony, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację finansową i życiową?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji administracyjnej może zostać wstrzymane, jeżeli skarżący uprawdopodobni niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pomimo że świadczenie pieniężne jest z natury odwracalne, jego wysokość w konkretnym przypadku może prowadzić do utraty płynności finansowej strony i jej rodziny, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie określenia kwoty dofinansowania podlegającej zwrotowi. W uzasadnieniu wniosku wskazała na swoją trudną sytuację finansową (niski dochód, zasiłek chorobowy, brak oszczędności) oraz życiową (ciąża), argumentując, że wykonanie decyzji o zwrocie kwoty 586.043,33 zł wraz z odsetkami spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki dla niej i jej rodziny.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wniosku wskazano na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W świetle oświadczeń Skarżącej dochód jej firmy za rok 2014 to jedynie około 2.200 zł (w załączeniu PIT 36 za 2014 rok). Od lutego 2015 r. Skarżąca jest zatrudniona na umowę o pracę za wynagrodzeniem w kwocie 2.463 zł netto (w załączeniu kopia umowy o pracę). Skarżąca wskazała również, że nie posiada wspólnoty majątkowej z małżonkiem. W obecnej chwili jej jedynym źródłem dochodów jest zasiłek chorobowy w wysokości około 1.952 zł. Od dwóch miesięcy przebywa bowiem na zwolnieniu chorobowym z powodu dolegliwości towarzyszących ciąży. Zgodnie z oświadczeniem Skarżącej jej comiesięczne wydatki na utrzymanie, lekarstwa oraz badania to koszt ponad 1.000 zł. Skarżąca podnosi nadto, że nie ma żadnych oszczędności, nie posiada wartościowych ruchomości, ani nie posiada nieruchomości. Nie ma zatem możliwości sprzedaży jakichkolwiek aktywów, celem wykonania zaskarżonej decyzji. Ewentualna egzekucja zostanie zatem skierowana wyłącznie do jej wynagrodzenia, czy też zasiłku chorobowego, a zatem znacząco uszczupli środki, które w całości są jej niezbędne do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych (czynsz, opłaty, jedzenie, leki, opieka medyczna). Konsekwencje natychmiastowej egzekucji świadczenia w kwocie 586.043,33 zł wraz z odsetkami będą dla niej zbyt dolegliwe, a w istocie całkowicie nieodwracalne.
Nie bez znaczenia jest również fakt, że obecnie Skarżąca jest w szóstym miesiącu ciąży i do pracy wróci najwcześniej w marcu 2017 roku. Jak już wyżej wskazano z tytułu zatrudnienia otrzymywać będzie wynagrodzenie w wysokości 2.463,00 zł miesięcznie. Taki dochód Skarżącej oznacza, że nawet po powrocie do pracy na pełen etat nie będzie ona w stanie spłacać choćby odsetek (w tej chwili 3.900,00 zł miesięcznie) od kwoty żądanej przez Wojewódzki Urząd Pracy w S., nie mówiąc o kwocie głównej samego zobowiązania. Skarżąca podkreśliła, że kwota całego zobowiązania wraz z odsetkami (709.443,00 zł na dzień 30 czerwca 2015 zł) to równowartość 288 pensji netto Skarżącej, co oznacza, że nawet gdyby przeznaczała całą kwotę swojego wynagrodzenia na uregulowanie długu - czyli z pominięciem potrzeb egzystencjalnych - spłata należności trwałaby minimum 24 lata. Decyzja organu II instancji w istocie pozbawia zatem Skarżącą środków finansowych do końca jej życia i pozbawia możliwości normalnego funkcjonowania w społeczeństwie, co jest absolutnie niewspółmierne do stopnia nieprawidłowości, jakich zdaniem organu II instancji miała rzekomo się dopuścić. Ewentualna egzekucja pozbawi zatem Skarżącą płynności finansowej i uniemożliwi pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków związanych z codziennym funkcjonowaniem, a zatem zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla Skarżącej i dla jej rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.).
Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt GZ 138/04 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl) NSA stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06).
Podkreślenia wymaga, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie we wniosku niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże Sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 13 września 2005 r., sygn. akt II OZ 750/05).
Dokonując oceny wniosku w powyższym świetle Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Skarżąca uprawdopodobniła bowiem w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność twierdzenia określonych faktów. Dlatego też należy zwrócić uwagę na oświadczenie Skarżącej dotyczące posiadanego majątku, jak również możliwości zarobkowych, które dodatkowo uprawdopodabniają załączone do wniosku dokumenty.
Wprawdzie nałożony na Skarżącą obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są odwracalne. W ocenie Sądu, skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można jednak rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, która w okolicznościach konkretnego przypadku, może wpłynąć na uzasadnione przypuszczenie utraty płynności finansowej strony, a w konsekwencji również na sytuację jej rodziny. W rozpatrywanej sprawie wobec Skarżącej dochodzone są należności w łącznej wysokości 586.043,33 zł.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że Skarżąca wykazała przesłanki warunkujące wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło