V SA/Wa 48/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Asesor WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Tomasz Zawiślak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2006 r.. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie wymiaru opłaty manipulacyjnej dodatkowej I. Uchyla zaskarżoną decyzję. II. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz C. Sp. z o.o. w W. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzjami nr [...] z dnia [...].02.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r., nr [...] z dnia [...].03.2000r. oraz nr [...] z dnia [...].03.2000r. Dyrektor Urzędu Celnego w W. wymierzył Skarżącej Spółce opłaty manipulacyjne dodatkowe za wykonywanie przez funkcjonariuszy celnych czynności służbowych w Miejscu Uznanym "C.", zlokalizowanym w W. przy ul. [...], w łącznej kwocie 6.240,00 zł. Od ww. decyzji organu celnego pierwszej instancji Skarżąca złożyła odwołanie do Prezesa Głównego Urzędu Ceł, który decyzją z dnia [...].01.2001r. Nr [...] do [...] do [...] zaskarżone rozstrzygnięcia utrzymał w mocy. Pismem z dnia 16.03.2004 r. Skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. wymierzających opłaty manipulacyjne dodatkowe, wyjaśniając w piśmie z 09.03.2005 r., iż chodzi o uchylenie decyzji ostatecznych na podstawie 2651 Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w W. - po rozpatrzeniu powyższego wniosku o uchylenie na podstawie art.265 1 Kodeksu celnego decyzji ostatecznej Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...].01.2001r. Nr [...] do [...] do [...] , który jako organ celny drugiej instancji wydał ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie - decyzją z dnia [...].05.2005r. Nr [...] do [...] do [...] odmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznej Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...].01.2001r. Nr [...] do [...] do [...]. W uzasadnieniu decyzji organ celny drugiej instancji podniósł m.in., że Skarżąca nie wykazała istnienia swojego ważnego interesu ani interesu publicznego, który uzasadniałby wzruszenie decyzji ostatecznej. Pismem z dnia [...].05.2005r. Nr [...] Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji zarzucając naruszenie art. 36 i art. 275 § 4 pkt 5 Kodeksu celnego wobec braku podstaw do pobierania opłat manipulacyjnych dodatkowych w miejscach uznanych przez organy celne, znajdujących się na terenie siedziby urzędu celnego, za czynności wykonywane w czasie pracy urzędu celnego oraz naruszenie art. 265 1 Kodeksu celnego i art. 247 § 1 i 2 i art. 248 Ordynacji podatkowej wobec znanego z urzędu organom celnym orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego w sprawie wykładni art. 275 § 4 pkt 5 Kodeksu celnego. Po rozpatrzeniu ww. odwołania Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...].10.2005r. Nr [...] utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z dnia [...].05.2005r. Pismem z dnia 28.11.2005r. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie przepisów art.36 Kodeksu celnego w brzmieniu; "Osoba wprowadzająca towary na polski obszar celny jest zobowiązana do niezwłocznego ich dostarczenia trasą określoną przez organ celny i zgodnie z jego instrukcjami (droga celna) do granicznego urzędu celnego albo miejsca wyznaczonego lub uznanego przez organ celny...."; 2. naruszenie przepisów art.275 § 4 pkt 5 Kodeksu celnego oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 5 marca 2001 r. w sprawie opłat pobieranych przez organy celne wobec braku podstaw do pobierania opłat manipulacyjnych za czynności służbowe wykonywane przez funkcjonariuszy celnych w miejscach uznanych przez organy celne, znajdujących się na terenie właściwości miejscowej i rzeczowej urzędu celnego i w godzinach pracy urzędu celnego; 3. brak powołania konkretnego przepisu prawa materialnego nakazującego jednoznacznie ponoszenie przez strony postępowania dodatkowych opłat za wykonywanie obowiązków służbowych przez funkcjonariuszy celnych w miejscach uznanych przez organy celne w godzinach pracy urzędu celnego; 4. określenie w decyzji o uznaniu miejsca "C." zlokalizowanego w W. przy ul. [...] za miejsce, w którym mogą być dokonywane czynności przewidziane przepisami prawa celnego, bez podstawy prawnej, obowiązku każdorazowego występowania z wnioskiem o delegowanie funkcjonariusza celnego w przypadku dostarczenia towarów do tego miejsca oraz wymogu zobowiązania się Strony do zapłaty opłaty manipulacyjnej dodatkowej za wykonywanie czynności służbowych przez funkcjonariusza celnego w tym miejscu. W odpowiedzi na skargę - żądając oddalenia wniesionego środka zaskarżenia - podniesiono argumenty zbieżne z motywami zaskarżonych aktów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie zauważyć należy, że sądy administracyjne, w tym i sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a", w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego, jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być żywo zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy. Prawidłowość podejmowanych działań, a tym samym legalność działania organów administracyjnych, stanowi bowiem istotny element efektywności i ważna przesłankę istnienia społecznej akceptacji i działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji owego działania organów administracji rządowej, jak też samorządowej, przenoszony jest na ocenę funkcjonowania całego państwa. Z tego punktu widzenia należy negatywnie ocenić postępowanie przeprowadzone przed Organem drugiej instancji. Nie przesądzając zasadności merytorycznych zarzutów skargi należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż decyzja z dnia [...] maja 2005 r. odmawiająca uchylenia decyzji ostatecznej Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] stycznia 2001 r. oraz zaskarżona decyzja z dnia [...] października 2005 r. została podpisana przez tę samą osobę, tj. A. L. pełniącą funkcję Naczelnika. Pracownik ten brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, pomimo, że okoliczność ta z mocy art. 2621 § 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tekst jednolity Dz.U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 z późn. zm.) winna skutkować wyłączeniem go od udziału w postępowaniu. W myśl art. 2621 § 1 Kodeksu celnego w wypadku wydania decyzji w pierwszej instancji przez dyrektora izby celnej, z zastrzeżeniem art. 278 § 3, odwołanie od tej decyzji rozpatruje ten sam organ celny. Natomiast zgodnie z przepisem art. 2621 § 2 Kodeksu celny, pracownik lub funkcjonariusz celny, który brał udział w wydaniu decyzji, której dotyczy odwołanie, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu odwoławczym i wydaniu decyzji w tym postępowaniu. Powyższe przesądza, iż w niniejszej sprawie, przy wydaniu zaskarżonej decyzji, doszło do naruszenia prawa dającego podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. Mając zatem na uwadze treść art. 145 § 1 ust.1 lit. b, 152 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku.