V SA/Wa 4821/15
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-01
Skład orzekający: Marek Krawczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, oparty na rzekomo niższym dochodzie i stratach w gospodarstwie, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej i nie udokumentowała podnoszonych strat?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie odmawiające zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Stwierdzono, że strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji materialnej ani rodzinnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Podnoszone straty w gospodarstwie nie zostały udokumentowane, a zmniejszenie dochodów nie stanowiło istotnej zmiany. Uchylanie się od obowiązków związanych z wykazywaniem sytuacji majątkowej lub nierzetelne ich wykonanie wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył sprzeciw od postanowienia starszego referendarza sądowego odmawiającego zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Skarżący podnosił, że jego dochód jest niższy niż wykazany, a straty w gospodarstwie spowodowane przez dziki nie zostały odszkodowane, co zawyża jego dochód. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony ponownie po wcześniejszej odmowie.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 13 stycznia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 4821/15.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA – Marek Krawczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 4821/15 odmawiającego zmiany prawomocnego postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt V SA/Wa 4821/15 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia ... listopada 2015 r. nr ... w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 13 stycznia 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 4821/15
Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W dniu 9 grudnia 2016 r. Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2017 r. starszy referendarz sądowy odmówił zmiany prawomocnego postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 29 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.
Skarżący wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie. Podniósł, że referendarz rozpatrywał wniosek na niekorzyść Skarżącego. Zaznaczył, że z przedstawionych zaświadczeń wynika niższy dochód w drugim wniosku. Podkreślił, że dochód z gospodarstwa jest naliczany według danych statystycznych ogłaszanych przez Prezesa GUS i istnieje możliwość wystąpienia błędu, dlatego też nie można stwierdzić, że dochód jest taki, jak na zaświadczeniu. Skarżący podniósł także, że w ostatnich latach w jego gospodarstwie wystąpiły duże straty spowodowane przez dziki, a koło łowieckie nie chce płacić odszkodowań. Z powodu dużych strat w plonach dochód przedstawiony w zaświadczeniu jest zawyżony o co najmniej 45%. Zdaniem Skarżącego, nawet za rentę i dochód z gospodarstwa nie jest on w stanie opłacić prywatnie adwokata. Pieniądze wystarczają na pokrycie opłat i życie. Zaznaczył, że jeżeli pogarsza się jego sytuacja dochodowa, to pomoc prawna mu przysługuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Na wstępie wskazać należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, dlatego powinnością wnioskodawcy jest dokładne i zgodne z prawdą, przedstawienie własnej sytuacji majątkowej oraz wykazanie, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
W ocenie Sądu, analizując sytuację majątkową i rodzinną Skarżącego, należało się zgodzić z referendarzem sądowym, że Skarżący nie wskazał na jakąkolwiek zmianę w zakresie majątku czy sytuacji rodzinnej, powodującą pogorszenie jego sytuacji materialnej. W ocenie Sądu słusznie zauważył referendarz sądowy, że zmniejszenie dochodów o kwotę ... zł nie stanowi istotnej zmiany okoliczności.
Sąd w pełni podziela stanowisko referendarza sądowego, że okoliczności stanowiące przesłankę wydanego rozstrzygnięcia nie uległy zmianie. Złożony przez Skarżącego powtórny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie zawiera nowych okoliczności, które mogłyby doprowadzić do zmiany postanowienia z dnia 29 kwietnia 2016 r. Skarżący składając kolejny wniosek o prawo pomocy nie przedstawił żadnych dokumentów wskazujących na zmianę jego sytuacji majątkowej i rodzinnej.
Sąd w sytuacji finansowej i majątkowej Skarżącego nie dopatrzył się przesłanek, które uzasadniałyby stwierdzenie, że wyłożenie przez Skarżącego środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Należy podkreślić, że uchylanie się strony od obowiązków związanych z wykazywaniem sytuacji majątkowej, a nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne bądź wybiórcze ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05).
Ponadto, jak słusznie zauważył referendarz sądowy, Skarżący uiścił wpis sądowy od skargi, co umożliwia rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny, a na etapie postępowania przed sądem I instancji jest to jedyny obligatoryjny koszt sądowy.
Sąd stwierdza, że referendarz sądowy w sposób pełny i wnikliwy dokonał analizy sytuacji materialnej Skarżącego. Powyższej oceny Skarżący skutecznie nie podważył w sprzeciwie. Skarżący nie udokumentował w żaden sposób ani wysokości strat spowodowanych przez dziki, ani odmowy ich pokrycia przez koło łowieckie, natomiast okoliczność, że Skarżący nie zgadza się z oceną stanu faktycznego i prawnego dokonaną przez referendarza sądowego, nie zmienia prawidłowości wydanego postanowienia i nie jest przesłanką stwierdzenia jego wadliwości.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło