V SA/Wa 486/09

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Ż. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... lutego 2009 r. Nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych; W dniu ... lipca 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) J. Ż. wystąpił z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż nie ma regularnych dochodów, musi co kwartał opłacić składkę ubezpieczeniową w wysokości ... zł. Ponadto do roku 2007 r. uprawiał ziemię, na którą nie otrzymał dopłat z powodu nałożonych sankcji. Skarżący wskazał, iż prowadzi sam gospodarstwo domowe, nie posiada nieruchomości w postaci domu oraz mieszkania. Posiada ...ha ziemi jako nowo założony las oraz ... ha odłogów na powiększenie parku, jak również ruinę ...z ... wraz z parkiem ... ha. Na zalesienie udzielony został kredyt na podstawie rachunków przedłożonych bankowi. Kredyt został rozliczony z płatnością ARiMR. Skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, obecnie będzie wspomagany przez przyjaciół do czasu uregulowania spraw np. rentowności sadzonego lasu. Jego dochody z dzierżawy nieruchomości wynoszą ... zł rocznie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący posiada co prawda duży majątek w postaci lasu oraz zabytkowej nieruchomości wraz z parkiem, jednakże nie przynosi on dochodów. Wysokość dochodów skarżącego z dzierżawy wynosi tylko ... zł w skali roku. Wskazane środki nie wystarczają mu na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Z uwagi na brak oszczędności pieniężnych jest on wspomagany przez przyjaciół. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.