V SA/Wa 491/07
WyrokWSA w Warszawie2007-06-05
Skład orzekający: Ewa Jóźków, Małgorzata Dałkowska-Szary, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku braku całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, organ rentowy ma prawną możliwość umorzenia tych należności na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, gdy płatnik wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny?Ratio decidendi
Organ rentowy, nawet w przypadku wykazania przez płatnika przesłanek z art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, nie ma obowiązku umorzenia należności z tytułu składek. Decyzja w tym zakresie opiera się na uznaniu administracyjnym, a organ może odmówić umorzenia, jeśli inne względy ustawowe temu przemawiają, np. gdy płatnik posiada majątek, który pozwala na egzekucję lub spłatę ratalną, a jego sytuacja materialna nie jest na tyle ciężka, by uniemożliwić zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.Stan faktyczny
Skarżący S. H. zwrócił się do ZUS o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, wskazując na swoją trudną sytuację materialną, bezrobocie, chorobę oraz zamiar podjęcia działalności gospodarczej. ZUS odmówił umorzenia, uznając, że nie zachodzi całkowita nieściągalność należności, ponieważ skarżący posiada majątek (nieruchomość, samochód) i potencjalne możliwości zarobkowe. Prezes ZUS utrzymał w mocy decyzję ZUS. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc m.in. trwałe trudności finansowe, problemy rodzinne i zdrowotne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Jóźków Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary Asesor WSA - Piotr Kraczowski (spr.) Protokolant - Rafał Dul po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy; oddala skargę
Pismem z 6 lipca 2006 r., S. H. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w K. o umorzenie zaległych składek z okres od grudnia 1999 r. do marca 2005 r. w wysokości 14.195,34 zł.
We wniosku wskazał, iż od lipca 2005 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Poinformował, że od 1 września 2004 r. ze względu na brak dochodów opłacał jedynie składki na ubezpieczenie zdrowotne. 1 kwietnia 2005 r. zawiesił działalność gospodarczą, a 30 czerwca 2005 r. zlikwidował działalność gospodarczą. W okresie od maja 2005 r. do 5 czerwca 2006 r. ciężko chorował i groziły mu dwa zabiegi operacyjne. Nadal pozostaje na leczeniu i na leki wydaje średnio 150 zł. miesięcznie. W I półroczu 2006 r. ukończył kurs w celu samozatrudnienia, po ukończeniu został zakwalifikowany do otrzymania dotacji. Umorzenie wnioskowanych składek jest warunkiem uzyskania wsparcia finansowego na podjęcie własnej działalności gospodarczej.
Decyzją z [...] sierpnia 2006 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, powołując w podstawie prawnej art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.; dalej: u.s.u.s.), odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, Fundusz Pracy i odsetek za zwłokę.
W uzasadnieniu organ stwierdził, iż danych o stanie majątkowym wnioskodawcy wynika, iż osiąga dochód z prac dorywczych w wysokości 400 zł. miesięcznie. Wnioskodawca jest rozwiedziony, ma dwoje dzieci w wieku 6 i 26 lat. Zgodnie z oświadczeniem płaci alimenty w kwocie 250 zł miesięcznie. Posiada rachunek oszczędnościowo – rozliczeniowy w [...] S.A. Zgodnie z opinią banku z [...] lipca 2006 r. klient posiada dostępny limit debetowy w kwocie 2.500 zł. Spłaty przebiegają terminowo, rachunek nie jest obciążony tytułami egzekucyjnymi, a klient nie udzielał poręczeń ani gwarancji na rzecz osób trzecich. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi samochód marki [...] rok prod. 1997 oraz nieruchomość – KW nr [...] położona w [...] Gm. [...] obejmująca działki: nr [...] o pow. [...], nr [...] o pow. [...] i nr [...] o pow. [...]. Ponadto wnioskodawcy Powiatowy Urząd Pracy w [...] udzielił pomocy de minimis o wartości brutto 10.000 zł. Zakład wyjaśnił także, że wnioskodawca nie przestawił dowodów na poparcie swych chorób w okresie od maja 2005 r. do maja 2006 r.
Biorąc pod uwagę powyższe Zakład wskazał, że należności z tytułu składek mogą być umorzone w przypadku ich całkowitej nieściągalności, a przesłanka ta u wnioskodawcy nie zachodzi, ponieważ wnioskodawca posiada majątek, który pozwala, w razie braku dobrowolnego uiszczenia należności na wszczęcie skutecznej egzekucji. Przedstawione przez stronę dowody nie dają podstaw do przyjęcia, iż trudności finansowe wnioskodawcy mają charakter trwały. Organ przyznał, iż aktualnie wnioskodawca nie posiada możliwości jednorazowego, natychmiastowego spłacenia zadłużenia. Okoliczności sprawy wskazują jednakże, iż wnioskodawca posiada majątek, podjął starania w celu wznowienia działalności i odzyskania stabilizacji finansowej. Można więc przyjąć, iż status zobowiązanego jako osoby bezrobotnej ma charakter przejściowy. Zakład wskazał, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, że trudności finansowe strony wykluczają możliwość pozyskania środków na stopniową spłatę należności w dłuższej perspektywie czasowej, także z wykorzystaniem ulgi określonej w art. 29 u.s.u.s. (układ ratalny). W ocenie Zakładu spłata zobowiązań składkowych w oparciu o ulgę z art. 29 u.s.u.s. nie pozbawi wnioskodawcy możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S. H. podniósł m.in., iż problemy rodzinne (trwające nadal) były przyczyną utraty pracy oraz części majątku, wskazał, że korzysta z Ośrodka dla [...] z uwagi na trudną sytuację rodzinną związaną z przemocą ze strony żony, sprawą rozwodową, brakiem widzeń z synem i toczącymi się sprawami karnymi. Podał, że korzysta w toczących się postępowaniach sądowych ze zwolnień od ponoszenia wymaganych opłat sądowych z uwagi na trudną sytuację materialną. Zaznaczył także, że pokrywa koszty leczenia przewlekłej choroby w wysokości ok. 100 zł miesięcznie.
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z [...] października 2006 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.) w związku z art. 83 ust. 4 u.s.u.s. utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] sierpnia 2006 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, iż decyzje w sprawach umorzenia należności z tytułu składek, wydane na podstawie art. 28 u.s.u.s., jak również na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 1365) oparte są na konstrukcji "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności należy każdorazowo do organu rentowego, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek zachodzącej w przypadkach wymienionych w ust. 3 art. 28 u.s.u.s. może, ale nie musi umorzyć zaległości i powołał się na uchwałę SN z 6 maja 2004 r. sygn. II UZP 6/04.
W ocenie Prezesa ZUS przesłanka całkowitej nieściągalności, zdefiniowana w art. 28 ust. 3 pkt 1 – 6 u.s.u.s. nie została spełniona, ponieważ wnioskodawca posiada majątek rzeczowy. ZUS ma możliwość egzekwowania należności składkowych zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) oraz ich hipotecznego zabezpieczenia zgodnie z art. 26 u.s.u.s. Prezes Zakładu stwierdził, ze materiał dowodowy w sprawie nie daje podstaw do przyjęcia, że przesłanki z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. zostały spełnione. Wskazał, iż umorzenie zaległych składek jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie drastycznych, gdy ze względu na wiek, stan zdrowia, inne względy społeczne oraz znikome źródło przychodów na utrzymanie, nie jest realnie możliwe wywiązanie się ze zobowiązań wobec ZUS. Oceniając możliwość spłaty zadłużenia składkowego i jej wpływu na sytuację dłużnika i jego rodziny organ ma na względzie nie tylko aktualną kondycję finansową płatnika lecz także jego realne, przyszłe możliwości zarobkowe oraz fakt, iż spłata zadłużenia może być dokonywana także stopniowo, a taką możliwość daje art. 29 u.s.u.s. W ocenie organu odwoławczego istnienie okoliczności uzasadniających umorzenie należności składkowych nie zostało przez stronę udowodnione. Stwierdzono bowiem, że potrzeby bytowe i mieszkaniowe strony są zaspakajane. Opłacane są należności alimentacyjne oraz spłacane zadłużenia na rachunku bankowym. Wnioskodawca nie posiada zaległości podatkowych, nie deklaruje także posiadania zobowiązań kredytowych lub innych zobowiązań wobec osób trzecich, ani konieczności korzystania z pomocy społecznej. Wnioskodawca podejmuje także działania celem pozyskania nowego stabilnego źródła dochodu – zgłosił zamiar rozpoczęcia prowadzenia nowej działalności gospodarczej, opracował plan rozwoju tej działalności, a także uzyskał pomoc finansową w kwocie 10.000 zł. Działania wnioskodawcy mające na celu samozatrudnienia zostały ocenione pozytywnie mają więc szansę powodzenia i z tych względów zasadne jest twierdzenie organu, że z chwilą rozwinięcia działalności gospodarczej i odzyskania stabilizacji finansowej dłużnik będzie mógł przeznaczyć część uzyskiwanych dochodów na spłatę obciążających go zobowiązań, korzystając z ulgi w postaci rozłożenia zadłużenia na raty. Odnosząc się do stanu zdrowia strony organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż stan zdrowia wnioskodawcy uniemożliwia mu pozyskiwanie dochodu na spłatę zadłużenia, ponieważ dokumentacja medyczna wskazuje na konieczność dalszego systematycznego leczenia, w tym przyjmowania leków, nie zawiera jednak żadnych twierdzeń w zakresie braku lub ograniczenia zdolności do pracy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Prezesa ZUS z [...] października 2006 r. i poprzedzająca ją decyzję ZUS z [...] sierpnia 2006 r. S. H. wniósł o uchylenie powyższych decyzji, zarzucając im błędy w ustaleniach faktycznych i prawnych w szczególności art. 28 u.s.u.s. i przepisy k.p.a.
W motywach skargi podniósł, że przez 30 lat wywiązywał się sumiennie ze wszystkich obowiązków wobec Ojczyzny i Skarbu Państwa. Zaznaczył, iż 10-letni samochód, jest jego narzędziem pracy i służy mu do dojeżdżania do zleceniodawców i to w ograniczonym zakresie z uwagi na brak pieniędzy na paliwo. Skarżący podniósł, iż trudności finansowe mają charakter trwały od 2000 r., kiedy żona po raz pierwszy uprowadziła dziecko. Od kwietnia 2005 r. pozostawał bez dochodów, od lipca zarejestrowany w PUP bez prawa do zasiłku z powodu zaległości w ZUS. Podkreślił, że także, że w okresie 2000/2001 w czasie rocznego bezpłatnego urlopu wychowawczego nie pobierał żadnych świadczeń. Podniósł, że w trakcie wspólnego zamieszkiwania został w ukryty i podstępny sposób okradziony przez żonę na znaczną kwotę, przez co utracił nie tylko oszczędności, ale i własnościowe mieszkanie. Obecnie nie ma żadnych oszczędności. Skarżący wskazał także, że obecnie toczy się proces o rozwód i władzę rodzicielską nad nieletnim synem, co powoduje koszta i liczne okresowe przerwy w wykonywaniu jakiejkolwiek pracy. Wskazał, że zaległości finansowe obciążające jego budżet sięgają kilkunastu tysięcy złotych, zalega również za okres 14 miesięcy z niezapłaconymi obowiązkowymi składkami członkowskimi izby branżowej. Z powyższych powodów korzysta z pomocy rodziny i pożyczek od osób fizycznych, gdyż nie ma zdolności kredytowej. Limit debetowy przyznano mu w 2004 r. jeszcze w trakcie pracy i przy regularnym wpływie poborów z [...] i ma charakter doraźny, krótkoterminowy. Natomiast pomoc de minimis była pomocą celową na zakup oprzyrządowania i materiałów przeznaczonych do przygotowania przyszłego wznowienia działalności gospodarczej, a nie środkami na jej prowadzenie. Jest rozliczana fakturami imiennymi i z tego powodu nawet jedna złotówka nie może być wydana na jedzenie czy zaległe skutki ZUS.
Skarżący podkreślił, że nie ma własnego mieszkania, a to stanowi brak zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podstaw egzystencji. Mieszkanie w którym mieszka wynajmuje na okres do 31 stycznia 2007 r. Wskazał, że działki które posiada są działkami rolnymi, niezabudowanymi i nie przynoszącymi dochodu. Poza tym działki są jednym zabezpieczeniem przyszłości jego sześcioletniego syna. Skarżący podniósł także, że od 2000 r. choruje i pozostaje stale w leczeniu ponosząc jego koszta. Przeszedł dwa zabiegi operacyjne.
Powyższe argumenty – w opinii skarżącego – wypełniają przesłanki z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w związku z art. 28 ust. 3b u.s.u.s., jako że wykazał, że ze względu na stan majątkowy, sytuację rodzinna i zdrowotną nie jest w stanie uiścić powyższych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i dzieci.
W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku – decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.); dalej: p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa,
które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. – należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego artykułu. W przepisie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. ustawodawca wskazał siedem przypadków, w których zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. W uchwale z 6 maja 2004 r. (sygn. akt II UZP 6/04, OSNP 2004/16/285) – trafnie powołanej w zaskarżonej decyzji – Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że "(...) Przepis art. 28 ust. 2 u.s.u.s. (...) jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku mogą być one umorzone". Natomiast przy braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 tej ustawy pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności z tytułu składek.
Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdzie nie zaistniał żaden z przypadków stanowiących o możliwości uznania całkowitej nieściągalności należności wobec skarżącego. Organy orzekające wskazały, że skarżący jest właścicielem nieruchomości – KW nr [...] położonej w [...] Gm. [...] obejmującej działki: nr [...] o pow. [...], nr [...] o pow. [...] i nr [...] o pow. [...]., a także samochodu osobowego marki [...] rok prod. 1997 r. Nie było zatem pozbawione podstaw twierdzenia organu, iż w takim stanie rzeczy nie sposób przyjąć, że istnieje stan
całkowitej nieściągalności, zwłaszcza gdy jeszcze organ nie prowadził postępowania egzekucyjnego. W ocenie Sądu prawidłowo zatem zostało ustalone na dzień wydania zaskarżonej decyzji, iż w stosunku do skarżącego nie wystąpiła przesłanka całkowitej nieściągalności, a w konsekwencji brak było prawnej możliwości – jak wyżej wyjaśniono – umorzenia należności w oparciu o to kryterium.
Z kolei w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dotyczy to jednakże wyłącznie należności ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek (definicję ustawową płatnika składek zawiera art. 4 pkt 2 u.s.u.s.). Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., gdzie jako przesłanki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Skarżący w tym zakresie odwołał się przesłanki dotyczącej sytuacji, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (§ 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r.).
Podkreślenia jednak wymaga, iż w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w związku z § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. także mamy do czynienia z tzw. uznaniem administracyjnym. Również i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Może on, ale nie musi umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje Zakładu do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności, oczywiście gdy inne względy ustawowe przemawiają przeciwko takiemu umorzeniu.
Oceniając sprawę pod tym kątem organ odwoławczy, powołując się na zebrany w sprawie materiał dowodowy, stwierdził iż sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle ciężka, aby mogła prowadzić do umorzenia zadłużenia. Organy tłumacząc swoje stanowisko zasadnie podkreśliły, że biorąc pod uwagę możliwość spłaty zadłużenia i jej wpływ na sytuację dłużnika i jego rodziny, mają na względzie nie tylko aktualną kondycję finansową, lecz także jego realne, przyszłe możliwości zarobkowe oraz fakt, że spłata zadłużenia może być dokonywana także stopniowo, ratalnie na podstawie art. 29 u.s.u.s. (tzw. układ ratalny).
Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego braku własnego mieszkania, Sąd zauważa, iż brak własnego mieszkania w społeczeństwie polskim jest rzeczą powszechną i nie może być uznany, jako brak zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych i egzystencji, skoro skarżącego stać na jego wynajęcie. Istotnym jest również to, że skarżący podjął nową działalność gospodarczą, która w najbliższej przyszłości może zmienić jego sytuację finansową i pozwoli na spłatę zadłużenia ZUS.
Odnosząc się do zarzuty skargi, iż środków udzielonej pomocy de minimis skarżący nie może przeznaczyć na spłatę zadłużenia wobec ZUS, Sąd zwraca uwagę, że Prezes Zakładu pisząc o uzyskanej pomocy de minimis nie sugerował, iż środki te skarżący musi przeznaczyć na spłatę zadłużenia, lecz jedynie wskazywał na operatywność i zaradność skarżącego, która w najbliższym czasie w przypadku powodzenia podjętej przez skarżącego działalności gospodarczej może polepszyć jego sytuację materialną.
Odnosząc się do stanu zdrowia skarżącego, wskazać należy, iż zasadnie organ stwierdził, że znajdująca się w aktach sprawy dokumentacja medyczna nie zawiera żadnych stwierdzeń w zakresie braku lub ograniczenia zdolności do pracy skarżącego.
Wskazać również należy, że w trakcie postępowania administracyjnego skarżący – w przeciwieństwie do skargi, gdzie podniósł, iż zalega w opłacaniu składek izbie branżowej i ma zobowiązania wobec osób trzecich – nie wskazywał aby posiadał jakiekolwiek zobowiązania finansowe (prócz alimentów) względem osób trzecich (v. kwestionariusz k. 18 akt. adm., odwołanie k. 59 – 59 akt adm.), co jest istotne zważywszy, że podstawę orzekania stanowi dla sądu administracyjnego stan faktyczny ustalony przez organ i dlatego bez znaczenia dla jego oceny pozostają fakty i dowody powołane już po wydaniu zaskarżonej decyzji (art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Tym samym nie jest dowolnym wniosek organów, iż stan majątkowy skarżącego w rozpoznanej sprawie nie jest taki, aby prowadził do pozbawienia możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych przy jakiejkolwiek spłacie istniejącego zadłużenia.
Konkludując Sąd stwierdza, że wyciągnięte przez organ wnioski są logiczne i nie wykraczają poza ramy prawem przewidziane, szczególnie zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 k.p.a., jak i prawa materialnego.
Reasumując Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na rozstrzygniecie. Nie doszło do naruszenia zasady ochrony słusznego interesu skarżącego, zasady zaufania obywateli do organów państwa, czy też zasady przekonywania. Wydając rozstrzygniecie organy działały na podstawie przepisów prawa, prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów i podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
Na końcu Sąd zwraca uwagę, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu rentowego – Zakładu. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskaniu nowych dowodów, skarżący może ponownie wystąpić do Zakładu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło