V SA/Wa 510/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Piotr Kraczowski po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku z dnia 4 czerwca 2014 r. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J.G. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej postanawia: oddalić wniosek. Pismem z dnia 20 stycznia 2014 r. J.G. wniósł skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Zarządzeniem z dnia [...] lutego 2014 r. skarżący wezwany został do uiszczenia wpisu sądowego należnego w sprawie w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczone zostało stronie skarżącej (na adres do korespondencji wskazany w skardze) w trybie zastępczym (podwójna awizacja przesyłki). Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2014 r. tut. Sąd odrzucił ww. skargę J.G. z uwagi na brak wpisu sądowego. Postanowienie doręczone zostało w trybie zastępczym (podwójna awizacja przesyłki). Pismem z dnia 4 czerwca 2014 r. skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, dokonując przy tym wpłaty na rachunek tut. Sądu kwoty 200 zł tytułem wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, iż o fakcie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego oraz odrzuceniu jego skargi dowiedział się w dniu 28 maja 2014 r., podczas przeglądania akt sprawy. Uprawdopodabniając brak winy w uchybieniu przedmiotowego terminu wskazał, iż adres do korespondencji podany w skardze nie jest jego adresem zamieszkania, ale jest to adres grzecznościowy pod którym mieści się biuro jego kolegi. Wnioskujący wyjaśnił również, iż nie podał własnego adresu jako właściwego do korespondencji bowiem w mieszkaniu swoim zamieszkuje wspólnie z żoną, z którą pozostaje w separacji. Skarżący z obawy zatem o bezpieczeństwo kierowanej do niego korespondencji urzędowej i sądowej skorzystał z pomocy swojego znajomego A.C., którego adres wskazano jako adres do korespondencji. A.C. nie powiadomił jednak skarżącego o wyjeździe z miejsca zamieszkania do O. w okresie w którym doszło do ww. doręczeń zastępczych. Zdaniem J.G. w związku z powyższymi okolicznościami nie mógł on dochować terminu do uiszczenia wpisu ponieważ nic nie wiedział o awizowanych przesyłkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 j.t.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Dokonując oceny przedstawionych przez skarżącego okoliczności uzasadniających nie dokonanie w terminie uchybionej czynności procesowej wskazać należy, iż w ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że uchybił terminowi do wpłacenia wpisu sądowego bez swojej winy. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane, jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W ocenie Sądu, przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu nie zawiera danych uprawdopodobniających brak zawinienia. Podkreślić należy, iż uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód, nie dającym pewności, lecz jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o danym fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi bowiem jedynie do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie rzeczywiście miało miejsce. Wnioskodawca nie przedstawił jednak żadnych okoliczności, które świadczyłyby o braku winy przy dokonywaniu czynności procesowej. Nie stanowi bowiem przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż osoba której powierzył odbiór korespondencji nie powiadomiła go o długotrwałym wyjeździe do innego miasta. Wyjaśnić tutaj należy, iż powołany przez skarżącego argument, iż za przyczynę uchybienia odpowiada osoba, której de facto powierzył odbieranie przesyłek sądowych nie może uzasadniać przedmiotowego wniosku. Skarżący lub osoba trzecia (np. jego pełnomocnik do wykonania danej czynności) winien dochować należytej staranności dokonując czynności procesowych. Wskazać bowiem należy, iż brak winy strony w uchybieniu terminowi podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przykładowo wskazać można, iż brak winy występuje w razie choroby strony lub jej pełnomocnika, która uniemożliwia podjęcie działania nie tylko osobiście, ale i skorzystanie z pomocy innych osób. Innymi słowy, wyjazd bez uprzedzenia osoby, której skarżący powierzył odbiór korespondencji wskazuje wprost na brak należytej staranności osoby podejmującej korespondencję w imieniu skarżącego. Dodać tutaj także należy, iż w treści wniosku o przywrócenie terminu nie powołano się na żadne okoliczności uprawdopodobniające brak winy (tj. dochowania należytej staranności) po stronie osoby która miała odbierać korespondencję dla skarżącego (np. podeszły wiek, problemy z pamięcią, nagła potrzeba wyjazdu itp.) Jak wskazano powyżej, w rozpoznawanej sprawie nie ma potrzeby, aby udowadniać okoliczności uzasadniające niezawinione uchybienie terminu, jednakże samo oświadczenia o braku informacji ze strony osoby, której powierzono odbiór korespondencji, przy jednoczesnym braku wskazania okoliczności odnoszących się do braku zawinienia tej soby, nie może być uznane za uprawdopodobnienie dochowania należytej staranności. Podkreślić należy, iż jako kryterium braku winy w uchybieniu terminu procesowego trzeba przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Skoro zatem skarżący powołuje, iż nie odpowiada za powstałe uchybienie ponieważ błąd popełniła osoba, której powierzył kontrolę nad korespondencji sądową w jego sprawie, równoznaczny z brakiem należytej staranności przy podejmowanych czynnościach procesowych skarżącego. Prezentowane tutaj stanowisko Sądu w zakresie skutków błędu pełnomocnika (osoby wskazanej do danych czynności) w pełni odpowiada ugruntowanej linii orzeczniczej sądów administracyjnych (m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego I GZ 2/08 www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tej sytuacji, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.