V SA/Wa 515/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-10-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Nasiłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów, które pozostało bez odpowiedzi?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Pomimo posiadania majątku i prowadzenia działalności gospodarczej, skarżący nie odpowiedział na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, co uniemożliwiło ocenę jego rzeczywistych możliwości płatniczych w kontekście kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał posiadanie domu, działki, gruntu rolnego, trzech samochodów osobowych i samochodu dostawczego, a także dochód z działalności gospodarczej. Sąd wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień w celu oceny jego sytuacji majątkowej, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia części należności z tytułu kary pieniężnej p o s t a n a w i a: - odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy L.R. (dalej: "skarżący" lub "strona") wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe, mieszka z rodzicami oraz bratem. Opisując posiadany majątek wskazał dom o powierzchni [...] m.kw. należący do rodziców, zabudowaną działkę o powierzchni [...] m.kw., grunt rolny o powierzchni [...] ha oraz trzy samochody osobowe i samochód dostawczy. Podstawą utrzymania rodziny jest dochód z prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 6000 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że spłaca kredyt, którego miesięczna rata wynosi 500 zł.
Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz złożone wyjaśnienia okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego skarżącego, skarżącego wezwano do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia dodatkowych dokumentów w terminie 7 dni. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako p.p.s.a., Sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w części. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności.
W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF było niewystarczające do oceny, czy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej. Mając jednak na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż nie wykazał on, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jego osoby wystąpiła.
Analizując oświadczenia złożone przez skarżącego na formularzu PPF zauważyć należy, że skarżący nie jest pozbawiony majątku. Skarżący wykazał, bowiem, że jest właścicielem samochodów osobowych marki M. oraz T.A., posiada zabudowaną działkę o powierzchni [...] m. kw. (skarżący nie wskazał rodzaju zabudowań) oraz grunt rolny ([...] ha). Ponadto skarżący prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje z tego tytułu około 3.000 zł. Warto zauważyć, że rodzice z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe również uzyskują dochody z prowadzonej działalności gospodarczej i posiadają majątek (dom, dwa samochody). Mając na uwadze, że skarżący nie odpowiedział na wezwanie i nie przedstawił dodatkowych dokumentów, nie było możliwe podjęcie innego rozstrzygnięcia, ponieważ brak dodatkowych informacji uniemożliwił porównanie wysokości obciążeń finansowych z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi.
Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło