V SA/Wa 544/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-06-17
Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska - Szary
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szpital S.P.Z.O.Z. w K. wykazał, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Szpital S.P.Z.O.Z. w K. wykazał brak wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych. Pomimo posiadania środków na rachunkach bankowych, ich przeznaczenie (przedpłaty NFZ, zabezpieczenie zobowiązań, środki pacjentów, projekty unijne, ZFŚS, WTZ) uniemożliwia ich wykorzystanie na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza w kontekście wysokiego wpisu od skargi. W związku z tym, Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Szpital S.P.Z.O.Z. w K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych, w związku ze skargą na decyzję Ministra Zdrowia dotyczącą zwrotu dotacji. Szpital przedstawił informacje o swoim kapitale zakładowym, środkach trwałych, stracie za ostatni rok obrotowy oraz saldach na sześciu rachunkach bankowych, wskazując, że część środków stanowi depozyty pacjentów i kontrahentów. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że Szpital posiada wystarczające środki. Szpital wniósł sprzeciw, przedstawiając aktualne dane dotyczące środków na rachunkach i ich przeznaczenia. Sąd rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA- Małgorzata Dałkowska - Szary po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. S. [...] S.P.Z.O.Z. w K. na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu państwa; postanawia: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
Wnioskiem sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr z 5 marca 2008 r. Szpital S. [...] z siedzibą w K., zwany dalej Szpitalem wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazano, iż wysokość kapitału zakładowego na dzień 31 grudnia 2006 r. wynosi [...] zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi [...] zł, zaś wartość straty za ostatni rok obrotowy według bilansu wynosi [...] zł. Budynki i budowle o wartości [...] zł są użytkowane na podstawie umowy użyczenia z 1.08.2003 r. Wnioskująca strona posiada sześć rachunków bankowych na których zgromadzono odpowiednio środki pieniężne w wysokości: [...] zł, [...] zł, [...] zł, [...] zł, [...] zł oraz [...] zł. Zgodnie z oświadczeniem zawartym w rubryce 10 wniosku, środki pieniężne zgromadzone na jednym z rachunków bankowych w wysokości [...] zł, "nie są własnością Szpitala, jest to rachunek depozytowy, gdzie przechowywane są walory będące własnością pacjentów naszego Szpitala oraz kontrahentów z tytułu ubezpieczeń i gwarancji umownych". W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż ze względu na swoją sytuację finansową (istniejące zadłużenie) skarżąca strona nie jest w stanie ponieść należnych kosztów sądowych, co wynika wprost z przedłożonego sprawozdania finansowego.
W odpowiedzi na zarządzeniem z 20 marca 2008 r. Szpital przy piśmie z 31 marca 2008 r. przesłał Plan rzeczowo-finansowy na rok 2008 dla Szpitala S. [...] w K., sporządzonego w dniu 27 marca 2008 r.
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2008r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym . W uzasadnieniu wskazano, iż biorąc pod rozwagę wysokość ciążącego na stronie skarżącej wpisu od skargi i porównując ją z posiadanymi środkami pieniężnymi oraz wobec szczegółowego zaplanowania przychodów i kosztów ujętych w planie rzeczowo-finansowym na 2008 r., nie sposób było przyjąć by wnioskujący zakład nie miał dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Pismem z dnia 21 kwietnia 2008r. skarżący wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie z dnia 11 kwietnia 2008r. W uzasadnieniu wskazał, iż obecnie na rachunkach bankowych znajdują się inne kwoty niż przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Mianowicie np. kwota [...] złotych znajdująca się na rachunku nr 1, będącym rachunkiem podstawowym Szpitala została w całości wypłacona do dnia 10 marca 2008r. jako wynagrodzenie lekarzy za dyżury.
Zarządzeniem z dnia 15 maja 2008r. wezwano wnioskodawcę do wykazania aktualnego stanu posiadanych rachunków wraz ze szczegółową informacją o przeznaczeniu zgromadzonych na nich środków.
Pismem z dnia 2 czerwca 2008r. skarżący podał, iż stan rachunków na dzień 20 maja 2008r. przedstawia się następująco: 1) rachunek podstawowy – [...] złotych (saldo wynika z przedpłat NFZ za część świadczeń, na wniosek Szpitala NFZ przelał pieniądze na zapłatę zobowiązań publiczno prawnych oraz na zabezpieczenie zobowiązań przeterminowanych, aby zabezpieczyć dostawy leków i żywności. Stan zobowiązań wymagalnych na dzień 20 maja 2008r. wynosi 2,7 mln złotych), 2) rachunek pomocniczy – depozytowy [...] (środki pieniężna pacjentów leczonych w Szpitalu – nie są własnością Szpitala), 3) rachunek pomocniczy – unijny – [...] (służy do rozliczania projektów unijnych), 4) rachunek pomocniczy – inwestycyjny – [...] złotych (służy do rozliczania dotacji), 5) rachunek pomocniczy –Fundusz Świadczeń Socjalnych – [...] złotych (środki w dyspozycji ZFŚS), 6) rachunek pomocniczy – WTZ – [...] złotych (środki pieniężna w dyspozycji Warsztatów Terapii Zajęciowej).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a., – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Natomiast instytucja prawa pomocy stanowi od niej wyjątek i przyznanie prawa pomocy następuje tylko w określonych w cytowanej ustawie przypadkach. Prawo pomocy może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.) Określenie "gdy osoba prawna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostało udowodnione przez wnioskodawcę.
Mając na uwadze powyższe, Sąd przeanalizował wniosek złożony na urzędowym formularzu PPPr z 6 marca 2008 r.i dodatkowe oświadczenia z uwzględnieniem zarówno obciążeń finansowych, jakie strona skarżąca będzie zobowiązana ponieść w postępowaniu, jak i jej możliwości finansowych. Koszty sądowe obciążające stronę skarżącą w sprawie sprowadzają się w obecnym jej stadium do wpisu od skargi, który zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wynosi 8.386 zł.
Sąd stwierdza, że wniosek strony skarżącej zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając możliwości finansowe Szpitala Sąd wziął pod uwagę stan środków pieniężnych zgromadzonych na jego rachunkach bankowych, ich przeznaczenie oraz fakt, że wnioskujący jest zakładem opieki zdrowotnej, działającym w sektorze usług zdrowotnych. Zgodnie z oświadczeniem Szpitala na rachunkach bankowych znajdują się kwoty, które obecnie są niezbędne do jego bieżącej działalności i nie mogą być wydatkowane na koszty sądowe.
Zgodzić się należy ze skarżącym, iż plan finansowy jest dokumentem odnoszącym się do wielkości dochodów i wydatków planowanych, a nie rzeczywistych. Dlatego też w niniejszej sprawie uwzględniono obecną rzeczywistą sytuację finansową wnioskodawcy. Z tych przyczyn oraz biorąc pod uwagę wysokość ciążących na Szpitalu kosztów wpisu od skargi (8.386 zł) Sąd przyjął, że wnioskodawca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W tym stanie rzeczy i na podstawie art. 254 § 1, art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło