V SA/Wa 548/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant: specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2013r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... grudnia 2012 r. nr ... w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o przyznaniu pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę W dniu ... września 2011 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wydał decyzję nr ... mocą której przyznał S. S. pomoc finansową w wysokości ... zł. Z tytułu "ułatwianie startu młodym rolnikom". Pomoc została przyznana z zastrzeżeniem dopełnienia przez wnioskodawczynię warunków przewidzianych w § 15 ust. 3 pkt 1-5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. nr 200 z 2007 r. poz. 1443 ze zm.), dalej rozporządzenie, w terminie zakreślonym w w/w. przepisie tj. w terminie 180 dni. Ponieważ wnioskodawczyni nie spełniła wszystkich warunków wskazanych w § 15 rozporządzenia tzn. nie nabyła gospodarstwa wskazanego w biznesplanie stanowiącego załącznik do wniosku o przyznanie pomocy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. decyzją z dnia ... września 2012 r. nr ... stwierdził wygaśnięcie w/w. decyzji. W uzasadnieniu decyzji z dnia ... września 2012 r. podkreślono m.in., że nie uwzględniono wniosku strony dotyczącego zmiany biznesplanu co potwierdza decyzja z dnia ... maja 2012 r. nr ... utrzymana w mocy decyzją Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... sierpnia 2012 r. (nr ...). W uzasadnieniu decyzji z dnia ... września 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. wyjaśnił również, że wniosek dotyczący zmiany założeń biznesplanu złożony przez stronę w zakresie powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie nie mógł zostać uwzględniony albowiem strona uchybiła terminowi wskazanemu w § 21 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia (z wnioskiem o wyrażenie zgody na zmianę założeń biznesplanu wystąpiła po upływie 150 dni od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy). W odwołaniu od decyzji podjętej przez organ I instancji S. S. podniosła, że z przyczyn losowych tzn. z powodu śmierci jednej z osób od której miała nabyć grunty rolne wskazane w biznesplanie nie mogła spełnić warunku zakupu tychże gruntów. Wyjaśniła jednocześnie, że uzyskała telefoniczną informację od jednego z pracowników Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z której wynikało, że ta okoliczność (śmierć zbywcy gruntów rolnych) zostanie uznana za siłę wyższą w związku z czym nie będzie problemów ze zmianą biznesplanu. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa powyższego odwołania nie uwzględnił i decyzją z dnia ... grudnia 2012 r. nr ... utrzymał w mocy rozstrzygnięcie podjęte przez organ I instancji. W uzasadnieniu własnej decyzji organ odwoławczy podkreślił m.in., że podczas weryfikacji wniosku o płatność ustalono, że strona nie nabyła gospodarstwa wskazanego w biznesplanie. Z akt sprawy wynika bowiem że zadeklarowała przejęcie działek ewidencyjnych o numerach: ... tymczasem de facto przejęła działki ewidencyjne oznaczone numerami: ... W niniejszej sprawie znalazł zatem zastosowanie § 17 ust. 2 rozporządzenia zgodnie z którym w przypadku niedopełnienia przez beneficjenta warunków z zastrzeżeniem dopełnienia których została wydana decyzja o przyznaniu pomocy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji w drodze decyzji stwierdza wygaśnięcie tej decyzji. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy podniósł, że: 1) odwołanie się do przypadku siły wyższej nie może być skuteczne ze względu na treść § 22 rozporządzenia, który przewiduje jej zastosowanie wyłącznie w sytuacji ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności; 2) termin przewidziany w § 15 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia jest terminem materialnym, a zatem jego uchybienie wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o takim (materialnym) charakterze; 3) ubiegając się o przyznanie pomocy finansowej strona potwierdziła znajomość przepisów obowiązujących w ramach działania "ułatwianie startu młodym rolnikom" podpisując stosowne oświadczenie; 4) w uzasadnieniu decyzji z dnia ... września 2011 r. (o przyznaniu pomocy finansowej) poinformowano stronę o konieczności dopełnienia precyzyjnie określonych wymogów warunkujących przyznanie pomocy, oraz terminu w którym wymogi te winny być spełnione . Decyzję organu odwoławczego zaskarżyła S. S. zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 21 ust. 2 pkt 2 i art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64 z 2007 r., poz. 427) - dalej ustawa, a nadto art. 107 § 3 kpa. W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż organ I instancji oraz jego pracownicy podejmowali działania, których celem było pozbawienie skarżącej pomocy finansowej. Skarżąca wskazała, iż jej wyjaśnienia oraz zapewnienia pracowników organu utwierdzały ją w przekonaniu, że nie uchybiła przepisom prawa w związku z czym pomoc zostanie jej przyznana. Poza tym przeszkody jakie napotkała przy objęciu gospodarstwa powinny być uznane jako przypadek siły wyższej w szerszym ujęciu. W ocenie autorki skargi organ naruszył zarówno przepis art. 21 ust. 2 pkt 2, jak i art. 21 ust. 3 w/w. ustawy albowiem nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego ani nie udzielał na żądanie strony niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych. Poza tym w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji przywołane zostało rozporządzenie bez bliższego jego skonkretyzowania co stanowi uchybienie wymogom wynikającym z art.107 § 3 kpa W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko Sąd zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do wymogów przewidzianych w § 15 ust. 3 pkt 1-5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków (...) – Dz.U. nr 200 z 2007 r., poz. 1443 ze zm. decyzję o przyznaniu pomocy wydaje się z zastrzeżeniem dopełnienia przez beneficjenta w terminie 180 dni od dnia doręczenia tej decyzji warunków w postaci: 1) nabycia lub wejścia w posiadanie gospodarstwa wskazanego w biznesplanie spełniającego warunki o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. A tiret pierwsze i tiret trzecie z zastrzeżeniem § 5 ust. 2; 2) podjęcia samodzielnego prowadzenia gospodarstwa o którym mowa w pkt 1; 3) ubezpieczenia na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników z mocy ustawy w pełnym zakresie jako rolnik; 4) uzyskania wpisu do ewidencji producentów stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, jeżeli jego małżonek nie został dotychczas wpisany do tej ewidencji.; 5) nabycia gospodarstwa małżonka w sposób określony w § 2 ust. 7 pkt 3 w przypadku o którym mowa w § 2 ust. 7 chyba, że dany warunek był spełniony w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości to, że skarżąca była beneficjentem któremu wydano decyzję o przyznaniu pomocy z zastrzeżeniem dopełnienia w terminie 180 dni od dnia doręczenia tej decyzji warunku określonego w § 15 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia. Poza sporem jest również to, że wystąpiła ona o zmianę założeń biznesplanu w zakresie działek zadeklarowanych do przejęcia we wniosku o przyznanie pomocy. Wniosek ten nie zyskał jednak akceptacji czego potwierdzeniem jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... sierpnia 2012 r. nr ... utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmawiającą skarżącej dokonania zmiany założeń biznesplanu. Konsekwencją powyższego było podjęcie przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. decyzji (z dnia ... września 012 r. nr ...) o wygaśnięciu wcześniejszej decyzji o przyznaniu skarżącej pomocy. Zdaniem sądu decyzja ta była uzasadniona a jej podstawę stanowił § 17 ust. 2 rozporządzenia. Przepis ten przewiduje, że w przypadku niedopełnienia przez beneficjenta warunków z zastrzeżeniem dopełnienia których została wydana decyzja o przyznaniu pomocy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji w drodze decyzji stwierdza wygaśnięcie tej decyzji. W ocenie sądu zarzuty skargi wskazujące jakoby doszło do naruszenia przez organ przepisów art. 21 ust. 2 pkt 2 i art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64 z 2007 r. poz. 427 ze zm.) nie są trafne. Z przepisów tych wynika że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ przed którym toczy się postępowanie jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz udzielać stronom na ich żądanie niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Zdaniem sądu skarżąca nie wykazała, iż organ odmówił jej jakichkolwiek pouczeń mających wpływ na treść podjętego rozstrzygnięcia, nie udowodniła również tego jakoby pracownicy organu w toku toczącego się postępowania administracyjnego utwierdzali ją w przekonaniu, iż nie uchybiła obowiązującym przepisom prawa. Stwierdzenia skarżącej co do ww. okoliczności sąd uznaje za gołosłowne. Nie podziela również tezy jakoby organ dopuścił się naruszenia przepisu art. 107 § 3 kpa. Uzasadnienie kwestionowanej decyzji jest bowiem jasne i przekonujące. Zawiera poza tym wszystkie niezbędne wymagania określone tym przepisem. Z kolei skarżąca nie wskazuje w czym konkretnie upatruje jego naruszenia. Nie są również zasadne sugestie skarżącej dotyczące przesłanek wskazujących na wystąpienie w sprawie siły wyższej. Podkreślenia wymaga, iż strona skarżąca nie jest tu konsekwentna. Wskazuje przecież że kwestia siły wyższej została przywołana w sprawie nietrafnie aby podnieść jednocześnie że przeszkody z jakimi spotkała się przy objęciu gospodarstwa były siłą wyższą w szerszym ujęciu. Odnosząc się do tej kwestii przywołać należy § 22 rozporządzenia, który wskazuje iż siła wyższa ma znaczenie wyłącznie w przypadku spraw w których ustalane są kwoty nienależnie pobranych płatności, a do takich niniejszej sprawy zaliczyć nie sposób. Zdaniem Sądu nie podważa skuteczności zaskarżonej decyzji powołanie się przez organ na konkretny przepis rozporządzenia bez podania jego precyzyjnego określenia, albowiem wskazuje je decyzja organu I instancji którą organ odwoławczy utrzymał w mocy. Z powyższych względów skargę oddalono na podstawie art. 151 ppsa.