V SA/Wa 55/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-08
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy jest prawidłowe, jeśli wnioskodawca złożył wniosek na nieaktualnym formularzu, mimo wezwania do złożenia wniosku na aktualnym formularzu?Ratio decidendi
Zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy jest prawidłowe, gdy wnioskodawca, mimo wezwania do złożenia wniosku na aktualnym urzędowym formularzu, złożył go na formularzu nieobowiązującym. Niezłożenie wniosku na właściwym formularzu stanowi brak formalny, który skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania zgodnie z art. 257 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na nieaktualnym formularzu. Referendarz sądowy wezwał ją do złożenia wniosku na aktualnym formularzu pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżąca ponownie złożyła wniosek na nieaktualnym formularzu, co skutkowało wydaniem zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Skarżąca wniosła sprzeciw, kwestionując brak podstaw do wydania zarządzenia.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2017 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2017 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B. P. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia ... października 2016 r. nr ... w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania (w sprawie skargi na czynność egzekucyjną) postanawia - utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2017 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 25 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej B.P. o przyznanie prawa pomocy.
W uzasadnieniu wydanego zarządzenia referendarz sądowy wskazał, że zarządzeniem z dnia 22 lutego 2017 r., w oparciu o art. 252 § 2 w związku z art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) skarżąca została zobowiązana do przesłania wypełnionego urzędowego formularza "PPF" w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Do przedmiotowego pisma załączono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, zgodny z wzorem formularza stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia. Powyższe wezwanie zostało doręczone osobiście skarżącej w dniu 17 marca 2017 r. (k.20 akt sądowych).
Zachowując siedmiodniowy termin, skarżąca przesłała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na nieaktualnym urzędowym formularzu stanowiącym załącznik nr 1 do nieobowiązującego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2003 r. Nr 227, poz. 2245). Tym samym nie wykonał prawidłowo wezwania Sądu z 28 lutego 2016 r.
Z uwagi na fakt, iż wnioskodawczyni pomimo ww. wezwania nie złożyławniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu "PPF" referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W sprzeciwie od wyżej wskazanego zarządzenia starszego referendarza sądowego skarżąca wniosła o jego uchylenie, wskazując iż brak było podstaw faktycznych i prawnych do wydania zaskarżonego zarządzenia, gdyż skarżąca nie została wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 259 § 1 p.p.s.a., od postanowień i zarządzeń dotyczących prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Rozpoznając taki sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym kwestionowane orzeczenie zmienia albo utrzymuje w mocy, o czym orzeka na posiedzeniu niejawnym – art. 260 § 1 oraz § 3 p.p.s.a.
W ocenie Sądu zarządzenie wydane przez referendarza sądowego jest prawidłowe.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej zawartym w rozpoznawanym sprzeciwie brak jest podstaw do kwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych przez referendarza sądowego, gdyż znajdują one potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy.
Z akt sprawy wynika bowiem, iż w dniu 21 lutego 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął nadany w dniu 14 lutego 2017 r. wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k.15 akt sądowych). W dniu 17 marca 2017 r. doręczono skarżącej aktualnie obowiązujący urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ("PPF") wraz z wezwaniem do jego wypełnienia i złożenia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (wezwanie – k.19 akt sądowych , z.p.o. – k. 20 akt sądowych, notatka służbowa – k. 25 akt sądowych) . W dniu 22 marca 2017 r. (data stempla pocztowego) wysłała ona do Sądu nieobowiązujący już formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (formularz PPF wraz z kopertą - k.22-24 akt sądowych).
Należy w tym miejscu wskazać, że w świetle art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreślono, że niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. (zob. w tej materii: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, publ. ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu wezwaniu musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Sąd zobligowany jest wskazać, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. znowelizowany został art. 256 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawierający upoważnienie ustawowe do określenia wzoru formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z dokonaną nowelizacją w dniu 19 sierpnia 2015 r. Rada Ministrów wydała rozporządzenie w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257).
W niniejszej sprawie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. wnioskodawczyni została wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu (według załączonego przez pracownika sekretariatu sądu wzoru określonego ww. rozporządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r.), w terminie siedmiu dni, licząc od daty doręczenia przedmiotowego wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Ze względu na to, że skarżąca pomimo ww. wezwania nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na aktualnie obowiązującym urzędowym formularzu "PPF" referendarz sądowy zobligowany był - zgodnie ze wskazanym w zarządzeniu rygorem - pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Skoro skarżąca otrzymała druk "PPF" z Sądu, jej zadaniem było druk ten wypełnić. Porównanie aktualnie obowiązującego druku "PPF" z drukiem już nieobowiązującym (jaki nadesłała skarżąca) wskazuje, że celem ustawodawcy było bardziej szczegółowe przedstawienie sytuacji majątkowej osoby ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji, Sąd zobligowany był uznać, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 260 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło