V SA/Wa 552/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-02
Skład orzekający: Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na niewydanie decyzji przez organ administracji publicznej w przedmiocie odwołania od informacji o uruchomieniu windykacji należności z tytułu pomocy finansowej ze środków unijnych, wynikającej z umowy cywilnoprawnej, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na niewydanie decyzji przez organ administracji publicznej w przedmiocie odwołania od informacji o uruchomieniu windykacji należności z tytułu pomocy finansowej ze środków unijnych, wynikającej z umowy cywilnoprawnej, podlega kognicji sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, dochodząc zwrotu kwoty pomocy na podstawie umowy, działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, a nie jako organ administracji publicznej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o pomoc finansową dla młodych rolników, zawarł umowę cywilnoprawną z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) i otrzymał dofinansowanie. Następnie ARiMR poinformowała o uruchomieniu procedury windykacji w celu odzyskania pomocy z powodu niewypełnienia zobowiązań umownych, wskazując na możliwość złożenia odwołania. Po negatywnym rozpatrzeniu odwołania, skarżący złożył skargę do WSA na niewydanie decyzji przez ARiMR. ARiMR wniosła o odrzucenie skargi z powodu braku drogi sądowoadministracyjnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA – Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. P. w przedmiocie niewydania przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzji w sprawie odwołania od informacji dotyczącej uruchomienia windykacji w celu odzyskania wypłaconej pomocy finansowej ze środków unijnych postanawia: odrzucić skargę
W dniu 1 stycznia 2005 r. skarżący złożył w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom".
W dniu ... kwietnia 2005 r. została zawarta miedzy stroną a Agencją umowa cywilnoprawna o dofinansowanie realizacji zgłoszonego przez stronę projektu, na podstawie której skarżącemu została wypłacona pomoc finansowa w wysokości ... zł.
Pismem z ... marca 2013 r. Agencja poinformowała skarżącego, że w związku z faktem niewypełnienia zobowiązań umownych uruchomiona zostanie procedura windykacji należności w celu odzyskania wypłaconej pomocy w kwocie ...zł, wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia wypłacenia przez Agencję premii. W piśmie tym wskazano na możliwość złożenia odwołania do Prezesa ARiMR. Skarżący złożył odwołanie od pisma Agencji z dnia ... marca 2013 r. Pismem z dnia ... września 2013 r. Skarżący został powiadomiony o negatywnym wyniku rozpatrzenia odwołania. Agencja zgłosiła należności z tytułu płatności dokonanych w ramach WPR do Departamentu Zarządzania Należnościami (k. 147 i nast. akt adm.).
Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na niewydanie decyzji od odwołania od informacji Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... marca 2013 r.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak drogi sądowoadministracyjnej w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Uprawnienia Sądu określone m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Na podstawie art. 3 § 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje, akty, czynności w nim wymienione. Ponadto zgodnie z § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Rozważając sprawę należy stwierdzić, że jej źródłem jest umowa stron zawarta w związku z realizacją projektu w zakresie działania “Ułatwianie startu młodym rolnikom", objętego PROW na lata 2007-2013.
Słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, iż że ocena prawidłowości realizacji zobowiązań wynikających z umowy cywilnoprawnej przez jej strony wraz z kontraktowymi konsekwencjami dokonania takiej oceny podlega kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W omawianym zakresie Agencja jako instytucja publiczna nie ma kompetencji do określania w sposób władczy i jednostronny sytuacji prawnej indywidualnie oznaczonych adresatów. Kwestionowane przez Skarżącego pismo Agencji z dnia ... marca 2013 r. nie stanowi autorytatywnej wypowiedzi władzy administracyjnej, lecz dotyczy konsekwencji niewykonania przez Skarżącego zobowiązań przewidzianych umową zawartą w dniu ... kwietnia 2005 r. Agencja, dochodząc zwrotu kwoty pomocy wypłaconej na podstawie umowy, działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, realizująca swoje uprawnienia kontraktowe, a nie jako organ administracji publicznej. Wskazanie na umowę jako podstawę udzielenia pomocy zawiera zarazem odwołanie się do trybu dochodzenia roszczeń wynikających z takiego zgodnego oświadczenia woli stron. Zgodnie z postanowieniami powyższej umowy, w przypadku naruszenia zobowiązań umownych przez beneficjenta Agencja ma prawo wezwać beneficjenta do zwrotu kwoty otrzymanej pomocy finansowej wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od daty przekazania środków na rzecz beneficjenta, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania do zapłaty.
W przedmiotowej sprawie w dniu ... kwietnia 2005 r. została zawarta umowa miedzy Agencją a skarżącym, określająca prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu. Oznacza to definitywne zamknięcie etapu postępowania, w którym właściwa była droga postępowania sądowoadministracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło