V SA/Wa 592/19
WyrokWSA w Warszawie2019-10-25
Skład orzekający: Bożena Zwolenik, Krystyna Madalińska – Urbaniak, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Finansów prawidłowo zobowiązał Powiat W. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015, opierając się na ustaleniach sprawozdania z audytu, mimo zarzutów strony skarżącej o naruszeniu przepisów postępowania i braku pełnego materiału dowodowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił nienależnie uzyskana kwotę części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015, opierając się na sprawozdaniu z audytu, które stanowi dokument urzędowy. Zarzuty strony skarżącej dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym braku pełnego materiału dowodowego i uniemożliwienia czynnego udziału w postępowaniu, zostały uznane za niezasadne, ponieważ Powiatowi W. zapewniono możliwość wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, a ciężar dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu spoczywał na stronie kwestionującej jego treść.Stan faktyczny
Powiat W. zaskarżył decyzję Ministra Finansów zobowiązującą go do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015. Organ ustalił, że Niepubliczny Zespół Szkół Specjalnych zawyżył liczbę uczniów w systemie informacji oświatowej, co doprowadziło do zawyżenia subwencji. Powiat zarzucił organowi naruszenie przepisów KPA poprzez zaniechanie zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego i oparcie się wyłącznie na sprawozdaniu z audytu, co uniemożliwiło mu czynny udział w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant st. specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2019 r. sprawy ze skargi P. W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015 oddala skargę.
Przedmiotem skargi Powiatu W. jest decyzja Ministra Finansów nr [...] : [...] 2019 r. zobowiązującą do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015 w wysokości 1.106.761,00 zł.
Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
W związku ze stwierdzonymi - w toku audytu przeprowadzonego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. w zakresie gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatowej subwencji ogólnej, w tym wykonywania obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę jej naliczenia na rok 2015, przez Niepubliczny Zespól Szkół Specjalnych przy Uzdrowiskowym Szpitalu Dziecięcym ,,M." w S.-Z. nieprawidłowościami Minister Finansów pismem z dnia [...] 2018 r. nr [...] zawiadomił Powiat W. o wszczęciu z urzędu postpowania administracyjnego w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015.
Zaskarżoną do Sądu decyzją Minister Finansów zobowiązał Powiat W. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015 w wysokości 1.106.761,00 zł.
W oparciu o ww. sprawozdanie z audytu: organ ustalił, że w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień sprawozdawczy, tj. 30 września 2014 r. Niepubliczny Zespół Szkół Specjalnych przy Uzdrowiskowym Szpitalu Dziecięcym ,,M." w S.-Z.:
a) w odniesieniu do Szkoły Podstawowej Specjalnej zawyżył liczbę wychowanków i uczniów w tabeli DO1:
- w wierszu 1 o 35 wychowanków (powinien wykazać 25 wychowanków zamiast 60)
- w wierszu 2 o 32 uczniów (powinien wykazać 28 uczniów zamiast 60);
powyższe spowodowało zawyżenie o:
- 33,088 liczby uczniów ogółem,
- 32 liczby uczniów przeliczanych wagą P26,
- 35 liczby uczniów przeliczanych wagą P27,
- 33,088 liczby uczni6w przeliczanych wagą P46;
b) w odniesieniu do Gimnazjum Specjalnego zawyżył liczbę wychowanków i uczniów w tabeli DO1:
- w wierszu 1 o 20 wychowanków (powinien wykazać 16 wychowanków zamiast 36), - w wierszu 2 o 24 uczniów (powinien wykazać 12 uczniów zamiast 36);
powyższe spowodowało zawyżenie o:
- 24 liczby uczniów ogółem,
- 24 liczby uczniów przeliczanych wagą P26,
- 20 liczby uczniów przeliczanych wagą P27,
- 24 liczby uczniów przeliczanych wagą P30,
- 24 liczby uczniów przeliczanych wagą P46.
Organ podniósł, że zgodnie z wyjaśnieniami Niepublicznego Zespołu Szkół Specjalnych przy Uzdrowiskowym Szpitalu Dziecięcym ,,M." w S.-Z. wartości wykazane w systemie informacji oświatowej odpowiadają danym zawartym we wniosku o dotację na rok 2015 i odzwierciedlają prognozowany maksymalny stan miesięczny związany z wartością kontraktu zawartego przez ,,Uzdrowisko S.-J," S.A. Ponieważ wysokość tego kontraktu nie jest znana do przełomu listopada i grudnia Zespół - zamiast zmiennych miesięcznie stanów uczniów - przyjął zabezpieczenie maksymalnej wysokości dotacji, wykorzystanej w praktyce na poziomie ok. 76 % planu rocznego (czyli liczbę 60 uczniów).
Minister wskazał, że powyższe nieprawidłowości doprowadziły do łącznego zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych o 210,4639.
Podniósł, że ostateczna kwota części oświatowej subwencji ogólnej w roku 2015 przypadająca na 1 ucznia przeliczeniowego w skali ogólnokrajowej (tzw. finansowy standard A) wyliczona została jednolicie dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego i wynosiła 5258,6754 zł w stosunku rocznym. Natomiast dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego określono indywidualny wskaźnik korygujący Di. Dla Powiatu W. wskaźnik ten na rok 2015 wyniósł [...].
Organ zauważył, że w toku prowadzonego postępowania wskaźnik ten uległ zmianie i wynosi [...], na skutek zmniejszenia się liczby uczniów w Powiecie W. o 57,088 uczniów - po uwzględnieniu zwiększenia o 3,4 %. Wyjaśnił, iż powyższe dane są niezgodne do wyliczenia wskaźnika Di obliczanego wg wzoru zawartego w algorytmie określonym w załączniku do ww. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2015.
Podniósł, że różnica powstała między kwotą wyliczoną przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W., a kwotą wyliczoną w zaskarżonej decyzji wynika z uwzględnienia przy kalkulacji zmiany wysokości wskaźnika korygującego Di (z [...] do [...]) wskutek zmniejszenia się liczby uczniów w Powiecie W. o 57,088 uczniów.
Wskazał, że część oświatowa subwencji ogólnej wyliczona na rok 2015, o wysokości której Powiat W. został powiadomiony pismem z dnia [...] 2015 r. nr [...], wynosiła 9.053.946,00 zł. Po ponownym przeliczeniu, tj. bez uwzględnienia 210,4639 liczby uczniów przeliczeniowych, części oświatowej subwencji ogólnej wynosi 7.947.185,00 zł.
W konsekwencji, kwota 1.106.761,00 zł, stanowiącą różnicą pomiędzy kwota części oświatowej subwencji ogólnej, którą otrzymał Powiat W. za 2015 r., a kwotą ustaloną w niniejszym postępowaniu, należało uznać za kwotę nienależną i podlegającą zwrotowi do budżetu państwa.
W skardze na powyższą decyzję Powiat W. wniósł o jej uchylenie oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. art. 7. art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 75 § 1, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie wymaganych czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, poprzez odstąpienie w toku postępowania od zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego, w szczególności w postaci szkolnych dokumentów źródłowych. na podstawie których możliwe było ustalenie prawidłowego stanu faktycznego, a tym samym oparcie całości postępowania wyłącznie na Sprawozdaniu z audytu znak [...] z [...] 2018 r. Izby Administracji Skarbowej, stanowiącym jedynie opracowanie dowodów bezpośrednich, tj. dokumentów źródłowych, przy jednoczesnym nieuzasadnionym odstąpieniu od jakiejkolwiek weryfikacji prawidłowości ustaleń zawartych w tym sprawozdaniu; konsekwencją powyższego było niezapewnienie Powiatowi czynnego udziału w postępowaniu z uwagi na niezgromadzenie w toku postępowania wyczerpującego materiału dowodowego dokumentującego i pozwalającego ustalić bezspornie prawidłowy stan faktyczny, a tym samym uniemożliwiając Powiatowi wypowiedzenie się co do ustaleń Kontrolującego,
2. art. 81 k.p.a. i art. 76 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie za udowodnione okoliczności faktycznych ustaleń Kontrolującego zawartych w sprawozdaniu, pomimo że Powiat, podobnie jak sam Minister, nie miał faktycznej możliwości wypowiedzenia się co do prawidłowości tych ustaleń z uwagi na niezbadanie i niezałączenie jako dowodów w prowadzonym postępowaniu szkolnej dokumentacji źródłowej; powyższe zaniechania w zakresie gromadzenia materiału dowodowego uniemożliwiły nadto przeprowadzenie przez Powiat dowodu przeciwko treści sprawozdania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647, z późn. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie jest zasadna.
Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi ocena zasadności zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2015 r. Ramy materialnoprawne rozpoznawanej sprawy przedstawiają się następująco. Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.d.j.s.t. w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji:
1) zmniejsza o odpowiednią kwotę część oświatową subwencji ogólnej w zakresie subwencji na rok budżetowy oraz potrąca z kolejnej raty nienależnie otrzymaną kwotę, wynikającą ze zmniejszenia tej części subwencji, a jeżeli nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od jednej raty - wstrzymuje przekazywanie rat, bądź gdy nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od kwoty pozostałej do przekazania do końca roku budżetowego - wstrzymuje przekazywanie rat i zobowiązuje do zwrotu pozostałej części nienależnej kwoty części subwencji;
2) zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy.
W ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił w sprawie, że w wyniku wykazania błędnych danych w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2014 r. poprzez zawyżenie łącznie liczbę uczniów przeliczeniowych o 210,4639 uczniów.
Dane zostały ustalone na podstawie sprawozdania z audytu z dnia [...] października 2018 r. przeprowadzonego przez Izbę Administracji Skarbowej we W. w zakresie prawidłowości gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatową subwencji ogólnej.
Część oświatowa subwencji ogólnej bez uwzględnienia 210,4639 uczniów przeliczeniowych wynosi 7.947.185 zł. Kwotę 1.106.761 zł stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą części oświatowej subwencji ogólnej, którą otrzymał Powiat W. za rok 2015, a kwotą ustaloną w niniejszym postępowaniu, należy uznać za kwotę nienależną. Kwota ta podlegała zwrotowi do budżetu państwa.
W związku z tym na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t. Minister Finansów zobowiązał Powiat W. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2015 r. w wysokości 1.106.761 zł. Minister zastrzegł, że decyzja zobowiązująca do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2015 nie ma charakteru uznaniowego. Do jej wydania Minister Finansów jest zobligowany, na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t., gdy zachodzą ustawowe przesłanki, np. w postaci otrzymania subwencji w kwocie wyższej od należnej.
Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania.
Należy zaznaczyć, że w toku postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, Minister Finansów podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji z dnia [...] 2019 r. przeprowadzono postępowanie wyjaśniające oraz umożliwiono Powiatowi W. zapoznanie się z aktami sprawy i wypowiedzenie się, co do zebranego materiału dowodowego. Organ administracji w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy w zakresie przedmiotowym niniejszej sprawy, określonym w art. 37 ust. 1 pkt 2 cyt. wyżej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, obejmującym zwrot nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2015 r.
Okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy zostały ustalone w oparciu o sprawozdanie z audytu przeprowadzonego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] 2018 r. nr [...] W związku z faktem, że wiarygodność i moc dowodowa ww. sprawozdania, jako dokumentu urzędowego, nie budziła wątpliwości Ministra w sposób prawidłowy nie dokonano zgromadzenia dodatkowego materiału dowodowego, w szczególności nie dokonywano ponownego wyjaśniania okoliczności faktycznych, potwierdzonych w dokumencie urzędowym. Powiatowi umożliwiono zapoznanie się z zebranym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenie się co do przeprowadzonych dowodów; należy zatem uznać okoliczności faktyczne, potwierdzone w ww. dokumencie urzędowym, za udowodnione.
Podkreślenia w powyższym kontekście wymaga, iż sprawozdanie z audytu jest dokumentem urzędowym, w rozumieniu art. 76 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. sporządzonym w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy.
Zgodnie z art. 95 ust. I pkt 2 i ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r., poz. 508, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o KAS, przedmiotem audytu może być ocena gospodarowania środkami publicznymi. W związku z tym audytowi podlegają wszystkie podmioty i jednostki organizacyjne wydatkujące, przekazujące i otrzymujące te środki. Z przeprowadzonego audytu właściwy organ sporządza odpowiednio: sprawozdanie, opinię, zalecenie, które doręcza się audytowanemu. Sporządzony ww. dokument wraz z dokumentacją z audytu mogą być przekazywane podmiotom sprawującym nadzór lub kontrolę nad działalnością audytowanego (art. 97 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o KAS).
Zgodnie z powyższymi przepisami audyt może zostać przeprowadzony w ujęciu szerokim, tzn. w podmiocie czy jednostce organizacyjnej otrzymującym środki publiczne czyje przekazujące lub też w ujęciu wąskim, tzn. w podmiocie środki publiczne wydatkującym. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej przeprowadził audyt tylko w wybranej jednostce organizacyjnej wydatkującej środki publiczne, tj. Niepublicznym Zespole Szkół Specjalnych przy Uzdrowiskowym Szpitalu Dziecięcym "M." w S.-Z.. Sporządzone sprawozdanie z audytu zostało zatem prawidłowo przekazane m.in. do podmiotu sprawującego nadzór nad działalnością Zespołu, tj. Powiatu W., jako jednostki otrzymującej środki publiczne z budżetu państwa i przekazującej te środki w formie dotacji.
Ww. audyt dotyczył gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatową subwencji ogólnej, w tym wykonywanie obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę jej naliczenia na 2015 r. przez Niepubliczny Zespół Szkół Specjalnych przy Uzdrowiskowym Szpitalu Dziecięcym "M." w S.-Z. Celem audytu było sprawdzenie zgodności ze stanem faktycznym danych wprowadzonych przez Zespół do Systemu Informacji Oświatowej na dzień 30 września 2014 r., stanowiących podstawę naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej przez Ministra Finansów dla Powiatu W. na 2015 r. Podczas tego audytu dokonano szczegółowej analizy pod kątem prawidłowości danych wykazanych w systemie informacji oświatowej, uzyskanych z następujących dokumentów źródłowych:
- księgi uczniów Szkoły Podstawowej Specjalnej i Gimnazjum ewidencjonujące uczniów i wychowanków - założone w dniu 27 czerwca 2013 r.,
- dzienniki lekcyjne na rok szkolny 2013/2014 dla Szkoły Podstawowej Specjalnej i Gimnazjum,
- dzienniki zajęć wychowawczych obejmujące okres od 26 sierpnia 2013 r. do 17 grudnia 2014 r.,
- dzienniki zajęć przedszkola na rok szkolny 2013/2014.
Przeanalizowano również wydruki z systemu informacji oświatowej na dzień 30 września 2014 r. dla Szkoły Podstawowej Specjalnej i Gimnazjum (tabele: U3.1, DOI. wiersz 1 i 2) oraz metryczkę subwencji oświatowej 2015 r. dla Powiatu W. wraz z załącznikiem nr 1 - Wykaz szkół i placówek prowadzonych/dotowanych przez JST. Wyniki dokonanych ustaleń zostały szczegółowo opisane w sprawozdaniu z audytu z dnia [...] października 2018 r. Podczas audytu szczegółowych wyjaśnień udzielała Pani M. S., Dyrektor Zespołu, co znalazło również swoje odzwierciedlenie w sprawozdaniu.
Przedmiotowe sprawozdanie zostało dostarczone audytowanej jednostce oraz - jak już wcześniej wspomniano - Staroście W., reprezentującemu Powiat W., dotujący audytowaną jednostkę. Ustalenia audytu, znane już Powiatowi W., zawarte w ww. sprawozdaniu, stały się przyczyną wszczęcia przez Ministra Finansów postępowania administracyjnego w sprawie zobowiązania Powiatu W. do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za 2015 r.
Zgodnie z art. 76 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego przepisy umożliwiają przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentu urzędowego. W sytuacji jednak kiedy to Powiat kwestionuje treść dokumentu urzędowego, który nie budzi wątpliwości organu prowadzącego postępowanie, to na stronie postępowania ciąży ciężar przeprowadzenia takiego dowodu lub chociaż zasygnalizowania w jakim obszarze dokument urzędowy jest kwestionowany. Nieuzasadniony zatem w takim przypadku jest zarzut, że ciężar skompletowania materiału dowodowego oraz jego wnikliwa analiza w całości przerzucone zostały na Powiat.
W sprawozdaniu z audytu, jako dokumencie urzędowym, wszystkie dowody źródłowe zostały szczegółowo opisane. Zatem Powiat, po analizie ww. sprawozdania, miał możliwość wypowiedzenia się w trakcie postępowania administracyjnego odnośnie zebranych i opisanych w nim dowodów. Skarżący Powiat w trakcie postępowania nie wskazał przy tym na żadne nowe dowody przeczące ustaleniom audytu. W konsekwencji Minister trafnie uznał, że zbędne stało się dokonywanie ponownego wyjaśniania okoliczności faktycznych, potwierdzonych w dokumencie urzędowym, którego wiarygodność i moc dowodowa nie budziła wątpliwości organu, jak również nie została przez Powiat w żaden sposób podważona.
Wyjaśnienia wymaga również, iż zgodnie z przepisami ustawy o KAS placówka oświatowa mogła być objęta audytem w zakresie gospodarowania środkami publicznymi. W takim przypadku przepisy nie przewidują dla podmiotów sprawujących nadzór nad działalnością audytowanego udziału przedstawicieli takich podmiotów, nawet w charakterze obserwatora. Przepisy przewidują jednak możliwość doręczenia sprawozdania z audytu podmiotowi nadzorującemu, co też miało miejsce w przedmiotowym przypadku, w konsekwencji czego Powiat miał możliwość zapoznania się z tym dokumentem, jeszcze przed wszczęciem przedmiotowego postępowania administracyjnego.
Ponadto, organy jednostek samorządu terytorialnego mogą kontrolować prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji przyznanych szkołom, przedszkolom, innym formom wychowania przedszkolnego i placówkom z budżetów tych jednostek, na podstawie art. 90 ust. 3ei 3f ustawy o systemie oświaty. Osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli przez ww. organy mają prawo wstępu do szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek oraz wglądu do prowadzonej przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania, a w przypadku szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych dodatkowo wglądu do list obecności, o których mowa w ust. 3, oraz ich weryfikacji (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 lutego 2017 r. sygn. akt ISA/G11061/16). W sytuacji zatem zaistnienia wątpliwości Powiatu odnośnie prawidłowości ustaleń tego audytu, po zapoznaniu się z doręczonym mu sprawozdaniem, Powiat mógł przeprowadzić swoje czynności kontrolne u audytowanego. Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 108 ust. 8 ustawy o systemie informacji oświatowej (Dz. U. z 2011 r. Nr 139, poz. 814 z późn. zm.) jednostki samorządu terytorialnego prowadzą bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych oświatowych szkół i placówek oświatowych prowadzonych przez te jednostki. Tak więc bazy danych prowadzone w formie elektronicznej przekazywane są przez szkoły i placówki oświatowe jednostce samorządu terytorialnego. Stosownie do art. 111 ust. 2 i 3 ustawy o systemie informacji oświatowej jednostka samorządu terytorialnego obowiązana jest do sprawdzenia kompletności i poprawności przekazywanych im z innych baz danych oświatowych z danymi uzyskanymi w ramach nadzoru sprawowanego przez te podmioty na podstawie odrębnych przepisów. Zatem Powiat posiadał bazę danych systemu informacji oświatowej (SIO), którą zgodnie z art. 110 § 2 ww. ustawy o systemie informacji oświatowej przekazuje odpowiednio do kuratora oświaty albo ministra do spraw oświaty i wychowania.
Podsumowując poczynione wyjaśnienia, za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 7, art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 75 § 1, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. Powiat stawiając zarzut błędnych ustaleń i wyliczeń należnej subwencji, jak i części nienależnej podlegającej zwrotowi nie wskazuje na żadne inne ustalenia i wyliczenia oraz nie wskazuje żadnych nowych dowodów przeciwko treści ww. sprawozdania, jako dokumentu urzędowego. Minister Finansów w sposób prawidłowy dokonał weryfikacji ustaleń zawartych w tym sprawozdaniu, co znalazło swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, zapewniając przy tym czynny udział Powiatu w toczącym się postępowaniu, z którego to uprawnienia Powiat nie skorzystał.
Nietrafne są również zarzuty naruszenia art. 81 k.p.a. i art. 76 § 3 k.p.a. Powiatowi zagwarantowano możliwość wypowiedzenia się - na każdym etapie postępowania administracyjnego - odnośnie prawidłowości ustaleń dokonanych w sprawozdaniu z audytu. Nie może zatem w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy zostać uznana za trafną argumentacja, iż to zaniechania organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego uniemożliwiły przeprowadzenie przez Powiat dowodu przeciwko treści audytu.
Reasumując, w świetle bezspornego stanu faktycznego niniejszej sprawy, Minister dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. Prowadząc postępowanie przestrzegał stosownych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.
Mając powyższe na względzie, Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło