V SA/Wa 595/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej dla producentów rolnych: oddala skargę. Przedmiotem skargi złożonej przez S.K. (dalej: "Skarżący" lub "Strona") jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Dyrektor ARiMR", "organ odwoławczy") z [...] stycznia 2017 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. (dalej: "Kierownik ARiMR" lub "organ I instancji") z [...] grudnia 2016 r., nr [...] odmawiającą przyznania pomocy finansowej. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z [...] grudnia 2016 r. Strona zwróciła się o udzielenie pomocy finansowej na 2016 r, o której mowa w § 13 j rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2015 r., poz. 187 ze zm., dalej: "rozporządzenie"). Wobec stwierdzonych we wniosku nieprawidłowości organ zwrócił się w dniu 9 grudnia 2016 r. do wnioskodawcy o ich wyjaśnienie. W odpowiedzi w dniu 15 grudnia 2016 r. wnioskodawca złożył korektę do wniosku wraz z protokołem oszacowania strat z 27 kwietnia 2016 r. Po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, Kierownik ARiMR decyzją z [...] grudnia 2016 r. odmówił przyznania stronie pomocy finansowej. W wyniku rozpoznania odwołania, Dyrektor ARiMR decyzją z [...] stycznia 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przytoczył podstawy prawne mające zastosowanie w sprawie. Wyjaśnił, że strona miał obowiązek wraz z wnioskiem przedłożyć m.in. kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, zawierającego informacje o powierzchni uprawy, w której powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70%, lub informacje o powierzchni upraw w szklarniach i tunelach foliowych, na których powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70% powierzchni tych upraw, spowodowane wystąpieniem w 2016 r. suszy, gradu, huraganu, deszczu nawalnego lub ujemnych skutków przezimowania. Wskazał, że Strona we wniosku zadeklarowała powierzchnię upraw wynoszącą – 9,50 ha, na której to wystąpiły szkody powstałe w wyniku ujemnych skutków przezimowania. Z załączonego protokołu z 27 kwietnia 2016 r. z przeprowadzonej kontroli w sprawie strat w uprawach polowych spowodowanych ujemnymi skutkami przezimowania wynika, iż w "oglądowych uprawach nie stwierdzono strat spowodowanych ujemnymi skutkami przezimowania". Zatem w ocenie organu odwoławczego S.K. nie spełnił jednego z podstawowych warunków do otrzymania pomocy finansowej, ponieważ procent strat w uprawach rolnych nie przekroczył 50 %. W sprawie nie został zatem spełniony warunek, o którym mowa w § 13 j ust. 1 ww. rozporządzenia. Strona złożyła skargę na ww. decyzję Dyrektora ARiMR, gdyż - jak podkreśliła – jej zdaniem sprawa wymaga szczegółowego wyjaśnienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. z 2017 r., poz. 1369; dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest bezzasadna. W niniejszej sprawie zastosowanie miały przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( Dz. U. z 2015 r., poz.187 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem". Zgodnie z § 13j ust. 1 rozporządzenia, w 2016 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi (...) producentom rolnym, którym został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody w danej uprawie w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70% lub szkody powstały na powierzchni co najmniej 50% i mniej niż 70% upraw w szklarniach i tunelach foliowych, spowodowane wystąpieniem w 2016 r. suszy, gradu, huraganu, deszczu nawalnego lub ujemnych skutków przezimowania w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. 2. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana do wysokości równowartości w złotych 15 000 euro ustalanej zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. 3. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana: 1) zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 1408/2013 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, przy czym średnią roczną produkcję rolną ustala się w sposób określony w § 5 ust. 4, albo 2) na warunkach określonych w art. 25 rozporządzenia nr 702/2014 - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą łącznie powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej, o której mowa w pkt 1. 4. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana, w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony w terminie do dnia 5 grudnia 2016 r. na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej. 5. Wniosek, o którym mowa w ust. 4, zawiera: 1) imię i nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres wnioskodawcy; 2) numer identyfikacyjny nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 3) numer ewidencyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (numer PESEL) wnioskodawcy albo numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnioskodawcy, a w przypadku osób fizycznych nieposiadających obywatelstwa polskiego - numer paszportu albo innego dokumentu stwierdzającego tożsamość. 6. Do wniosku, o którym mowa w ust. 4, dołącza się, w przypadku ubiegania się o pomoc udzielaną zgodnie z przepisami, o których mowa w ust. 3: 1) pkt 1: a) kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, zawierającego informacje o powierzchni uprawy, w której powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70%, lub informacje o powierzchni upraw w szklarniach i tunelach foliowych, na których powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70% powierzchni tych upraw, spowodowane wystąpieniem w 2016 r. suszy, gradu, huraganu, deszczu nawalnego lub ujemnych skutków przezimowania, b) oświadczenie albo zaświadczenia dotyczące pomocy de minimis oraz informacje niezbędne do udzielenia tej pomocy, o których mowa w art. 37 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej; 2) pkt 2: a) kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, zawierającego informacje o powierzchni uprawy, w której powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70%, lub informacje o powierzchni upraw w szklarniach i tunelach foliowych, na których powstały szkody w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70% powierzchni tych upraw, spowodowane wystąpieniem w 2016 r. suszy, gradu, huraganu, deszczu nawalnego lub ujemnych skutków przezimowania, b) informacje dotyczące wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacje o wysokości otrzymanej pomocy publicznej, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Skarżący w [...] grudnia 2016 r. złożył wniosek o udzielenie pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody w danej uprawie w wysokości co najmniej 50% i mniej niż 70% upraw w szklarniach i tunelach foliowych, spowodowane wystąpieniem w 2016 r. suszy, gradu, huraganu, deszczu na walnego lub ujemnych skutków przezimowania w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. Całkowita powierzchnia upraw zgłoszona we wniosku to 9,5 ha. Do wniosku dołączył protokół szacowania strat w uprawach polowych z 27.04.2016 r., z którego wynika, że komisja nie stwierdza strat spowodowanych ujemnymi skutkami przezimowania. Kontrola odbyła się w obecności skarżącego, który odmówił podpisania protokołu z powodu , jak napisał, "przekrętu komisji". Ponadto skarżący dołączył do wniosku notatkę, sporządzoną w dniu 30.05.2016 r., z której wynika, że w tym dniu przeprowadzono wizję na gruncie i uprawę zbóż ozimych znaleziono w stanie średnim. Wizytujący uznali, że trudno jest ustalić przyczynę takiego stanu upraw. Zauważyć należy, że w przypadku ubiegania się o pomoc na podstawie przepisu § 13 j ust. 1 rozporządzenia, do wniosku - zgodnie z § 13 ust. 6 rozporządzenia - dołącza się kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, czyli protokołu zawierającego określenie zakresu i wysokości szkód oszacowanych przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód. Zgodnie z § 5 ust. 7 rozporządzenia, komisja, o której mowa w ust. 5: 1) składa się co najmniej z 3 osób, w tym 1 przedstawiciela ośrodka doradztwa rolniczego oraz 1 przedstawiciela izby rolniczej, mających wykształcenie wyższe albo średnie w zakresie rolnictwa, ekonomiki rolnictwa lub rybactwa albo co najmniej pięcioletni staż w prowadzeniu gospodarstwa rolnego potwierdzony przez sołtysa, z tym że w przypadku szacowania szkód w budynkach lub budowlach służących do prowadzenia działalności rolniczej co najmniej 1 osoba wchodząca w skład komisji powinna mieć wykształcenie lub doświadczenie zawodowe w zakresie budownictwa; 2) dokonuje: a) oszacowania szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3, w terminie do dwóch miesięcy od dnia zgłoszenia przez producenta rolnego powstania tych szkód, nie później jednak niż: - do czasu zbioru plonu głównego danej uprawy albo jej likwidacji i nie wcześniej niż od wschodów upraw albo - w terminie do trzech miesięcy od wystąpienia gradu, deszczu nawalnego, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny - w przypadku szkód w środku trwałym, albo - w terminie do 12 miesięcy od ustąpienia wody umożliwiającego komisji rozpoczęcie szacowania szkód - w przypadku szkód spowodowanych przez powódź w budynkach, b) dwukrotnie oszacowania szkód spowodowanych przez ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź lub grad w drzewach owocowych: - po raz pierwszy - w terminie do 2 miesięcy od dnia powstania tych szkód, - po raz drugi - nie później niż w terminie do 12 miesięcy od dnia powstania tych szkód; 3) składa protokół oszacowania szkód wojewodzie właściwemu ze względu na miejsce powstania tych szkód w terminie: a) 30 dni od dnia oszacowania szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3, b) 45 dni od dnia oszacowania szkód - w przypadku protokołów zbiorczych, o których mowa w ust. 6 - z tym że w przypadku szacowania szkód w drzewach owocowych, o którym mowa w pkt 2 lit. b, protokół oszacowania szkód zawiera dane wynikające z oszacowania szkód dokonanego po raz drugi. Zgodnie z § 5 ust. 8 rozporządzenia protokół oszacowania szkód zawiera: 1) imiona i nazwiska członków komisji; 2) datę oszacowania szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3; 3) imię i nazwisko, adres i miejsce zamieszkania albo nazwę, adres i siedzibę producenta rolnego, albo adres i miejsce położenia gospodarstwa rolnego lub prowadzenia działu specjalnego produkcji rolnej oraz numer identyfikacyjny producenta rolnego nadawany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności - jeżeli został nadany; 4) informację o powierzchni gospodarstwa rolnego, w tym powierzchni upraw rolnych w dniu wystąpienia szkód; 5) informacje o zakresie i wysokości szkód w uprawach, zwierzętach gospodarskich, rybach lub środkach trwałych; 6) informację o kosztach, które nie zostały poniesione ze względu na wystąpienie szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3; 7) informację o kwotach uzyskanego odszkodowania z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych, zwierząt gospodarskich, ryb lub środków trwałych; 8) informację o średniej rocznej produkcji rolnej ustalonej w sposób określony w ust. 4 w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej: a) z trzech lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo b) z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji; 9) informację o kwocie obniżenia dochodu, o którym mowa w art. 25 ust. 6 rozporządzenia nr 702/2014; 10) informacje o kosztach poniesionych z tytułu niezebrania plonów w wyniku wystąpienia szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3; 11) datę wystąpienia szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3; 12) datę zgłoszenia przez producenta rolnego wystąpienia szkód, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3; 13) czytelne podpisy członków komisji oraz producenta rolnego. W niniejszej sprawie nie jest sporne, że dołączony do wniosku o udzielenie pomocy finansowej protokół szacowania strat nie potwierdza wystąpienia szkód spowodowanych mrozem na terenie gospodarstwa rolnego skarżącego. Jak wynika również z § 5 ust. 5 rozporządzenia warunkiem udzielenia pomocy, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 3 jest dołączenie przez wnioskodawcę do wniosku o udzielenie kredytu bankowego protokołu oszacowania szkód zawierającego określenie zakresu i wysokości szkód oszacowanych przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód, o których mowa w § 2 ust 1 pkt 3. Podkreślić przy tym należy, że organy ARiMR rozpoznając wniosek o przyznanie pomocy, takiej jak wnioskowana w realiach niniejszej sprawy, na podstawie wskazanych wcześniej przepisów, nie czynią samodzielnych ustaleń co do wysokości powstałej w uprawach szkody. Opierają się w tym zakresie na szczegółowo określonych przepisami dokumentach, wystawianych przez uprawnione do tego organy. W okolicznościach niniejszej sprawy przyjąć należy, że skarżący nie wykazał w wymagany sposób prawem okoliczności uprawniających go do uzyskania pomocy, o jaką się ubiegał. W tej sytuacji Sąd, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił