V SA/Wa 597/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-08-02

Skład orzekający: Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu osobie fizycznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i dochody?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, biorąc pod uwagę niskie dochody skarżącej, jej obciążenia finansowe oraz brak majątku, zachodziły przesłanki do przyznania prawa pomocy w formie ustanowienia adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej. Wskazała na trudną sytuację finansową, pozostawanie we wspólnym gospodarstwie z dwójką dzieci, brak majątku, posiadanie niespłaconych kredytów oraz problemy zdrowotne uniemożliwiające podjęcie lepiej płatnej pracy. Jej dochody wraz z dochodami dzieci były niskie i pozwalały jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ... lutego 2010 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne p o s t a n a w i a: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata z urzędu o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W; W dniu ... lipca 2010 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż jest w trudnej sytuacji finansowej i nie stać jej na opłacenie adwokata w celu napisania skargi kasacyjnej. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z dwójką dzieci, zamieszkują w mieszkaniu o pow. ... m², które jest współwłasnością dzieci od ... r. Skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności pieniężnych. Z przedmiotów wartościowych posiada wyłącznie samochód osobowy z ...r., na którym ZUS ustanowił zabezpieczenie w postaci zastawu skarbowego. Po zakończonej działalności gospodarczej pozostają jej ... niespłacone kredyty na łączną kwotę około ... zł. W ciągu ostatniego roku korzystała kilkakrotnie z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej. Dochody skarżącej i jej dzieci wynoszą łącznie około ... zł. Syn studiuje i nie może podjąć stałej pracy, skarżąca ma problemy zdrowotne i nie może podjąć lepiej płatnej pracy. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Zasadność wniosku skarżącej rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie ona zobowiązana ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Dokonując takiej oceny kierowano się tym, iż skarżąca pracuje na pół etatu i ze względów zdrowotnych nie może podjąć innej pracy, jej dochody wynoszą około ... zł netto. Dochody dzieci z umów zlecenia syna i alimentów dla córki wynoszą ... zł. Wskazane środki finansowe pozostające do dyspozycji rodziny pozwalają wyłącznie na zaspokojenie jej podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto skarżąca nie posiada żadnego majątku nieruchomego ani przedmiotów wartościowych. W związku z tym skarżąca nie jest w stanie ponieść, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, kosztów ewentualnej pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło