V SA/Wa 616/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi D. G. na informację Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę. Przedmiotem skargi z 6 lutego 2014r., wniesionej przez D. G. (zwanego dalej: skarżącym), jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z [...] listopada 2013 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw". Stan sprawy przedstawia się następująco. Skarżący złożył [...] kwietnia 2013r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego PROW na lata 2007-2013. Przeprowadzona weryfikacja wniosku o przyznanie pomocy oraz załączonych do niego dokumentów wykazała, iż zachodzi potrzeba usunięcia braków i złożenia wyjaśnień. W związku z tym, ARiMR pismem z 24 czerwca 2013r. wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku, w terminie 21 dni od dnia otrzymania tego pisma. Skarżący otrzymał ww. wezwanie w dniu 27 czerwca 2013r., natomiast w dniu 8 lipca 2013r. wpłynął wniosek skarżącego o przedłużenie terminu na dokonanie uzupełnień. Pismem z 15 lipca 2013r. [...] Oddział ARiMR poinformował wnioskodawcę o wyrażeniu zgody na przedłużenie terminu na dokonanie uzupełnień. W dniu 8 sierpnia 2013r. do [...] Oddziału ARiMR wpłynęło uzupełnienie do wniosku o przyznanie pomocy. Ponownie przeprowadzona weryfikacja wniosku o przyznanie pomocy oraz załączonych do niego dokumentów wykazała, iż zachodzi potrzeba usunięcia braków i złożenia wyjaśnień. W związku z tym, ARiMR pismem z 15 października 2013 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku, które zostało doręczone w dniu 18 października 2013r. Zatem termin do uzupełnienia wniosku upłynął w dniu 8 listopada 2013r., jednak skarżący nie złożył uzupełnień i wyjaśnień do wniosku. Wniosek w dalszym ciągu wymaga uzupełnienia oraz złożenia wyjaśnień w następujących kwestiach: 1. brak możliwości weryfikacji poprawności złożonego dokumentu ze względu na fakt, iż nie dostarczono załączników dotyczących Wnioskodawcy, prowadzonej działalności i operacji oraz nie załączono poprawnego postępowania ofertowego. 2. brak Ekonomicznego Planu Operacji - oryginał - formularz dostępny na stronie internetowej www.arimr.gov.pl. 3. brak Oświadczenia Wnioskodawcy o posiadaniu statusu mikroprzedsiębiorcy - oryginał sporządzony na formularzu udostępnionym przez ARiMR. 4. z uwagi na fakt, iż wnioskodawca oświadczył, że prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą i nie zatrudnia pracowników, nie załączył do wniosku ostatniej złożonej do ZUS deklaracji ZUS DRA (wraz z załącznikami) z okresu poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku o przyznanie pomocy. Dostarczono jedynie oświadczenie, że Wnioskodawca nie zatrudniał pracowników i prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą oraz złożono deklarację rozliczeniową ZUS DRA za miesiąc 06-2013 wydrukowany w trybie roboczym - dokument nie akceptowany przez Urząd Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a więc także przez ARiMR. 5. brak poprawnie sporządzonego Oświadczenia Wnioskodawcy o wielkości uzyskanej pomocy de minimis, sporządzone na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję - oryginał. Złożony przez Wnioskodawcę dokument zawiera niepoprawny NIP. 6. brak poprawnie sporządzonego Formularza informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis zawierający informacje, o których mowa w rozporządzeniu Rad- Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych prze., podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (Dz.U. Nr 53, poz. 311 z późn. zm.) - oryginał. Złożony przez Wnioskodawcę dokument zawiera niepoprawny NIP. 7. z uwagi na fakt, iż nie dostarczono Ekonomicznego Planu Operacji brak jest możliwości weryfikacji dostawców sprzętu planowanego do zakupu w ramach operacji (tj.: łyżek do koparki czy też kosiarki samojezdnej), a tym samym brak informacji czy owy sprzęt będzie pochodzić od dostawców koparko-ładowarki lub równiarki. W związku z powyższym w sytuacji gdy owy sprzęt będzie pochodził od w/w dostawców brak postępowania ofertowego w związku z faktem, iż w zakres operacji wchodzą zadania, których planowany koszt (netto) przekracza 50 000 złotych u jednego dostawcy. 8. brak dokumentacji dotyczącej ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych - w przypadku, gdy wnioskodawca zobowiązany jest do prowadzenia takiej ewidencji przepisami o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisami o podatku dochodowym od osób prawnych lub przepisami o rachunkowości dokument powinien być załączony w postaci kopii potwierdzonej za zgodność oryginałem przez wnioskodawcę. Zaskarżonym rozstrzygnięciem z [...] listopada 2013 r. ARiMR – w oparciu o art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173; dalej: ustawa o wspieraniu) – odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanej pomocy finansowej, ze względu na zaistnienie okoliczności określonych w § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883 ze zm.; dalej: rozporządzenie). W uzasadnieniu pisma ARiMR wskazał, że w związku z brakiem uzupełnienia i nie dostarczenia poprawnych dokumentów i wyjaśnień, organ odmówił przyznania pomocy. Pismem z 2 grudnia 2013r. wnioskodawca zwrócił się do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie pomocy, uzasadniając to faktem, że pismo wzywające do uzupełnienia braków wniosku nie zostało prawidłowo doręczone do rąk adresata. Wezwanie, jak podkreślił skarżący zostało doręczone kuzynce, które nie posiada obywatelstwa polskiego i nie zna polskich przepisów prawa. Pismem z [...] grudnia 2013r. [...] Oddział ARiMR odmówił przywrócenia terminu do dokonania czynności, gdyż na potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej pismo z 15 października 2013r. widnieje czytelny podpis D. G. wraz z datą odbioru. Pismem z [...] grudnia 2013 r. skarżący wezwał Prezesa ARiMR do usunięcia naruszenia prawa. Prezes ARiMR pismem z [...] lutego 2014 r. podtrzymał rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy przyznania wnioskowanej pomocy finansowej. Skarżący 8 lutego 2014r. złożył skargę do tutejszego Sądu na rozstrzygnięcie ARiMR z [...] listopada 2013 r. wnosząc o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, co w konsekwencji spowodowało wydanie przez organ rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy. - art. 43 kpa poprzez przyjęcie, że zaskarżone pismo zostało doręczone do rąk adresata, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zostało doręczone do rąk obywatela obcego kraju, który nie miał świadomości prawnej. W motywach skargi jej autor wskazał, że korespondencję odebrała N.G. i omyłkowo zostało zaznaczone, że odebrał wezwanie D. G., za co ponosi winę zdaniem skarżącego listonosz R. G., który złożył stosowne oświadczenie potwierdzające tę okoliczność. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik ARiMR wniósł o oddalenie skargi, z uwagi na nieusunięcie braków wniosku, pomimo dwukrotnego wezwania ze strony organu. Natomiast zarzut skargi w zakresie nieprawidłowego doręczenia wezwania z 15 października 2013r. zdaniem pełnomocnika organu nie może zostać uwzględniony, gdyż korespondencja została doręczona w trybie zastępczym zgodnie z art. 43 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sąd wskazuje, że zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139 poz. 883 ze zm.), wydane w oparciu o art. 29 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. 2013 poz. 173). Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu – w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. Zgodnie z § 18 ust. 3 rozporządzenia – jeżeli wniosek o przyznanie pomocy zawiera inne niż określone w ust. 1 i 2 nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do ich usunięcia w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania. Z kolei stosownie do § 18 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia – jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia nieprawidłowości lub braków, o których mowa w ust. 3 usunął w terminie nie wszystkie nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania. W myśl § 18 ust. 5 rozporządzenia – jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie, pomocy nie przyznaje się, o czym Agencja informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, podając przyczyny nieprzyznania pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie należało wyjaśnić, czy wyżej opisana procedura uzupełniania wniosku została zastosowana prawidłowo, tak by możliwe było uzyskanie i dostarczenie przez skarżącego wymaganych przez ARiMR dokumentów. ARiMR miała obowiązek dwukrotnego wezwania skarżącego do uzupełniania braków wniosku, zgodnie z procedurą opisaną wyżej. Wezwania takie, wyraźnie wskazujące na braki wniosku, zostały wystosowane przez ARiMR do skarżącego 26 czerwca i 15 października 2013r. Skarżąca, przy pierwszym wezwaniu nie nadesłała i nie dostarczyła wszystkich wymaganych dokumentów (pomimo zgody na wydłużenie terminu do ich uzupełnienia), zatem prawidłowo organ wystosował drugie wezwanie z 15 października 2013r. Jednak o ile skarżący nie kwestionował prawidłowości doręczenia pierwszego wezwania, o tyle podważył prawidłowość doręczenia wezwania z 15 października 2013r. Wedle akt sprawy na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma z 15 października 2013r. widnieje podpis G. i nieco wyżej podpisane (D.) oraz wskazanie, że przesyłkę doręczono adresatowi. Natomiast na dalszym etapie prowadzonego postępowania administracyjnego, jak i w treści skargi wnioskodawca podkreślił, że pismo nie zostało mu skutecznie doręczone, gdyż przesyłkę odebrała kuzynka skarżącego N. G., co potwierdza oświadczenie z 18 grudnia 2013r. listonosza R. G. Poczta Polska pismem z 1 stycznia i 10 lutego 2014r. poinformowała organ, że przesyłka została doręczona dla N. G., która jest dorosłym domownikiem i zobowiązała się do oddania przesyłki adresatowi. Natomiast listonosz błędnie uzupełnił potwierdzenie odbioru. Zgodnie z art. 39 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: k.p.a.) organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W rozpoznawanej sprawie organ administracji doręczenie przesyłki zawierającej postanowienie powierzył poczcie. Artykuł 42 § 1 k.p.a. stanowi, że pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy. W postępowaniu administracyjnym zasadą jest doręczanie pism osobom fizycznym do rąk własnych (tzw. doręczenie właściwe). Wyjątkiem od tej zasady są tzw. doręczenie zastępcze uregulowane w art. 43 i 44 k.p.a. Zgodnie z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Przepisy regulujące doręczenia zastępcze są niejako wyjątkiem od zasady – doręczenia do rąk własnych. Przyjmuje się, iż "domownikiem" w rozumieniu art. 43 k.p.a. jest osoba, która pozostaje z adresatem pisma we wspólnym gospodarstwie domowym (G. Łaszczyca (w:) G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz". Wyd. Zakamycze 2005, s. 519). Będzie tu chodzić zatem o takie osoby, dla których mieszkanie adresata będzie ich aktualnym centrum życiowej działalności, ośrodkiem osobistych i majątkowych interesów. Wymogiem uznania osoby za domownika w rozumieniu art. 43 k.p.a. nie musi być jej zameldowanie w miejscu zamieszkania adresata (wyrok NSA z dnia 26 lutego 1997 r., SA/Ka 2279/95, niepubl., postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 1995r., SA/Łd 2865/94, niepubl.). Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że przesyłka zawierająca drugie wezwanie z 15 października 2013r. do uzupełnienia braków wniosku została doręczona – za pośrednictwem dorosłego domownika N. G. (bratowa adresata) - do rąk własnych skarżącego. Z załączonego do akt administracyjnych pisma Poczty Polskiej z 1 stycznia 2014r. wynika, że przesyłkę odebrała i pokwitowała bratowa adresata N. G., która była znana listonoszowi i od dłuższego czasu odbierała korespondencję przeznaczoną dla wnioskodawcy. Zatem istniały przesłanki do przyjęcia, iż ww. osoba mogła być uznana za dorosłego domownika w rozumieniu art. 43 kpa uprawnionego do skutecznego odbioru korespondencji, jako dorosły domownik. W ocenie Sądu, podane wyżej okoliczności sprawy pozwalają uznać, że pismo z 15 października 2013r. zostało doręczone prawidłowo i można uznać, tak jak to uczynił to organ, za skutecznie doręczone w trybie doręczenia zastępczego na podstawie art. 43 k.p.a. Nie sposób również zgodzić się z zarzutem skarżącego jakoby organ w przedmiotowej sprawie naruszył art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy prowadzonych przez podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Powołane przez skarżącego przepisy art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a zostały wyłączone, a zatem stawiany zarzut jakoby organ był zobowiązany do ich zastosowania nie znajduje uzasadnienia. W związku z tym Sąd uznaje, że wbrew zarzutom skargi, że ARiMR dokonała dwukrotnego skutecznego wezwania skarżącego do uzupełnienia braków wniosku, a wobec ich nieusunięcia, ARiMR prawidłowo zastosował § 18 ust. 5 rozporządzenia obligujący organ w takiej sytuacji do wydania rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskowanej pomocy. Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.