V SA/Wa 63/16

WyrokWSA w Warszawie2016-05-25

Skład orzekający: Izabella Janson, Mirosława Pindelska, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skierowanie zapytania ofertowego do podmiotów, które nie posiadają potencjału do wykonania całości zamówienia, narusza zasadę konkurencyjności w kontekście wydatkowania środków z funduszy europejskich?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skierowanie zapytania ofertowego do podmiotów, które nie posiadają potencjału do wykonania całości zamówienia, stanowi naruszenie zasady konkurencyjności. W przypadku zamówień o specyficznym charakterze, gdzie kluczowe są określone kompetencje techniczne, podmioty oferujące jedynie usługi dodatkowe (np. catering, wynajem sal) nie mogą być uznane za potencjalnych wykonawców, jeśli główna część zamówienia musiałaby zostać zlecona podwykonawcom. Naruszenie tej zasady, zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, stanowi podstawę do zwrotu środków.
Stan faktyczny
Spółka A. A. S.A. realizowała projekt dofinansowany ze środków europejskich, w ramach którego zleciła usługi szkoleniowe, catering i obsługę techniczną. W ramach zasady konkurencyjności wysłała zapytania ofertowe do sześciu podmiotów, jednak organ uznał, że tylko dwa z nich miały potencjał do wykonania całości zamówienia, w szczególności jego części technicznej. Marszałek Województwa nałożył korektę finansową, a Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał ją w części, uchylając w innej. Spółka zaskarżyła decyzję Ministra do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant: sekr. sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2016 r. sprawy ze skargi A. A. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu: oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez "A." S.A. w W. (dalej "Beneficjent", "Spółka" lub "Skarżąca") jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju (obecnie Ministra Rozwoju) z dnia [...] listopada 2015 r. Nr. [...] uchylająca decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr. [...] w części dotyczącej zwrotu kwoty 3.528.00 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych i w tej części umarzająca postępowanie organu pierwszej instancji, a w pozostałej części utrzymująca ją w mocy. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] zawartej w dniu [...] lipca 2013 r. (aneksowanej w dniu [...] listopada 2013 r.) z Województwem [...], Skarżąca spółka realizowała projekt pt.: [...] o wartości 1 770 995,00 zł z okresem realizacji [...] lipca 2013 - [...] maja 2015 r. Celem głównym projektu był wzrost konkurencyjności MMŚP z branży IT na terenie województwa [...]. W ramach wniosku o dofinansowanie projektu zaplanowano realizację szkoleń z zakresie IT dla 208 pracowników zajmujących się programowaniem, w tym: 1. Certyfikowany Profesjonalista UML, 2. Certyfikowany Profesjonalista Oracle Java, 3. Certyfikowany Profesjonalista Aplikacji Bazodanowych, 4. Certyfikowany Profesjonalista Aplikacji Web, 5. Certyfikowany Profesjonalista Aplikacji Windows, 6. Certyfikowany Profesjonalista Aplikacji Rozproszonych na łączną kwotę 1 462 480,00 zł. Zgodnie z § 20 umowy o dofinansowanie z dnia [...] lipca 2013 r. spółka zobowiązana była do stosowania zasady konkurencyjności przy udzielaniu zamówień w ramach projektu. Zgodnie z Wytycznymi podrozdział 3.1.3.1 "zasada konkurencyjności dotyczyła wszystkich zamówień w ramach projektu przekraczających wyrażoną w złotych równowartość kwoty 14 tys. euro netto, bez podatku od towarów i usług (VAT)". W związku z tym, iż łączna wartość środków przeznaczona na realizację szkoleń przekraczała 14 000 euro skarżąca zobowiązana była do przeprowadzenia postępowania z zachowaniem zasady konkurencyjności. Zgodnie z podrozdziałem 3.1.3.1 pkt 5 Wytycznych "W celu spełnienia zasady konkurencyjności Beneficjent zobowiązany był do : a) wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców, o ile na rynku istnieje trzech potencjalnych wykonawców danego zamówienia; równocześnie Beneficjent jest zobowiązany do upublicznienia powyższego zapytania ofertowego co najmniej na swojej stronie internetowej, o ile posiada taką stronę; zapytanie ofertowe powinno zawierać w szczególności opis przedmiotu zamówienia, kryteria oceny oferty, informację o wagach punktowych lub procentowych przypisanych do poszczególnych kryteriów oceny oferty, sposobu przyznawania punktacji za spełnienie danego kryterium oraz termin składania ofert, przy czym termin na złożenie oferty powinien wynosić nie mniej niż 10 dni roboczych od dnia ogłoszenia zapytania ofertowego; b) wyboru najkorzystniejszej spośród złożonych ofert w oparciu o ustalone w zapytaniu ofertowym kryteria oceny; wybór oferty jest dokumentowany protokołem". W dniu [...] lipca 2013 r. Skarżąca wysłała zapytania ofertowe związane z zakupem usług cateringu, obsługi technicznej i zapewnienia sal szkoleniowych do sześciu wykonawców: 1. C. Hotel, B., 2. A.(1) sp. z o.o., W., 3. M. Sp. z o. o, W., 4. Hotel S. , B., 5. P., 6. [...] Związek Sportowców Z. Przedmiot zamówienia podzielony został na trzy części: Część A - zapewnienie sal szkoleniowych, Część B - zapewnienie cateringu, Część C - obsługa techniczna i wynajem wyposażenia. Dla każdej z ww. części określono dokładną specyfikację. Jednocześnie nie dopuszczono możliwości składania ofert częściowych. Umożliwiono jednak udział podwykonawców w wykonywaniu zamówienia. Zgodnie z brzmieniem pkt G przedmiotowego zamówienia jedynym kryterium oceny ofert była cena. W odpowiedzi na ogłoszenie ofertę złożyły dwa podmioty: - M. Sp. z o. o - oferta na kwotę 493 040,00 zł oraz - A. (1) sp. z o.o. - oferta na kwotę 434 880,00 zł. W związku z powyższym za najkorzystniejszą uznano ofertę A.(1) sp. z o.o., a wybór ten udokumentowano w formie protokołu z dnia [...] lipca 2013 r. W trakcie kontroli Marszałek Województwa [...] (dalej jako "IP") zakwestionował prawidłowość przeprowadzenia przez Beneficjenta postępowania konkursowego za zakup usług zapewnienia sal szkoleniowych, cateringu oraz obsługi technicznej i wynajmu wyposażenia i uznając iż Beneficjent naruszył zasadę konkurencyjności niedopełniając obowiązku wysyłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców co narusza zapisy podrozdziału 3.1.3 pkt 5 Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków POKL i § 3 ust. 4 oraz § 20. Wobec tego, iż spółka nie dokonała zwrotu środków decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Marszałek Województwa [...] zobowiązał ją do zwrotu kwoty dofinansowania w wysokości 5880 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych z uwagi na uznanie ww. środków za wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art.184 ustawy o finansach publicznych. Wyżej wymieniona kwota stanowiła korektę finansową w wysokości 25% wydatków rozliczanych na przedmiotową usługę w ramach wniosku o płatność nr [...] (25% x 23 520 zł). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż powodem żądania zwrotu ww. kwoty były wyniki kontroli projektu pt.: [...] przeprowadzonej w dniach [...] marca – [...] kwietnia 2014 r. zawarte w informacji pokontrolnej nr [...]. Organ I instancji stwierdził, iż Odwołujący naruszył regulacje wynikające z zasady konkurencyjności w związku z zakupem usług polegających na zapewnieniu sal szkoleniowych, cateringu oraz obsługi technicznej i wynajmu wyposażenia. Nieprawidłowość polegała na niedopełnieniu obowiązku wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców czym zdaniem organu naruszono zapisy podrozdziału 3.1.3 pkt Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL (Wytyczne), których stosowanie wynikało z § 3 pkt 4 umowy o dofinansowanie projektu [...]. Zarzucił iż wysyłając zapytanie ofertowe do takich podmiotów jak C. Hotel, Hotel S., P., [...] Związek Sportowców Z. spółka nie wywiązała się z obowiązku wysłania go do potencjalnych wykonawców. W ocenie organu I instancji nie były to podmioty, które potencjalnie mogły wykonać przedmiotową usługę. IP uznała, że w związku z zakresem merytorycznym zamówienia grono potencjalnych podmiotów powinny stanowić firmy prowadzące działalność w obszarze technologii informatycznych, które ewentualnie w zakresie cateringu i wynajmu sal mogłyby skorzystać z usług podwykonawcy. Organ I instancji nie zgadzał się ze stanowiskiem skarżącej iż równie powszechne na rynku jest organizowanie szkoleń przez podmioty zajmujące się wynajmem sal i cateringiem, które zlecają natomiast na zewnątrz merytoryczną część usługi. Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji, zaskarżając ją w całości. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju (dalej jako "IZ" lub "Organ odwoławczy") uchylił zaskarżoną decyzję Instytucji Pośredniczącej w części dotyczącej kwoty 3 528 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji, w pozostałej części zaś co do kwoty 2 352 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy uznał za prawidłowe stanowisko IP, iż po stronie Beneficjenta doszło do naruszenia zasady konkurencyjności, jednak, że wartość nałożonej korekty finansowej powinna wynosić 10% wydatków, wobec prawidłowego upublicznienia zapytania ofertowego przez Beneficjenta. W ocenie organu odwoławczego kluczowe dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy było ustalenie, czy podmioty, do których Odwołujący wysłał zapytanie ofertowe były w stanie wykonać zamówienia, i tak jak wskazał : 1) C. Hotel - zgodnie z ofertą zamieszczoną na stronie internetowej hotel posiada centrum konferencyjne posiadające sale dostosowane do potrzeb organizacji szkoleń, w których znajduje się podstawowe wyposażenie obejmujące: nagłośnienie, mikrofony, ekran, mównicę, flipchart, rzutnik multimedialny, odtwarzacz DVD i CD, dostęp do Internetu, rzutnik folii, rzutnik slajdów, stolik pod rzutnik. Odnosząc się do przedmiotu zamówienia, podmiot ten byłby w stanie zapewnić jedynie sale szkoleniową i catering. Nie posiada w ofercie wyposażenia, którego wymagał Odwołujący, nie oferuje kompleksowej organizacji szkoleń. W przypadku tego podmiotu część C zamówienia musiałaby zostać zlecona podwykonawcy, co oznacza, że całą merytoryczną i jednocześnie największą część zamówienia realizowałby de facto całkiem inny podmiot. Na swojej stronie nie wskazuje organizacji kompleksowych usług organizacji szkoleń w tym zapewnienia sprzętu. W ocenie IŻ POKL nie był to więc potencjalny wykonawca zamówienia. 2) Hotel "S." - zgodnie z ofertą zamieszczoną na stronie internetowej posiada sale konferencyjne wyposażone w nagłośnienie, ekran i flipchart i nie dysponuje żadnym innym wyposażeniem. Biorąc pod uwagę specyfikę usługi, jaka chciał zamówić Odwołujący, ww. hotel to podmiot, który nie posiada odpowiedniego zaplecza technicznego umożliwiającego kompleksową realizację usługi. W przypadku tego podmiotu część C zamówienia musiałaby zostać zlecona podwykonawcy, co oznacza, że całą merytoryczną i jednocześnie największą część zamówienia realizowałby de facto całkiem inny podmiot. Na swojej stronie nie wskazuje organizacji kompleksowych usług organizacji szkoleń w tym zapewnienia sprzętu. 3) P. - zgodnie z ofertą zamieszczoną na stronie internetowej posiada jedną salę konferencyjną wyposażoną w rzutnik i ekran multimedialny, nagłośnienie (mikrofon bezprzewodowy), flipchart, dostęp do Internetu Wi-Fi. Biorąc pod uwagę, że Odwołujący założył przeszkolenie 208 osób, podmiot mający w swojej ofercie wyłącznie jedną salę szkoleniową nie jest potencjalnym wykonawcą zamówienia. 4) [...] Związek Sportowców Z. - jak wynika z oferty zamieszczonej na stronie internetowej zajmuje się organizacją szkoleń i konferencji. Obiekty konferencyjne zostały wyposażone w klimatyzację, zaplecze multimedialne i nagłośnienie. Każda sala posiada dostęp do Internetu Wi-Fi. Sala konferencyjna nie jest wyposażona w komputery, dostępny jest wyłącznie jeden laptop. Biorąc pod uwagę specyfikację usługi opisaną w pkt 2 część C zapytania ofertowego podmiot nie dysponuje odpowiednim wyposażeniem odpowiadającym wymaganiom Odwołującego, a co za tym idzie nie posiada odpowiedniej obsługi technicznej. W ocenie organu odwoławczego nie jest potencjalnym podmiotem, który mógłby podjąć się wykonania zamówienia. Wskazano iż każdy ww. wykonawca do którego Odwołujący wysłał zapytanie ofertowe posiadał w swojej ofercie wynajem sal szkoleniowych i usługę cateringu. Niemniej, przy realizacji części C zamówienia Obsługa techniczna i wynajem wyposażenia musiałby korzystać z usług podwykonawców. W ocenie IZ PO KL ww. wykonawców nie można potraktować jako potencjalnych usługobiorców zamówienia. Nie posiadali oni bowiem wystarczającego potencjału do wykonania całości zamówienia. Wprawdzie Odwołujący dopuścił możliwość udziału podwykonawców, jednak największą częścią zamówienia była część C, której koszt wynosił 189 600,00 zł, a którą ww. podmioty musiałyby zlecić na zewnątrz. Jak wskazał wartość pozostałych części zamówienia wynosiła: zapewnienie sal szkoleniowych - 126 400,00 zł, zapewnienie cateringu - 129 680 zł. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na specyfikę zamówienia, obejmującego część C, w tym wymagania sprzętowe oraz wymagania w stosunku do obsługi technicznej. Minimalne wymagania, jakie miał posiadać sprzęt to: Komputer dla każdego uczestnika plus komputer dla instruktora z możliwością podłączenia dodatkowego komputera dla prowadzącego. Komputer wyposażony w procesor min. C2D/Xeon, RAM min. 8 GB, przestrzeń dyskowa HDD min. 16 GB, Do ścieżek 1-2 na komputerze musi być zainstalowany Windows XP SP3 lub Windows 7, Office 2003/2007, Adobe Reader, WinRar/7-zip i w zależności od szkolenia: Enterprise Architect 8 lub wyższa Eclipse IDE, Java JDK, Java SDK, Apahce Tomcat, Do ścieżek 3-6 na komputerze musi być zainstalowany system operacyjny Windows Server 2008 R2 + Office 2007/2010. Zauważył też, iż w przypadku obsługi technicznej Odwołujący założył, że jako obsługę techniczną należy rozumieć personel zapewniony przez Wykonawcę, dostępny w całym okresie prowadzenia szkolenia, odpowiedzialny za przygotowanie sali do prowadzenia zajęć, w tym m.in. instalację sprzętu (komputery dla uczestników, trenera i komputer zapasowy, sprzęt sieciowy) i oprogramowania na to konkretne szkolenie (grupę) oraz pełniący rolę stałej asysty technicznej w zakresie konfiguracji, bieżącej obsługi oraz rozwiązywania problemów z infrastrukturą i wymianę niesprawnego/ uszkodzonego sprzętu na poprawnie działający w krótkim czasie (do 20- 30 minut). Technicy odpowiedzialni za obsługę techniczną muszą posiadać specjalistyczną wiedzę dotyczącą zagadnień sprzętowych w zakresie konfiguracji nowoczesnych komputerów PC (hardware), sieci (urządzenia aktywne, protokoły komunikacji), systemów operacyjnych na stacje robocze i serwery używane w trakcie szkolenia oraz innych rozwiązań systemów, które z serwera są hostowane (serwis pocztowy, baza danych, serwis internetowy). W przypadku szkoleń dotyczących technologii Microsoft niezbędne jest posiadanie certyfikatu Microsoft Certified System Engineer lub ekwiwalentnej wiedzy. Wobec tak specyficznych wymagań, jakie określił Odwołujący, organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że grono potencjalnych wykonawców powinny stanowić podmioty prowadzące działalność w obszarze technologii informatycznych. Usługi wynajmu sal szkoleniowych i cateringu należało potraktować jako usługi dodatkowe biorąc pod uwagę specyfikę zamówienia i wartość poszczególnych jego części. W ocenie IZ PO KL zasadne było zatrudnienie firmy szkoleniowej, która posiadała odpowiedni sprzęt oraz wykwalifikowany personel, a zlecenie na zewnątrz usług cateringu i wynajmu sal Zaznaczył , że w Wytycznych określona definicja wykonawcy: ,,wykonawca - osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która ubiega się o udzielenie zamówienia, złożyła ofertę lub zawarła umowę w sprawie zamówienia", a w pkt 3.1.3.1 pkt 5 Wytycznych wskazano obowiązek wysłania zapytania ofertowego do potencjalnych wykonawców. W związku z powyższym, potencjalnego wykonawcę należy rozumieć jako podmiot, który ma potencjał, aby ubiegać się o udzielenie zamówienia, a następnie jego wykonanie. Rozpatrywanie tego potencjału możliwe jest wyłącznie w odniesieniu do konkretnego zamówienia. Innym potencjałem/doświadczeniem powinien wykazać się podmiot w przypadku ubiegania się o zamówienie polegające na wykonywaniu usługi szkolenia, natomiast innym potencjałem/doświadczeniem podmiot, który ubiega się o zamówienie w zakresie usługi cateringu. Wobec powyższego, w ocenie IZ, nie było właściwe kierowanie przez Odwołującego zapytania ofertowego, do podmiotów, które nie miały potencjału /doświadczenia w realizacji usługi będącej przedmiotem zamówienia. Zwrócił uwagę na cel obowiązku ¡wynikającego z Wytycznych polegający na wysłaniu zapytania ofertowego do potencjalnych wykonawców, który sprowadza się niejako do zaproszenia tych wykonawców do składania ofert i ubiegania się o udzielenie zamówienia. Tylko w przypadku złożenia kilku ofert możliwe jest konkurowanie wykonawców, co właśnie ma zapewnić "działanie" zasady konkurencyjności. Wysłanie takiego zapytania oferowanego do podmiotów nieposiadających potencjału spowodowało, że nie złożyły one ofert i tym samym, zostało złożonych mniej ofert, co ograniczyło konkurencyjność. Odwołujący zdaniem organu wysyłając zapytanie ofertowe do wykonawców, którzy nie posiadali odpowiedniego potencjału do realizacji zamówienia naruszył zapisy Wytycznych podrozdziału 3.1.3.1 pkt 5 oraz § 20 umowy o dofinansowanie z dnia [...] lipca 2013 r. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie wystąpienia nieprawidłowości w przedmiotowym zamówieniu, jednakże w jego ocenie organ I instancji w nieprawidłowy sposób sformułował naruszenie. W aktach sprawy jak wskazał, znajduje się informacja o prawidłowym sposobie upublicznienia oferty na stronie internetowej. Wobec powyższego w ocenie organu odwoławczego Odwołujący naruszył zapisy Wytycznych podrozdziału 3.1.3.1 w zakresie niewysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców. Wobec powyższego IŻ POKL nałożył korektę finansową w wysokości 10% za naruszenie pn. Niedopełnienie obowiązku wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców (w ogóle nie wysłano, wysłano do mniej niż trzech, brak uzasadnienia, że na rynku nie istnieje trzech potencjalnych wykonawców), przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiedniego poziomu upublicznienia zapytania ofertowego, tj. zamieszczenie zapytania ofertowego co najmniej na stronie internetowej (o ile beneficjent posiada taką stronę) (...). Wskazał, iż wydatki poniesione z naruszeniem Wytycznych zostały rozliczone we wniosku o płatność nr [...] w kwocie 23 520,00 zł, a zatem w przedmiotowym przypadku kwota do zwrotu wynosi 2 352,00 zł. Organ II kwotę wydatków wskazanych za niekwalifikowalne w ramach projektu uznał za nieprawidłowość w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego Rozporządzenie (WE) nr 1260/1999. W ramach PO KL jako nieprawidłowość należy bowiem traktować wszelkie naruszenie przepisów prawa wspólnotowego lub prawa krajowego lub zapisów umowy o dofinansowanie wynikające z działania lub zaniechania ze strony beneficjenta, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w ogólnym budżecie Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Beneficjent rozliczył niekwalifikowalny wydatek w ramach projektu współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, co stanowi o szkodzie finansowej w ogólnym budżecie Unii Europejskiej. Niekwalifikowalność zaś wydatku wynika z działania beneficjenta, które spowodowało naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ufp. Art. 184 ust. 1 ufp stanowi, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych m.in. ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Jak wskazał w doktrynie i orzecznictwie sądowym, naruszenie procedur przy wykorzystaniu środków dotyczy przede wszystkim procedur wskazanych w umowie o dofinansowanie projektu (L. Lipiec - Warzecha, Komentarz do art. 207 ufp), ale również procedur określonych w Wytycznych Instytucji Zarządzającej (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt III SA/Wr 336/12). Zapisy tych dokumentów stanowią bowiem szczególną regulację normującą, jak otrzymane środki mają być wydatkowane, aby uznać je za tzw. koszty kwalifikowalne realizowanego projektu. Tym samym, stanowiąc o sposobie wydatkowania środków pieniężnych, są rodzajem swoistej procedury wiążącej strony umowy w zakresie wykorzystania środków projektowych i bez wątpienia są tymi innymi procedurami obowiązującymi przy wykorzystaniu środków finansowych, o których jest mowa w art. 184 ust. 1 ufp. Zatem ww. naruszenie - jako że oznacza naruszenie procedury z art. 184 ust. 1 ufp - stanowi podstawę do zwrotu środków, o której mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp. Pismem z [...] grudnia 2015 r. Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z [...] listopada 2015 r. zarzucając jej naruszenie 1. art. 24 § 1 pkt 5) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późń., zn, dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 7 k.p.a. i 8 k.p.a. poprzez rozpatrzenie odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. złożonego przez Beneficjenta w dniu [...] sierpnia 2015 r., w tym opracowanie projektu zaskarżonej decyzji administracyjnej, przez Panią E.S. - osobę, która brała udział w rozpatrzeniu odwołania od decyzji Marszałka [...] nr. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. oraz opracowaniu projektu decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. o znaku [...] wydanej w innym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym przeciwko Beneficjentowi, jednakże dotyczącym tego samego stanu faktycznego i tego samego projektu [...] (umowa o dofinansowanie [...] z dnia [...] lipca 2013 r.) podczas, gdy ww. pracownik organu administracji publicznej powinien podlegać z mocy prawa wyłączeniu od udziału w postępowaniu. 2.art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 67 ustawy dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 z późń. zm, dalej: u.f.p.") poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia sprawy i dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, przejawiające się w szczególności uznaniem, iż wykonawcy, do których Skarżąca w dniu [...] lipca 2013 r. skierowała zapytanie ofertowe na usługi cateringu, obsługi technicznej i zapewnienia sal szkoleniowych nie byli potencjalnie zdolni do wykonania tego zamówienia, podczas gdy brak było podstaw do wyprowadzenia takiego wniosku, jak również sporządzeniem uzasadnienia decyzji będącego dokładną kopią uzasadnienia decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015r. o znaku [...], przeczące zasadzie wnikliwości i indywidualnego wydawania rozstrzygnięć, 3.art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 12 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji wadliwej, naruszającej zasadę zaufania do organów administracji publicznej, nie dość wnikliwej i niedostatecznie wyjaśniającej zasadność przesłanek, którymi Organ kierował się przy załatwieniu sprawy na podstawie art. 57 § 1 pkt 3) p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 207 ust. 1 pkt 2 oraz art. 207 ust. 9 w zw. z art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 ze zm., dalej jako "u.f.p") poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że otrzymane w ramach dofinansowania środki zostały wykorzystane przez Skarżącą z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., będące konsekwencją naruszenia przez Organ: a. postanowień Rozdziału 3 Podrozdziału 1 Sekcja 3 Podsekcja 1Punkt 5) Wytycznych, w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach POKL poprzez uznanie, iż Skarżąca nie dopełniła obowiązku wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców, przez co naruszyła zasadę konkurencyjności, podczas gdy Skarżąca zadośćuczyniła wymogom Wytycznych w powyższym zakresie, kierując zapytania ofertowe do sześciu potencjalnych wykonawców, b. postanowień Rozdziału 3 Podrozdziału 1 Sekcja 3 punkt 3) Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL w zw. z §20 ust. 2 Umowy o dofinansowanie, Załącznikiem nr. 10 – Wytyczne dotyczące określania korekt finansowych za naruszenie zasady konkurencyjności dla wydatków współfinansowanych ze środków EFS do Zasad finansowania PO KL oraz art.2 pkt 7 Rozporządzenia (WE) 1083/2006 niezbędnych do stwierdzenia nieprawidłowości uzasadniającej nałożenie korekty finansowej, w szczególności nie uprawdopodobnił, że działanie lub zaniechanie Skarżącej spowodowało lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej, a w konsekwencji sfinansowanie nieuzasadnionego wydatku z tego budżetu. W oparciu o powyższe skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W motywach skargi, relacjonując przebieg postępowania Spółka rozwinęła i szeroko uzasadniła przedstawione zarzuty. W odpowiedzi na skargę - żądając jej oddalenia Minister Infrastruktury i Rozwoju przedstawił argumenty zgodne z motywami wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Na wstępie należy zauważyć, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2014.1647 ze zmianami oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 j.t. ze zmianami), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem legalności, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny, kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy orzekające i stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie podziela zarzutów podniesionych w skardze, zarówno w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do wyjaśnienia motywów podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż istota sprawy sprowadza się do zbadania dwóch kwestii. Po pierwsze prawidłowości postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie (zarzut niepełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i nierozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego - art. 7, art. 77 §1, 80 art. 107§ 3 k.p.a. oraz zarzut naruszenia zasady zaufania do organów administracji publicznej i nie dość wnikliwej; oraz niedostatecznie wyjaśniającej Skarżącej podstawy rozstrzygnięcia - art. 8, 11,13 oraz art. 12 k.p.a. ), a po drugie, oceny zastosowanej przez organ wykładni zapisów procedur obowiązujących przy realizacji przedmiotowego projektu. W ocenie Sądu organy administracyjne podjęły wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Sąd nie dopatrzył się tutaj naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7, 8, 11,12, 77 §1,80 i 107§ 3 k.p.a. Organ administracyjny zebrał bowiem i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające, ustosunkowując się przy tym do dokonanych na ich skutek ustaleń. Organ zobowiązany jest bowiem zakreślać granice postępowania wyjaśniającego, kierując się obowiązkiem wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego w oparciu o własne przekonanie co do konieczności udowodnienia pewnych faktów. Materiał dowodowy zebrany w sprawie zdaniem Sądu obejmował całokształt badanej sprawy. Pamiętać tutaj należy, iż strona skarżąca nie kwestionuje faktu zawarcia umowy z dnia [...] lipca 2013 r. aneksowanej w dniu [...] listopada 2013 r. okoliczność, że ocena zgromadzonych w sprawie dowodów doprowadziła organ do wniosków odmiennych od tych, które prezentuje w swym stanowisku Skarżąca nie oznacza jeszcze, że organ uchybił przepisom procedury decyzji administracyjnej, a oznacza jedynie tyle, że strona jest niezadowolona z treści wydanej w jej sprawie. Organ wskazał, iż nie ma racji Skarżąca, wykazując, że wykonawcy, do których Skarżąca w dniu [...] lipca 2013 r. skierowała zapytanie ofertowe byli potencjalnie zdolni do zrealizowania zamówienia. Celem projektu realizowanego przez Skarżącą było zwiększenie konkurencyjności uczestników projektu w zakresie IT, poprzez przeprowadzenie szeregu szkoleń z tego zakresu dla pracowników zajmujących się programowaniem. Podstawowe znaczenie dla prawidłowej realizacji projektu miało zatem, oprócz samego przeprowadzenia merytorycznego szkoleń z IT, zapewnienie odpowiednich technicznych warunków w czasie ich trwania. Ze względu na konieczność korzystania z odpowiedniego oprogramowania i potrzebę zapewnienia każdemu uczestnikowi szkolenia oddzielnego komputera o określonych parametrach i z możliwością instalacji określonych systemów operacyjnych, potrzeba spełnienia tych szczególnych wymogów sprzętowych i technicznych powinna stanowić główne kryterium oceny, czy dany podmiot jest w stanie zapewnić warunki do przeprowadzenia szkolenia. Zasadne zatem organ uznał, iż samo zapewnienie sal szkoleniowych, bez specjalistycznego sprzętu wymaganego przez Skarżącą, oraz cateringu dla uczestników projektu jest częścią zamówienia o mniejszym znaczeniu dla prawidłowej realizacji projektu, a nadto jest możliwe do spełnienia przez znaczną ilość podmiotów ze względu na to, że są to usługi o charakterze typowym, standardowe dla obiektów hotelowych i konferencyjnych, a zatem można zakładać, że spełni je większość potencjalnych oferentów. Tym samym przesłanie przez Skarżącą zapytania ofertowego do podmiotów, które zapewniały jedynie wynajem sal i catering, a nie spełniały wymogów w zakresie części C zamówienia, nie stanowiło skierowania zapytania do potencjalnych wykonawców, ponieważ najważniejsza część zamówienia musiałaby być powierzona podwykonawcom. Nie ma przy tym decydującego znaczenia nazwa samego podmiotu, do którego Skarżąca skierowała swoje zapytanie, gdyż nawet centra konferencyjne, która są wyposażone w sprzęt służący do prowadzenia spotkań i szkoleń nie muszą mieć technicznej możliwości zapewnienia sprzętu i obsługi technicznej wymaganej przez Skarżącą, a to czy takie możliwości mają powinno być każdorazowo sprawdzane przez Skarżącą. Jednocześnie, organ zasadnie wskazał, że podmioty, do których Skarżąca przesłała zapytania, a których zdolność do wykonania zamówienia została przez organ zakwestionowana, nie posiadały w swych ofertach usług kompleksowej organizacji szkoleń, w tym możliwości zapewnienia sprzętu, a zatem nie mogą zostać uznane za potencjalnych wykonawców zamówienia. Mając na względzie te okoliczności, należy uznać, że organ ustalił okoliczności faktyczne sprawy w sposób prawidłowy, zgodnie z materiałem zgromadzonym w toku przeprowadzonego postępowania. Ponadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał wyczerpująco, z jakich powodów uznał, że Skarżąca naruszyła obowiązujące ją procedury wydatkowania udzielonych środków, czym działał zgodnie z wymogami przewidzianymi w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. oraz zasadą wyjaśniania strona zasadności przesłanek podjętego rozstrzygnięcia przewidzianą w art. 11 k.p.a. Organ nie naruszył równie/ przepisu art. 12 k.p.a., tj. dyrektywy szybkiego i wnikliwego działania, ponieważ postępowanie zostało przeprowadzone sprawnie, bez zbędnej zwłoki, a jednocześnie dopełniono wszelkich czynności prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i podjęcia właściwego merytorycznie rozstrzygnięcia. Sąd stwierdził również iż zarzuty naruszenia prawa materialnego, nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z podrozdziałem 3.1.3.1 pkt 5 Wytycznych, Skarżąca była "zobowiązana do Tego, aby w ramach zasady konkurencyjności wysłać zapytanie ofertowe do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców zamówienia. Skarżąca nie zrealizowała tego obowiązku, ponieważ skierowała zapytanie ofertowe do sześciu podmiotów, ale jedynie dwa z nich miały odpowiedni potencjał do tego, aby zrealizować zamówienie. W związku z tym, swym działaniem naruszyła obowiązujące ją zapisy Wytycznych oraz postanowienia umowy o dofinansowanie. Tym samym naruszyła procedury obowiązujące ją w zakresie wydatkowania środków udzielonych w ramach dofinansowania. Stwierdzenie naruszenia takich procedur stanowi z kolei podstawę do wydania przez organ, w oparciu o art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 w zw. z art. 184 ust. u.f.p., decyzji zobowiązującej Skarżącą do zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne. Zdaniem Sądu niezasadne jest stanowisko, że organ nie wykazał, aby jej działanie stanowiło nieprawidłowość w rozumieniu przepisu art. 21 pkt 7 Rozporządzenia (WE) 1083/2006. Zgodnie z powołanym przepisem, nieprawidłowość stanowi nie tylko działanie lub zaniechanie, które wywołuje szkodę w budżecie UE, ale również takie, które mogłoby taką szkodę wywołać. Tym samym, fakt zrefundowania ze środków projektowych wydatku poniesionego z naruszeniem zasady konkurencyjności stanowi szkodę w budżecie UE, gdyż taki wydatek nie powinien zostać sfinansowany. Dla stwierdzenia wystąpienia nieprawidłowości wystarczające jest ustalenie zaistnienia potencjalnej szkody dla budżetu UE i przesłanka ta została spełniona w niniejszym przypadku. W sytuacji, gdy Skarżąca zaniechała przesłania zapytania ofertowego do podmiotów, które faktycznie miały możliwość realizacji zamówienia, ograniczyła krąg podmiotów, które mogły ubiegać się o udzielenie zamówienia, tym samym mniejsza była również liczba ofert przesłanych w odpowiedzi na zapytanie. Jednocześnie nie jest obiektywnie możliwe ustalenie szkody ekonomicznej, która została lub mogła zostać wyrządzona budżetowi UE. Nie można stwierdzić, jaka jest dokładna wysokość szkody wyrządzonej przez Skarżącą, dlatego wraz ze stwierdzeniem naruszenia zasady konkurencyjności organ był zobligowany do nałożenia korekty według stawek zawartych w Taryfikatorze. Powyższe z kolei oznacza konieczność zwrotu pobranych kwot dotacji w oparciu o art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p, zgodnie z którym w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji. W ocenie Sądu organ II instancji w oparciu o prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe, należycie ustalił okoliczności sprawy i wydał rozstrzygnięcie, które uzasadnione w sposób wyczerpujący znalazło umocowanie w wyżej wskazanych przepisach prawa. W tej sytuacji skargę jako niezasadną, na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło