V SA/Wa 640/19

WyrokWSA w Warszawie2019-11-26

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Jarosław Stopczyński, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut błędu co do osoby zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym, oparty na umowie najmu pojazdu, może zostać uznany za uzasadniony, jeśli umowa ta nie została podpisana przez najemcę w sposób zgodny z art. 78 k.c.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut błędu co do osoby zobowiązanego nie może zostać uwzględniony, jeśli umowa najmu pojazdu, na którą powołuje się skarżący, nie została podpisana przez najemcę w sposób zgodny z art. 78 k.c. Właściciel pojazdu, przekazując go innej osobie, ponosi ryzyko niewywiązania się przez tę osobę z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej. Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w sprawie zarzutów, a w tym przypadku wierzyciel uznał zarzut za nieuzasadniony.
Stan faktyczny
Spółka I. Sp. z o.o. Sp. k. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego uznające za nieuzasadnione zarzuty wniesione w postępowaniu egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu wyegzekwowania opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie. Skarżąca podniosła zarzut błędu co do osoby zobowiązanej, powołując się na umowę najmu pojazdu. Organ egzekucyjny, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela (Prezydenta Miasta K.), uznał zarzut za nieuzasadniony, wskazując na brak podpisu na umowie najmu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska- Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione; oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) lutego 2019 r., nr. (...), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienia Naczelnika Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W., nr. (...), z dnia (...) stycznia 2019 r. uznające za nieuzasadnione zarzuty wniesione w postępowaniu egzekucyjnym. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Naczelnik Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W. wszczął wobec I. Sp. z o.o. Sp. komandytowa postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...), wystawionego przez Prezydenta Miasta K., obejmującego należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie pojazdu o nr rej. (...), w kwocie należności głównej 50,00 zł. Celem wyegzekwowania należności objętej przedmiotowym tytułem wykonawczym organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...) dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku(...) S.A. Niniejsze zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...) zostało doręczone Zobowiązanej Spółce w dniu 29 sierpnia 2018 r., natomiast dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zawiadomienie o zajęciu w dniu (...) sierpnia 2018r. W odpowiedzi na to doręczenie skarżąca wniosła w terminie zarzuty do postępowania egzekucyjnego, na podstawie art. 33 § 1 pkt.4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz.1438 j.t., dalej u.p.e.a.), podnosząc błąd co do osoby zobowiązanej. Skarżąca wniosła jednocześnie o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska. Pismem z dnia (...) września 2018 r. nr (...) Naczelnik Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W. wystąpił do Wierzyciela na podstawie art. 34 u.p.e.a. o zajęcie stanowiska w sprawie wniesionych zarzutów. Postanowieniem z dnia (...) września 2018r. nr (...), sprostowanym następnie postanowieniem z dnia (...) października 2018r. nr (...) Prezydent Miasta K. uznał zarzut błędu co do osoby zobowiązanego za nieuzasadniony. Uzasadniając swoje stanowisko Wierzyciel wyjaśnił, iż z załączonej do zarzutów umowy najmu pojazdu o nr rej. (...) nie wynika, aby została zachowana forma pisemna dokonania czynności prawnej, dla której zgodnie z art. 78 § 1 kodeksu cywilnego, wymagane jest złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli, bowiem na przedłożonej umowie brak jest własnoręcznego podpisu najemcy pojazdu. Przedłożony odpis umowy najmu opatrzony jest parafą, która nie identyfikuje osoby składającej oświadczenie woli. Nie ulega zatem wątpliwości, że własnoręczny podpis pod treścią umowy najmu jest kluczowy, aby można było mówić o zawarciu umowy w takiej formie, na jaką powołuje się pełnomocnik Zobowiązanej Spółki. Podpis najemcy pojazdu stanowi uzewnętrznienie jego oświadczenia woli i potwierdza fakt zawarcia umowy. W kontekście powyższego wskazać należy, iż I.Sp. z o.o. Sp. komandytowa nie obaliła domniemania faktycznego, że to właściciel pojazdu jest korzystającym z drogi publicznej, wobec czego zarzut błędu co do osoby zobowiązanego należy uznać za nieuzasadniony. Postanowieniem z dnia (...) grudnia 2018 r. nr (...), po rozpatrzeniu zażalenia I.Sp. z o.o. Sp. komandytowa, na postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia (...) września 2018 r. nr (...), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Wierzyciel wskazał, iż podstawowym aktem regulującym zasady parkowania (postoju) pojazdów na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania jest ustawa z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, a art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stanowi, że korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Zgodnie natomiast z art. 13f ust. 1 i ust. 2 w/w ustawy, obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej wynika wprost z przepisu prawa i powstaje w związku z nieuiszczeniem opłaty przewidzianej w art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy o drogach publicznych. Ponadto, w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej, a zatem nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Dalej Wierzyciel wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie Skarżąca przedstawiła dowód na okoliczność korzystania z jej pojazdu samochodowego o nr rej. (...) w dniu (...) czerwca 2017 r., który w tej dacie był zaparkowany w strefie płatnego parkowania w K. bez uiszczenia stosownej opłaty przez inne osoby. Niemniej jednak dołączona do zażalenia umowa najmu pojazdu samochodowego o nr rej. (...) rzeczywiście nie jest podpisana przez najemcę pojazdu w sposób zgodny z treścią art. 78 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym dla zachowania formy pisemnej czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli. Należy podkreślić, że właściciel pojazdu, przekazując pojazd innej osobie bierze na siebie ryzyko, że osoba ta nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej i tym samym musi ponieść skutki zaniechania obowiązku przez tą osobę. Ponadto, wierzyciel i organ egzekucyjny nie ma możliwości poszukiwania faktycznego użytkownika samochodu. Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) Naczelnik Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W. na podstawie art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zw. z art. 34 § 4 uznał za nieuzasadnione zarzuty wniesione do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...). W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, iż jak wynika z postanowienia Wierzyciela, Spółka wraz z zarzutami złożyła kserokopię umowy najmu pojazdu. Dodatkowo, umowa ta była opatrzona jedynie w dwie parafy, które nie identyfikowały osób składających oświadczenia woli. Podpis najemcy stanowi uzewnętrznienie jego oświadczenia woli i potwierdza fakt zawarcia umowy. Skoro zatem brak jest podpisu jednej ze stron, to należy uznać, że forma pisemna czynności prawnej nie została zachowana przez strony tej czynności. W związku z powyższym uznać należy, że Skarżąca nie przedstawiła wiarygodnych danych użytkownika pojazdu innego, niż Zobowiązana i tym samym nie wyłączyła swojej odpowiedzialności za niezrealizowanie obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie. Naczelnik Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W. ponadto wskazał, iż mając na uwadze fakt, że stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. jest dla organu egzekucyjnego wiążące, zarzut błędu co do osoby zobowiązanego należało uznać za nieuzasadniony. Niniejsze postanowienie zostało doręczone Zobowiązanej Spółce w dniu 18 stycznia 2019r., natomiast Wierzycielowi w dniu 21 stycznia 2019r. Pismem z dnia (...) stycznia 2019 r., nadanym za pośrednictwem operatora pocztowego w tej samej dacie, z zachowaniem przewidzianego prawem terminu, pełnomocnik Zobowiązanej Spółki adw. W. Ś. wniósł zażalenie na postanowienie Naczelnika Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W. z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) w przedmiocie odmowy uznania złożonych zarzutów. Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z (...) lutego 2019 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie z (...) stycznia 2019 r. Wskazał, że zgodnie z treścią art.34 § 1 u.p.e.a. stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonego zarzutu, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt. 4 ( błąd co do osoby zobowiązanego) jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Przywołał wszystkie ustalenia faktyczne i prawne zawarte w orzeczeniu SKO w K. z dnia (...) grudnia 2018 r. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów kodeksu postepowania administracyjnego wskazał, że na gruncie przedmiotowej sprawy nie doszło do ich naruszenia, nie zostały też naruszone przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż organ egzekucyjny, nie będący jednocześnie wierzycielem, nie przeprowadza własnego postepowania wyjaśniającego. Opiera swoje rozstrzygniecie na wiążącym stanowisku wierzyciela, do czego obliguje go art. 34 § 1 i § 4 u.p.e.a. Z uwagi na związanie stanowiskiem wierzyciela organ odstąpił od prowadzenia dowodu wnioskowanego przez spółkę. Pismem z dnia (...) marca 2019 r. I. Sp. z o.o. Sp. k. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie z dnia (...) lutego 2019 r. zarzucając organowi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: art. 13 ust 1. pkt 1) ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że skarżący w niniejszej sprawie nie wykazał, kto w dniu (...) czerwca 2017 roku zaparkował pojazd samochodowy o nr rej. (...) w strefie płatnego parkowania w K., podczas gdy w niniejszym postępowaniu zostało wykazane, że mimo faktu bycia właścicielem pojazdu, który został pozostawione w strefie płatnego parkowania, zobowiązany nie korzystał z nich w ww. przypadku, art. 13f. ust 1 w zw. z art. - art. 13 ust 1. pkt 1) ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez jego błędne zastosowanie i pobranie opłaty dodatkowej od podmiotu nie będącego korzystającym z drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy, naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 34 § 4 w zw. z art. 34 § 1 w zw. z art. 33 § 1 pkt. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na niewłaściwym zastosowaniu przez błędne wskazanie skarżącego jako osoby zobowiązanej do zapłaty opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu o nr rej. (...) w strefie płatnego parkowania, art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, przez obciążanie Skarżącej obowiązkiem zapłaty przy jednoczesnym zaniechaniu przez organ podjęcia niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia sprawy i ustalenia prawdziwego stanu faktycznego, poprzestaniu na domniemaniu, że właściciela pojazdu obciąża obowiązek zapłaty za postój auta i w ten sposób wydanie orzeczenia w rażący sposób sprzeczny z interesem Skarżącej, jak i interesem społecznym; art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, i błędne uznanie, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający dla uznania, że spółka I. Sp. z o.o. Sp.k. nie była korzystającym z drogi publicznej w dniu (...) czerwca 2017 roku, i pominięcie w całości stanowiska i dowodów przedstawionych przez zobowiązanego, W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenia, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Kontrolna rola sądu administracyjnego oznacza, że sąd ten, co do zasady, nie prowadzi postępowania dowodowego w sprawie i nie zastępuję organu administracyjnego w ustalaniu stanu faktycznego sprawy. Przepis szczególny art. 106 § 3 p.p.s.a. dopuszcza jedynie przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów w celu "wyjaśnienia istotnych wątpliwości". Wyjaśnienie wątpliwości nie oznacza dokonywania odrębnych, samodzielnych ustaleń faktycznych w sprawie. Stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy też zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2018 r. poz. 2096) – dalej jako k.p.a., lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach. Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowej wykładni, prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże w mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami wyżej wskazanej ustawy p.p.s.a oraz k.p.a., u.p.e.a. jak i z normami prawa materialnego, mającymi zastosowanie w sprawie, sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim sąd wskazuje, że nie prowadził, żądanego przez skarżącą, postępowania dowodowego w sprawie gdyż zakres żądania przekraczał ww. uprawnienie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Skarżąca przedstawiając, wskazane we wniosku o przeprowadzenie dowodu, dokumenty wnosiła o ustalenie przez sąd stanu faktycznego, który podlegał ustaleniu i badaniu w innym, odrębnym postępowaniu administracyjnym, jakim było stanowisko wierzyciela w sprawie. Stanowisko wierzyciela zostało wyrażone w postanowieniu Prezydenta Miasta K. z dnia (...) września 2018 r. Zostało ono skontrolowane postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) grudnia 2018 r. Postanowienie SKO jest ostateczne w administracyjnym toku postępowania. Jest ono wiążące w niniejszej sprawie. Wymienione postanowienie SKO w K. mogło być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w zwykłym trybie jego zaskarżenia, skargą wnoszoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Skarżąca nie wskazuje czy skorzystała z tego uprawnienia. Obecne żądanie skarżącej poprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczności, które były przedmiotem badania w odrębnej sprawie dotyczącej wyrażenia stanowiska przez wierzyciela, nie może być uwzględnione. Prowadziłoby do obejścia przepisów dotyczących kontroli postanowienia SKO w K. oraz przepisów dotyczących przymiotu "ostateczności" i " wykonalności" postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym. Żądanie dotyczy przeprowadzenia dowodów na potrzeby ustalenia odmiennego stanu faktycznego i prawnego niż został ustalony w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) grudnia 2018r., odnoszącym się do stanowiska wierzyciela. Dopóki istnieje w obrocie prawnym przedmiotowe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) grudnia 2018 r., jest ono wiążące dla głównego postępowania egzekucyjnego. Uwagi powyższe odnoszą się również do uznania zarzutów podnoszonych w skardze za nieuzasadnione. Słusznie organy obu instancji, orzekające w niniejszej sprawie, uznały prawnie wiążącą moc stanowiska wierzyciela. Słusznie też organ II instancji odstąpił od prowadzenia postępowania dowodowego wnioskowanego przez skarżącą. Wskazać należy, że zgodnie z art. 34 § 4 u.p.e.a. wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów następuje po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Pojęcie "ostateczności" nie zostało zdefiniowane w przepisach u.p.e.a., ale poprzez odesłanie zawarte w art. 18 u.p.e.a., znajduje tu odpowiednie zastosowanie art. 16 k.p.a. W przepisie tym ustawodawca wyróżnia decyzje "ostateczne", tj. takie od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (§ 1), a także decyzje "prawomocne", tj. takie decyzje ostateczne, których nie można zaskarżyć do sądu (§ 2). Decyzji ostatecznej służy tzw. domniemanie legalności, które oznacza, że jest ona ważna i powinna być wykonywana dopóty, dopóki nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego lub nie zostanie wstrzymane jej wykonanie przez właściwy organ z zachowaniem przepisanego trybu postępowania. Nawet sam fakt wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie powoduje utraty przez decyzję cechy ostateczności. Skoro zatem w art. 34 § 4 u.p.e.a. ustawodawca odwołuje się do pojęcia "ostateczności", a nie "prawomocności" postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, to nie ma podstaw do twierdzenia, że organ egzekucyjny ma obowiązek wstrzymać się z wydaniem postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów do czasu kiedy postanowienie wierzyciela uzyska walor prawomocności lub też samodzielnie prowadzić postępowanie wyjaśniające na okoliczności, które były przedmiotem badania i ustaleń w ostatecznym postanowieniu dotyczącym stanowiska wierzyciela. Jeżeli organ egzekucyjny uzyska ostateczne stanowisko wierzyciela, to w świetle art. 34 § 4 u.p.e.a. jest uprawniony do wydania postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów egzekucyjnych (art. 33 u.p.e.a.), nawet jeżeli postanowienie wierzyciela zostało zaskarżone do sądu administracyjnego. Oczywiście, w takiej sytuacji istnieje ryzyko, że uchylenie przez sąd administracyjny postanowienia wierzyciela będzie wiązało się z koniecznością weryfikacji (w odrębnej procedurze) postanowienia organu egzekucyjnego opartego na postanowieniu wierzyciela. Jednak dopóki postanowienie wierzyciela nie zostanie wyeliminowane z obrotu prawnego lub nie zostanie wstrzymane jej wykonanie, może być podstawą do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w przedmiocie zarzutów. W tej sprawie nie ma wątpliwości, że organ egzekucyjny wydał postanowienie w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez spółkę po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela. Nie było też wstrzymania wykonania postanowienia wierzyciela. Nie można więc zarzucić organowi naruszenia art. 34 § 4 w zw. z art. 33 § 1 u.p.e.a. Z wyżej wymienionych względów nie można też zarzucić organowi II instancji naruszenia art. 6, 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Przypomnieć należy, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określa postępowanie i środki przymusu służące doprowadzeniu do wykonania obowiązków objętych egzekucją administracyjną w przypadku, gdy zobowiązani uchylają się od ich wykonania. Egzekucją administracyjną objęte są m.in. należności pieniężne przekazane do tej egzekucji na podstawie innych ustaw. Jedną z takich ustaw jest ustawa o drogach publicznych, która w art. 40d ust. 2 przewiduje ściągnięcie w drodze egzekucji administracyjnej opłat dodatkowych przewidzianych w art. 13f ust. 1 u.d.p. za parkowanie w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia opłaty. Podstawę prawną działania organu egzekucyjnego stanowi w takim przypadku art. 13f ust. 1 u.d.p. w zw. z art. 40d ust. 2 u.d.p. Z istoty opłat parkingowych wynika ich związek z korzystaniem w obrębie drogi z miejsca postoju pojazdu samochodowego i obowiązek ich ponoszenia związany jest z pozostawieniem tego pojazdu w strefie płatnego parkowania. Natomiast użycie przez ustawodawcę w przytoczonych powyżej regulacjach prawnych sformułowania: "pobiera" wskazuje jednoznacznie, że obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie i opłaty dodatkowej, jeżeli ta pierwsza nie zostanie uiszczona, jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa (ex lege). W tym zakresie nie jest zatem wymagane konkretyzowanie obowiązku w drodze indywidualnego aktu administracyjnego. Powstanie obowiązku z mocy prawa oznacza, że w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej. Nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Skoro obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej powstaje z mocy prawa to możliwość dochodzenia swych racji przez korzystającego z drogi publicznej powstaje dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego poprzez złożenie zarzutu. Z treści art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 u.d.p. wynika zarazem, że obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej i ewentualnie opłaty dodatkowej, jeżeli ta pierwsza nie zostanie uiszczona, obciąża korzystającego z dróg publicznych. Użyte przez ustawodawcę pojęcie "korzystający" obejmuje, poza właścicielem pojazdu, również inne osoby, tj. osoby korzystające z pojazdu na podstawie tytułu prawnego, za zgodą właściciela, jak i osoby działające bez takiego tytułu czy zgody. Tym samym wierzyciel ma prawo domniemywać, że korzystającym z drogi publicznej jest z reguły właściciel pojazdu i w związku z tym, to na nim spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Kierowanie egzekucji do właściciela samochodu opiera się zwykle na domniemaniu prawnym i faktycznym. Do przyjęcia takiego domniemania uprawniają zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, a także wynikająca z prawa własności tzw. triada uprawnień właścicielskich, czyli prawo do: posiadania (ius possidendi), korzystania i rozporządzania (ius disponendi). Tego rodzaju domniemanie ma zatem swoje źródło w definicji prawa własności zawartej w treści art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 j.t.). Pozytywna strona własności obejmuje uprawnienie do posiadania rzeczy, uprawnienie do korzystania z rzeczy i uprawnienie do rozporządzania rzeczą. Wyraźnie zaznaczonym w przytoczonej normie uprawnieniem właściciela jest przysługujące mu uprawnienie do korzystania z rzeczy. Dopiero więc, kiedy właściciel pojazdu wykaże, że z należącego do niego pojazdu korzystał inny - wskazany przez niego - podmiot, który parkował w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia opłaty, obowiązek uiszczenia opłaty może obciążyć tego użytkownika drogi. We wszystkich innych przypadkach opłatę ponosi właściciel pojazdu. Jeśli ktoś jest właścicielem samochodu, to na nim spoczywa ciężar obalenia domniemania, że nie był "korzystającym" z pojazdu stosownie do art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust.1 ustawy o drogach publicznych. W tym miejscu wskazać należy, że prawa dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym są chronione w sposób enumeratywnie wymieniony. Są nimi zarzuty, które można wnieść na zasadach i w przedmiocie określonym w art. 33 u.p.e.a. Jednym z zarzutów możliwych do wniesienia jest zarzut błędu co do osoby zobowiązanej przewidziany treścią art. 33 § 1 pkt.4 ustawy. Postępowanie w tym przedmiocie jest ściśle określone i podzielone na dwa etapy. Pierwszy etapem, po wniesieniu zarzutu, jest tzw. stanowisko wierzyciela, czyli wystawcy tytułu wykonawczego. Drugim etapem jest wydanie rozstrzygnięcia przez organ egzekucyjny. To na etapie pierwszym, czyli w toku odrębnego postępowania dotyczącego stanowiska wierzyciela, dłużnik ma prawo podnosić i prowadzić skutecznie postępowanie dowodowe mające na celu obalenie ww. domniemania faktycznego i prawnego przyjmującego, że to on był korzystającym z drogi publicznej w dacie upomnienia. Z treści skargi wynika, że skarżąca nie odróżnia tych etapów i nie odróżnia podmiotów rozstrzygających w sprawie. Zaskarżone postanowienie zawiera prawidłowo ustalony stan faktyczny w sprawie. Prawidłowo też organ zastosował przepisy prawa materialnego. Organ egzekucyjny, w tym przypadku Naczelnik Drugiego (...) Urzędu Skarbowego w W., był zobowiązany zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. uzyskać stanowisko wierzyciela w kwestii wniesionego przez skarżącą zarzutu. Prawidłowo zatem zwrócił się do Prezydenta Miasta K. o zajęcie stanowiska. Stanowisko to zostało wyrażone w formie postanowienia Prezydenta Miasta K. z dnia (...) września 2018 r. Wierzyciel nie uwzględnił podniesionego zarzutu. Skarżąca odwołała się od tego postanowienia wnosząc zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. SKO w K. utrzymało w mocy postanowienie wierzyciela. Postanowienie SKO z dnia (...) grudnia 2018 r. już w dacie wydania było ostateczne. Prawidłowo zatem organ egzekucyjny ustalił, że posiada ostateczne stanowisko wierzyciela, co dało mu podstawę do wydania własnego rozstrzygnięcia. O tym jaka może być treść rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego stanowi art. 34 § 1 i § 4 u.p.e.a. Zgodnie z jego brzmieniem organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w tej sprawie. Oznacza to, że skoro Prezydenta Miasta K., jako wierzyciel skarżącej, nie uznał zarzutu to i organowi egzekucyjnemu nie pozostało nic innego, jak tylko nie uznać zgłoszonego zarzutu. Ochrona zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym jest tylko w takim zakresie jak wyraźnie o tym stanowią przepisy. W tym przypadku przepis art. 33 § 1 pkt.4 i art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a. Wymienione przepisy zostały prawidłowo zastosowane przez organy egzekucyjne. Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Prawidłowe też było postępowanie prowadzące do jego wydania. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło