V SA/Wa 643/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz (spr.) sędzia WSA Marek Krawczak sędzia WSA Jadwiga Smołucha po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [...] o wyłączenie sędziego WSA Beaty Blankiewicz-Wóltańskiej, sędziego WSA Ireny Jakubiec-Kudiury, sędziego WSA Izabelli Janson, sędziego WSA Michała Sowińskiego, sędziego WSA Andrzeja Kani, sędziego WSA Piotra Kraczowskiego, sędziego WSA Beaty Krajewskiej, sędziego WSA Krystyny Madalińskiej-Urbaniak, sędziego WSA Barbary Mleczko-Jabłońskiej, sędziego WSA Doroty Mydłowskiej, sędziego WSA Mirosławy Pindelskiej, sędziego NSA Piotra Piszczka, sędziego WSA Jarosława Stopczyńskiego, sędziego WSA Arkadiusza Tomczaka, sędziego NSA Ewy Wrzesińskiej – Jóźków, sędziego WSA Tomasza Zawiślaka od orzekania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie zobowiązania do zwrotu dotacji postanawia: 1. odrzucić wniosek o wyłączenie sędziego WSA Piotra Kraczowskiego, sędziego WSA Beaty Krajewskiej, sędziego WSA Barbary Mleczko-Jabłońskiej, 2. oddalić wniosek o wyłączenie sędziego WSA Beaty Blankiewicz-Wóltańskiej, sędziego WSA Ireny Jakubiec-Kudiury, sędziego WSA Izabelli Janson, sędziego WSA Michała Sowińskiego, sędziego WSA Andrzeja Kani, sędziego WSA Krystyny Madalińskiej-Urbaniak, sędziego WSA Doroty Mydłowskiej, sędziego WSA Mirosławy Pindelskiej, sędziego NSA Piotra Piszczka, sędziego WSA Jarosława Stopczyńskiego, sędziego WSA Arkadiusza Tomczaka, sędziego NSA Ewy Wrzesińskiej–Jóźków, sędziego WSA Tomasza Zawiślaka Pismem z 27 kwietnia 2017 r. Stowarzyszenie P. (dalej: Skarżący) złożyło wniosek o wyłączenie wskazanych w komparycji postanowienia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podniósł, że wielu sędziów Wydziału orzekało w sprawach Skarżącego od 2005 r. Wyjaśnił, że w sprawach o sygn. akt V SA/Wa 1314/13 i V SA/Wa 1294/13 nie ma zaufania do składu osobowego V Wydziału WSA w Warszawie. Wskazał na "orzekanie w dobranych składach osobowych, brak możliwości wypowiedzi na Sali podczas rozprawy" oraz "rozprawy 30 minutowe w sprawach poważnych". Zarzucił ponadto "wielokrotne obrażanie przepisów prawa oraz wrogie stosowanie przepisów prawa. Pokazanie wyższości sędziów tut. Wydziału nad stroną postępowania. Pycha, buta, arogancja, brak przygotowania zawodowego i rzetelności, oraz bezstronności. Nieformalne związki personalne". Skarżący wskazał ponadto na utratę zaufania do tutejszego Wydziału WSA w Warszawie. W piśmie z dnia 20 maja 2017 r. Skarżący uszczegółowił wniosek o wskazanie sygnatur spraw, w których wnosi o wyłączenie wskazanych uprzednio sędziów. Uzupełnił również wniosek o stwierdzenie, zgodnie z którym Sąd winien wyłączyć sędziów już orzekających w sprawach Skarżącego z urzędu bez konieczności składania wniosków w tej sprawie. W oświadczeniach złożonych do akt sprawy sędziowie: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Irena Jakubiec-Kudiura, Izabella Janson, Michał Sowiński, Andrzej Kania, Krystyna Madalińska-Urbaniak, Dorota Mydłowska, Mirosława Pindelska, Piotr Piszczek, Jarosław Stopczyński, Arkadiusz Tomczak, Ewa Wrzesińska – Jóźków, Tomasz Zawiślak wskazali, że nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a. sędzia podlega wyłączeniu w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Natomiast art. 19 p.p.s.a. stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W odniesieniu do pkt 1 sentencji postanowienia Sąd uznał, że wniosek o wyłączenie sędziów wymienionych w tym punkcie sentencji należy odrzucić jako niedopuszczalny. Sąd stwierdza, że każde merytoryczne rozpatrzenie skargi czy też wniosku poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności wniesienia takiego kwalifikowanego pisma procesowego. Stwierdzenie braku przesłanek dopuszczalności uniemożliwia nadanie żądaniu strony dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jego odrzucenia. Sędzia WSA Piotr Kraczowski od 1 września 2015 r. został delegowany do orzekania w pełnym wymiarze sesji w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, zatem nie orzekał już w dacie zgłoszenia wniosku. Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska została delegowana do orzekania w pełnym wymiarze sesji w Naczelnym Sądzie Administracyjnym od 1 stycznia 2016 r., i również nie orzekała już w dacie zgłoszenia wniosku. Natomiast sędzia WSA Beata Krajewska od 17 lipca 2017 r. przeszła w stan spoczynku, co oznacza, że od tej daty nie mogła orzekać m.in. w sprawach Skarżącego. Z uwagi na powyższe i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w pkt 1 sentencji. Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie w odniesieniu do pkt 2 sentencji postanowienia nie zachodzi żadna okoliczność wymieniona w art. 18 p.p.s.a, która uzasadniałaby wyłączenie sędziów wymienionych w tym punkcie sentencji z mocy ustawy. W świetle art. 19 p.p.s.a. przesłanką wyłączenia sędziego jest jakakolwiek okoliczność, pod warunkiem wszakże, że wywołuje uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie, i to niezależnie od tego, czy powstała ona u podmiotów zgłaszających wniosek, czy też u innych osób występujących w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz spoza tego postępowania (J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2012 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 94). Z przedstawionych przez wnioskodawcę argumentów żaden nie świadczy jednakże o istnieniu takiego stosunku. Wskazane przez wnioskodawcę okoliczności wskazują jedynie na jednoznacznie negatywną ocenę sposobu prowadzenia postępowania w sprawach przez niego inicjowanych. Okoliczności powyższe nie mogą być jednak skuteczną podstawą wyłączenia sędziego. Sąd wyjaśnia, że w sytuacji przekonania strony skarżącej o błędach popełnionych w toku sprawy, może ona podnosić stosowne argumenty w środkach odwoławczych od orzeczeń sądu pierwszej instancji. Postępowanie w przedmiocie wyłączenia sędziego nie służy jednakże korygowaniu ewentualnych naruszeń tego rodzaju. Złożone przez wymienionych na wstępie sędziów oświadczenia również nie wskazują na istnienie okoliczności natury osobistej pomiędzy sędziami a wnioskodawcą. Dodatkowo i odnośnie do wniosku zawartego w piśmie z 20 maja 2017 r. Sąd stwierdza, że art. 18 p.p.s.a. nie przewiduje wyłączenia sędziego z urzędu jedynie na podstawie takiej okoliczności, że sędzia orzekał już w sprawie z innej skargi danego skarżącego. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 22 § 1 oraz § 2 p.p.s.a. postanowił jak w pkt 2 sentencji.