V SA/Wa 644/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. F. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania ze środków unijnych postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wnioskiem z dnia 16 marca 2016 r. skarżący wystąpił o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rozwoju z dnia [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania ze środków unijnych. W ocenie skarżącego, wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z uwagi na ryzyko wykluczenia skarżącego z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w kolejnych 3 latach. Ponadto autor wniosku wskazał, iż skarżący dokonał zwrotu środków wynikających z zaskarżonej decyzji w pełnej kwocie 12.267,00 zł, a nadto dokonał zwrotu odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Płatności z tego tytułu zostały dokonane po złożeniu skargi do sądu administracyjnego – w dwóch transzach: w dniu 4 lutego 2016 r. – 12.911,70 zł oraz w dniu 5 lutego 2016 r. – 962,25 zł. Skarżący zaznaczył przy tym, iż z uwagi na nieprawidłowe wyliczenia, kwota odsetek okazała się niepełna, wobec czego uzupełnił wpłatę o kwotę 97 zł w dniu 16 lutego 2016 r. Do wniosku załączono trzy potwierdzenia przelewów bankowych dokonanych przez skarżącego na rachunek Zarządu Województwa L. tytułem zwrotu środków uznanych za niekwalifikowane (k. 32-34 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć na wstępie należy, iż przesłanki wstrzymania wykonania decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Nie jest wymagane, żeby w jakimś zakresie, mniejszym lub większym rzeczywiście wystąpiły. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, Monitor Prawniczy, 2006 r., nr 14, s. 677). W konsekwencji uznać należy, że zastosowanie ochrony przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. ma zastosowanie tylko i wyłącznie w stosunku do decyzji, które nadają się do wykonania. Przenosząc powyższe uregulowanie na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest bezprzedmiotowy albowiem skarżący wykonał już zaskarżoną decyzję tj. dokonał zwrotu środków pieniężnych przeznaczonych na realizację projektu wraz z odsetkami, przed wydaniem przez Sąd rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania tejże decyzji. Podkreślenia wymaga, iż brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania, w sytuacji gdy skutki, które wynikają z wykonania decyzji już wystąpiły, gdyż instytucja wstrzymania wykonania określonego aktu lub czynności jest postrzegana jako tymczasowa ochrona podmiotu, który wniosek taki składa przed ewentualnymi skutkami kontrolowanego przez Sąd działania organu administracji publicznej. Objęcie skarżącego ochroną przewidzianą w art. 61 § 3 p.p.s.a. może mieć miejsce – jak wskazano powyżej – tylko i wyłącznie w przypadku zaskarżenia decyzji, która nadaje się do wykonania i która ma być w przyszłości wykonana. Zatem w sytuacji, gdy decyzja została już wykonana, wniosek o wstrzymanie jej wykonania staje się bezprzedmiotowy. Skoro bowiem postanowienie Sądu ma uchronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, to jej wykonanie niweczy cel zastosowania instytucji przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 9 czerwca 2010 r. o sygn. akt I OZ 410/10, postanowienie NSA z dnia 21 maja 2013 r. o sygn. akt I GZ 160/13, postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2013 r. o sygn. akt I GZ 189/13; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji, gdy zaskarżona decyzja określiła kwotę środków uznanych za niekwalifikowane w ramach dofinansowania projektu oraz zobowiązała skarżącego do jej zwrotu wraz z odsetkami, a skarżący kwotę tę na rzecz Skarbu Państwa uiścił, to w chwili orzekania przez Sąd pierwszej instancji skutek wynikający z zaskarżonej decyzji już nastąpił. Obecnie skutki tej decyzji mogą być zniwelowane jedynie przez pozytywne dla skarżącego orzeczenie Sądu uwzględniające skargę, a nie przez wydanie postanowienia o wstrzymaniu jej wykonania. Na powyższą ocenę Sądu nie mogły również wpłynąć twierdzenia skarżącego dotyczące skutku w postaci wykluczenia z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich. W tym zakresie Sąd w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zajęte w postanowieniu z dnia 12 czerwca 2014 r. o sygn. akt II GZ 297/14, zgodnie z którym, wykluczenie z możliwości otrzymania środków, przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich i wpis do rejestru podmiotów wykluczonych jest dodatkowym, wynikającym z mocy prawa skutkiem wydania ostatecznej decyzji. Wpis do rejestru podmiotów wykluczonych nie stanowi wykonania decyzji o zwrocie, a jedynie odrębny skutek jej wydania. Zatem wpisanie do tego rejestru nie ma związku ani z wykonaniem, ani ze wstrzymaniem wykonania decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., umorzył postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jako bezprzedmiotowe.