V SA/Wa 683/17

WyrokWSA w Warszawie2017-05-23

Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Izabella Janson, Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia z powodu nieusunięcia braków formalnych w terminie, w szczególności braku podpisu na odwołaniu, oraz czy na takie postanowienie przysługuje zażalenie?
Ratio decidendi
Pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia jest zasadne, gdy strona nie usunie braków formalnych, takich jak brak podpisu, w wyznaczonym terminie po prawidłowym doręczeniu wezwania. Doręczenie zastępcze pism organu jest skuteczne z chwilą pokwitowania odbioru przez pełnoletniego domownika, który podjął się przekazania pisma adresatowi. Na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia wydane na podstawie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej przysługuje zażalenie.
Stan faktyczny
M.K. złożył odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego orzekającej o solidarnej odpowiedzialności za karę pieniężną, jednak odwołanie nie było podpisane. Organ odwoławczy wezwał M.K. do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni, doręczenie wezwania nastąpiło zastępczo przez pełnoletniego domownika. M.K. podpisał odwołanie po upływie terminu. Organ pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, co zostało zaskarżone przez M.K.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie) z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia oddala skargę. Przedmiotem skargi M.K. (dalej: "strona" lub "skarżący") jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie (dalej: "Dyrektor Izby" lub "organ odwoławczy") z [...] lipca 2015 r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie tego organu (dalej: "Dyrektor Izby" lub "organ I instancji") z [...] kwietnia 2015 r., nr [...], zgodnie z którym pozostawiono bez rozpatrzenia odwołanie strony z dnia [...] lutego 2015 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu [...] sp. z o.o., obecnie [...] sp. z o.o., za nałożoną na [...] sp. z o.o. karę pieniężną zgodnie z decyzją Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w związku z urządzaniem gier na automatach poza kasynem gry w kwocie 28.555,20 zł. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z [...] stycznia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w [...] orzekł o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu [...] sp. z o.o. (następnie [...] sp. z o.o.) – M. K., za nałożoną na [...] sp. z o.o. karę pieniężną zgodnie z decyzją Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w związku z urządzaniem gier na automatach poza kasynem gry w kwocie 28.555,20 zł. Pismem z [...] lutego 2015 r. M.K. złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie powyższej decyzji. Dyrektor Izby Celnej w Warszawie pismem z 25 marca 2015 r., wezwał stronę do usunięcia braków formalnych odwołania poprzez jego podpisanie, w terminie 7 dni liczonych od dnia następnego po doręczeniu wezwania, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpatrzenia. Wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 30 marca 2015 r. Pismem z 7 kwietnia 2015 r. strona odpowiedziała na wezwanie przedstawiając podpisane odwołanie. Pismo zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 8 kwietnia 2015 r. Postanowieniem z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Warszawie pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. Organ stwierdził, że wskazany brak formalny odwołania nie został usunięty w terminie przewidzianym w wezwaniu, co obligowało go do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 169 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j. Dz.U. z 2012 r, poz. 749 ze zm.; obecnie: t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 (powoływana jako: o.p.). Postanowienie zawierało pouczenie: "Postanowienie niniejsze jest ostateczne w postępowaniu administracyjnym. Na niniejsze postanowienie Stronie przysługuje prawo wniesienia zażalenia do Dyrektora Izby Celnej w Warszawie w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia". W piśmie z 22 kwietnia 2015 r., zatytułowanym: "Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] ", strona wskazała, że mając na uwadze obiektywne okoliczności, uniemożliwiające jej uzupełnienie braków formalnych odwołania poprzez jego podpisanie, wnosi o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Do pisma załączone zostało podpisane odwołanie od decyzji nr [...]. Jednocześnie strona wskazała, że z ostrożności procesowej wnosi zażalenie na postanowienie o odrzuceniu ww. odwołania. Pismo powyższe przesłane zostało na adres Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] , który przekazał je do Izby Celnej w Warszawie. Postanowieniem z [...] lipca 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w Warszawie utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] kwietnia 2015 r. Zdaniem organu, w przypadku stwierdzenia braków formalnych podania i wystosowania na podstawie art. 169 § 1 o.p. wezwania do usunięcia tych braków, kolejną czynnością organu jest sprawdzenie czy wskazane braki zostały usunięte w terminie i zakresie określonych w wezwaniu. W przypadku ustaleń pozytywnych dla wnioskodawcy obowiązkiem organu odwoławczego jest merytoryczne rozpoznanie wniosku, natomiast w przeciwnym razie organ zobowiązany jest do wydania postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia na podstawie art. 169 § 4 o.p. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M.K., wniósł o uchylenie powyższego postanowienia zarzucając organowi naruszenie art. 120, 121 i 122, art. 187, a także art. 180, 181 i 188 oraz art. 191, art. 210 § 4 o.p. Skarżący argumentował, że nie ponosi winy w niedochowaniu terminu do usunięcia braków formalnych odwołania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wyrokiem z 25 maja 2016 r. sygn. akt V SA/Wa 3907/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Warszawie na rzecz skarżącego – M. K. zwrot kosztów postępowania sądowego. W skardze kasacyjnej skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Dyrektor Izby Celnej zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi w trybie art. 188 p.p.s.a., a także o zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wyrokiem z 15 lutego 2017 r. sygn. akt II GSK 4237/16 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, odstępując od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu wyroku NSA przychylił się do stanowiska organu, że sąd pierwszej instancji wydając zaskarżony wyrok niezasadnie pominął okoliczność wynikającą z akt sprawy, iż pismo M.K. z [...] kwietnia 2015 r. w zakresie w jakim stanowiło wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania otrzymało odrębny bieg, w związku z czym przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest wyłącznie rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. W ocenie NSA stanowisko organu potwierdza analiza akt sprawy, w szczególności zapisów naniesionych na kopii pisma Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z dnia [...] maja 2015 r. (k. 128 akt administracyjnych), a także treści zaskarżonego postanowienia z dnia [...] lipca 2015 r. Według NSA awet jeśli przyjąć, że informacja o nadaniu odrębnego biegu wnioskowi o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania, zawartemu w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. nie była przedstawiona przez organ w sposób dostatecznie jasny, nie zwalniało to sądu ze zbadania tej okoliczności w celu prawidłowego ustalenia granic rozpatrywanej sprawy. Obowiązek ten nabiera szczególnego znaczenia w kontekście zasady stabilności prawomocnych rozstrzygnięć wynikającej z art. 212 o.p. w związku z art. 219 o.p., która w rozpatrywanej sprawie mogłaby być naruszona w przypadku wykonania przez organ wytycznych udzielonych przez sąd I instancji, jak również dla uniknięcia nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Wedle bowiem art. 183 § 2 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli w tej samej sprawie toczy się postępowanie wcześniej wszczęte przed sądem administracyjnym albo jeżeli sprawa taka została już prawomocnie osądzona, zachodzi nieważność postępowania. W ocenie NSA błędem sądu I instancji było ponadto przyjęcie, że pismem z [...] kwietnia 2015 r. strona wniosła o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i wniosek ten powinien zostać rozpatrzony w pierwszej kolejności. Według NSA momimo pewnych nieścisłości w wypowiedziach strony, zarówno tytuł pisma z [...] kwietnia 2015 r. "Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] ", jak i treść jej pism procesowych nie pozostawia wątpliwości, że strona - w omawianym zakresie - domagała się przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania. Samo odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] stycznia 2015 r. zostało złożone z zachowaniem terminu, tyle, że nie zawierało podpisu, na co wskazał organ w wezwaniu z dnia 25 marca 2015 r. (k. 102 akt administracyjnych). W ocenie NSA nie można zgodzić się także z twierdzeniem sądu pierwszej instancji, że wniosek o przywrócenie terminu powinien być rozpatrzony w pierwszej kolejności. Rozpatrzenie zażalenia na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia w okolicznościach konkretnej sprawy mogłoby bowiem doprowadzić do stwierdzenia, że strona nie uchybiła terminowi. W takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu okazałby się bezprzedmiotowy. Odnosząc się do dalszych zarzutów skargi kasacyjnej NSA wskazał, iż zasadnie kwestionuje się w nich stanowisko, zgodnie z którym odpowiednie stosownie art. 169 §1 o.p. przez organ odwoławczy polega na tym, że nieuzupełnienie braku formalnego odwołania poprzez jego podpisanie w terminie wskazanym w wezwaniu skutkować powinno stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 228 §1 pkt 1 o.p. Według NSA czym innym jest formalna weryfikacja podstawowych elementów podania wskazanych w art. 168 § 2 i 3 o.p. - pozwalająca m.in. na udzielenie odpowiedzi na pytanie kto wniósł podanie - warunkująca nadanie pismu biegu w trybie procesowym uregulowanym w o.p., czym innym natomiast przeprowadzane na kolejnym etapie postępowania badanie, czy podmiot, który wniósł odwołane jest ku temu właściwie legitymowany w świetle art. 133 §1 o.p. w związku z art. 220 §1 o.p. tj. przysługuje mu status strony postępowania. Badanie legitymacji procesowej, a co za tym idzie interesu prawnego konkretnego podmiotu zidentyfikowanego - na wstępnym etapie - jako wnoszący odwołanie, wymaga bowiem merytorycznej oceny okoliczności sprawy z perspektywy przesłanki dopuszczalności odwołania. Wskazanie osoby, od której pochodzi podanie, czyli podanie jej danych personalnych oraz adresu i opatrzenie podania podpisem przez wnoszącego, to elementy, które w sensie normatywnym zostały uznane za niezbędne dla indywidualizacji strony postępowania. W sytuacji, gdy pomimo uruchomienia przez organ procedury naprawczej na podstawie art. 169 §1 o.p. autor pisma nie uzupełni w terminie brakującego podpisu, nie jest możliwe stwierdzenie kto wystąpił z odwołaniem. Podpis warunkuje bowiem, że żądanie pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie. Podanie takie nie wywołuje zamierzonych skutków prawnych i nie może być dalej procedowane. Formę procesową działania organu w takim przypadku określa art. 169 § 4 o.p. stosowany w postępowaniu odwoławczym odpowiednio na mocy art. 235 o.p. - jest to postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, a nie postanowienie o niedopuszczalności odwołania, którym mowa w art. 228 § 1 pkt 1 O.p. (zob.: Zimmermann Jan, Glosa do wyroku NSA z dnia 14 grudnia 2000 r., III SA 3360/99, OSP.2003.2.15 oraz wyroki NSA: z dnia 15 lutego 2007 r. sygn. akt II FSK 259/06, z 17 lutego 20102 r. sygn. akt II FSK 1642/10, z 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt I GSK 543/12 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query, powoływanej jako: CBOSA). Rozstrzygając kwestię zaskarżalności postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia wydanego na podstawie art. 169 § 4 o.p., co do której sąd I instancji - na skutek przyjęcia błędnego w ocenie NSA stanowiska o niedopuszczalności odwołania - jeszcze się nie wypowiedział, NSA wskazał, że w tej materii w orzecznictwie zaprezentowany został pogląd, że na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia - niezależnie od przyczyny takiego załatwienia - nie służy zażalenie. Postanowienie to jest ostateczne ze względu na odpowiednie tylko stosowanie art. 169 § 4 o.p. i treść art. 228 §2 o.p., który nadaje postanowieniom określonym w § 1 tego artykułu - w tym w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222 o.p. - walor ostateczności. Na poparcie tego stanowiska powoływany jest przede wszystkim argument, iż nie ma racjonalnych podstaw aby przyjąć, że w zależności od rodzaju braków odwołania (związanych z niespełnieniem wymogów z art. 168, bądź art. 222 o.p.) postanowienie o pozostawieniu tego odwołania bez rozpatrzenia byłoby zaskarżalne (art. 169 § 4) lub ostateczne (art. 228 § 1 pkt 3 w zw. z art. 228 § 2 o.p.) - zob. np.: wyrok NSA z 17 września 2014 r. sygn. akt I GSK 450/13 i powołane tam orzecznictwo. Przyjęcie tego poglądu prowadziłoby do stwierdzenia, że w rozpatrywanej sprawie zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej wydane na skutek zażalenia na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia wydane zostało bez podstawy prawnej (art. 247 §1 pkt 2 ewentualnie 3 o.p.), co uzasadniałoby stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia (art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a.), a nie jego uchylenie na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W ocenie NSA przeciwko wspomnianej koncepcji przemawia reguła, zgodnie z którą dopuszczenie w procedurze odpowiedniego stosowania określonej regulacji, odnosić należy nie tyle do poszczególnych przepisów, czy ich jednostek redakcyjnych, ale do całych instytucji prawnych przewidzianych w ramach tej regulacji, jeśli oczywiście - ze względu na charakter postępowania - nie wymagają one wyłączenia lub modyfikacji. Przeniesienie instytucji procesowej na grunt innego postępowania powinno uwzględniać kompleksowy charakter regulacji, włącznie z przewidzianymi środkami zaskarżania, a nie sprowadzać się do wybiórczego wykorzystania niektórych jej elementów (szerzej na ten temat w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992 r. sygn. akt III AZP 5/92, OSN 1992 10 poz. 175). Ponadto w ocenie NSA, za przyjęciem odrębnych trybów zaskarżania wobec postanowień o pozostawieniu bez rozpatrzenia wydanych na podstawie art. 169 §4 w związku z art. 235 o.p. oraz art. 228 §1 pkt 3 o.p. przemawia treść art. 228 §2 o.p. Zgodnie z tym przepisem, ostateczny charakter mają postanowienia organu odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania (art. 228 §1 pkt 1 o.p.), uchybienia terminu do wniesienia odwołania (art. 228 §1 pkt 2 o.p.) oraz pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia ono warunków przewidzianych dla odwołania w art. 222 O.p. (art. 228 §1 pkt 3 o.p.). Przepis ten, jako lex specialis wobec regulacji znajdującej zastosowanie w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, nie podlega rozszerzającej interpretacji. W rozpatrywanej sprawie pismo strony nie spełniało jednego z podstawowych wymagań formalnych podania - określonego w art. 168 §3 o.p., nie mamy zatem do czynienia z żadną z sytuacji wskazanych w art. 228 §2 o.p. Jak wskazano, na etapie weryfikacji warunku formalnego z art. 168 § 2 i 3 o.p. ustala się tożsamość autora pisma, nie zaś to, czy odwołanie wniesione zostało przez podmiot do tego legitymowany w świetle art. 220 §1 o.p. i art. 133 §1 o.p. Wydanie postanowienia o pozostawieniu pisma bez rozpatrzenia na tym etapie kończy postępowanie bez wchodzenia w fazę merytoryczną polegającą na badaniu dopuszczalności odwołania, terminowości jego wniesienia, czy wreszcie poprawności konstrukcyjnej z punktu widzenia art. 222 o.p. Pominięcie tego wstępnego etapu kontroli formalnej czyniłoby z odwołania, które przysługuje - co do zasady - wyłącznie stronie postępowania, swoistą actio popularis pozwalającą na przejście do fazy merytorycznego badania sprawy, a następnie także na uruchomienie sądowej kontroli, z inicjatywy każdego, niezależnie od tego, czy w sprawie zakończonej kwestionowaną decyzją dysponuje on interesem prawnym. W ocenie NSA przedstawiona argumentacja przemawia za przyjęciem, że na postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia wydanego na podstawie art. 169 §4 o.p. w przysługuje zażalenie. Odpowiednie stosowanie tego przepisu w postępowaniu przed organem odwoławczym na mocy art. 235 o.p. spowoduje, że środek ten uzyska niedewolutywny charakter. Brak dewolutywności środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym nie przesądza jednak automatycznie o niekonstytucyjności rozwiązania, jeżeli brak ten jest zrównoważony gwarancjami procesowymi chroniącymi podmiot, o którego prawach i wolnościach rozstrzyga się w tymże postępowaniu (zob. wyrok TK z dnia 6 grudnia 2011 r. sygn. SK 3/11 oraz argumenty z uzasadnienia uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 5 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 2/16, dostępna w CBOSA ). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, iż sprawa rozpoznawana jest ponownie, po uchyleniu poprzednio wydanego wyroku sądu I instancji z 25 maja 2016 roku. W tej sytuacji zastosowanie znajduje treść art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), który stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez Naczelny Sąd Administracyjny istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu. Orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Przede wszystkim "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a., podlegają zawężeniu do granic, w jakich Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę (art. 183 p.p.s.a.) i w jakich wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Tak więc rozpoznając sprawę powtórnie, sąd pierwszej instancji musi interpretować i stosować art. 134 § 1 p.p.s.a. przy uwzględnieniu postanowień zawartych w art. 168, art. 183 § 1 i art. 190 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem badania przez sąd I instancji jest kwestia formalna dotycząca zaistnienia przesłanek ustawowych dla pozostawienia na podstawie art. 169 § 4 o.p. bez rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z [...] stycznia 2015 r. orzekającej o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu za nałożoną na spółkę karę pieniężną. W sprawie niesporne jest, że odwołanie to nie spełniało wymogu formalnego określonego w art. 168 § 3 o.p., ponieważ brakowało na nim podpisu skarżącego. Zgodnie z art. 169 § 1 o.p. skarżący został w prawidłowy sposób wezwany pisemnie przez organ I instancji do usunięcia tego braku w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wezwanie zostało wysłane na adres zamieszkania skarżącego, wskazany przez niego w odwołaniu. Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru (k. 102 akt administracyjnych) wynika, że doręczenie nastąpiło 30 marca 2015 r., a odbiór pisma został potwierdzony podpisem J.W. – teściowej skarżącego, która, jak podaje sam skarżący w zażaleniu, wobec doręczyciela podjęła się oddania pisma skarżącemu . W każdym przypadku czasowej nieobecności adresata w miejscu zamieszkania może znaleźć zastosowanie zastępczy sposób doręczania pism, opisany w art. 149 o.p. W myśl powołanego przepisu w przypadku nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi gdy osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Doręczenie to staje się zatem skuteczne gdy spełnione są trzy warunki: adresat musi przebywać w mieszkaniu - choć w momencie doręczania przesyłki jest w tym mieszkaniu nieobecny, pełnoletni domownik podejmie się oddania pisma adresatowi osobiście i podpisze pokwitowanie odbioru pisma. W niniejszej sprawie wszystkie te przesłanki zostały zrealizowane, zatem doręczenie zastępcze określone w art. 149 o.p. uznać należy za dokonane prawidłowo z dniem pokwitowania odbioru pisma przez pełnoletniego domownika tj. 30 marca 2015 r. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że domownik, który pokwitował odbiór pisma przekazał mu je w dacie późniejszej, uniemożliwiającej skarżącemu uzupełnienie braków odwołania w wyznaczonym terminie, będzie badana przy rozpoznawaniu przez organ wniosku o przywrócenie terminu, natomiast nie ma to wpływu na ustalenie z jaką datą rozpoczął się dla skarżącego bieg terminu do uzupełnienia braków. Datą z jaką uznaje się za skuteczne doręczenie zastępcze w trybie art. 149 o.p. jest data pokwitowania odbioru przesyłki przez pełnoletniego domownika, który podjął się oddania pisma stronie. Termin do uzupełnienia braków odwołania upłynął skarżącemu 7 kwietnia 2015 r. (6 kwietnia 2015 r. był dniem ustawowo wolnym od pracy). Skarżący nadał pismo z podpisanym egzemplarzem odwołania w urzędzie pocztowym w dniu 8 kwietnia 2015 r., a więc po upływie ustawowego terminu do uzupełnienia braków. Analiza treści przepisu art. 169 § 1 i § 4 o.p. prowadzi do wniosku, że pozostawienie podania bez rozpoznania odnosi się do sytuacji, w której strona nie uzupełni braku formalnego uniemożliwiającego nadanie podaniu właściwego biegu w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania do uzupełnienia takiego braku. Brak podpisu na odwołaniu uniemożliwiał merytoryczne rozpoznanie sprawy gdyż dopiero złożenie podpisu pod treścią podania oznacza, że mamy do czynienia z pisemnym uzewnętrznieniem wiedzy lub woli osoby, która podpisała pismo. Nieusunięcie na etapie wnoszenia pisemnego odwołania od decyzji organu pierwszej instancji braku w zakresie podpisu wnoszącego skutkuje pozostawieniem odwołania bez rozpatrzenia zgodnie z art. 169 § 1 o.p. Reasumując, w ustalonym stanie faktycznym zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, ani też naruszenia przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło