V SA/Wa 694/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-18

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na czynność egzekucyjną jest zbędny, jeśli strona skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na czynność egzekucyjną jest zbędny, ponieważ strona skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e PPSA, co skutkuje umorzeniem postępowania w tym zakresie. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu może zostać przyznane, jeśli strona wykaże brak środków na jego pokrycie, nawet jeśli jest zwolniona z kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący M. B. złożył skargę na postanowienie Ministra Finansów w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z renty inwalidzkiej i prac dorywczych, a jego dochody są częściowo zajęte przez komornika. Sąd odrzucił skargę skarżącego.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. 2. Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia ... lutego 2016 r. Nr ... w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. 2. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. B. Skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce 10 wniosku oświadczył, iż otrzymuje rentę w wysokości 1.000 zł, która została zajęta przez komornika w części 456,54 zł, a ponadto z tytułu prac dorywczych otrzymuje 200 zł miesięcznie. Łączną wysokość miesięcznego dochodu skarżący wyliczył na 743,46 zł. Wnioskodawca przedstawił również swoje miesięczne wydatki, do których zaliczył: koszty mieszkaniowe – 200 zł; media – 100 zł; wyżywienie – 300 zł; leki – 100 zł. W dodatkowym oświadczeniu z dnia [...] r. wnioskodawca wyjaśnił, iż zamieszkuje w wydzielonym pomieszczeniu wraz z toaletą, które stanowi służebność mieszkania ustanowioną na jego rzecz. Skarżący utrzymuje się z renty inwalidzkiej w wysokości 750 zł (od 2 miesięcy), zaś uprzednio w wysokości 550 zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."). Wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia dla skarżącego pełnomocnika z urzędu. Zauważyć należało, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających środków, które pozwoliłby mu na poniesienie kosztów związanych z udziałem profesjonalnego pełnomocnika. Wskazać w szczególności należy, iż wnioskodawca utrzymuje się z renty inwalidzkiej, która została w dopuszczalnej części zajęta w postępowaniu egzekucyjnym, nie posiada majątku nieruchomego ani ruchomego, który mógłby spieniężyć, nie posiada również zasobów pieniężnych ani oszczędności w jakiejkolwiek formie, które mógłby przeznaczyć na udział w postępowaniu sądowym. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Natomiast w pozostałym zakresie rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Wskazać należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny podjął w dniu 23 maja 2016 r. uchwałę o sygn. akt II GPS 2/15, zgodnie z którą, sprawy ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych wydawane w toku egzekucji administracyjnej dotyczącej tytułów wykonawczych wystawianych przez organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] należą do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a., i w konsekwencji – na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e tej ustawy – z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych zwolniona jest strona skarżąca w sprawach ze skarg na postanowienia organów egzekucyjnych [...]. W tej sytuacji zauważyć należało, iż na skarżącym nie ciążą w niniejszej sprawie żadne koszty sądowe (z mocy art. art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a.), co z kolei powoduje, że rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne. Stosownie do przepisu art. 249a p.p.s.a., jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 § 1 w zw. art. 249a p.p.a.s.a. orzeczono, jak w punkcie drugim sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło