V SA/Wa 698/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2008r. sprawy ze skargi W Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w M na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2007r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu na wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2007 r. "W" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w M zwróciła się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji - Departamentu Zezwoleń i Koncesji o wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości położonej w województwie w, powiat o, gmina R, miejscowość M stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w O. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o nr KW [...], będącej własnością Spółdzielni Produkcyjnej Rolnej S z siedzibą w S. Uzasadniając złożony wniosek "W " Sp. z o.o. wskazała, iż przedmiotowa nieruchomość nabywana jest z uwagi na zamiar rozbudowy istniejącego już zakładu. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pismem z dnia [...] września 2007 r. nr [...]zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zajęcie stanowiska w sprawie wniosku "W" Sp. z o.o. Postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłosił sprzeciw na nabycie przez "W" Sp. z o.o. objętej wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2007 r. nieruchomości. Motywując swoje rozstrzygnięcie wskazał, iż przedmiotem wniosku są grunty rolne, natomiast działalnością wnioskodawcy jest chów i hodowla drobiu, a ponadto sprzedaż hurtowa wyrobów mleczarskich, jaj, olejów i tłuszczów jadalnych, dlatego też w przypadku przedmiotowej sprzedaży, nieruchomość ta byłaby wykorzystywana niezgodnie z jej rolniczym charakterem. Wskazał również powołując się na ustawę z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, iż nabycie nieruchomości rolnych przez wnioskodawcę, który nie jest rolnikiem prowadzącym gospodarstwo rodzinne, posiadającym kwalifikacje rolnicze i zamieszkałym w gminie, na terenie której położona jest chociaż część nabywanej nieruchomości rolniczej, byłoby sprzeczne z interesem rolnictwa. Pismem z dnia [...] października 2007 r. wnioskodawca zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, iż co prawda nie jest preferowanym nabywcą nieruchomości rolnej określonym w ustawie o kształtowaniu ustroju rolnego, jednakże zamierza rozbudować istniejący już zakład poprzez wybudowanie na nabywanej nieruchomości w pierwszym etapie co najmniej 3 kurników. Ponadto wnioskodawca podkreślił, iż nabycie przez niego przedmiotowej nieruchomości umożliwi stworzenie nowych miejsc pracy dla okolicznych mieszkańców. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozpoznając sprawę jako organ drugiej instancji, utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] października 2007 r. nr [...]. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość jest gruntem rolnym a zatem zamierzenia wnioskodawcy tj. inwestycje rozwojowe polegające na chowie i hodowli drobiu, stoją w sprzeczności z rolniczym charakterem gruntów. Organ II instancji wskazał także, iż w toku postępowania nie przedstawiono żadnych dokumentów, z których wynikałaby możliwość realizacji na przedmiotowych gruntach powoływanej przez wnioskodawcę inwestycji, jak również nie uzasadniono, że dla przeprowadzenia planowanych inwestycji wymagany jest aż tak duży obszar gruntów rolnych ([...]ha). "W" Sp. z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie z dnia [...] listopada 2007 r. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 124 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepowołanie pełnej podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia, art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. Skarżąca spółka odnosząc się do motywów zaskarżonej decyzji podniosła, iż nabycie przez "W" Sp. z o.o. przedmiotowej nieruchomości nie ograniczy możliwości prowadzenia i rozwoju okolicznych gospodarstw rodzinnych ze względu na zagrożenie sanitarne w planowanej fermie, bowiem właśnie po to by takiego zagrożenia nie było, wokół każdego kurnika będzie odpowiednia strefa ochronna terenu. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie badając zaskarżone postanowienie w wyżej wskazanym zakresie uznał, że nie narusza ono przepisów prawa materialnego a w toku postępowania administracyjnego nie zostały naruszone przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd uznał skargę za niezasadną. Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców ( t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 167, poz. 1758 ze zm.) nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, jeżeli sprzeciwu, w formie postanowienia, nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnych - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rozstrzygnięcia te oparte są na uznaniu administracyjnym. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 1999 r., sygn. VSA 2177/99, mającym zastosowanie w sprawie niniejszej, kontrola sądowa legalności decyzji opartej na uznaniu administracyjnym sprowadza się do ustalenia, czy organ orzekający przeprowadził postępowanie zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, czy wydana decyzja odpowiada ustaleniom faktycznym, czy rozważono wszystkie argumenty podniesione przez stronę, czy przy załatwieniu sprawy uwzględniono art. 7 kpa. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 kpa nie jest zasadny. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi dokładnie wyjaśnił sprawę i wyważył interes społeczny i słuszny interes strony. Już w uzasadnieniu postanowienia wydanego w I instancji organ zaakcentował, iż wnioskodawca nie wskazał argumentów przemawiających za tym, że do prowadzenia przewidzianej na przedmiotowym terenie działalności niezbędny jest mu obszar gruntów ornych o powierzchni [...]ha. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Spółka - pomimo, iż znała wątpliwości organu - jedynie wskazała, że początkowo planuje wybudować [...] kurniki a docelowo tyle kurników, aby produkcja jaj zaspokoiła potrzeby już istniejącego zakładu. Wskazała także na konieczność zapewnienia wokół każdego z kurników strefy ochronnej. W uzasadnieniu postanowienia wydanego w Ii instancji Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, odnosząc się do powyższych wyjaśnień, nie zmienił stanowiska w sprawie uznając je za niewystarczające i nie poparte żadnymi dokumentami. Sąd nie podziela zarzutu zawartego w skardze, iż w sytuacji gdy organ miał wątpliwości co do powierzchni nabywanej nieruchomości, powinien zwrócić się do strony o wyjaśnienie tej kwestii i o przedłożenie stosownych dokumentów, tak aby wyjaśnić sprawę w sposób wyczerpujący. W ocenie Sądu z treści art. 1a ust. 2 pkt 5, ust. 4 oraz ust. 5 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców z dnia 24 marca 1920 r. wynika obowiązek cudzoziemca ubiegającego się o nabycie w Polsce nieruchomości dołączenia do wniosku dokumentów potwierdzających okoliczności w nim wskazywane, zaś w przypadku nieruchomości rolnej szczególnie zaznaczony jest obowiązek wykazania, iż powierzchnia nieruchomości uzasadniona jest rzeczywistymi potrzebami wynikającymi z charakteru wykonywanej działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu spełnienie tego warunku wymagałoby przedłożenia przy wniosku kompletnego projektu przewidywanej zabudowy zawierającego jednoznacznie określoną ilość i powierzchnię planowanych obiektów budowlanych oraz specjalistycznej opinii, uwzględniającej położenie nieruchomości i charakter działalności, wskazującej niezbędną szerokość strefy ochronnej. W ocenie Sądu lakoniczne, niekonkretne i nie poparte projektami i dokumentami wyjaśnienia Strony obowiązku tego nie wypełniają. Brak przygotowania wnioskodawcy do pełnego zaprezentowania planowanej na przedmiotowym gruncie inwestycji obrazują także, złożone jako dowód w sprawie w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, pismo burmistrza Gminy i Miasta R z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz protokół ze spotkania Rady Sołeckiej wsi M z wiceprezesem Spółki z dnia [...] czerwca 2008 r. Uzależniają one poparcie dla planowanej inwestycji od spełnienia wielu warunków i nie odnoszą się, z powodu ich braku, do wiążących dokumentów. W ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy odwołanie się przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do interesu społecznego na gruncie ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, zakwestionowanie wielkości nieruchomości, o której nabycie skarżąca się ubiega wobec braku wiążących planów dotyczących jej wykorzystania oraz przedstawienie stanowiska władz lokalnych najlepiej zorientowanych w potrzebach regionu i rzeczywistej działalności strony dopiero na etapie postępowania przed Sądem czyni, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o uznanie administracyjne noszące cechy zapisanej w art. 80 kpa zasady swobody w podejmowaniu decyzji i zasady tej nie narusza. Nie będąc związany granicami skargi Sąd podnosi, iż w aktach administracyjnych brak jest dowodu na wezwanie strony przed wydaniem postanowienia do wypowiedzenia się co do zebranych w toku postępowania dowodów i materiałów, co wskazuje na naruszenie w toku postępowania art. 10 § 1 kpa. W ocenie Sądu jednakże naruszenie to, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, nie mogło mieć istotnego wpływu na jej wynik a tylko takie naruszenie stanowić może - z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - podstawę uchylenia decyzji lub postanowienia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.