V SA/Wa 699/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant - Urszula Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2009r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium RP; oddala skargę. Przedmiotem rozpoznania w sprawie jest skarga A. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nr [...] z [...] lutego 2009r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2008r. orzekającą o wydaleniu cudzoziemki z terytorium RP wraz z pozostałymi pod jej opieką małoletnimi dziećmi. Decyzja została wydana w oparciu o następujący stan faktyczny: W dniu [...] października 2008 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w K. wystąpił z wnioskiem do Wojewody [...] o wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelki Republiki B. [...] A. H. wraz z pozostającymi pod Jej opieką dziećmi: T. H., Y. H. i K. H. W uzasadnieniu wniosku organ wskazał, że Cudzoziemka wraz z mężem oraz dziećmi, obywatelami Republiki B., zgłosiła się [...] października 2008 r. do odprawy paszportowej na przejściu granicznym w K. - na wyjazd z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Cudzoziemka legitymowała się dokumentem podróży wydanym [...] czerwca 2008 r. przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Republiki B. W dokumencie podróży Cudzoziemki umieszczona była wielokrotna wiza pobytowa o symbolu D+C - serii [...] nr [...] wydana [...] grudnia 2007 r. przez Konsula Republiki W. w M. - ważna od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] grudnia 2008 r. na łączny okres 365 dni. Cudzoziemka posiadała również potwierdzenie (pokwitowanie) Poczty W. o złożeniu wniosku o udzielenie dokumentu pobytowego na terytorium Republiki W. Dzieci Cudzoziemki legitymowały się podobnymi dokumentami. W wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających Komendant Placówki Straży Granicznej w K. ustalił, iż Skarżąca oraz Jej dzieci nie posiadają zezwoleń na pobyt w naszym kraju oraz, że przekroczyły [...] października 2008 r. - wbrew przepisom - granicę z Republiki [...] N. do Rzeczypospolitej Polskiej. W trakcie składania wyjaśnień Skarżąca oświadczyła m.in., iż z W. wracała do B. na wakacje, ponieważ dzieci miały wolne w szkole. We W. rodzina Skarżącej mieszkała na podstawie wizy. W styczniu 2008r. złożyli dokumenty na pobyt we W. i czekali na "promesę". Skarżąca oświadczyła, iż nie wiedziała, że musi posiadać dodatkowe wizy na przekroczenie granicy z Polską i na przejazd przez Polskę. Skarżąca była przekonana, że posiadane przez nią i Jej rodzinę dokumenty były wystarczające do podróży na B. Decyzją z [...] października 2008r. Wojewoda [...] wydalił z terytorium RP Cudzoziemkę wraz z trójką małoletnich dzieci i zobowiązał ich do samodzielnego opuszczenia terytorium. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w przypadku Cudzoziemki oraz Jej dzieci wizy o symbolu D+C wydane przez Konsula Republiki W. w M. uprawniały ich w okresie trzech miesięcy od dnia ważności wizy do pobytu na terytorium całego obszaru państw Schengen, natomiast po upływie tego okresu jedynie do pobytu na terytorium Republiki W. (w ramach wiz długoterminowych - krajowych). Wojewoda [...] stwierdził, iż posiadane przez Skarżącą i jej dzieci wizy nie uprawniały ich do przejazdu tranzytowego przez terytorium naszego kraju w celu powrotu do Republiki B. Jednocześnie wyjaśnił, że cudzoziemcy, którzy posiadają dokumenty pobytowe wydane zgodnie z jednolitym wzorem określonym Rozporządzeniem WE nr 380/2008 z dnia 18 kwietnia 2008 roku ustanawiającym jednolity wzór dokumentów pobytowych dla obywateli państw trzecich oraz wszystkie inne dokumenty wydane przez Państwa Członkowskie, uprawniające do pobytu lub ponownego wjazdu na ich terytoria - mogą podróżować po terytorium całego obszaru państw Schengen. Wyjątkiem od tej zasady są dokumenty tymczasowe wydawane w trakcie rozpatrywania pierwszego wniosku o wydanie dokumentu pobytowego w tym potwierdzenia (pokwitowania) złożenia wniosku. Zdaniem organu Skarżąca legitymowała się potwierdzeniem (pokwitowaniem) złożenia wniosku o wydanie dokumentu pobytowego w Republice W. z [...] stycznia 2008 r. - ale z uwagi na to, że jest to potwierdzenie (pokwitowanie) Poczty W. dotyczące złożenia pierwszego wniosku - nie może ono stanowić wraz z dokumentem podróży podstawy do dokonania tranzytu do Republiki B. przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym Wojewoda [...]uznał, iż Cudzoziemka swoim postępowaniem wyczerpała dyspozycję art. 88 ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 13 czerwca o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r. Nr 234, póz. 1694, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o cudzoziemcach, bowiem przebywa w naszym kraju nielegalnie oraz niezgodnie z przepisami przekroczyła wraz z dziećmi granice państwa z Republiki [...] N. do Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto organ wskazał, iż dokonane ustalenia w toku przeprowadzonego postępowania o wydalenie nie wskazują, aby w przypadku Skarżącej i Jej dzieci zachodziły przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 97 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2006 r. Nr 234, póz. 1695 z późn. zm.). Decyzją z [...] lutego 2009r., wydaną w wyniku złożenia przez Stronę odwołania, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2008r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że kwestia przekraczania granic na podstawie wiz została uregulowana w art. 18 Konwencji Wykonawczej z dnia 19 czerwca 1990r. do Układu z Schengen. Przepis ten - w brzmieniu zmienionym przez Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1091/2001 z dnia 28 maja 2001 r. w sprawie swobody przemieszczania się na podstawie wiz długoterminowych - stanowi, iż wizy przekraczające trzy miesiące są narodowymi wizami wystawionymi przez jedno z Państw Członkowskich zgodnie z jego ustawodawstwem krajowym. W okresie nie dłuższym, niż trzy miesiące od pierwszego dnia ważności wizy, wizy takie są jednocześnie ważne jako wizy krótkoterminowe, pod warunkiem, że zostały wydane zgodnie ze wspólnymi warunkami i kryteriami przyjętymi według lub na mocy odpowiednich przepisów rozdziału 3, sekcji 1 a posiadacze wiz spełniają warunki wjazdu określone w art. 5 ust. 1 lit. a), c), d), i e). W przeciwnym razie takie wizy umożliwiają jedynie ich posiadaczom przejazd przez terytorium innych Państw Członkowskich w celu dotarcia do terytorium Państwa, które wystawiło wizę, o ile posiadacze wiz nie spełniają warunków wjazdu określonych w art. 5 ust. 1 lit a), d) i e) lub nie są na krajowej liście ostrzegawczej Państwa Członkowskiego, przez którego terytorium usiłują dokonać przejazdu. Niemal identyczną treść posiada sekcja 2.2 w części I Wspólnych Instrukcji Konsularnych zmieniona Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1091/2001 z dnia 28 maja 2001 r. w sprawie swobody przemieszczania się na podstawie wiz długoterminowych. W związku z powyższym organ stanął na stanowisku, iż wizy posiadane przez Skarżącą i Jej dzieci uprawniały Cudzoziemców do pobytu na terytorium całej strefy Schengen tylko przez 90 dni licząc od pierwszego dnia ważności wizy. Po tym okresie wskazaną wyżej wizę należy traktować jako długoterminową wizę krajową typu D uprawniająca Cudzoziemkę i Jej dzieci do pobytu wyłącznie na terytorium Republiki W. przez 275 dni. W związku z powyższym organ stwierdził, że wskazana wyżej wiza uprawniała Skarżącą i Jej dzieci do wjazdu i pobytu w strefie Schengen w dniach od [...] grudnia 2007r. do [...] marca 2008r. Dlatego też, wjeżdżając wraz z dziećmi z terytorium Republiki W. do Republiki [...] N. a następnie do Polski w dniu [...] października 2008r. Skarżąca dopuściła się nielegalnego wjazdu i pobytu na terytorium strefy Schengen, w tym również na terytorium Polski. Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odnosząc się do posiadanego przez Skarżącą pokwitowania złożenia dokumentów na pobyt w całości potwierdził stanowisko organu I instancji i wskazał, iż nie można uznać go za dokument pobytowy uprawniający Skarżącą do podróżowania po strefie Schengen, albowiem dotyczy ono nadania bliżej nieokreślonej przesyłki a ponadto – nawet uznając wyjaśnienia Cudzoziemki za prawdziwe - dotyczy ono nadania na poczcie przez Cudzoziemkę pierwszego wniosku o wydanie dokumentu pobytowego w Republice W. Ponadto w toku postępowania odwoławczego organ orzekający stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie znajdują zastosowania przepisy art. 89 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Pismem z 7 kwietnia 2009r. Cudzoziemka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję, zarzucając jej: 1. naruszenie art. art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwe rozpatrzenie materiału dowodowego oraz niedokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, 2. niezgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa przez niesłuszne zastosowanie w niniejszej sprawie art. 88 ust. 1 i 6 ustawy o cudzoziemcach, 3. bezpodstawne przyjęcie, iż zaistniały podstawy do wydalenia Skarżącej z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym Cudzoziemka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji – jako naruszającej prawo oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem Skarżącej zgodnie z aktualizacją dokumentów pobytowych, których mowa w art. 2 ust. 15 Rozporządzenia (WE) Nr 562/2006 - Kodeks graniczny Schengen, w okresie od 1 sierpnia 2008r. do 31 stycznia 2009r. w Republice W. dodatkowy rodzaj dokumentu pobytowego stanowi specjalne potwierdzenie wniosku w sprawie przedłużenia zezwolenia na pobyt, wydane przez Pocztę W. Fakt posiadania przez Skarżącą właściwego "dodatkowego dokumentu pobytowego" niezbicie potwierdza obecnie dowód w postaci Pozwolenia na pobyt Nr [...], wydanego przez Republikę W. w dniu [...] stycznia 2008r. ważnego do [...] lutego 2010 r. Cudzoziemka wskazała także, iż zgodnie z obowiązującym na terytorium Republiki W. porządkiem prawnym cudzoziemiec, który wjechał na obszar państwa w oparciu o udzieloną mu wizę ma obowiązek w terminie 8 dni od daty wjazdu złożyć wniosek o wydanie pozwolenia na pobyt wysyłając wniosek pocztą. Pozwolenie na pobyt jest wydawane przez stosowne władze jest ważne i skuteczne od daty złożenia w urzędzie pocztowym wniosku o jego wydanie. W związku z powyższym Skarżąca stanęła na stanowisku, iż zgłaszając się do odprawy paszportowej na przejściu granicznym w K. posiadała właściwy dokument pobytowy. Jak wynika bowiem z okresu ważności pozwolenia na pobyt, obejmowało ono również datę, w której Skarżącej bezpodstawnie zarzucono nielegalne przebywanie w Polsce oraz niezgodne z przepisami przekroczenie granicy z RFN do RP. Cudzoziemka podniosła również, iż zgodnie z art. 21 Konwencji Wykonawczej do układu Schengen, dokument pobytowy wydany przez jedno z państw obszaru Schengen uprawnia obywatela państwa trzeciego do swobodnego podróżowania i przebywania na terytorium obszaru Schengen przez okres nieprzekraczający trzech miesięcy. Z powyższego zdaniem Skarżącej wynika, iż niesłuszna i pozbawiona podstawy prawnej oraz faktycznej była decyzja zarówno organu I jak i II instancji, bowiem Skarżąca przebywała w Polsce legalnie. Do skargi Cudzoziemka załączyła tłumaczenie przysięgłe z języka w. Pozwoleń na pobyt z [...] stycznia 2008r. ważnych do [...] lutego 2010r. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Podstawowym celem kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów i czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Oceniając wniesioną skargę w powyższym kontekście - w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stanowiący podstawę prawną decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], przepis art. 88 ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy o cudzoziemcach z dnia 13 czerwca 2003 r. w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji przez organ I instancji jednoznacznie stwierdza, iż cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli: pkt 1) przebywa na tym terytorium bez wymaganej wizy, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenia na osiedlenie się lub zezwolenia na pobyt rezydenta , pkt 6) niezgodnie z przepisami przekroczył lub usiłował przekroczyć granicę. Na gruncie art. 88 ust. 1 powstało jednolite orzecznictwo (przykładowo wyrok WSA z dnia 15 maja 2007 r., sygn. VSA/Wa 1794) stojące na stanowisku, iż artykuł 88 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz. 1175 ze zm.) należy do kategorii przepisów dla organu wiążących, a to oznacza, że jeżeli ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści przepisu - skutek jest określony w przepisie, a organ nie ma wyboru, co do treści rozstrzygnięcia. W sprawie niniejszej bezsporne, przyznane przez Skarżącą były okoliczności związane z jej wjazdem na teren Polski oraz rodzajem posiadanych dokumentów. W tej sytuacji nie mogły mieć wpływu na treść zaskarżonej decyzji oświadczenia Strony o jej przekonaniu, iż legitymuje się wymaganymi dokumentami bowiem złożyła we W. stosowne dokumenty i oczekuje na "promesę" ani też późniejsza i nieznana organowi w chwili zatrzymania Cudzoziemki i jej dzieci okoliczność, iż Strona otrzymała Pozwolenie na pobyt Nr [...], wydane przez Republikę W. i obejmujące wstecznie okres od dnia [...] stycznia 2008r. do [...] lutego 2010 r., a więc obowiązujące w dniu kontroli granicznej w Polsce – [...] października 2008 r. W ocenie Sądu organ wydając decyzję o wydaleniu Cudzoziemki z terytorium RP miał na względzie, czemu dał wyraz w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, postanowienia ROZPORZĄDZENIA (WE) NR 562/2006 PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 15 marca 2006 r., ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice tzw. kodeks graniczny Schengen (Dz.U.UE L z dnia 13 kwietnia 2006 r.), z którego art. 2 "Definicje", ust. 15 jednoznacznie wynika, iż "dokument pobytowy", którym winna legitymować się Cudzoziemka oznacza: a) wszystkie dokumenty pobytowe wydane przez Państwa Członkowskie zgodnie z jednolitym wzorem określonym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1030/2002 z dnia 13 czerwca 2002 r. ustanawiającym jednolity wzór dokumentów pobytowych dla obywateli państw trzecich, b) wszystkie inne dokumenty wydane przez Państwo Członkowskie obywatelom państw trzecich uprawniające do pobytu lub ponownego wjazdu na jego terytorium, z wyjątkiem dokumentów tymczasowych wydanych w trakcie rozpatrywania pierwszego wniosku o wydanie dokumentu pobytowego, o którym mowa w lit. a) lub wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Zgodnie z "Aktualizacją wykazu dokumentów, o których mowa w art. 2 ust.15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen)" - 2008/C 207/09 W. przyjęły jako dodatkowy rodzaj dokumentu pobytowego "Specjalne potwierdzenie przyjęcia wniosku w sprawie przedłużenia zezwolenia na pobyt, wydane przez Pocztę W.". W przytaczanym dokumencie podkreślono, iż to Specjalne potwierdzenie przyjęcia wniosku w sprawie przedłużenia zezwolenia na pobyt, wydane przez Pocztę W. może być wykorzystane wyłącznie wraz z paszportem obcokrajowca oraz wygasłym zezwoleniem na pobyt i tylko w okresie od 1 sierpnia 2008 r. do 31 stycznia 2009 r. Zatem prawidłowo organ ocenił, iż Skarżąca w dniu [...] października 2008 r. nie posiadała wygasłego zezwolenia na pobyt we W. a jedynie legitymowała się potwierdzeniem (pokwitowaniem) złożenia pierwszego wniosku o wydanie dokumentu pobytowego w Republice W. z [...] stycznia 2008 r. Posiadała także dokument podróży - paszport wydany [...] czerwca 2008 r. przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Republiki B. W dokumencie podróży Cudzoziemki umieszczona była wielokrotna wiza pobytowa o symbolu D+C - serii [...] nr [...] wydana [...] grudnia 2007 r. przez Konsula Republiki W. w M. - ważna od dnia [...] grudnia 2007 r. do dnia [...] grudnia 2008 r. na łączny okres 365 dni. Powyższe dokumenty, wobec powołanych aktów organów Unii Europejskiej, nie mogły stanowić wystarczającej podstawy do przejazdu przez Cudzoziemkę wraz z dziećmi tranzytem do Republiki B. przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zobowiązany zapisem art. 97 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ wypowiedział się także w przedmiocie braku przesłanek do udzielenia Stronie i jej dzieciom zgody na pobyt tolerowany na terytorium Polski, czego Skarżąca nie kwestionowała. W konsekwencji uznając za niezasadne zarzuty Strony dotyczące wadliwego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz niedokładnego ustalenia stanu faktycznego istotnego w sprawie a także niezgodności zaskarżonej decyzji z przepisami Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.