V SA/Wa 704/21
PostanowienieWSA w Warszawie2023-11-30
Skład orzekający: Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony postępowania administracyjnego, która była adresatem decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, a decyzja ta nie została wykonana, należy umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, ponieważ śmierć strony, będącej adresatem niezrealizowanej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, skutkuje tym, że przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. W takiej sytuacji nie zachodzi interes prawny spadkobierców, który uzasadniałby kontynuowanie postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. M. na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2020 r. o wymierzeniu kary pieniężnej za naruszenie obowiązku kwarantanny. Po zawieszeniu postępowania z powodu śmierci skarżącego, sąd podjął je po przedstawieniu przez notariusza aktu poświadczenia dziedziczenia, z którego wynikało, że spadek nabyła E. S. Następnie sąd umorzył postępowanie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Jadwiga Smołucha po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. M. na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2020 r. nr DE HPN/02104/2020 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku kwarantanny postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.
Postanowieniem z 9 września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", z uwagi na śmierć skarżącego – T. M. – zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2020 r. nr DE HPN/02104/2020 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku kwarantanny.
Przy piśmie z 12 lipca 2023 r. notariusz J. L. nadesłał akt poświadczenia dziedziczenia (Repertorium A: [...]), z którego wynika, że spadek po T. M. nabyła w całości E. S.
Postanowieniem z 18 października 2023 r. podjęto zawieszone postępowanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
Co do zasady obowiązek zapłaty kary pieniężnej – nałożonej, jak w niniejszej sprawie, przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej - jest obowiązkiem ściśle związanym z adresatem decyzji. W prawie administracyjnym nie występuje bowiem generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa (tak też m.in. NSA w postanowieniu z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt II GSK 3700/17).
Sąd ma jednocześnie na uwadze, że mogą występować takie sytuacje, kiedy określone prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej o nałożeniu kary mogą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji, zadaniem Sądu jest ocena, czy w przypadku śmierci skarżącego, będącego adresatem zaskarżonego aktu lub czynności, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego osób zgłaszających swój udział w miejsce spadkodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 267/07).
W niniejszej sprawie uznano jednak, że wobec śmierci skarżącego - adresata decyzji wymierzającej karę pieniężną - zachodziły przesłanki umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Należy zauważyć, że gdyby zaskarżona decyzja została wykonana, a w wyniku sądowoadministracyjnej kontroli tej decyzji okazało się, że jest ona sprzeczna z prawem, to zachodziłaby możliwość domagania się zwrotu kwoty uiszczonej tytułem tej kary. Skoro skarżący zmarł, roszczenie o zwrot tej kwoty przechodziłoby na spadkobierców (tak też NSA w postanowieniu z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 267/07). W tym sensie wykonana decyzja o nałożeniu kary za naruszenie obowiązku kwarantanny dotyczyłaby interesu prawnego spadkobierców T. M.
W rozpoznawanej sprawie ten przypadek jednak nie miał miejsca. Zaskarżona decyzja nie została bowiem wykonana, a obowiązek zapłaty kary pieniężnej pozostał wyłącznie obowiązkiem ściśle związanym z adresatem decyzji.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło