V SA/Wa 714/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Marek Krawczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Burmistrza Miasta H. z udziałem uczestnika postępowania (...) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia (...) lutego 2019 r. Nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji w całości postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić Burmistrzowi Miasta H. kwotę 330 zł (słownie "trzysta trzydzieści" złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi, wpisaną do rejestru opłat sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 3 kwietnia 2019 r. pod pozycją 9299. Decyzją z [...] lutego 2019 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania M. G., uchylił decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...] grudnia 2018 r. nr [...] ustalającą M. G. wysokość należności przypadającej do zwrotu z tytułu niewykorzystanej oraz wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2012 r. dotacji oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] lutego 2019 r. skargę do tut. Sądu złożył Burmistrz Miasta [...] wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o odrzucenie skargi ze względu na niedopuszczalność jej wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 50 § 1 i § 2 p ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Interes prawny przejawia się w tym, że określony podmiot ma roszczenie o przyznanie mu uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., II SA 74/96 – opubl. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Aby stwierdzić, że dany podmiot (skarżący) ma legitymację skargową, musi on mieć interes prawny w przeprowadzeniu sądowej kontroli zgodności z prawem aktu lub czynności, oparty na normach prawa administracyjnego materialnego lub procesowego. W doktrynie prawa administracyjnego przyjmuje się, że pojęcie interesu prawnego ma charakter obiektywny. Istnieje on wówczas, gdy można wskazać przepis prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 88). Zupełnie inną kwestią jest natomiast legitymacja skargowa podmiotów wymienionych w art. 50 § 1 in fine p.p.s.a., tj. prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka i organizacji społecznej, które to podmioty składają skargi w sprawach dotyczących interesów innych osób. Zauważyć należy, iż podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, nie może być organ, który orzekał w sprawie w I instancji, w tym przypadku nie ma on interesu prawnego w rozumieniu przepisu art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie nadawałoby temu organowi uprawnienia z jednej strony władcze, a z drugiej uprawnienia strony, która takie rozstrzygniecie kwestionuje. Innymi słowy dopuszczenie do złożenia skargi przez organ I instancji doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie w dwóch instancjach. Spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do prawidłowości poszczególnych decyzji. Nie do przyjęcia jest bowiem stanowisko, że gmina może zajmować różną pozycję (raz organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania) w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2012 r. o sygn. akt I OSK 2428/11 opubl. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy wskazać, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona – jako osoba prawna – stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy k.p.a. przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 2 k.p.a. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie, zatem organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego, ani też legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego (por. uchwała składu 7 sędziów NSA dnia 19 maja 2003 r., I OPS 1/03, postanowienie NSA z 27 listopada 2008 r., II OSK 132/08 z 25 listopada 2009 r., I OSK 1551/09 - opubl. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednostka ta nie staje się stroną tego postępowania nawet wówczas, gdy decyzja wywołuje określone skutki cywilnoprawne dla niej jako właściciela (por. wyrok NSA z 24 marca 2015 r. o sygn. akt I OSK 1693/13 opubl. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie Burmistrz Miasta [...] jako organ I instancji decyzją z [...] grudnia 2018 r. ustalił M. G. wysokość należności przypadającej do zwrotu z tytułu niewykorzystanej oraz wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2012 r. dotacji, a następnie złożył do tut. Sądu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] lutego 2019 r. uchylającą jego decyzję i umarzającą postępowanie w I instancji. Zatem Burmistrz Miasta [...] orzekający w tej sprawie jako organ administracji I instancji w drodze decyzji na podstawie art. 104 i art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Brak jest również innych przepisów, które uprawniałyby organ I instancji do wniesienia skargi na powołaną wyżej decyzję organu odwoławczego. Z tego względu, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a orzekł o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ----------------------- 3