V SA/Wa 716/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Cezary Kosterna (spr.), Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania decyzji o wydaleniu. 1. oddala skargę; 2. zasadza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, tytułem wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną świadczoną z urzędu na rzecz adw. A. W. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy). 1. Cudzoziemka – obywatelka F. narodowości [...] Z. M. (dalej: skarżąca) w dniu [...] lipca 2007 r. zwróciła się do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej też: organ pierwszej instancji) o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej. [...] listopada 2007 r. Szef Urzędu do Spraw Uchodźców odmówił nadania statusu uchodźcy i nakazał opuszczenie terytorium Polski. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Radę do Spraw Uchodźców (dalej: Rada lub organ drugiej instancji) decyzją z [...] lutego 2008 r. Skarżąca [...] kwietnia 2008 r. wystąpiła z kolejnym wnioskiem o nadanie statusu uchodźcy. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] lipca 2008 r. umorzył postępowanie z powodu niedopuszczalności wniosku. Decyzja ta w wyniku rozpoznania odwołania została utrzymana w mocy przez Radę decyzją z [...] maja 2009 r. Skarżąca [...] grudnia 2009 r. złożyła trzeci wniosek o nadanie statusu uchodźcy składając jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu z [...] listopada 2007 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] z [...] grudnia 2009 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji z [...] listopada 2007 r. o wydaleniu z terytorium RP do dnia doręczenie decyzji ostatecznej w sprawie nadania statusu uchodźcy. Na skutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją [...] z [...] stycznia 2010 r. (decyzja zaskarżona skargą do WSA) podtrzymał swoją wcześniejszą decyzję. 2. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] stycznia 2010r., zarzucając tej decyzji naruszenie art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 189 poz. 1472 – dalej: "u.u.c.o."), przez rozpoznanie sprawy bez uwzględnienia interesu prawnego strony we wstrzymaniu wykonania decyzji o wydaleniu, oraz art. 40 ust. 1 i 2 pkt 2 tej ustawy poprzez błędne przyjęcie, że wniosek został oparty na tych samych podstawach. Podniosła w skardze, że organ arbitralnie przyjął, iż fakt podania przez nią tych samych okoliczności dla uzasadnienia drugiego wniosku o nadanie statusu uchodźcy przemawia za tym, że wniosek został złożony w celu opóźnienia lub zakłócenia wykonania decyzji o wydaleniu i oparty jest na tych samych podstawach prawnych. Wskazała, że w jej sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 14 ustawy z 18 marca 2008 r. nowelizującej ustawę o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz.U.20008 Nr 70.416 - dalej ustawa nowelizująca) stanowiący, że do postępowań wszczętych i niezakończonych stosuje się przepisy w brzmieniu znowelizowanym. Tymczasem okoliczności podawane przez skarżącą uzasadniające nadanie jej statusu uchodźcy były wprawdzie te same, jednak poprzedni wniosek rozpoznany został tylko pod kątem występowania przesłanek do nadania statusu uchodźcy i udzielenia zgody na pobyt tolerowany, nie zostały zaś rozpoznane przesłanki do udzielenia ochrony uzupełniającej na podstawie nowelizacji, która weszła w życie 29 maja 2008 r. Zatem kolejny wniosek był oparty na innej podstawie prawnej. 3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki określone w art. 33 ust. 4 u.u.c.o. do wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu, a z treści wniosku z [...] grudnia 2009 r. wynika, że został on oparty na tych samych podstawach, co wcześniejsze. Organ wskazał przy tym, że wniosek z [...] grudnia 2009 r. został załatwiony negatywnie - decyzją z [...] marca 2010 r. Szef Urzędu do spraw Cudzoziemców odmówił skarżącej nadania statusu uchodźcy, odmówił też udzielenia ochrony uzupełniającej oraz stwierdził, że nie zachodzą przesłanki udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Podniósł też, że wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu byłoby sprzeczne z interesem społecznym i prowadziłoby do nadużycia przez skarżącą postępowania o nadanie statusu uchodźcy. 4. W replice do odpowiedzi na skargę pełnomocnik skarżącej wyznaczony z urzędu podtrzymał skargę. Podniósł, że decyzja z [...] marca 2010 r. nie weszła do obrotu prawnego, bowiem nie została skarżącej doręczona. Rozwinął argumentację dotyczącą nierozpatrzenia przez organ w decyzji odmawiającej wstrzymania wykonania słusznego interesu skarżącej, jako przesłanki wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 33 ust. 4 u.u.c.o. Jak wynika z informacji [...] Oddziału Straży Granicznej w K., Z. M. w dniu [...] lutego 2010 r. została przekazana dowódcy konwoju Sekcji Konwojowo-Ochronnej Wydziału do Spraw Cudzoziemców [...] Oddziału Straży Granicznej w K. w celu wykonania decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 8 czerwca 2010r. odmówił wstrzymania decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy, ze względu na wydalenie cudzoziemki z terytorium RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest bezzasadna. 5. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie - stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z unormowaniem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż sąd, dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. Jednocześnie zaznaczyć trzeba, iż sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2 art. 134). Zgodnie z treścią art. 33 ust. 1 pkt 3 u.u.c.o. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji), wszczęcie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy powoduje z mocy prawa wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia cudzoziemcowi decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy - wydanych wnioskodawcy i osobie, w imieniu której wnioskodawca występuje. Zgodnie z art. 33 ust. 4 u.u.c.o. przepisu art. 33 ust. 1 pkt 3 tej ustawy nie stosuje się jednak, w przypadku gdy wnioskodawca złożył kolejny wniosek, z tym że Szef Urzędu może wstrzymać wykonanie decyzji o wydaleniu do dnia doręczenia wnioskodawcy decyzji ostatecznej w sprawie o nadanie statusu uchodźcy, jeżeli przemawia za tym słuszny interes strony, nie jest to sprzeczne z interesem społecznym i złożenie kolejnego wniosku nie nastąpiło w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub opóźnienia lub zakłócenia wykonania takiej decyzji (art. 33 ust. 4). Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu powinien zawierać uzasadnienie istnienia słusznego interesu wnioskodawcy we wstrzymaniu jej wykonania (ust. 5). Jak z powołanego przepisu wynika (w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji), złożenie kolejnego wniosku o nadanie statusu uchodźcy nie powoduje tych samych skutków prawnych co złożenie pierwszego wniosku o przyznanie statusu uchodźcy, w szczególności nie następuje automatyczne wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu. Tak więc w przypadku złożenia kolejnego wniosku o nadanie statusu uchodźcy nie jest przewidziana specjalna ochrona przed wydaleniem, tak jak w przypadku złożenia pierwszego wniosku o przyznanie statusu uchodźcy. Wynikające z powołanego przepisu art. 33 ust. 4 możliwość (a nie obowiązek) wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu jest wydawane w ramach tzw. uznania administracyjnego. Organ może wydać decyzję w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium RP jeżeli przemawia za tym słuszny interes strony, nie jest to sprzeczne z interesem społecznym oraz gdy złożenie kolejnego wniosku nie nastąpiło w celu opóźnienia wydania decyzji o wydaleniu lub opóźnienia lub zakłócenia wykonania takiej decyzji. Powyższe nie jest jednak obowiązkiem organu. W ocenie Sądu, organ orzekający w niniejszej sprawie prawidłowo ustalił, iż nie zachodzą przesłanki uzasadniające z mocy prawa wstrzymanie wykonania decyzji o wydaleniu, zasadnie też ocenił, iż wskazywane przez stronę podstawy wstrzymania wykonania decyzji nie uzasadniają takiego rozstrzygnięcia. Skoro organ ocenił, iż kolejny wniosek strony o nadanie statusu uchodźcy zawierał te same podstawy co pierwszy wniosek był obowiązany do podjęcia negatywnej dla strony decyzji. Nie sposób zarzucić naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania przy dokonaniu przez organy ustalenia, że skarżąca nie wskazała żadnych nowych, istotnych okoliczności lub dowodów w sprawie, co pozwala przypuszczać, ze złożenie wniosku nastąpiło w celu opóźnienia lub zakłócenia wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium Polski. Odmawiając wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu na podstawie art. 33 ust. 4 u.u.c.o. nie przekroczył granic dozwolonego uznania administracyjnego, gdyż nie sposób doszukać się naruszenia słusznego interesu skarżącej i interesu społecznego przy podjęciu takiej decyzji, skoro sama skarżąca takiego szczególnego interesu nie wskazywała. Za wskazanie takiego szczególnego interesu nie mogą być wskazane same okoliczności dotyczące uzasadnienia wniosku o nadanie statusu uchodźcy, które były już niejednokrotnie przedmiotem rozpoznania tego zasadniczego wniosku. Bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest też powoływana przez skarżącą okoliczność nowelizacji ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP stanowiącej, że do postępowań wszczętych i niezakończonych stosuje się przepisy w brzmieniu znowelizowanym. Nowelizacja ta nie spowodowała zmiany normy wynikającej z art. 33 ust. 4 u.u.c.o. w zakresie możliwości wstrzymania decyzji o wydaleniu. Mogła być co najwyżej brana pod uwagę przy rozpoznawaniu samego wniosku o nadanie statusu uchodźcy przy rozpoznawaniu w zakresie możliwości udzielenia ochrony uzupełniającej. Z tych powodów, decyzja o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium RP jest zgodna z prawem. Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego mających wpływa na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc na uwadze powołane okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu zasądzono na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).