V SA/Wa 748/08

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia ... grudnia 2007 r. Nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu grzywny nałożonej mandatem karnym postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych; W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji M. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. W dniu 25 kwietnia 2008 r. uzupełniła brak formalny wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF, a w dniu 20 maja 2008 r. wskazała, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, iż samotnie wychowuje ... dzieci, z którymi zamieszkuje w mieszkaniu o pow. ... m². Nie posiada nieruchomości, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Dochody gospodarstwa domowego są niskie i wynoszą ... zł, na co składają się ... . (...) Skarżąca natomiast jest chora na ... i czeka na operację. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Analiza podanych przez skarżącą okoliczności dokonana w związku z przepisami ustawy uzasadnia stwierdzenie, iż zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku. Skarżąca jest ..., samotnie wychowuje ... dzieci. Dochody uzyskiwane z ... w wysokości ... zł pozwalają na zaspokojenie wyłącznie podstawowych potrzeb życia codziennego rodziny. W przytoczonych okolicznościach skarżąca nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ponieść kosztów sądowych w sprawie, które w obecnym stadium postępowania sądowego sprowadzają się do wpisu od skargi w kwocie 200 zł. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.