V SA/Wa 75/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-04-15
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy dochody strony pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a jednocześnie istnieje obowiązek poniesienia kosztów sądowych i zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika (np. w przypadku skargi kasacyjnej), przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest uzasadnione w celu zapewnienia stronie prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący Z. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, w związku ze skargą na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Skarżący przedstawił oświadczenie o swoim trudnym położeniu materialnym, wskazując na posiadanie nieruchomości, ale także na zaległe alimenty, brak środków na ubezpieczenie i bieżące koszty utrzymania gospodarstwa.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. H. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... listopada 2009 r. Nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W dniu ... kwietnia 2010 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżący wystąpił na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Posiada dom drewniany o pow. ...m² w złym stanie technicznym, mieszkanie o pow. ...m² oraz nieruchomość rolną ... ha, nie posiada oszczędności pieniężnych. Posiada wpis do hipoteki przymusowej i do zapłacenia około ... zł zaległych alimentów. Nie zapłacił za ubezpieczenie budynków, pola i krów za 2009 r. Dochody skarżącego z gospodarstwa do końca marca 2010 r. wynoszą ponad ... zł. Do końca marca skarżący nie orał pola i nic nie zasadził, bo na to potrzebne są pieniądze, nie licząc pieniędzy na życie, prąd, gaz i opał.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej oraz zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika oraz wobec faktu, iż skarga kasacyjna musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (art. 175 § 1 ustawy p.p.s.a), należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Wysokość bowiem dochodów skarżącego z prowadzonego gospodarstwa rolnego pozwala wyłącznie na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych tj. wyżywienie i ubranie oraz opłacenie kosztów utrzymania mieszkania, nie pozwoli natomiast na opłacenie jakichkolwiek kosztów sądowych. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącemu prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło