V SA/Wa 754/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-22

Skład orzekający: Izabella Janson, Barbara Mleczko - Jabłońska, Dorota Mydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną i zdrowotną wnioskodawczyni?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa umorzenia należności składkowych była zgodna z prawem. Pomimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej wnioskodawczyni, organy ZUS prawidłowo oceniły, że nie zachodzą przesłanki do umorzenia, zwłaszcza że sytuacja nie ma charakteru trwałego, a wnioskodawczyni posiada potencjalne możliwości zarobkowania. Umorzenie składek jest instytucją wyjątkową, zastrzeżoną dla szczególnie drastycznych sytuacji, a dobrowolne finansowanie schroniska kosztem zaległości składkowych nie uzasadnia zastosowania ulgi.
Stan faktyczny
J. A. wniosła o umorzenie zaległych należności na ubezpieczenia społeczne, wskazując na niskie dochody z działalności gospodarczej, przeznaczanie środków na schronisko dla zwierząt, obecne bezrobocie, utrzymywanie się z dochodów męża oraz zły stan zdrowia. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, uznając, że sytuacja wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek umorzenia, mimo trudności finansowych. Prezes ZUS utrzymał tę decyzję w mocy po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wnioskodawczyni zaskarżyła decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i niezgodność z faktyczną sytuacją.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2010 r. sprawy ze skargi J. A. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne; oddala skargę Wnioskiem z [...] września 2009r. ( wpływ do ZUS [...] września 2009r. ) J. A. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w S. o umorzenie zaległych należności na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za okres od lipca 2002r. do grudnia 2008r. powstały wskutek tego, iż działalność handlowa, którą wykonywała przynosiła niski dochód, a ponadto w tym czasie uzyskiwany przez nią zarobek wnioskodawczyni właściwie w całości przeznaczała na prowadzone przez nią schronisko dla zwierząt. Ponieważ trudno jej było pogodzić obie działalności, a praca w schronisku wymagała dużo czasu, [...] często bywał zamknięty , a w konsekwencji nie przynosił oczekiwanych zysków. Obecnie, w wieku [...] lat, jest osobą bezrobotną, pozostającą na utrzymaniu męża, bez dochodów ani majątku pozwalającego na spłatę zadłużenia. Ponadto z uwagi na zły stan zdrowia wymaga leczenia. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w tym przesłuchaniu strony Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w S. decyzją z [...] grudnia 2009r. nr [...], działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 oraz art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998r o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007r. nr 11 poz. 74 ze zm. zwana dalej u.s.u.s.) odmówił umorzenia dłużniczce należności na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzonej przez nią działalności gospodarczej ( za siebie ) w łącznej kwocie ( wraz z odsetkami ) 47.169,79zł. Odmówił ponadto umorzenia należności z tytułu składek za ubezpieczonych w części finansowanej przez płatnika składek w łącznej kwocie 3.265,56zł., jak również umorzenia należności z tytułu odsetek od składek finansowanych przez ubezpieczonych nie będących płatnikami składek w kwocie 2 62zł. W obszernym uzasadnieniu decyzji organ I ustalił i podał, że wnioskodawczyni prowadziła działalność gospodarczą w "[...]" od 10 lutego 1999r. do 10 marca 2009r. na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Za rok 2007r. z działalności tej osiągnęła przychód w kwocie 20.612,34zł. zaś w 2008r. 34.093,38zł. Obecnie nie pracuje zawodowo, pozostając na utrzymaniu męża, który w wyniku prowadzonej działalności gospodarczej osiąga dochód w kwocie 1047, 86 zł. miesięcznie ( potwierdzony wyciągiem z księgi przychodów z sierpień 2009r. ). Jak wynika z informacji PUP wnioskodawczyni nie jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna. Rodzina nie korzysta z pomocy społecznej z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego. Ponadto organ rentowy ustalił, że w stosunku do dłużniczki prowadzone są dwa postępowania egzekucyjne z wniosku wierzyciela " K." SA w K. W pierwszej ze spraw zobowiązanie wynosi 1910, 72zł., w drugiej zaś, dotyczącej zobowiązania męża, wnioskodawczyni ponosi odpowiedzialność ograniczoną do majątku objętego wspólnością ustawową za zobowiązanie wynoszące 17.466,06zł. Z ustaleń organu wynika ponadto, że wnioskodawczyni nie posiada zobowiązań podatkowych. Ustalając źródła utrzymania wnioskodawczyni organ I instancji ustalił też miesięczne wydatki rodziny udokumentowane złożonymi przez stronę rachunkami z tytułu czynszu, opłat za energię elektryczną i lekarstwa. Z kolejnych ustaleń ZUS wynika ponadto, że wnioskodawczyni nie posiada nieruchomości, ani majątku ruchomego. Rodzina zajmuje mieszkanie spółdzielcze lokatorskie. Organ wskazał, że prowadzona obecnie przez ZUS egzekucja za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. jest mało skuteczna. Jednakże brak jest stwierdzenia organu egzekucyjnego o braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. W dalszej części organ I instancji podał, iż przesłanki umorzenia należności reguluje dyspozycja art. 28 ust. 1-3 u.s.u.s., zgodnie z którym należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a.. Równocześnie organ uznał ,że sytuacja osobista i majątkowa płatnika nie stanowi, przesłanki udzielenia umorzenia w oparciu o treść art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003r. nr 141, poz. 1365 ). W ocenie organu I instancji wnioskodawczyni nie udowodniła w sposób przekonujący, że istnieje aspekt społeczny przemawiający za umorzeniem składek oraz że należności z tytułu składek powstały wskutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych, bądź ze względu na stan zdrowia dłużniczka nie jest w stanie uzyskiwać dochodów. Organ I instancji wskazał, iż ustalony w przedmiotowej sprawie stan faktyczny wskazuje co prawda, że wnioskodawczyni znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i finansowej, a przez to posiada ograniczone możliwości spłaty zadłużenia w kontekście zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, z drugiej zaś strony nie można stwierdzić, że obecna sytuacja ma charakter trwały . Zdaniem organu fakt niezgłoszenia się w PUP świadczy o uchylaniu się od aktywnego poszukiwania pracy i niepodejmowaniu prób spłaty zadłużenia. W przedmiotowej sprawie brak jest zdaniem ZUS argumentów wskazujących, że uregulowanie w późniejszym czasie należności pozbawiłoby płatnika możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, J. A. wskazała, iż wniosek o umorzenie zadłużenia względem ZUS jest uzasadniony brakiem majątku, z którego można egzekwować należności, a ponadto sytuacją dłużnika, w której opłacenie należności pozbawiłoby wnioskodawczynię i jej męża możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzupełnieniu materiału dowodowego o informacje dotyczące prowadzonego przez wnioskodawczynię schroniska dla zwierząt oraz okoliczności dla których wnioskodawczyni nie zarejestrowała się w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z [...] lutego 2010r. wydaną w powołaniu na art. 83 ust. 4 u.s.u.s. w związku z art. 138 §1 pkt1 kpa. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swego stanowiska działający w imieniu Zakładu Prezes ZUS podniósł, iż w myśl art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub części przez ZUS w przypadku ich całkowitej nieściągalności oraz na szczególnych warunkach określonych w rozporządzeniu. Organ odwoławczy podzielając w całości ustalenia dokonane przez organ I instancji wskazał ponadto, że z informacji uzyskanych z Urzędu Miejskiego wynika, iż istotnie wnioskodawczyni reprezentowała T. , które zajmowało się sprawami zwianymi z opieką nad zwierzętami na terenie miasta W. i kierowała schroniskiem, za co nie pobierała wynagrodzenia. W imieniu T. podpisywała z miastem umowy na mocy których miasto finansowało koszty działania schroniska. Brak jest natomiast informacji, czy środki przekazywane przez miasto były wystarczające na utrzymanie zwierząt. Schronisko dla zwierząt działało w okresie od stycznia 2005r. do czerwca 2007r. Natomiast w kwestii poszukiwania pracy przez skarżącą organ odwoławczy ustalił, że w toku postępowania wnioskodawczyni ( z dniem 13 stycznia 2010r.) zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Prezes ZUS podtrzymując dotychczasowe wnioski organu I instancji, wskazał w oparciu o dodatkowe ustalenia, iż podejmując decyzję odmowną uznał istnienie możliwości poprawy sytuacji ekonomicznej wnioskodawczyni z uwagi na możliwości pozyskania przez nią zatrudnienia dodatkowo za pośrednictwem PUP. Organ II instancji wskazał ponadto, że ustalona trudna aktualnie sytuacja finansowa dłużniczki nie pozwala na uregulowanie zadłużenia w krótkim okresie czasu. Nie oznacza ona jednak automatycznego przyzwolenia na umorzenie należności. Organ odwoławczy podkreślił, że wnioskodawczyni notorycznie nie opłacała składek, nie tylko w okresach kiedy pracowała społecznie w schronisku dla zwierząt. Organ podkreślił, że na działalność schroniska T. Oddział w W. otrzymywało środki z Urzędu Miejskiego, a decyzja wnioskodawczyni o dofinansowaniu schroniska była jej dobrowolnym działaniem. Organ wskazał, że co prawda przesłanka umorzenia powinna być rozpatrywana także w kontekście przyczyn powstania zadłużenia i podejmowania działań w celu jego uregulowania. Jednakże w niniejszej sprawie, zdaniem organu, brak było jakiejkolwiek próby spłaty chociażby części zadłużenia zaś nieopłacanie przez wnioskodawczynię składek było działaniem świadomym i długotrwałym. Prezes ZUS wskazał, że działając w imieniu organu publicznoprawnego i realizując ważny interes społeczny brak w sprawie niniejszej okoliczności zasługujących na wyjątkowy charakter instytucji umorzenia należności składkowych i anulowanie zadłużenia W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję J. A. wniosła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania, gdyż jej zdaniem odmowa umorzenia zadłużenia wydana została w oparciu o niezgodną ze stanem faktycznym jej sytuację osobistą i majątkową. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów procedury administracyjnej art. 7, art. 77 i art. 107kpa. w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie. Wedle autorki skargi, nie ma przeszkód formalno-prawnych by w jej sprawie, celem umorzenia zadłużenia zostały zastosowane przepisy art. 28 u.s.u.s., gdyż występuje w jej przypadku całkowita nieściągalność, jak również spełnione zostały przesłanki określone w §3 ust 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Skarżąca podkreśliła, że co prawda decyzja o umorzeniu składek ma charakter uznaniowy, jednak ta uznaniowość, jak podniosła, została przez ustawodawcę ograniczona kierunkowymi dyrektywami wyboru rozstrzygnięcia ( określonymi w art. 28 ust 3 ustawy i § 3 ust 1 rozporządzenia ). Ponadto, zdaniem skarżącej, decyzja organu odwoławczego pomija określenie przedmiotu decyzji wskazując jedynie na umorzenie składek, gdy tymczasem rozstrzygnięcie organu I instancji dotyczy również odsetek. Wnioskodawczyni zarzuciła również, iż w jej wydaniu uczestniczyły osoby biorące udział w rozpoznaniu sprawy przed organem I instancji, co uzasadnia zarzut jej wydania z naruszeniem art. 24 §1 kpa. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Decyzja o odmowie umorzenia należności składkowych jest zgodna z przepisami prawa. W tym miejscu wskazać należy, iż rola Sądu sprowadza się do kontroli zastosowania oraz wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego od strony tego czy organ właściwie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, czy nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę oraz czy nie pominął istotnych dla sprawy elementów materiału dowodowego, przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy podkreślić, iż przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest odmowa umorzenia należności składkowych, z wniosku J. A. z [...] września 2009r. i w tym zakresie Sąd bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem. Poza sporem pozostaje fakt, iż do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych należy wybór możliwości rozstrzygnięcia, bowiem to organ może, ale nie musi umorzyć zaległości. Organ rentowy może zdjąć obowiązek zapłaty należności, które ciążą na płatniku i jako wierzyciel zrezygnować ze swego długu, lecz tylko w granicach swego uznania. Przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym organ jest obowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Instytucja umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Dotyczy to również, podejmowanych w warunkach uznania administracyjnego, decyzji w przedmiocie umorzenia tych należności, a podejmując rozstrzygnięcie w tym zakresie organ jest zobowiązany do konfrontowania interesu dłużnika z interesem ogólnospołecznym. Uzasadnia to również wyjątkowy charakter instytucji umorzenia należności z tytułu składek. Jeżeli zatem właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, czy to wprost z majątku dłużnika, czy też poprzez ewentualne wykorzystanie instytucji przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, to podjęte w ramach uznania administracyjnego, negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie, nie może być uważane za dowolne. Z ustaleń poczynionych przez organy administracji niewątpliwie wynika, iż na podstawie przesłanek sformułowanych w art. 28 u.s.u.s. jak i w § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia zasadnym była odmowa umorzenia należności składkowych wobec J. A. Przedmiotowe składki z tytułu ubezpieczenia społecznego wraz z naliczonymi od tego zadłużenia odsetkami powstały w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie działalności handlowej w "[...]" od lipca 2002r. z przerwami do grudnia 2008r. . Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład z uwzględnieniem ust. 2-4. Ustęp 2 tego artykułu jednoznacznie określa, iż należności te mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, chyba, że zachodzi sytuacja określona w art. 28 ust. 3a, który otwiera możliwość uwzględnienia innych przesłanek umorzenia jednakże wyłącznie w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. W przypadku tym należności, ale wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (za siebie) mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Organ rentowy ma możliwość, ale nie ma obowiązku umorzenia należności nawet w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 usus lub ww. rozporządzeniu tj. w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek albo gdy zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Wytyczne, którymi powinien się kierować organ podejmując decyzję w tym zakresie, precyzuje powyższe rozporządzenie, którego § 3 stanowi, że zaległe składki mogą być umorzone, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych lub, że ze względu na poniesione w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia straty materialnej opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności. Przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, która pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności jest trzecią przesłanką wymienioną w przytoczonym rozporządzeniu. Pojęcia użyte w powołanym przepisie są nieostre, co wymaga ich szczególnie wnikliwej oceny w świetle okoliczności konkretnej sprawy. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę i odnosząc je do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż sytuacja materialna skarżącej nie przemawia za całkowitym umorzeniem należności. Analiza zebranego materiału nie wskazuje również by skarżąca znajdowała się w stanie ubóstwa, czy też innymi słowy rzecz ujmując znajdowała się w sytuacji, w której pomimo ograniczenia wydatków nie będących koniecznymi dla utrzymania nie posiada środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż po tak zebranym i ocenionym materiale dowodowym niezbędnym dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącej i wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, prawidłowym było przyjęcie odmowy umorzenia należności składkowych przez organ rentowy. Skarżąca, jak podaje we wniosku jest osoba bezrobotną , pozostającą na utrzymaniu męża prowadzącego działalność gospodarczą , z którego dochodu zdaniem Sądu można prowadzić postępowanie egzekucyjne, przy poszanowaniu minimum egzystencji dłużnika. Wskazać w tym miejscu należy, że zobowiązana i jej mąż nie posiadają nikogo na utrzymaniu. W opinii składu orzekającego w niniejszej sprawie, skarżąca mimo bardzo trudnej sytuacji finansowej posiada środki niezbędne dla zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Świadczy o tym fakt, że nie korzysta ona z pomocy społecznej, nie zalega w podatkach, a posiadając inne zobowiązania-wraz z mężem podejmuje ich spłatę. Jak prawidłowo ustalił organ rentowy jej sytuacja materialna jest bardzo trudna i z pewnością nie pozwala na uregulowanie zadłużenia m w krótkim okresie czasu. Jednak z czym również zgodzić się należy, nie można stwierdzić, że ma ona charakter trwały. Skarżąca jest w wieku umożliwiającym podjęcie zatrudnienia, a fakt zarejestrowania się w Urzędzie Pracy świadczy o możliwości pozyskania pracy również i tą drogą Wnioskodawczyni pomimo udokumentowanego niezbyt dobrego stanu zdrowia (schorzenia ginekologiczne) nie pobiera z tego tytułu świadczeń rentowych, brak też informacji w aktach sprawy by starała się o uzyskanie zaświadczenie o stopniu niepełnosprawności na potrzeby zatrudnienia. Zatem jej kłopoty zdrowotne, pozwalają na podjęcie zatrudnienia i osiąganie z tego tytułu dochodów. W świetle powyższych rozważań Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko ZUS, iż zasadnym jest odmowa umorzenia należności składkowych, bowiem umorzenie zaległych składek jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie drastycznych, gdy ze względu na wiek, stan zdrowia lub inne względy społeczne oraz znikome źródło przychodów na utrzymanie jest realnie niemożliwe wywiązywanie się ze zobowiązań ZUS (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2007r. sygn. akt: VSA/Wa 395/07, LEX nr 334125). W sprawie niniejszej podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie, zdaniem Sądu organ rentowy właściwie rozważył interes strony z interesem społecznym, jaki realizuje ZUS będąc instytucją o charakterze publicznoprawnym. Właściwie również odniósł się do przyczyn zadłużenia jakie skarżąca wskazała we wniosku podkreślając, w kontekście rozpatrywania przesłanek umorzenia, że zadłużenie to powstało nie tylko w okresie finansowania schroniska dla zwierząt. Wskazał także, że dokonywanie dobrowolnych wpłat na schronisko kosztem doprowadzenia do powstania zadłużenia z tytułu obowiązkowych wpłat na ubezpieczenia społeczne nie można uznać za zachowanie racjonalne i uzasadniające zastosowanie ulgi w postaci umorzenia zadłużenia. Zdaniem Sądu sprawa badana w trybie odwoławczym jak i postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ stopnia podstawowego były prawidłowe. Wydanie decyzji poprzedzone było wnikliwym i bardzo rzetelnym postępowaniem zmierzającym do ustalenia przesłanek umorzenia zaległości składkowych. Tym samym nie zasadny jest podniesiony w skardze zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, art. 77 kpa. Organy orzekające wzięły pod uwagę wszystkie podnoszone przez skarżącą okoliczności i zgromadzone w toku postępowania dowody, a odnosząc je w szczegółowym i bardzo obszernym uzasadnieniu do podstawy materialno-prawnej rozstrzygnięcia sformułowały wnioski, które mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów (art. 80 Nie są zasadne również pozostałe zarzuty skargi wydania przez organ odwoławczy decyzji z naruszeniem zasad procedury administracyjnej poprzez rozstrzygnięcie w zaskarżonej decyzji jedynie o części żądania jak również wydania jej z uchybieniem przepisom o wyłączeniu pracownika ( art. 24 §1 kpa). Zgodnie z art. 24 ust 2 ustawy z dnia 13 października 1998r o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007r. nr 11 poz. 74 ze zm) pod pojęciem "należności z tytułu składek" ustawodawca określił składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę. Zatem określenie w sentencji rozstrzygnięcia organu odwoławczego, iż utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji w sprawie umorzenia należności z tytułu składek nie oznacza, jak zarzuca skarżąca, iż w decyzji tej organ pominął określenie całości przedmiotu decyzji, gdyż nie zawarł orzeczenia o odsetkach. Nie jest zasadny również zdaniem Sadu zarzut naruszenia art. 24 §1 kpa. Zgodnie z art. 123 u.s.u.s. w sprawach uregulowanych tą ustawą, a do takich należy umarzanie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych stosuje się przepisy k.p.a., chyba że ustawa stanowi inaczej. Analogiczne unormowanie zawiera także art. 180 § 1 k.p.a. stanowiący, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy Kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Stosownie zaś do art. 83 ust. 4 u.s.u.s. od decyzji Zakładu w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. W sprawach umarzania należności decyzje nie są wydawane są przez dwa różne organy. Rozstrzyga je Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w imieniu którego działa Prezes Zakładu. Zgodnie z art. art. 73 ust. 1 u.s.u.s. Prezes Zakładu kieruje Zakładem i reprezentuje go na zewnątrz. W sprawie niniejszej decyzję organu pierwszej instancji podpisał z upoważnienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Zastępca Dyrektora Oddziału ZUS w S. M. P. Mimo braku przeszkód do jego działania na skutek wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy decyzję odwoławczą wydał działający również z upoważnienia Prezesa ZUS Dyrektor Oddziału K. S. W tej sytuacji brak jest podstaw do uznania, iż wydana decyzja zapadła z naruszeniem art. 24 §1 kpa. Z tych wszystkich względów wobec nie stwierdzenia aby zaskarżona decyzja naruszała prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa – orzekł jak w sentencji. ----------------------- 1

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło