V SA/Wa 763/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-06-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku, mimo wezwania sądu do złożenia dodatkowych informacji i dokumentów. Brak uzupełnienia wniosku uniemożliwił ocenę rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego, co jest niezbędne do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mimo wezwania sądu do uzupełnienia braków formalnych wniosku i przedstawienia dodatkowych informacji o swojej sytuacji finansowej, strona tego nie uczyniła. W związku z tym sąd nie był w stanie ocenić rzeczywistego stanu majątkowego skarżącego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w części tj. zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Sz. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia grudnia 2007 r. Nr ... w przedmiocie rozłożenia na raty należności z tytułu kary pieniężnej postanawia: -odmówić przyznania prawa pomocy w części tj. zwolnienia od kosztów sądowych;
W dniu 5 maja 2008 r. J. Sz. złożył - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pomimo tego, iż skarżący nie uzupełnił - na wezwanie - braku formalnego wniosku (wskazanie jego zakresu), mając na uwadze treść pisma skarżącego z dnia 1 kwietnia 2008 r. uznano, iż wniósł on o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i ... dzieci uczących się w szkole. Ma trudną sytuację finansową - niskie dochody. Dochody miesięczne z własnej działalności gospodarczej w 2007 r. określił w wysokości ... zł brutto, natomiast małżonki w 2007 r. - ... zł brutto.
Z uwagi na to, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 8 maja 2008 r. wezwano go do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania oraz nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem ujemnych skutków prawnych. Wezwanie doręczono, na adres wskazany przez skarżącego, w dniu 26 maja 2008 r. – odbiór pokwitowała żona skarżącego (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru k. 28 akt sądowych). W zakreślonym terminie wnioskodawca nie uzupełnił wniosku o przyznanie prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Zgodnie z art. 244 §1 ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...).
Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Spełnienie tej przesłanki obliguje do przyznania prawa pomocy w stosownym zakresie. Osoba ubiegająca się o zwolnienie powinna zatem we wniosku o przyznanie prawa pomocy zawrzeć oświadczenie zawierające prawdziwe i dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W przeciwnym razie sąd, zgodnie z art. 255 cytowanej ustawy, wezwie ją do złożenia dodatkowego oświadczenia, na podstawie którego będzie mógł dokonać oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy. Oświadczenie ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy jest nieodzowną przesłanką, po weryfikacji zawartych w nim danych, przyznania zwolnienia od kosztów sądowych.
W sprawie skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy ograniczył się jedynie do wskazania dochodów uzyskiwanych w 2007 r., które określił jako niskie oraz faktu, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i ... dzieci. Wezwanie Sądu do podania dodatkowych informacji pozwalających na prawidłową ocenę jego sytuacji finansowej nie zostało wykonane. W tej sytuacji nie można było ustalić jak w rzeczywistości wygląda aktualna sytuacja materialna skarżącego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło