V SA/Wa 769/11
WyrokWSA w Warszawie2011-05-11
Skład orzekający: Michał Sowiński, Piotr Kraczowski, Mirosława Pindelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, dokonana przez Ministra Gospodarki i PARP, naruszyła przepisy prawa poprzez błędną interpretację kryterium dotyczącego prac badawczo-rozwojowych (B+R) i czy należało przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem art. 26 ust. 2 i art. 31 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ponieważ oceniający nieprawidłowo zastosowali kryterium dotyczące prac B+R, błędnie interpretując ich istotność dla efektu projektu. W konsekwencji sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia Ministrowi Gospodarki.Stan faktyczny
K. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, działanie 4.4. Projekt został oceniony pozytywnie, ale niezakwalifikowany do dofinansowania z powodu braku alokacji. Spółka złożyła protest i odwołanie, które zostały odrzucone. Skarżąca zarzuciła błędną ocenę prac B+R oraz nieuwzględnienie opinii niezależnego ośrodka naukowego. Sprawa trafiła do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Ministrowi Gospodarki; zasądził od Ministra Gospodarki na rzecz K. Sp. z o.o. kwotę 557 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - st. spec. Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2011r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. w W. na informację Ministra Gospodarki z dnia [...] października 2010r. nr [...] w przedmiocie odwołania od negatywnego rozpatrzenia protestu dotyczącego oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Ministrowi Gospodarki; 2. zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz "K." Sp. z o.o. w W. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
K. Sp. z o.o. w W. (zwana dalej: skarżącą) złożyła [...] października 2009 r. wniosek o dofinansowanie na realizację projektu pt. "[...]" złożonego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, Oś priorytetowa 4 - "Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia", Działanie 4.4 "Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym".
Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (zwana dalej: PARP) pismem z [...] sierpnia 2010 r. poinformowała skarżącą, że projekt został oceniony pozytywnie i uzyskał [...] punktów, jednak ze względu na brak dostępnej alokacji w ramach rundy nie został zakwalifikowany do dofinansowania. PARP poinformowała m.in., że projekt uzyskał 0 punktów w ramach kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 2: "Projekt w znaczącym stopniu wykorzystuje elementy prowadzonych lub zakupionych przez przedsiębiorcę prac B+R".
Skarżąca [...] sierpnia 2010 r. złożyła protest, który PARP rozpatrzyła negatywnie, o czym została poinformowana pismem z [...] września 2010 r.
Skarżąca pismem z [...] września 2010 r. złożyła odwołanie do Instytucji Pośredniczącej – Departamentu Funduszy Europejskich Ministerstwa Gospodarki odwołanie. W odwołaniu skarżąca w szczególności wskazała, że oceniający niesłusznie uznali, że:
a) zakres kupionych przez spółkę prac B+R dotyczy jedynie konstrukcji dachowej, podczas gdy z punktu 4 Biznes Planu wprost wynika, że prace te dotyczyły zagadnień konstrukcyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem konstrukcji dachu;
b) w ramach realizacji Projektu na rzecz spółki świadczone są wszelkie usługi związane z konstrukcją dachu, a w związku z tym niecelowe wydaje się dodatkowe kupowanie prac B+R, podczas gdy prace B+R zostały przeprowadzone już w fazie koncepcyjnej projektu, zaś struktura dachu jest tylko jednym z elementów budowanego obiektu;
c) rozwiązania konstrukcyjne, których dotyczyły zakupione przez spółkę prace B+R mogą być wykorzystane w przypadku innych obiektów, podczas gdy taka możliwość nie jest elementem, który w świetle Przewodnika po kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach POIG, 2007-2013 może decydować o zasadności przyznania punktów;
d) spółka nie udowodniła wymaganej przez Przewodnik istotności przedmiotowych prac B+R dla efektu projektu, podczas gdy zakupione przez spółkę wyniki prac B+R bezpośrednio dotyczą oraz mają wpływ na produkt będący efektem inwestycji.
Instytucja Pośrednicząca pismem z [...] października 2010 r. poinformowała skarżącą o negatywnym rozpatrzeniu odwołania.
Uzasadniając niemożność przyznania punktów w ramach kryterium nr 2 Instytucja pośrednicząca zgodziła się z niektórymi zarzutami odwołania. I tak stwierdziła, że zapisy punktu 4 Biznes Planu jednoznacznie wskazują na zakres przedmiotowych prac B+R szerszy niż wskazany przez oceniających, tj. na zakres obejmujący zagadnienia konstrukcyjne, ze szczególnym uwzględnieniem rozwiązań w zakresie konstrukcji kratowej dachu. Instytucja Pośrednicząca zgodziła się ze skarżącą, że sam fakt zakupu prac B+R nie musi wykluczać możliwości i zasadności zlecenia wykonawcy zewnętrznemu wykonania prac wdrożeniowych o zakresie podobnym do zakresu prac B+R, czynności te dotyczą różnych faz realizacji projektu. Instytucja Pośrednicząca zgodziła się także z argumentem skarżącej, że sam fakt ewentualnego zastosowania przedmiotowego rozwiązania w przypadku innego rodzaju obiektów nie jest elementem, który w świetle zapisów Przewodnika po kryteriach wyboru operacji finansowych w ramach POIG, 2007-2013 może decydować o zasadności przyznania punktów w ramach przedmiotowego kryterium.
Natomiast co do pozostałych zarzutów Instytucja Pośrednicząca podzieliła opinię PARP. Bowiem skarżąca nie udowodniła wymaganej przez Przewodnik po kryteriach (...) istotności przedmiotowych prac B+R dla zakładanego efektu projektu. Samo skrócenie czasu wykonania obiektu (o ok. 5% tj. 3 tygodnie), będące potencjalnym wynikiem zakupu prac B+R, nie wpływa na jakość i cechy świadczonej usługi wynajmu powierzchni w nim się znajdujących. Również kolejny element wskazany przez skarżącą w punkcie 4 Biznes Planu i podniesiony w środkach odwoławczych, tj. możliwość obniżenia dzięki pracom B+R kosztu wytworzenia obiektu, nie jest istotny z punktu widzenia zakładanego efektu projektu. Bowiem do kluczowych cech wyróżniających usługę będącą przedmiotem projektu (usługę wynajmu dwufunkcyjnej powierzchni handlowo-usługowej/magazynowo-dystrybucyjnej świadczonej dla podmiotów gospodarczych zainteresowanych wynajmem w celu rozszerzenia rynków zbytu dla swoich produktów lub towarów) nie należą, zgodnie z punktem 16 wniosku o dofinansowanie, cena lecz dwufunkcyjność/adaptowalność, mobilność powierzchni oraz proekologiczność. Równocześnie stosunkowo niski poziom ww. obniżenia zakładanego jednorazowego kosztu wytworzenia obiektu wielkopowierzchniowego (3,42%) nie wydaje się relewantny dla możliwości znaczącego obniżenia cen wynajmu powierzchni w nim się znajdujących.
Instytucja Pośrednicząca podkreśliła, że skarżąca nie udowodniła istotności zakupionych prac B+R dla usługi będącej przedmiotem projektu również w aspekcie jej proekologiczności. Skarżąca wskazała wprawdzie w punkcie 4 Biznes Planu, że w rezultacie przeprowadzonych badań możliwe będzie zredukowanie ilości stali przeznaczonej do wykonania 1m2 dachu obiektu o około 17% i wydajności montaży o 25%. Jednak to można ewentualnie uznać za czynniki świadczące o zwiększeniu proekologiczności samej budowy (która sama w sobie nie będzie efektem projektu i dotyczy fazy realizacji projektu przed świadczeniem usługi wynajmu), nie zaś za czynniki wpływające na proekologiczność samej usługi wynajmu, będącej przedmiotem i efektem projektu.
Instytucja Pośrednicząca – odnosząc się do wskazywanej przez skarżącą wagi konstrukcji obiektu dla możliwości wdrożenia jednego z kluczowych elementów decydujących o innowacyjności planowanej do wdrożenia usługi (możliwości korzystania z dwóch pełnowartościowych programów funkcjonalno – użytkowych obiektu: handlowo-usługowego i magazynowo - dystrybucyjnego) – wyjaśniła, że przedmiotowe kryterium odnosi bezpośrednio do prowadzonych lub zakupionych przez przedsiębiorcę prac B+R i wykorzystania przez projekt w znaczącym stopniu elementów tych prac. Dlatego też przytoczone przez skarżącą zapisy wniosku o dofinansowanie nie stanowią dowodu świadczącego o spełnieniu przesłanek ww. kryterium, ponieważ w większości jedynie podkreślają wagę konstrukcji obiektu dla możliwości wdrożenia usługi, bez jednoznacznego wskazania, które elementy/cechy konstrukcji są wynikiem zakupionych prac B+R, tj. zapisy punktu 4 Biznes Planu, odnoszą się do takich cech budowy obiektu, jak oszczędność materiałów, koszt i czas realizacji, nie potwierdzają jednak w wystarczającym stopniu istotności ww. prac dla efektu projektu – usługi wynajmu. W szczególności, skarżąca nie wskazała w dokumentacji w sposób wystarczający, które elementy B+R mają bezpośredni wpływ na dwufunkcyjność powierzchni mającej być przedmiotem usługi wynajmu.
Na końcu Instytucja Pośrednicząca odnosząc się do załączonej przez skarżącą na etapie odwoławczym opinii sporządzonej przez niezależny ośrodek naukowy, wyjaśniła, że zgodnie z zasadami przeprowadzania konkursu dla Działania 4.4. POIG, ocenie podlega jedynie wniosek o dofinansowanie wraz z wszystkimi wymaganymi załącznikami. Tym samym ww. opinia, jako dodatkowy dokument nie przedłożony do oceny w ramach wniosku o dofinansowanie, nie może podlegać ocenie i uwzględnieniu przy rozpatrywaniu odwołania.
Skarżąca 19 maja 2010 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na informację z [...] października 2010 r. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie:
1. art. 26 ust. 2 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.; zwana dalej: u.z.p.p.r.) poprzez nieprawidłową ocenę wniosku polegającą w szczególności na błędnej interpretacji przez oceniających istotnych elementów zawartych we wniosku, a także pominięciu zawartych w nim informacji, co miało istotny wpływ na wynik przeprowadzonej oceny;
2. § 18 ust. 3 pkt a Procedury odwoławczej w ramach POIG przez pominięcie przy ocenie zasadności protestu oraz odwołania wniesionych przez spółkę załączonej do nich opinii sporządzonej przez niezależny ośrodek naukowy, co miało wpływ na wynik postępowania odwoławczego.
W związku z powyższymi zarzutami skarżąca wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą zgodnie z art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że zasady oceny kryterium zostały określone w Przewodniku. Jedynie te warunki (przesłanki) oceny Kryterium, które zostały wskazane w Przewodniku mogą być brane pod uwagę przy ocenie wniosku. Oceniający wniosek nie mogą zatem dowolnie interpretować bądź modyfikować zasad oceny kryterium, wykraczając poza te określone w Przewodniku, zaś sama ocena wniosku, aczkolwiek charakteryzuje się pewną uznaniowością, nie może być przeprowadzona w sposób dowolny, z pominięciem wskazówek zawartych w Przewodniku oraz treści samego wniosku.
Zgodnie z Przewodnikiem kryterium nr 2 dotyczy "prowadzonych samodzielnie lub już zakupionych (do momentu złożenia wniosku) prac B+R dotyczących produktu będącego efektem inwestycji i/lub technologii będącej przedmiotem wniosku (lub jej elementów)". W konsekwencji, w świetle Przewodnika dokonując oceny Kryterium oceniający powinni zbadać czy:
a) "prace B+R dotyczące technologii i/lub produktu będącego wynikiem inwestycji są faktycznie istotne z punktu widzenia zakładanego efektu projektu";
b) udział kosztów B+R wyniesie co najmniej 1% wartości kosztów kwalifikowanych projektu, z zastrzeżeniem, że koszty samych prac B+R nie stanowią kosztów kwalifikowanych projektu."
Weryfikacja powyższych warunków, zgodnie z Przewodnikiem powinna być przeprowadzona "przede wszystkim na podstawie pkt 4 Biznes Planu (...) oraz pkt 6 i 7 Biznes Planu (...)." Zatem pkt 4, 6 i 7 Biznes Planu stanowią zasadnicza, ale nie jedyną podstawa do oceny czy wniosek spełnia kryterium.
Skarżąca podkreśliła, że wysokość udziału kosztów B+R w projekcie (pkt b) powyżej nie była kwestionowana przez oceniających, zatem za bezsporny między stronami należy traktować fakt, że w tym zakresie wniosek spełnia kryterium. Oceniający oraz organy odwoławcze wskazują natomiast, że wniosek nie spełnia kryterium w zakresie wskazanego wyżej pkt a, czyli uznają, że zakupione przez spółkę prace B+R za kwotę [...] zł nie są istotne z punktu widzenia zakładanego efektu projektu. Zdaniem spółki taka ocena kryterium przeprowadzona przez oceniających oraz potwierdzona przez organy odwoławcze jest nieprawidłowa i rażąco narusza zasady przeprowadzania oceny określone w Przewodniku.
W świetle powyższego – zdaniem skarżącej – nie może budzić wątpliwości, że aby prawidłowo (a więc w sposób zgodny z Przewodnikiem) ocenić spełnienie kryterium przez spółkę należy na podstawie treści wniosku oraz załączonych do niego dokumentów, a w szczególności pkt 4 Biznes Planu, odpowiedzieć na trzy podstawowe pytania:
a) czym jest produkt będący efektem inwestycji/ technologii, która jest przedmiotem wniosku;
b) czy prace B+R zakupione przez spółkę dotyczą tego produktu;
c) czy zakupione prace B+R są faktycznie istotne z punktu widzenia zakładanego efektu inwestycji.
Następnie skarżąca wskazała, że definicji "produktu będącego efektem inwestycji" należy szukać w pkt 16.1 wniosku, w którym zgodnie z umieszczonym tam opisem, spółka podała "nazwę produktu (wyboru/ usługi)" wdrażanego w wyniku realizacji projektu. Projekt ten spółka określiła jako "wynajem zielonej 2 funkcyjnej powierzchni handlowo – usługowej". Zatem zgodnie z wnioskiem produktem nie jest wynajem sam przez się, ale wynajem konkretnej powierzchni, tj. zielonej 2- funkcyjnej powierzchni handlowo-usługowej. Co więcej, spółka opisując i uzasadniając innowacyjność produktu (pkt 16.1 wniosku) odwoływała się wprost do tych cech produktu, które charakteryzują wynajmowaną powierzchnię/obiekt, a w szczególności do:
a) dwufunkcyjność/adaptowalność, rozumianej jako możliwość korzystania z funkcji: handlowo-usługowej oraz magazynowo dystrybucyjnej "dzięki zastosowaniu szeregu elementów w zakresie konstrukcji obiektu";
b) wdrożenia systemu mobilnej powierzchni handlowo-usługowej;
c) proekologiczność, która oznacza, że "osią technologiczną i konstrukcyjną całego obiektu będą kompleksowe proekologiczne rozwiązania".
W ten sposób "produkt będący efektem inwestycji" rozumieją również oceniający, którzy uznali, że produkt ten ze względu na wspomniane wyżej cechy - które przecież charakteryzują wynajmowaną powierzchnię, a nie stosunek najmu per se (analizowany w oderwaniu od przedmiotu najmu) – jest innowacyjny. Skarżąca zauważyła, że kryterium innowacyjności "produktu będącego efektem inwestycji" było decydującym dla przyznania dofinansowania i w tym zakresie spółka otrzymała maksymalną ilość punktów. Oceniający uznali zatem, że usługa wynajmu powierzchni jest innowacyjna, ponieważ wynajmowana powierzchnia/obiekt dzięki swojej konstrukcji jest nowatorska. Tak więc nie może budzić wątpliwość, że oceniający analizując cechy "produktu będącego efektem inwestycji" z perspektywy jego innowacyjności za produkt uznawali pewną całość funkcjonalnie samodzielną, a mianowicie wynajem powierzchni handlowo-usługowej, nie zaś wynajem per se jako coś abstrakcyjnego oderwanego od przedmiotu najmu. Ten sposób rozumienia "produktu będącego efektem inwestycji" potwierdza również Ministerstwo Gospodarki, które w informacji wskazało, że efektem projektu jest wprowadzenie nowej innowacyjnej usługi, tj. "wynajem zielonej dwufunkcyjnej powierzchni handlowo-usługowej/magazynowo- dystrybucyjnej.".
Powyżej wskazany sposób rozumienia pojęcia "produktu będącego efektem inwestycji" jako wynajmu określonej powierzchni, której charakterystyka/rodzaj stanowi istotny element najmu należy uznać nie tylko za poprawny z perspektywy treści Wniosku, lecz również jako w pełni uzasadniony z perspektywy prawnego (cywilistycznego) sposobu rozumienia stosunku najmu (ani u.z.p.p.r. ani Przewodnik nie zwierają własnej definicji "najmu"/"wynajmu").
Zgodnie z art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego – przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. Do zawarcia umowy najmu dochodzi zatem w sytuacji, gdy strony uzgodnią istotne jej składniki (essentialia negotii), do których należą przedmiot najmu i czynsz. Skoro zatem uzgodnienie przedmiotu najmu oraz jego oddanie do używania stanowią istotne składniki umowy to brak tych składników powoduje, że nie powstaje stosunek najmu. Każdy stosunek najmu oznacza zatem automatycznie (niejako w domyśle) oddanie konkretnej rzeczy do używania.
Podsumowując, pojęcie "najem"/wynajem" zawsze oznacza "najem"/"wynajem" czegoś (konkretnej rzeczy). Skoro zatem "produktem będącym efektem inwestycji" jest najem to z samej już istoty tego stosunku prawnego wynika, że zawsze (nawet, gdy nie jest to wprost wskazane) jego elementem konstrukcyjnym jest oddanie do używania pewnej rzeczy - w tej konkretnej sprawie powierzchni handlowo-usługowej.
W świetle powyższego nie może zatem budzić wątpliwości, że "produktem będącym efektem inwestycji" jest wynajem powierzchni handlowo-usługowej, polegający na jej oddaniu przez spółkę do używania. Zatem określenie rodzaju tej powierzchni (definiowanego m.in. poprzez jej parametry techniczne, sposób użytkowania) stanowi istotny składnik stosunku najmu. Konstatacja ta, wydawałoby się oczywista, jest niezwykle istotna dla weryfikacji prawidłowości oceny spełnienia kryterium przez spółkę dokonanej przez PARP i zaakceptowanej przez organy odwoławcze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniami z 16 czerwca 2010 r. i 28 października 2010 r. pozostawił skargę bez rozpatrzenia z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego od skargi i braku kompletności akt sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z 10 sierpnia 2010 r. i 11 stycznia 2011 r. powyższe postanowienia – w wyniku złożenia skarg kasacyjnych – uchylał.
W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest zasadna.
Kontrolując prawidłowość wydanej przez właściwą instytucję ocenę wniosku o dofinansowanie, należy mieć na uwadze zasady jej dokonywania, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętych na ich podstawie w ramach poszczególnych programów operacyjnych procedur wyłaniania projektów. W tym zakresie należy mieć na uwadze treść art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r., zgodnie z którym – Instytucja zarządzająca, (...) powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów. A także treść art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r., z którego wynika, że ocena wniosków o dofinansowanie powinna być rzetelna i bezstronna. Dlatego też wyznacznikiem prawidłowości dokonanej oceny wniosku, obok zachowania wymogów proceduralnych, jest jej rzetelność (sumienność) i bezstronność (obiektywizm).
Odnosząc powyższe uwagi do realiów niniejszej sprawy, Sąd stwierdza, że ocena wniosku skarżącej spółki o dofinansowanie realizacji projektu, złożonego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013, Oś priorytetowa 4 - "Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia", Działanie 4.4 "Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym", została przeprowadzona w sposób naruszający art. 26 ust. 2 i art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest sposób oceny przez PARP Wniosku skarżącej w zakresie Kryterium nr 2 "Projekt w znaczącym stopniu wykorzystuje elementy prowadzonych lub zakupionych przez przedsiębiorcę prac B+R", w wyniku której to oceny Wniosek nie otrzymał we wskazanym Kryterium żadnego punktu.
W tym miejscu podkreślić należy, że zasady oceny kryterium zostały określone w Przewodniku. Jedynie te warunki (przesłanki) oceny Kryterium, które zostały wskazane w Przewodniku mogą być brane pod uwagę przy ocenie wniosku. Oceniający wniosek nie mogą zatem dowolnie interpretować bądź modyfikować zasad oceny kryterium, wykraczając poza te określone w Przewodniku, zaś sama ocena wniosku, aczkolwiek charakteryzuje się pewną uznaniowością, nie może być przeprowadzona w sposób dowolny, z pominięciem wskazówek zawartych w Przewodniku oraz treści samego wniosku.
Zgodnie z Przewodnikiem kryterium nr 2 dotyczy "prowadzonych samodzielnie lub już zakupionych (do momentu złożenia wniosku) prac B+R dotyczących produktu będącego efektem inwestycji i/lub technologii będącej przedmiotem wniosku (lub jej elementów)". W konsekwencji, w świetle Przewodnika dokonując oceny Kryterium oceniający powinni zbadać czy:
a) "prace B+R dotyczące technologii i/lub produktu będącego wynikiem inwestycji są faktycznie istotne z punktu widzenia zakładanego efektu projektu";
b) udział kosztów B+R wyniesie co najmniej 1% wartości kosztów kwalifikowanych projektu, z zastrzeżeniem, że koszty samych prac B+R nie stanowią kosztów kwalifikowanych projektu."
Weryfikacja powyższych warunków, zgodnie z Przewodnikiem powinna być przeprowadzona "przede wszystkim na podstawie pkt 4 Biznes Planu (...) oraz pkt 6 i 7 Biznes Planu (...)." Zatem pkt 4, 6 i 7 Biznes Planu stanowią zasadniczą, ale nie jedyną podstawę do oceny czy wniosek spełnia kryterium.
W świetle powyższego nie może budzić wątpliwości, że aby prawidłowo (a więc w sposób zgodny z Przewodnikiem) ocenić spełnienie kryterium nr 2 przez spółkę należy na podstawie treści wniosku oraz załączonych do niego dokumentów, a w szczególności pkt 4 Biznes Planu, zbadać czy prace B+R dotyczące technologii i/lub produktu będącego wynikiem inwestycji są faktycznie istotne z punktu widzenia zakładanego efektu projektu. W związku z tym należało odpowiedzieć na pytanie, czy wdrażana usługa (jej innowacyjność) mogły się obyć bez wdrożenia prac badawczych. Zdaniem Sądu nie i rację ma w tym zakresie strona skarżąca.
Prace badawczo rozwojowe przeprowadzone przez skarżącą, zgodnie z pkt 4 Biznes Planu polegały na "optymalizacji modelu obliczeniowego tj. uszczegółowieniu geometrii konstrukcji, wartości przyłożonych do niej obciążeń, jej połączeń oraz wpływu na podkonstrukcję obudowy ścian". Zaś wyniki prac B+R miały zostać "zastosowane w toku wdrażanej w wyniku realizacji projektu usługi wynajmu zielonej dwufunkcyjnej powierzchni handlowo- usługowej/ magazynowo dystrybucyjnej". W świetle powyższego nie może budzić wątpliwości, że zakupione przez skarżącą prace B+R odnoszą się/mają związek z obiektem/powierzchnią handlowo-usługową będącą przedmiotem wynajmu. Skoro zatem prace B+R zakupione przez stronę skarżącą odnoszą się/ mają związek z powierzchnią/obiektem będącym przedmiotem najmu, to tym samym należy uznać, że dotyczą one "produktu będącego efektem inwestycji".
Zdaniem Sądu zastosowane rozwiązanie dotyczące geometrii konstrukcji, wartości przyłożonych do niej obciążeń, jej połączeń oraz wpływu na podkonstrukcję obudowy ścian (kratownice dachowe) mają znaczenie dla możliwości elastycznego dostosowania powierzchni do stosowania powierzchni handlowo – usługowej do jej dwufunkcyjności handlowo/usługowej i magazynowo/dystrybucyjnej. Bez rozwiązań konstrukcyjnych wykorzystujących prace B+R hali o takich właściwościach nie można byłoby zbudować. Poniekąd potwierdza to oceniający nr 2 przy ocenie kryterium nr 1, w której stwierdza, że ulepszona usługa “wynajem zielonej 2 funkcyjnej powierzchni handlowo – usługowej" stanowi innowację produktową o znaczeniu światowym. Ponadto inne efekty produktu (nie kwestionowane przez oceniających) to szybkość powstania i redukcja ilości stali, choć w nieznacznym stopniu to jednak wpływa na obniżenie cen wynajmu powierzchni w nim się znajdującej, a ma to znaczenie zważywszy, że oceniający za to kryterium mogli przyznać od 0 do 15 punktów. W tym miejscu zauważyć należy, że nie jest rolą Sądu dokonywanie oceny i przyznawania punktów za spełnienie danego kryterium (to mogą uczynić jedynie powołani eksperci), jednak biorąc pod uwagę to, że za spełnienie tego kryterium przewidziano szeroką możliwość przyznania punktacji od 0 do 15 punktów, ocena zerowa tego kryterium nie wydaje się być oceną prawidłową.
Podkreślić należy, że projekt został określony przez spółkę jako "wynajem zielonej 2 funkcyjnej powierzchni handlowo – usługowej". Zatem zgodnie z wnioskiem produktem nie jest wynajem sam przez się, ale wynajem konkretnej powierzchni, tj. zielonej 2 funkcyjnej powierzchni handlowo-usługowej. Co więcej, spółka opisując i uzasadniając innowacyjność produktu (pkt 16.1 wniosku) odwoływała się wprost do tych cech produktu, które charakteryzują wynajmowaną powierzchnię/obiekt, a w szczególności do:
a) dwufunkcyjność/adaptowalność, rozumianej jako możliwość korzystania z funkcji: handlowo-usługowej oraz magazynowo dystrybucyjnej "dzięki zastosowaniu szeregu elementów w zakresie konstrukcji obiektu";
b) wdrożenia systemu mobilnej powierzchni handlowo-usługowej;
c) proekologiczność, która oznacza, że "osią technologiczną i konstrukcyjną całego obiektu będą kompleksowe proekologiczne rozwiązania".
W ten sposób "produkt będący efektem inwestycji" rozumieją również oceniający, którzy uznali, że produkt ten ze względu na wspomniane wyżej cechy - które przecież charakteryzują wynajmowaną powierzchnię, a nie stosunek najmu sam przez się (analizowany w oderwaniu od przedmiotu najmu) – jest innowacyjny. Kryterium innowacyjności "produktu będącego efektem inwestycji" było decydującym dla przyznania dofinansowania i w tym zakresie spółka otrzymała maksymalną ilość punktów. Oceniający uznali zatem, że usługa wynajmu powierzchni jest innowacyjna, ponieważ wynajmowana powierzchnia/obiekt dzięki swojej konstrukcji jest nowatorska. Tak więc nie może budzić wątpliwość, że oceniający analizując cechy "produktu będącego efektem inwestycji" z perspektywy jego innowacyjności za produkt uznawali pewną całość funkcjonalnie samodzielną, a mianowicie wynajem powierzchni handlowo-usługowej, nie zaś wynajem per se jako coś abstrakcyjnego oderwanego od przedmiotu najmu. Ten sposób rozumienia "produktu będącego efektem inwestycji" potwierdza również Ministerstwo Gospodarki, które w informacji wskazało, że efektem projektu jest wprowadzenie nowej innowacyjnej usługi, tj. "wynajem zielonej dwufunkcyjnej powierzchni handlowo-usługowej/magazynowo- dystrybucyjnej.".
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdza na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r., że ocena wniosku skarżącej spółki została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.
Jednocześnie Sąd uznał za niezasadny zarzut skarżącej dotyczący naruszenia § 18 ust. 3 pkt a Procedury odwoławczej PO IG, zgodnie z którym uzasadnienie rozstrzygnięcia środka odwoławczego powinno wskazywać, dlaczego protest/odwołanie zostały uznane za niezasadne. Wskazać należy, że zgodnie z zasadami przeprowadzania konkursu dla działania 4.4. PO IG (określonymi Regulaminem Przeprowadzania Konkursu), ocenie podlega jedynie wniosek o dofinansowanie wraz ze wszystkimi wymaganymi załącznikami. Tym samym opinia sporządzona przez ośrodek naukowy ("Suplement do opinii o innowacyjności z [...] października 2010r."), jako dodatkowy dokument nie przedłożony do oceny w ramach wniosku o dofinansowanie, nie mogła podlegać pierwotnie ocenie, a tym samym uwzględnieniu w ramach procedury odwoławczej, której celem jest weryfikacja prawidłowości pierwotnej oceny wniosku. W związku z powyższym, w ocenie Sądu nie doszło do zarzucanego przez skarżącą naruszenia § 18 ust. 3 pkt a Procedury odwoławczej.
Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł stosownie do postanowień art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło