V SA/Wa 78/11
WyrokWSA w Warszawie2011-04-18
Skład orzekający: Krystyna Madalińska – Urbaniak, Piotr Piszczek, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zgłoszenie celne, zawierające kod taryfy celnej uprawniający do zerowej stawki celnej, może być jednocześnie traktowane jako wniosek o udzielenie zezwolenia na zastosowanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego w trybie skróconym, jeśli nie zawiera wszystkich wymaganych informacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo zgłoszenie celne, nawet jeśli zawiera kod taryfy celnej uprawniający do preferencyjnego traktowania, nie może być automatycznie traktowane jako wniosek o udzielenie zezwolenia w trybie skróconym, jeśli nie zawiera wszystkich wymaganych informacji określonych w przepisach. Brak wymaganego zezwolenia skutkuje koniecznością zastosowania standardowej stawki celnej i retrospektywnego zaksięgowania należności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zgłoszenia celnego samolotu cywilnego, dla którego skarżąca firma zastosowała zerową stawkę cła, powołując się na jego specjalne przeznaczenie. Organ celny uznał, że zerowa stawka została zastosowana nieuprawnienie z powodu braku wymaganego pisemnego zezwolenia. W konsekwencji określono niezaksięgowane należności celne i wezwano do ich zapłaty. Decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Celnej. Skarżąca firma wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA, - Michał Sowiński, Protokolant - st. sekr. sąd. Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... października 2010 r. nr ... w przedmiocie określenia niezaksięgowanych należności celnych i orzeczenia o retrospektywnym zaksięgowaniu oraz wezwanie do ich zapłaty; oddala skargę
Zgłoszeniem celnym nr SAD [...] z dnia [...].09.2004 r. został objęty procedurą dopuszczenia do obrotu towar w postaci cywilnego statku powietrznego (o masie własnej nie przekraczającej 2000 kg [...] typu [...]).
Dla określenia kwoty długu celnego zastosowana została przez zgłaszającego, tj. przedstawiciela firmy A. Sp. z o.o. B.T. bez wymaganego do tego pisemnego zezwolenia, zerowa stawka cła przywozowego ze względu na ostateczne użycie towaru o szczególnym przeznaczeniu.
Stawka powyższa określona została dla pozycji 8802201000 Wspólnej Taryfy Celnej tj. rozporządzenia Rady (EWG) 2658/87 z dnia 23.07.1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256/87 z dnia 07.09.1987 r. z późn. zm.), obejmującej cywilne statki powietrzne z grupy samolotów i pozostałych statków powietrznych o masie własnej nie przekraczającej 2000 kg.
Powyższe zgłoszenie celne w oparciu z art. 71 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny zostało przyjęte przez organ celny, przy czym podstawę stosowania przepisów regulujących procedurę celną, którą objęty został przedmiotowy samolot stanowiły wyniki weryfikacji zgłoszenia polegające na rewizji zgodności rodzaju i numeru statku powietrznego z dokumentami handlowymi.
Ze względu na brak wskazanego wyżej zezwolenia, o którego wydanie w/w zgłaszający, ani nie wnioskował ani nie ubiegał się, organ administracyjny uznał, iż nastąpiło nieuprawnione zastosowanie zerowej stawki celnej. Postanowieniem z dnia [...].07.2007 r. organ celny wszczął zatem odpowiednie postępowanie mające na celu określenie w sposób prawidłowy powstałego długu celnego od przewozu wskazanego wyżej samolotu.
Mając powyższe na uwadze oraz stwierdzony stan faktyczny i obowiązujące przepisy w zakresie długu celnego powstałego w wyniku bezpodstawnego zastosowania przez zgłaszającego zerowej stawki celnej, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. – na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), art. 20 ust. 1, art. 21, art. 29 ust. 1 i ust. 3 lit a, art. 32 ust. 1 lit e) (i), art. 82, art. 201 ust. 1 lit. a, oraz ust. 2 i 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1, art. 221 ust. 1, art. 222 ust. 1, Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 r. z późn. zm. Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdz. 2 t. 4), w zw. z art. 51, art. 65 ust. 1, 5 i 6, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19.03.2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622), art. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) 2658/87 z dnia 23.07.1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256/87 z dnia 07.09.87 r. z późn. zm. Dz. U. UE Polskie wydanie specjalne rozdz. 2 t. 2), art. 292 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady EWG nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993 r. z późn. zm. Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdz. 2 t. 6), § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r. w sprawie kursu wymiany stosowanego w celu ustalenia wartości celnej(Dz. U. Nr 87, poz. 827):
a) określił niezaksięgowane należności celne w kwocie 55.513,00 zł wynikające z długu celnego powstałego w wyniku dopuszczenia do obrotu podlegającego należnościom celnym przywozowym towaru w postaci wyżej opisanego samolotu cywilnego i orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu powyższej kwoty,
b) wezwał do zapłaty należności celnych w kwocie 55.513,00 zł wraz z odsetkami,
W uzasadnieniu wskazano, że stosownie do postanowień art. 292 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r., jeżeli towary są dopuszczane do wolnego obrotu z zastosowaniem obniżonej lub zerowej stawiki celnej ze względu na ich przeznaczenie i gdy obowiązujące przepisy wymagają aby towary pozostawały pod dozorem celnym zgodnie z art. 82 Kodeksu niezbędne jest pisemne zezwolenie do celów dozoru celnego przeznaczenia towarów.
Firma A. Sp. z o.o. ani nie wnioskowała ani nie ubiegała się o wydanie zezwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla cywilnego statku powietrznego, ani przed dokonaniem zgłoszenia celnego z dnia [...].09.2004 r., ani w tym dniu ze zgłoszeniem w szczególnych okolicznościach, o czym mówi art. 292 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93, w związku z czym takie zezwolenie nie zostało ww. firmie wydane, co jest wymogiem przy zastosowaniu zerowej stawki cła.
W związku z powyższym biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne organ na nowo określił należności celne dla towaru objętego procedurą celną wg zgłoszenia celnego, uznając, iż nie została zaksięgowana kwota prawnie należna.
Zgodnie z treścią art. 220 ust 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego jeżeli wynikająca z długu celnego kwota należności nie została zaksięgowana zgodnie z postanowieniami art. 218 i 219 lub została zaksięgowana kwota niższa od prawnie należnej, to zaksięgowania kwoty należności do pokrycia lub pozostającej do pokrycia należy dokonać w terminie 2 dni, licząc od dnia w którym organy celne dowiedziały się o tej sytuacji i miały możliwość naliczyć kwotę prawnie należną, jak również określić dłużnika (zaksięgowane retrospektywne).
Ponieważ podstawą powstania długu celnego w przywozie, o którym mowa w art. 201 Wspólnotowego Kodeksu Celnego było dopuszczenie do obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym zgodnie z treścią art. 214 ust. 1 tego Kodeksu kwota należności celnych przewozowych określana jest na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego tj. w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.
W przedmiotowej sprawie dług celny dla towaru w postaci cywilnego statku powietrznego o masie własnej nie przekraczającej 2000 kg [...] typ [...], organ celny określił według następujących elementów kalkulacyjnych:
- Waluta i ogólna wartość faktury 195.200,00 USD
- Kurs waluty 3,6048
- Wartość pozycji 195 200,00
- Kod CN 8802209000
- wartość statystyczna 720942
- 001W = -4542,00; 031W =+21827,10; 071V = +9354,50
- Podstawa opłaty 720942 stawka celna 7,7 %
- Kwota cła 55.513,00 zł.
W zakresie ustalenia wartości celnej przywożonego towaru organ celny przyjął zasady wyrażone w art. 29 ust. 1 i 3 lit. a) Wspólnotowego Kodeksu Celnego tj. że wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna a to znaczy faktycznie zapłacona czyli całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego towar wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty ustalona o ile jest to konieczne na podstawie art. 32 i 33.
W myśl art. 32 ust. 1 pkt e w/wym. rozporządzenia w celu ustalenia wartości celnej do ceny faktycznie zapłaconej lub niezależnej za przywożone towary dodaje się koszty transportu i ubezpieczenia towarów oraz opłaty załadunkowe i manipulacyjne związane z transportem przewożonych towarów do miejsca wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty.
W zakresie kodu klasyfikacji taryfowej oraz stawki celnej organ celny zastosował uregulowania zawarte w Rozporządzeniu Komisji (WE) 1879/2003 z 11.09.2003 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej, będącego w związku z treścią art. 20 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.
Organ zauważył, iż spełnienie określonego w przepisie warunku pozwala na objęcie towaru daną podpozycją Wspólnej Taryfy Celnej, która może korzystać z uprzywilejowanego traktowania taryfowego. W przeciwnym razie, ten sam towar zostaje objęty inną podpozycją dla której ustawodawca nie przewidział zawieszenia cła. Dlatego też należało zmienić zastosowany w omawianym zgłoszeniu celnym dla przedmiotowego towaru kod taryfy celnej tj. 8802201000 na właściwy dla niego kod taryfy celnej tj. 8802090000, z uwagi właśnie na brak zezwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla cywilnego statku powietrznego o masie własnej nie przekraczającej 2000 kg marki [...] typ [...].
Dla kodu taryfy 8802209000 zastosowanego do przedmiotowego towaru ustalono stawkę celną w wysokości 7,7 %.
W związku z powyższym organ celny uznał, że zachodzą w tej sprawie podstawy do określenia niezaksięgowanej kwoty należności wynikającej z długu celnego o którym mowa w art. 51 Prawa celnego i orzekł o jej retrospektywnym zaksięgowaniu na podstawie art. 220 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.
Zgodnie z art. 65 ust. 5 Prawo Celne organ celny pobiera odsetki w przypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, z wyjątkiem gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Odsetki pobierane są od dnia powstania długu celnego od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą pobraną.
Następnie powyższy akt administracyjny został utrzymany w mocy decyzją z dnia [...].10.2010 r. przez Dyrektora Izby Celnej w W.
W motywach przytoczono argumenty zbieżne z uzasadnieniem decyzji Organu I instancji.
W skardze Spółki z. o.o. K. (działająca uprzednio pod inną nazwą, wyżej wskazaną) rozstrzygnięciu zarzuciła:
1. Naruszenie przepisów celnego prawa materialnego, w tym: a) art. 292 ust. 2-4 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej: Rozporządzenie Komisji) poprzez błędne uznanie, że zgłoszenie SAD zostało złożone bez wniosku o udzielenie zezwolenia, o którym mowa w art. 292 ust. 1 Rozporządzenia Komisji, mimo że zgłoszenie SAD wraz z dołączonymi do tego zgłoszenia dokumentami zawierało wszystkie niezbędne elementy oraz informacje dla uprzywilejowanego traktowania taryfowego [...]. Organy celne przyjmując zgłoszenie SAD potwierdziły, że Spółka spełniła wszystkie warunki dla zastosowania uprzywilejowanego traktowania taryfowego zgodnie z art. 293 ust. 2 Rozporządzenia Komisji; w konsekwencji doszło także do naruszenia art. 21 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że nie zostały spełnione przez Skarżącą przesłanki wymagane do zastosowania uprzywilejowanego traktowania taryfowego w odniesieniu do procedury dopuszczenia do obrotu [...] i zastosowania zerowej stawki należności celnych przywozowych w stosunku do tego towaru; b) art. 212 a w związku z art. 204 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez ich nieuwzględnienie i w konsekwencji błędne przyjęcie, że powstał dług celny w wyniku dopuszczenia do obrotu [...] ,mimo iż - nawet jeśli przyjąć, że w istocie niedopełniono jednego z warunków wymaganych do zastosowania uprzywilejowanego traktowania taryfowego w odniesieniu do procedury dopuszczenia do obrotu towaru i zastosowania zerowej stawki należności celnych przywozowych ze względu na przeznaczenie [...] (z czym Spółka się nie zgadza) - uchybienie to nie miało rzeczywistego wpływu na prawidłowe przeprowadzenie odpowiedniej procedury celnej, a zachowanie Spółki oraz osoby zgłaszającej nie nosi znamion ani oszustwa ani, rażącego niedbalstwa oraz zostały spełnione pozostałe warunki do zastosowania zerowej stawki należności celnych; c) art. 218 i art. 219 w związku z art. 220 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez błędne przyjęcie, iż znajdują one zastosowanie w sytuacji gdy na moment dokonywania zgłoszenia SAD w odniesieniu do [...] organy celne, zdaniem Spółki wiedziały, że nie zostało wydane odrębne pisemne zezwolenie na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia Towaru do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem i miały możliwość obliczyć kwotę prawnie należną; w konsekwencji, zaksięgowanie retrospektywne o którym mowa w art. 220 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego było nieuprawnione, gdyż decyzja organu celnego pierwszej instancji została wydana po upływie prawie 3 lat licząc od dnia, w którym organ celny w rzeczywistości dowiedział się o takiej sytuacji i miał możliwość obliczyć kwotę prawnie należną a nie zaszły okoliczności o których mowa w art. 219 ust. 1 i 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego; d) art. 62, art. 68 i art. 71 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez błędne ich zastosowanie tj. przyjęcie, że organy celne dokonując weryfikacji zgłoszenia SAD nie uznały, że zgłoszenie to zawiera wszystkie elementy niezbędne do zastosowania przepisów regulujących procedurę celną do której towar został zgłoszony; w konsekwencji naruszenia przepisów tych artykułów Skarżąca jest obciążana negatywnymi konsekwencjami ponownej weryfikacji tego zgłoszenia; e) art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie udowodniono, że podanie nieprawidłowych danych (z czym Skarżąca się nie zgadza) nie było spowodowane okolicznościami wynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania Spółki. 2. Istotne naruszenie zasad i przepisów postępowania w tym konstytutywnych dla zapewnienia ustalenia obiektywnego stanu faktycznego oraz zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy wyrażonych w art. 120 - 125 Ordynacji podatkowej, tj. zasad: praworządności (art. 120 Ordynacji podatkowej), dążenia do ustalenia obiektywnej prawdy materialnej (art. 122 Ordynacji podatkowej), w dobrej wierze, z poszanowaniem zasady udzielania informacji (art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej), przekonywania stron (art. 124 Ordynacji podatkowej) oraz szybkości i wnikliwości postępowania (art. 125 Ordynacji podatkowej), a także zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa (art. 121 Ordynacji podatkowej), zasady wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej) wynikającej z zasady prawdy obiektywnej a także zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej), w tym w szczególności naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej poprzez uniemożliwienie Spółce zapoznania się oraz wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Mając na względzie powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie w całości skarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę – żądając jej oddalenia – podniesiono argumenty zbieżne z motywami zaskarżonych aktów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co nastąpuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
In principio wskazać należy, że niektóre towary ze względu na ich rodzaj i przeznaczenie mogą korzystać z obniżonych lub zerowych stawek celnych w przywozie na obszar celny Wspólnoty. Zastosowanie takich stawek celnych jest uzależnione od spełnienia warunków określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej.
Objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem uprzywilejowanego traktowania taryfowego, polegającego na zastosowaniu obniżonych lub zerowych stawek celnych ze względu na końcowe przeznaczenie towaru z jednoczesnym pozostawaniem tych towarów pod dozorem celnym oznacza dopuszczenie towaru do obrotu z zastosowaniem procedury przeznaczenia końcowego.
We Wspólnej Taryfie Celnej znajduje się wiele towarów, których przeznaczenie zostało określone w brzmieniu danego kodu Nomenklatury Scalonej i opatrzone przypisem: "Objęcie niniejszą podpozycją podlega warunkom ustanowionym w odpowiednich przepisach wspólnotowych (patrz art. 291-300 RWKC)".
Oprócz towarów których przeznaczenie wynika z brzmienia zastosowanego kodu CN, szczególne przeznaczenie może dotyczyć również towarów wymienionych w Postanowieniach wstępnych Wspólnej Taryfy Celnej.
Przepisy Postanowień wstępnych załącznika I do Wspólnej Taryfy Celnej, wprowadzanego na kolejne okresy roczne rozporządzeniami Komisji (w niniejszej sprawie: rozporządzenie Komisji (WE) nr 1789/2003 z dnia 11 września 2003 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej), w Sekcji II B ust. 1 przewidują możliwość zastosowania stawki preferencyjnej w wysokości 0% przy przywozie samolotów cywilnych o kodzie CN 88022010 obejmującym "samoloty i pozostałe statki powietrzne o masie własnej nieprzekraczającej 2000 kg do - celów cywilnych", jednakże jak wynika ze zdania drugiego ustępu 1: "Towary te objęte są podpozycjami (') z przypisem w brzmieniu: Objęcie niniejszą podpozycją podlega warunkom ustanowionym w odpowiednich przepisach wspólnotowych {patrz art. 291-300 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ... }.
Zgodnie z art. 21 WKC stosowanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego z którego mogą korzystać niektóre towary ze względu na ich rodzaj lub ze względu na ich przeznaczenie jest uzależnione od spełnienia warunków określonych zgodnie z procedurą Komitetu. W przypadku wymogu posiadania pozwolenia stosuje się postanowienia artykułów 86 i 87. Określenie "preferencyjne traktowanie taryfowe" oznacza obniżenie lub zawieszenie należności przywozowych w rozumieniu artykułu 4 ustęp 10. Art. 292 RWKC stanowi, że przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego zgodnie z art. 21 WKC w sytuacji, gdy towary podlegają dozorowi celnemu ze względu na ich przeznaczenie uzależnione jest od wydania pozwolenia na piśmie przez organ celny. Spełnienie określonego w powyższych przepisach warunku uzyskania pozwolenia pozwala na objęcie towaru daną podpozycją Wspólnej Taryfy Celnej i skorzystanie z uprzywilejowanego traktowania taryfowego (tj. zastosowanie obniżonej lub zerowej stawki celnej). W przeciwnym razie ten sam towar zostaje objęty inną podpozycją dla której ustawodawca nie przewidział preferencji celnych. Należy podkreślić, że w zakresie wydawania pozwolenia o którym mowa w art. 292 ust. 1 RWKC organ celny nie działa z własnej inicjatywy (z urzędu), lecz na wniosek osoby zainteresowanej. Biorąc pod uwagę powyższe regulacje prawne należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie zataryfikowanie przedmiotowego samolotu cywilnego do wskazanego w zgłoszeniu celnym kodu było uzależnione od spełnienia warunków określonych w odpowiednich przepisach (art. 291-300 RWKC, art. 21 WKC). Bezspornym jest, że uzyskanie pozwolenia o którym mowa w art. 292 ust. 1 RWKC było niezbędne do zastosowania zerowej stawki celnej dla importowanego samolotu cywilnego oraz, iż takiego pozwolenia Strona nie uzyskała i nie załączyła do zgłoszenia celnego a także nie wnioskowała w sposób uproszczony o wydanie takiego pozwolenia. W konsekwencji należy uznać, iż w sprawie Strona nie spełniła przesłanki pozwalającej na uprzywilejowane traktowanie importowanego samolotu cywilnego, a tym samym - na jego zaklasyfikowanie do kodu CN 88022010. Z uwagi zatem na brak stosownego pozwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do obrotu z ostatecznym przeznaczeniem, należało zmienić zadeklarowany przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym z dnia [...] września 2004 r. kod taryfy celnej tj. 8802201000 na właściwy dla przywiezionego samolotu cywilnego kod taryfy celnej tj. 8802209000. Dla kodu CN 8802209000 zastosowanie ma stawka celna w wysokości 7,7 %. Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 1 WKC, w przypadku powstania długu celnego wymagane zgodnie z prawem należności określane są na podstawie Wspólnej Taryfy Celnej. W związku z powyższym należało określić w sposób prawidłowy należności celne dla towaru objętego procedurą celną według zgłoszenia celnego z dnia [...] września 2004 r., gdyż kwota prawnie należna nie została zaksięgowana. Odnosząc się do zarzutu skargi, iż w niniejszej sprawie nastąpiło rażące naruszenie art. 218 i art. 219 w związku z art. 220 Kodeksu Celnego poprzez błędne przyjęcie, iż znajdują one zastosowanie w sytuacji gdy organ celny pomimo wcześniejszej wiedzy o braku stosownego pozwolenia, dokonał retrospektywnego zaksięgowania należności celnych po blisko 3 latach od dnia powstania długu w sytuacji gdy nie zaszły okoliczności o których mowa w art. 219 ust. 1 i 2 Kodeksu celnego należy zauważyć, że art. 220 ust. 1 WKC stanowi, że jeżeli kwota należności wynikających z długu celnego nie została zaksięgowana zgodnie z art. 218 i 219 lub została zaksięgowana kwota niższa od prawnie należnej to, zaksięgowania kwoty należności do pokrycia lub pozostających do pokrycia należy dokonać w terminie 2 dni, licząc od dnia w którym organy celne dowiedziały się o tej sytuacji i miały możliwość obliczyć kwotę prawnie należną jak również określić dłużnika (zaksięgowanie retrospektywne). Termin ten może zostać przedłużony zgodnie z art. 219. Jak z powyższego wynika termin na dokonanie zaksięgowania retrospektywnego biegnie od dnia kiedy organ celny powziął wiadomość o istnieniu podstaw do takiego zaksięgowania. W niniejszej sprawie był to termin w którym na skutek weryfikacji zgłoszenia celnego dokonanego w trybie art. 78 WKC organ powziął wiadomość o fakcie nieuprawnionego zastosowania w sprawie zwolnienia od należności celnych. Nie zawsze bowiem początkowym terminem dla możliwości retrospektywnego zaksięgowania jest dzień przyjęcia zgłoszenia celnego. Tym bardziej, że organ celny nie jest w chwili zgłoszenia towaru zobowiązany do szczegółowej weryfikacji każdego zgłoszenia celnego przed zwolnieniem towarów.
Bezpodstawny jest zatem zarzut Skarżącego, że w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego organ wiedział o braku pozwolenia na stosowanie procedury dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem, bowiem weryfikacja zgłoszenia celnego nie była prowadzona. Należy podkreślić, że przyjęcie zgłoszenia celnego nie oznacza braku dopuszczalności jego późniejszej weryfikacji. W kwestii dopuszczalności kontroli zgłoszenia celnego w zakresie odpowiedniego stosowania przepisów wspólnotowych podczas przyjmowania zgłoszenia rozstrzyga art. 78 WKC. Zgodnie z art. 78 ust. 2 WKC, po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję celną towarów o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania. Stosownie natomiast do postanowień art. 78 ust. 3 WKC jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego lub po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane organy te podejmują zgodnie z wydanymi przepisami niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji biorąc pod uwagę nowe dane którymi dysponują. Powyższe przepisy stanowią podstawę prawną czynności kontrolnych podejmowanych przez organy celne po zwolnieniu towarów oraz wszelkich innych czynności zmierzających do uregulowania sytuacji prawnej towaru. Należy podkreślić, iż przepisy prawa celnego nie ograniczają w czasie możliwości podejmowania powyższych czynności. Organy celne mogą więc w każdym czasie prowadzić postępowania zmierzające do uregulowania sytuacji towaru. Jedynie ograniczeniem są postanowienia art. 221 ust. 3 WKC zgodnie z którymi powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat od dnia powstania długu celnego. W niniejszej sprawie podczas czynności kontrolnych dokonywanych w trybie art. 78 WKC organ celny I instancji ustalił, że pomimo braku odpowiedniego zezwolenia wymaganego przepisami prawa Strona zadeklarowała w polu 33 dokumentu SAD kod towaru 8802201000 i skorzystała z przypisanej tej pozycji towarowej zerowej stawki celnej. Wszczął zatem w tej sprawie postępowanie celne, które zakończyło się wydaniem decyzji nr [...] z dnia [...] września 2007 r. w sprawie długu celnego. Kwota długu celnego została prawidłowo określona na podstawie art. 214 ust. 1 WKC. Zgodnie z tym przepisem, z wyjątkiem przypadków, w których szczególne przepisy niniejszego Kodeksu stanowią inaczej i bez uszczerbku dla ust. 2 kwota należności celnych przywozowych lub należności celnych wywozowych jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego. W przedmiotowej sprawie dług celny powstał w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego tj. w dniu [...] września 2004 r. (art. 201 ust. 2 WKC). Należy dodatkowo podnieść, iż w przedmiotowej sprawie przed zwolnieniem towaru do procedury organ celny I instancji nie dokonał pełnej weryfikacji zgłoszenia celnego a tylko w ten sposób można było stwierdzić błąd zgłaszającego, polegający na nieuprawnionym zastosowaniu kodu taryfy celnej, z którym związane zostały określone przywileje taryfowe. Należy zauważyć, że zgłoszenie celne jest deklaracją zgłaszającego który odpowiada za prawidłowość wszystkich elementów tej deklaracji. Dokonanie zgłoszenia celnego towaru do określonej procedury celnej przy jednoczesnym przedstawieniu towarów organowi celnemu rodzi ten skutek, że organ zobowiązany jest przyjąć zgłoszenie celne jeżeli odpowiada ono wymogom formalnym (art. 62 i art. 63 WKC). Organ celny w momencie przyjmowania zgłoszenia celnego obowiązany jest sprawdzić czy spełnia ono wymogi formalne to znaczy czy jest złożone na właściwym formularzu, czy wszystkie pola dokumentu istotne dla zastosowanej procedury zostały wypełnione, czy jest podpisane oraz czy załączono do niego wszystkie dokumenty wymagane do objęcia towaru procedurą celną. Jeżeli zgłoszenie celne spełnia określone wyżej wymogi organ celny zobowiązany był je przyjąć. W niniejszej sprawie zgłoszenie celne dokonane przez Skarżącego odpowiadało wymogom formalnym określonym we wskazanym powyżej przepisie: zostało dokonane na właściwym formularzu zgodnym ze wzorem przewidzianym do objęcia towaru wnioskowaną procedurą zostało podpisane i zawierało wszystkie elementy niezbędne do zastosowania procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym. Tak więc podstawę do zastosowania do towaru objętego zgłoszeniem celnym procedury celnej stanowiły dane zawarte w przyjętym zgłoszeniu celnym.
Podobne stanowisko zajął np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku sygn. akt III S.A./Kr 64/07 z dnia 15 listopada 2007 r. czy na gruncie poprzednio obowiązującego Kodeksu celnego regulującego podobnie instytucję zgłoszenia celnego - Naczelny Sąd ś Administracyjny w wyrokach: z dnia 27 marca 2007 r. sygn. akt I GSK 1037/06 oraz z dnia 8 października 2008 r. sygn. akt I GSK 758/06. Nie znajduje również oparcia w obowiązujących przepisach twierdzenie Skarżącego, że organ celny ma możliwość wszczęcia postępowania w terminie dwóch dni przewidzianym w art. 220 ust. 1 WKC, nie zaś trzech lat. Przepisy jednoznacznie określiły możliwość wszczęcia postępowania stwierdzając, iż dłużnik nie może zostać powiadomiony o zaksięgowaniu należności po upływie trzech lat (art. 221 ust. 3 WKC). Odnosząc się do zarzutu skargi nie uznania przez organ celny I instancji, iż zgłoszenie celne nr [...] z dnia [...] września 2004r. może stanowić jednocześnie wniosek o przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego.
Wskazać należy, iż w myśl art. 292 ust. 2 RWKC, wnioski o wydanie zezwoleń sporządza się w formie pisemnej zgodnie ze wzorem określonym w załączniku 67 do rozporządzenia. Organy celne mogą wyrazić zgodę, aby wniosek o przedłużenie lub zmianę zezwolenia składany był w formie prostego wniosku na piśmie. Z powyższego przepisu wynika, że już w momencie obejmowania towarów procedurą celną strona powinna posiadać stosowne pozwolenie, aby móc korzystać z uprzywilejowanego traktowania taryfowego towarów. W związku z tym wniosek o udzielenie takiego pozwolenia powinien zostać złożony odpowiednio wcześniej, tak aby organ celny mógł wydać pozwolenie przed dokonaniem zgłoszenia celnego. Zgodnie z art. 292 ust. 3 RWKC, w szczególnych okolicznościach organy celne mogą dopuścić aby zgłoszenie celne o dopuszczeniu do swobodnego obrotu, sporządzone na piśmie lub z wykorzystaniem środków technicznych przetwarzania danych i dokonane z zastosowaniem zwykłej procedury, stanowiło wniosek o udzielenie zezwolenia. Tryb taki zwany wnioskiem skróconym może być stosowany pod następującymi warunkami:
- wniosek dotyczy tylko jednej administracji celnej,
- osoba składająca wniosek w całości nadaje towarom określone przeznaczenie celne, oraz
- zabezpieczony jest prawidłowy przebieg czynności.
Jednakże jeżeli organ celny przyjmujący wniosek oceni, że zawarte we wniosku informacje są niewystarczające, może zażądać dodatkowych informacji od osoby składającej wniosek. W szczególności, w przypadkach, gdy wniosek może zostać przedstawiony w formie zgłoszenia celnego organy celne wymagają bez uszczerbku dla art. 218, aby dołączony był do niego dokument sporządzony przez zgłaszającego zawierający przynajmniej następujące informacje chyba, że są one uznane za zbędne lub są umieszczone w zgłoszeniu celnym:
a) nazwisko lub nazwę i adres osoby składającej wniosek zgłaszającego i podmiotu gospodarczego;
b) rodzaj przeznaczenia towaru;
c) techniczny opis towarów wynikający z przeznaczenia towarów oraz sposoby ich określenia;
d) przewidywany termin nadawania towarom ich przeznaczenia;
e) miejsce w którym towary osiągają przeznaczenie (art. 292 ust. 4 ww. rozporządzenia).
Tak więc, aby zgłoszenie celne mogło zostać potraktowane przez organ celny jako wniosek o udzielenie ww. pozwolenia, strona musi w sposób wyraźny potwierdzić swoje intencje w tym zakresie.
Zastosowanie powyższego trybu postępowania możliwe jest wyłącznie w chwili przyjmowania zgłoszenia celnego przez organ celny, bowiem najpóźniej w tym momencie organ mając wiedzę, że zamiarem zgłaszającego jest objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem uprzywilejowanego traktowania taryfowego oraz, że zgłoszenie celne stanowi jednocześnie wniosek o udzielenie zezwolenia, może uznać sytuację za szczególną i odstąpić od wymogu złożenia przez zainteresowanego wniosku pisemnego zgodnie z wzorem określonym w art. 67 RWKC. Również w tym momencie, przed zwolnieniem towarów, organ może ocenić, czy dane zawarte w zgłoszeniu celnym są wystarczające. Brzmienie powołanego przepisu art. 292 ust. 3 RWKC, że uznanie zgłoszenia celnego jako wniosku skróconego o wydanie pozwolenia na uprzywilejowane traktowanie taryfowe jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zgłaszający w momencie przedstawiania towarów i złożenia zgłoszenia o taką możliwość wnioskuje. Reasumując, zebrany materiał dowodowy nie daje wystarczających podstaw do uznania, że w sprawie będącej przedmiotem postępowania tryb określony powyższym przepisem art. 292 ust. 3 RWKC został dotrzymany.
Poza wpisem w polu 33 kodu towaru: “88022010", którego zastosowanie wymagało posiadania pozwolenia na procedurę przeznaczenia końcowego w polu 36 nie wpisano informacji o taryfowym traktowaniu towaru w związku z deklarowaną procedurą end-use, a w polu 44 - kodu N990-OGL oznaczającego złożenie wniosku w trybie skróconym o wydanie pozwolenia. Nie został również złożony dodatkowy dokument zawierający uzupełniające informacje niezbędne dla wydania pozwolenia na procedurę, w której towar znajduje się pod dozorem celnym.
Wbrew bowiem stanowisku Strony zgłoszenie celne SAD z dnia [...] września 2004r. nie zawierało wszystkich niezbędnych danych dla udzielenia pozwolenia na procedurę dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem o których mowa w art. 292 ust. 3 RWKC. Nie zawierało bowiem m.in. przewidywanego terminu nadawania towarowi jego przeznaczenia oraz nie określały miejsca w którym towar osiąga przeznaczenie (art. 292 ust. 4 ww. rozporządzenia). Ponadto przy procedurze przeznaczenia końcowego niezbędne jest przekazanie przez posiadającego pozwolenie towaru do określonego przeznaczenia końcowego, które deklaruje zgłaszający a organ w zależności od okoliczności sprawy i oceny czy będzie to właściwe przeznaczenie celne wyraża zgodę, określając termin w którym nastąpi przekazanie i zakończenie dozoru celnego. W przedmiotowej sprawie nie można zatem uznać, że Strona wystąpiła do organu celnego w chwili zgłoszenia towaru, z wnioskiem o udzielenie pozwolenie na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem w trybie skróconym. Odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia w zaskarżonej decyzji art. 220 ust. 2 lit. b WKC poprzez retrospektywne zaksięgowanie długu celnego pomimo, że Spółka nie mogła w sposób racjonalny wykryć błędu organu polegającego na udzieleniu zezwolenia przez przyjęcie zgłoszenia SAD i dopuszczenie towaru do obrotu z zastosowaniem zerowej stawki celnej, wskazać należy, że instytucja retrospektywnego księgowania należności celnych służy doprowadzeniu do zgodności kwoty należności celnych wynikających z przepisów prawa celnego z kwotą zaksięgowaną. Przy czym zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się gdy kwota opłat celnych należnych zgodnie z przepisami prawa nie została wykazana w rachunkach w następstwie błędu samych organów, który to błąd nie mógł zostać w sposób racjonalny wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego (art. 220 ust. 2 lit. b WKC). Przesłanki wyłączające możliwość retrospektywnego zaksięgowania długu celnego to:
- pierwotne określenie kwoty długu celnego wskutek błędu organów celnych,
- brak racjonalnej możliwości wykrycia błędu przez dłużnika (przy uwzględnieniu jego staranności, profesjonalnego doświadczenia, charakteru błędu),
- działanie dłużnika w dobrej wierze, - przestrzeganie przez dłużnika wszystkich przepisów w zakresie zgłoszenia celnego. Jeśli chodzi o pierwszą przesłankę odstąpienia od konieczności retrospektywnego zaksięgowania należności celnych, to istotne jest pojęcie błędu organów celnych, które nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa celnego ale wypowiedział się na ten temat kilkakrotnie Europejski Trybunał Sprawiedliwości. Istnieje również w tym zakresie dorobek orzecznictwa polskich sądów administracyjnych. Generalnie w orzecznictwie przyjmuje się szerokie rozumienie tego pojęcia i uznaje, że nie chodzi tylko o proste błędy rachunkowe czy pisarskie, ale także o wszelkiego rodzaju błędy polegające na błędnej wykładni lub zastosowaniu prawa. Za błąd organu celnego w rozumieniu art. 220 ust. 2 lit. b WKC uważa się nieprawidłowe zaksięgowanie kwoty należności prawnie należnych w wyniku działania organu celnego. Sytuacje, w których organ celny pełni rolę pasywną nie stanowią błędu, ponieważ organ celny w takim przypadku nie jest faktycznie odpowiedzialny za błąd. Z tego względu błąd organu celnego występuje jedynie w sytuacji, gdy organ ten go popełnia, a nie w innej sytuacji. W praktyce błąd nie wystąpi w sytuacji, gdy dane zawarte w zgłoszeniu celnym jedynie zostały przyjęte, tzn. zostały bez kwestionowania wzięte za podstawę dla określenia należności celnych (por. Europejski Trybunał Sprawiedliwości, wyroki z 27 czerwca 1991, Rs C-348, orzecznictwo ETS 1991, s. 3277, 3299 oraz z dnia 1 kwietnia 1993r. Rs C-250/91,orzeczenie ETS1993, s.1819, 1846). W niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, w której organ celny nie popełnił błędu, przyjmując zgłoszenie celne bez zakwestionowania danych deklarowanych przez zgłaszającego. Zgodnie bowiem z treścią art. 23 ust. 1 Prawa celnego, to zgłaszający oblicza i wykazuje w zgłoszeniu celnym kwotę należności przywozowych lub należności wywozowych, przy czym zgodnie z art. 214 ust. 1 w związku z art. 201 WKC, kwota należności celnych przywozowych lub należności wywozowych, jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego, tj. w omawianym przypadku w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Sporne zgłoszenie celne poddane zostało weryfikacji w trybie art. 68 WKC przed zwolnieniem towaru, obejmującej oględziny towaru (kontrola marki i numeru seryjnego). Organ celny nie zakwestionował prawidłowości zastosowania zerowej stawki celnej. Nie można się natomiast zgodzić ze Skarżącym, iż błąd ten był niemożliwy do wykrycia przez zgłaszającego. Należy podkreślić, iż we wspólnotowym prawie celnym przyjęto zasadę, że tylko błąd niewykrywalny dla przedsiębiorcy/podmiotu uczestniczącego w obrocie towarowym z krajami trzecimi, może stanowić podstawę do nieksięgowania retrospektywnego należności celnych.
W orzecznictwie ETS i w praktyce działania KE wskazuje się, że aby ustalić możliwość wykrycia błędu należy zbadać po pierwsze - naturę błędu, po drugie - doświadczenie profesjonalne przedsiębiorcy po trzecie - stopień staranności przedsiębiorcy.
Należy więc stwierdzić, iż błąd organów celnych o którym mowa nie został faktycznie wywołany przez te organy lecz podmiot dokonujący błędnego zgłoszenia celnego za prawidłowość którego jest odpowiedzialny. Stał się natomiast błędem organów celnych w rozumieniu art. 220 ust. 2 lit. b WKC z powodu jego niewykrycia przez organ celny przyjmujący zgłoszenie celne co nie jest jednak jednoznaczne z aktywnym działaniem organu przy powstawaniu błędu.
W niniejszej sprawie Strona również miała możliwość zweryfikowania tego błędu. Przepisy celne, w tym przepisy WKC oraz przepisy wykonawcze do tego Kodeksu (RWKC) weszły w życie wraz z przystąpieniem Polski do UE i obowiązywały od dnia 1 maja 2004 r. W związku z tym stosowanie tych przepisów obowiązywało zarówno organy celne jak i osoby wprowadzające towary na obszar celny WE. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne, wprowadzenie towaru na obszar celny Wspólnoty lub jego wyprowadzenie z tego obszaru powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego, jeżeli przepisy prawa, w tym umowy międzynarodowe nie stanowią i inaczej.
To w interesie zgłaszającego leży taka znajomość przepisów prawa, aby korzystać ze wszelkich możliwości przez te przepisy przewidzianych, np. zwolnienia od cła w przypadku posiadania odpowiedniego pozwolenia.
Ponadto w przedmiotowej sprawie możliwość wykrycia ewentualnego błędu organu celnego przez zgłaszającego nie była ograniczona, bowiem teksty aktów prawnych, obowiązujących po akcesji RP do UE, stanowiące podstawę wydania zaskarżonych rozstrzygnięć stały się dostępne w polskim tłumaczeniu w związku z ich publikacją w polskim specjalnym wydaniu Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, według danych Biura Publikacji Wspólnot Europejskich z siedzibą w Luksemburgu w następujących terminach:
1. Rozporządzenie Komisji (EWG) r 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913 - Rozdział 02, tom 6 w dniu 7 września 2004 r.
2. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej - Rozdział 02, tom 02 - w dniu 27 sierpnia 2004 r.
3. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1789/2003 z dnia 11 września 2003 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej - rozdział 02, tom 14 w dniu 13 sierpnia 2004 r.
W rozporządzeniu nr 1789/2003, Sekcja II B "Cywilne statki powietrzne i towary do stosowania w cywilnych statkach powietrznych" w pkt 1 określono, że zwolnienie z cła i przewidziane jest m. in. w odniesieniu do cywilnych statków powietrznych.
Towary te objęte są podpozycjami (') z przypisem w brzmieniu: "Objęcie niniejszą podpozycją podlega warunkom ustanowionym w odpowiednich przepisach wspólnotowych (patrz art. 291- 300 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 (Dz. U. L. 253 z 11 października 1993 r., str. 1 wraz z późn. zm.) Patrz również sekcja II pkt B przepisów wstępnych".
W przypisach na stronie 15 załącznika I ustawodawca wymienia podpozycje ('), wśród których znajdują się również towary klasyfikowane do kodu 8802 20 jako "samoloty i pozostałe statki powietrzne, o masie własnej nieprzekraczającej 2000 kg".
Oznacza to zatem w sposób bezsporny, iż w dniu 21 września 2004 r. opublikowane były w języku polskim, w polskich specjalnych wydaniach Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie, regulujące przywóz w 2004 r. cywilnych statków powietrznych, które uzależniały zastosowanie preferencji taryfowych, polegających na zwolnieniu od cła samolotów cywilnych od posiadania pozwolenia organu celnego na procedurę przeznaczenia końcowego. Zatem wbrew twierdzeniom Strony niewątpliwy stan prawny zawarty w zrozumiałych przepisach, nie wymagających dokonywania skomplikowanej wykładni wynikał, w chwili zgłoszenia celnego, z opublikowanych w języku polskim w polskich wydaniach specjalnych Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej serii "L" obowiązujących aktów prawnych. Ponadto zarówno w orzecznictwie ETS jak i w doktrynie przyjmuje się, że oczywistym obowiązkiem handlowca jest zapoznanie się z tekstami prawnymi opublikowanymi w Dzienniku Urzędowym UE, co miało znaczenie gdy różnorodne materiały pomocnicze kompilacje prawne i tzw. taryfy użytkowe opracowywania okazywały się sprzeczne ze wspólnotową taryfą celną. Trybunał zawsze podkreślał, że dołożenie należytej staranności polega m.in. na zapoznaniu się z tekstem prawa wspólnotowego, opublikowanym w oficjalnym organie promulgacyjnym. Za takim stanowiskiem przemawia wzgląd na konieczność zapewnienia jednolitości stosowania prawa celnego na obszarze całej Wspólnoty. Zasadą jest więc, że każdy musi znać akty opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE i stosować się do nich. (vide: wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt: V S.A./Wa 1722/09 z dnia 10 marca 2010 r.) Dodać jednocześnie należy, iż złożenie w urzędzie celnym zgłoszenia podpisanego przez zgłaszającego lub jego przedstawiciela czyni go odpowiedzialnym zgodnie z obowiązującymi przepisami celnymi za prawdziwość informacji podanych w zgłoszeniu autentyczność załączonych dokumentów oraz przestrzeganie wszelkich obowiązków odnoszących się do objęcia danych towarów odpowiednią procedurą. Tak więc przy niewątpliwym stanie prawnym wynikającym z jasnych przepisów i przy niedołożeniu należytej staranności polegającej na zapoznaniu się z tekstem obowiązujących przepisów opublikowanych w języku polskim w stosownym organie promulgacyjnym - nie zostały spełnione przesłanki odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych. Odnośnie kwestii wymierzonych odsetek od należności celnych należy stwierdzić, że zgodnie z art. 65 ust. 5 Prawa celnego (w brzmieniu obowiązującym w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego) organ celny pobiera odsetki w przypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zaksięgowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym z wyjątkiem gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Odsetki pobierane są od dnia powstania długu celnego od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą pobraną.
Ponieważ w przedmiotowej sprawie nie udowodniono, iż podanie nieprawidłowych danych spowodowane było okolicznościami niewynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania Strony - nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od pobrania powyższych odsetek i dłużnik zobowiązany jest do ich uiszczenia. Nie doszło również do naruszenia przez organy celne art. 120 - 123 Ordynacji podatkowej. Na podstawie zebranego w aktach materiału dowodowego nie znalazł w działaniu organu I instancji naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu. Kwestia naruszenia zasad prowadzenia postępowania wynika jedynie z interpretacji Strony co do zastosowania przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Zgodnie z art. 120 Ordynacji podatkowej organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Powyższe oznacza, że podstawą prawną działania organów podatkowych są przepisy w znaczeniu ustalonym w Konstytucji RP - organy podatkowe związane są zatem Konstytucją, ustawami, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, rozporządzeniami, aktami prawa miejscowego. W niniejszej sprawie postępowanie prowadzone było zgodnie z przepisami zarówno prawa procesowego jak i materialnego, stosownie do postanowień art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w całości, w sposób wyczerpujący, tzn. z uwzględnieniem wszystkich dowodów i okoliczności mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej a jako dowód dopuszczono wszystko co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie było sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej). Zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego czy dana czynność została udowodniona. Z powyższego wynika, że obowiązek przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie podatkowym. Na podstawie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ podatkowy ocenia czy dana czynność została udowodniona. W omawianej sprawie materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w całości tzn. z uwzględnieniem wszystkich dowodów i wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. Fakt, iż analiza zebranego materiału dowodowego nie przyniosła oczekiwanych przez Skarżącego rezultatów, nie może być powodem kwestionowania rzetelności poczynań organów celnych lub zasadności zajmowanego stanowiska. Jak zostało wyżej wskazane organ celny rozpatrzył cały materiał dowodowy zgodnie z treścią art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Stosownie do postanowień art. 124 Ordynacji podatkowej organy podatkowe powinny wyjaśnić stronom zasadność przesłanek którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. Zauważyć trzeba, iż organ celny I i II instancji w zaskarżonych decyzjach prawidłowo poinformował o obowiązujących przepisach prawa celnego i wyjaśniły dlaczego zostały zastosowane w niniejszej sprawie. Zgodnie zaś z zasadą czynnego udziału stron w postępowaniu zawartą w art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej, zapewniono Stronie czynny udział w postępowaniu wyjaśniającym, także umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań poprzez powiadomienie Strony o toczącym się postępowaniu w organie celnym I instancji oraz umożliwiono zapoznanie się z aktami sprawy - art. 200 Ordynacji podatkowej (postanowienia z dnia 26 lipca 2007 r. i z dnia 20 sierpnia 2007 r.). Ponadto Strona miała możliwość czynnego udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ II instancji - pismem z dnia 28 stycznia 2009 r. została poinformowana o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem przez Dyrektora Izby Celnej w W. decyzji w sprawie przedmiotowego towaru. Strona skorzystała z przysługującego prawa wypowiedzenia się co do całości zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie (oświadczenie o zapoznaniu się z aktami prowadzonego postępowania z dnia 9 lutego 2009 r.).
Zapoznanie się Strony z aktami prowadzonego postępowania dużo wcześniej przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie miało wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Poza tym od momentu zapoznania się Strony z aktami sprawy do akt nie dołączono, ze strony organu celnego żadnych nowych dokumentów ani nie zaistniały żadne nowe okoliczności mające wpływ na ustalenie stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Ponadto Strona miała czas od wydania decyzji przez organ celny I instancji , tj. od dnia [...] września 2007r. chociażby do dnia [...] lutego 2009 r. na dołączenie do sprawy wszelkich dowodów i dokumentów, co zresztą czyniła. Natomiast oświadczenie (Pani B.T.) załączone do skargi zostało sporządzone dopiero 7 grudnia 2010r. zatem ponad miesiąc od wydania decyzji przez organ II instancji a na jeden dzień przed napisaniem skargi i jej wysłaniem do Dyrektora Izby Celnej w W. W świetle powyższych wyjaśnień za bezzasadny należy uznać zarzut Strony dotyczący naruszenia przez organ celny I i II instancji wyżej powołanych przepisów ustawy Ordynacja podatkowa. Ponadto Strona w skardze zarzuciła naruszenie zasady zawartej w art. 125 Ordynacji podatkowej - szybkości i prostoty postępowania. Zasada ta nakłada na organy podatkowe obowiązek działania w sprawie wnikliwie i szybko oraz posługiwanie się przy tym najprostszymi środkami do jej załatwienia. Zasadę tę należy jednak rozpatrywać w kontekście zasady prawdy obiektywnej - szybkość postępowania nie może mieć wpływu na wyjaśnienie stanu faktycznego i zasady praworządności - szybkość postępowania nie może prowadzić do naruszenia przepisów prawa ani do niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zasada ta chroni nie tylko podatników przed przewlekłością postępowania podatkowego ale stoi też na straży interesu publicznego - szybkie załatwienie jest konieczne ze względu na terminy przedawnienia. Wskazać tutaj należy, iż stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawia w wyroku z dnia 30 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 647/04 gdzie wskazano, że "zasada szybkości działania organów podatkowych nie może być realizowana kosztem spoczywającego na organach obowiązku wnikliwego i rzetelnego rozpatrywania spraw".
W postępowaniu odwoławczym ustawodawca wprowadził termin dwóch miesięcy na załatwienie sprawy. Termin ten ma charakter instrukcyjny i może być przekroczony na zasadach określonych w art. 140 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z powyższym przepisem o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie podatkowym również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu. Zgodnie z art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej stronie służy ponaglenie na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 Ordynacji podatkowej. W przedmiotowej sprawie Strona skorzystała z przysługującego jej prawa i pismem z dnia 27 września 2010 r. wniosła ponaglenie do Ministra Finansów. Jednocześnie należy podnieść, iż przewlekłość w rozpatrzeniu odwołania Strony nie miała wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe na podstawie art 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło