V SA/Wa 78/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-21

Skład orzekający: sędzia WSA Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Ministra Rozwoju i Finansów w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej, ze względu na potencjalne wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków dla budżetu powiatu?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji nakładającej na powiat obowiązek zwrotu nienależnie uzyskanej subwencji oświatowej może zostać wstrzymane, jeżeli skarżący uprawdopodobni, że jej wykonanie spowoduje znaczne trudności finansowe, takie jak ograniczenie realizacji zadań publicznych, wstrzymanie inwestycji czy konieczność zwrotu innych dotacji. Sąd, rozpatrując wniosek o wstrzymanie, ocenia ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, mając na uwadze specyfikę działania jednostek samorządu terytorialnego.
Stan faktyczny
Powiat wniósł skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów nakazującą zwrot nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2013. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, Powiat podniósł, że zwrot kwoty spowoduje trudności finansowe, zmniejszenie środków na zadania publiczne, wstrzymanie inwestycji i konieczność zwrotu dotacji. Wskazał na wysokie obciążenie budżetu i sztywny charakter większości wydatków.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2013 p o s t a n a w i a: - wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Powiat R. wniósł skargę na opisaną w komparycji postanowienia decyzję Ministra Rozwoju i Finansów. Następnie, w piśmie z 8 grudnia 2017 r. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że sytuacja finansowa Powiatu jest bardzo trudna i nie posiada on środków na niezwłoczne uiszczenie kwoty [...] zł. Skarżący wskazał, że zwrot ww. kwoty spowodowałby zmniejszenie środków na realizację zadań publicznych na rzecz ogółu mieszkańców Powiatu. Zaznaczono także, że aby zrealizować w 2018 r. zadania inwestycyjne wynikające z Wieloletniej Prognozy Finansowej, Powiat planuje wyemitowanie obligacji w wysokości [...] zł. Ponadto aby dokonać zapłaty kwoty [...] zł Powiat musiałby przenieść limity wydatków z innych pozycji budżetu, co byłoby utrudnione z uwagi na fakt, że większość planowanych wydatków ma charakter sztywny i służy pokryciu kosztów zobowiązań już zaciągniętych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych zawartym w wymienionym przepisie. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Sąd wydając orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania decyzji, opiera swoje rozstrzygnięcie zarówno na ocenie wniosku skarżącego, jak i materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, badając wystąpienie bądź też niewystąpienie przesłanek wstrzymania aktu, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienie z 27 lipca 2011 r. sygn. akt II GZ 371/11) gmina jako jednostka samorządu terytorialnego jest specyficzną instytucją działającą na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa, a jej swoboda w dysponowaniu środkami pieniężnymi jest znacznie ograniczona i odmienna niż w przypadku przedsiębiorstw prywatnych działających w ramach swobody działalności gospodarczej. Powyższe zasady dotyczą również innych jednostek samorządu terytorialnego, w tym powiatów. Wskazać należy, iż z udzielonych informacji wynika, że łącznie planowane sztywne obciążenia budżetowe zamykają się kwotą [...] zł, co stanowi aż 80,49 % planu wydatków bieżących. Pozostałe wydatki bieżące służą pokryciu kosztów funkcjonowania starostwa i 16 powiatowych jednostek organizacyjnych takich jak szkoły ponadgimnazjalne, ośrodki wsparcia, domy pomocy społecznej. Ponadto zwrot kwoty [...] spowoduje zachwianie i wstrzymanie inwestycji, które w 50% finansowane są z wkładu własnego Powiatu. Powyższe spowoduje, że Powiat będzie zobowiązany do zwrotu otrzymanych dotacji na realizację zadań inwestycyjnych. Dodatkowe obciążenie w postaci zwrotu [...] zł może spowodować konieczność zmniejszenia środków, m.in. na realizację zadań publicznych na rzecz ogółu mieszkańców wspólnoty samorządowej, a w perspektywie ograniczenie wykonywania niezbędnych zadań należących do kompetencji Powiatu. Z tych względów zasadnym jest wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia skargi przez Sąd. Sąd doszedł do przekonania, że przytoczone wyżej okoliczności w wystarczającym stopniu uprawdopodobniają obawę wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło