V SA/Wa 799/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-25
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi, który wykaże trudną sytuację materialną, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku cudzoziemca, który nie posiada majątku, oszczędności, a jego dochody z pracy i pomocy rodziny wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący, będący cudzoziemcem, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym decyzji o wydaleniu z terytorium RP. Wskazał na trudną sytuację materialną, niskie dochody z pracy, pomoc od rodziny oraz brak majątku. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Warszawa, dnia 25 lipca 2011 r. Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej p o s t a n a w i a: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych;
Skarżący wystąpił z wnioskiem - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i dwójką dzieci. Dochód miesięczny z dorywczej pracy wykonywanej przez skarżącego i jego żonę wynosi łącznie 1100 zł. Ponadto wskazał, iż rodzina z A. co miesiąc przesyła skarżącemu 200 dolarów amerykańskich. Na utrzymaniu skarżącego znajduje się dwóch pełnoletnich synów, którzy nie pracują. Skarżący oświadczył, że nie stać go na uiszczenie wpisu sądowego bez ponoszenia uszczerbku majątkowego.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący jest cudzoziemcem, nie posiada majątku nieruchomego, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Dochody z pracy oraz pomocy finansowej od rodziny wystarczają wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych 4- osobowej rodziny.
Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącemu prawa do sądu należało uznać, iż zwolnienie od obciążającego go na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi w kwocie 300 zł, jak i od pozostałych mogących wystąpić w przyszłości kosztów sądowych jest uzasadnione.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło