V SA/Wa 81/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2011 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w [...] z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] odmówił przyznania W. M. jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatność obszarowej oraz nałożył sankcję w wysokości 4964,11 zł, która będzie potrącana z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Organ I instancji wskazał, iż w trakcie kontroli administracyjnej wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania bezpośrednich na rok 2004 powierzchnia działek ewidencyjnych, w stosunku, do których stwierdzono, że nie były utrzymywane w dobrej kulturze na dzień 30.06.2003 r., została wykluczona z wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004 jako nie uprawniona do przyznania tych płatności. Organ podał, iż na podstawie protokołu z czynności kontrolnych (nr dok [...]), wykluczeniu z wniosku o przyznaniu płatności bezpośrednich na rok 2004 podlegały następujące działki ewidencyjne i rolne nr [...] (działka rolna A) i nr [...] (działka rolna A), położone w woj. [...], powiat [...]i, gmina [...], obręb [...]. Wskazano, iż łączna powierzchnia działek rolnych, niespełniających warunków do przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, wyłączona z płatności ze względu na nieprawidłowości określone w Protokole z czynności kontrolnych (nr dok [...]) będąca sumą powierzchni poszczególnych działek wymienionych powyższej, wynosi 19,21 ha. W związku z tym, że wskazane powierzchnie nie spełniają kryteriów określonych w art. 143 b ust. 4 w/w Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 r., ww. organ stwierdził, iż nie mogą być one deklarowane na wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w danym roku i latach następnych. Organ I instancji wskazał, iż ze względu na stwierdzoną różnicę między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną, kwalifikującą się do objęcia jednolitą płatnością obszarową, wynikającą z nieścisłości popełnionych umyślnie płatność została odmówiona; ponadto na rolnika została nałożona sankcja. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 15,60 ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych, kwalifikowana do płatności wynosiła 15,60 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wynosiła 0,97 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi więcej niż 50%. Po rozpoznaniu odwołania W. M. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U. z 2007r. nr 35 poz. 217 z późn. zm.) rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu grunty rolne, wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143 b ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli : posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczpospolitej Polskiej w załączniku XX do rozporządzenia nr 1973/2004, utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami, został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Podkreślił, iż wymienione powyżej rozporządzenie zostało co prawda uchylone Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 73/2009 z dniem 1 stycznia 2009 r., jednakże na podstawie art. 146 tego rozporządzenia odpowiednikiem wymienionego wyżej artykułu jest art. 124 w nowym rozporządzeniu. Zgodnie z nim powierzchnia użytków rolnych nowego państwa członkowskiego innego niż Bułgaria i Rumunia, objętego systemem jednolitej płatności obszarowej stanowią część jego wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych, które w dniu 30 czerwca 2003 r. utrzymane były w dobrej kulturze rolnej bez względu na to, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji, oraz w stosownych przypadkach, dostosowaną zgodnie z obiektywnymi i niedyskryminującymi kryteriami ustanowionymi przez to nowe państwo członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję. Organ zaznaczył, iż do celów niniejszego tytułu "wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych" oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe, określoną przez Komisję dla celów statystycznych. Organ II instancji podkreślił, iż powyższe rozporządzenie odnosi się jedynie do stanu faktycznego gruntów rolnych istniejącego na dzień 30 czerwca 2003 r. W związku z tym organ zauważył, że przyznanie płatności zostało więc uwarunkowane stanem z przeszłości. Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 3 września 2004 r. na działkach ewidencyjnych nr [...] oraz nr [...] (obręb [...], gmina [...], powiat [...], woj. [...]) będących wówczas w posiadaniu S. K., który w 2004 r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich do tych działek przeprowadzona została kontrola na miejscu. W wyniku czynności kontrolnych inspektorzy na w/w działkach stwierdzili odłogi, wskazując nieprawidłowości określone kodem DR 10 oznaczające, że na dzień 30 czerwca 2003 r. działki te nie były utrzymane były w dobrej kulturze rolnej. Ww. organ podkreślił, że wyniki kontroli na miejscu były zweryfikowane i potwierdzone w toku postępowania odwoławczego prowadzonego w 2005 r. W wyniku postępowania sądowego co prawda decyzja organu II instancji jak nią utrzymana w mocy decyzja organu I instancji zostały uchylone, ale z innych powodów niż zastrzeżenia do czynności kontrolnych, tj. braków w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji. Ponowne postępowanie odwoławcze oraz przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w zakresie kontroli na miejscu po raz kolejny potwierdziło prawidłowość stwierdzenia nieprawidłowości (DR 10) w niniejszej sprawie. Wskazano, iż Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji, jednak z powodu "nieprawidłowej interpretacji zapisów dotyczących działki rolnej położonej na działce ewidencyjnej nr [...] (obręb [...]). W wyniku powyższego Kierownik Biura Powiatowego wydał w dniu [...].12.2007 r. decyzje nie przyznał wnioskodawcy żadnej płatności. Postępowanie odwoławcze zakończyło się wydaniem w dniu [...].03.2008 r. przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Decyzji Nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Organ zaznaczył, iż obecnie toczy się postępowanie sądowe przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia WSA w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi i przywróceniu S. K. terminu do uzupełnienia braku w skardze. Odnosząc swoje rozważania do niniejszej sprawy Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, iż w 2008 r. z wnioskiem o przyznanie płatności w przedmiotowej sprawie wystąpiła skarżąca W. M. (małżonka S. K.) która zadeklarowała do przyznania płatności m.in. działki ewidencyjne nr [...] oraz nr [...] (obręb [...]). Organ II instancji zgodzili się z ustaleniami prawnymi i faktycznymi zawartymi w zaskarżonej decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy potwierdził, iż przyznanie płatności uwarunkowane jest utrzymaniem gruntów w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. bez względu na to, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji. Ww. organ podkreślił, iż zaskarżona decyzja została wydana po uwzględnieniu wyników czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 3 września 2004 r. w gospodarstwie rolnym S. K.. Wskazał na podstawie protokołu z czynności kontrolnych, iż sporne działki nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 marca 2003 r. o czym świadczyć ma kod nieprawidłowości DR 10. Z tego względu przedmiotowe działki zostały wykluczone z przyznania płatności. Odnosząc się do zarzutu, iż decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o nieprawomocne wyniki kontroli oraz nieprawomocne wydane na ich podstawie organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru wniesienie odwołania od decyzji nie wstrzymuje jej wykonania a także stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła W. M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji. Skarżąca wniosła również o zawieszenie postępowania do czasu stosownych rozstrzygnięć. Skarżąca zarzuciła zaskarżonym decyzją, iż zostały wydane w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny. Podniosła, iż protokoły z kontroli gruntów rolnych są nie dokładne oraz zawierają błędy. Podniosła, iż ww. protokoły z 2003 roku zostały jej doręczone dopiero w 2005 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] podtrzymał swoją argumentację zawartą w zakażonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz nie z tych względów na które wskazuje skarżąca. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa naruszaj prawo w stopniu uzasadniającym konieczność ich uchylenia. Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 97 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej zawiesza postępowanie: 1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105), 2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony, 3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, 4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W niniejszej sprawie wystąpiła przesłanka z ust 4. Zaskarżona decyzja została wydana została wydana po uwzględnieniu wyników czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 3 września 2004 r. w gospodarstwie rolnym S. K.. Z protokołu z ww. czynności wynikało, iż sporne działki nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 marca 2003 r. Należy zauważyć, iż ww. protokół był również podstawą do wydania decyzji Kierownika Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] Nr [...] z [...] grudnia 2007 r. o przyznaniu płatności bezpośrednich (jednolitej płatności obszarowej JPO i uzupełniającej płatności obszarowej UPO) za rok 2004 r. w pomniejszonej wysokości. Decyzje tę utrzymał w mocy Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] decyzją z [...] marca 2008 r. Nr [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył S. K.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 listopada 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1479/08 uchylił decyzję z [...] marca 2008 r. Nr [...]. Uchylenie decyzji nastąpiło ponieważ zdaniem Sądu organ naruszyły w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kpa, poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych (m.in. kwestia treści protokołu, sposób jego sporządzenia) zgłaszanych przez skarżącego w toku postępowania, jak też nieodniesienie się przez organ drugiej instancji do wszystkich zarzutów podnoszonych w odwołaniu. Odnosząc te wszystkie fakty do niniejszej sprawy należy zauważyć, i postępowanie wszczęte z wniosku S. K. dotyczące kwestionowanego protokołu oraz przedmiotowych działek toczyło się przed organami I i II instancji od 2003 r. i nie zakończyło się jeszcze prawomocną decyzją. Zdaniem Sądu organ II instancji powinien zawiesić postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku W. M. do czasu zakończenia ww. postępowania. Podnoszone kwestie ww. sprawie S. K. mają charakter zasadniczy dla wydania decyzji niniejszej sprawie. Nie zwieszenie postępowania mogło by doprowadzić do takiej sytuacji, iż na podstawie takiego samego stanu faktycznego i prawnego wydano by dwie sprzeczne ze sobą decyzje. Dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania wszczętego z wniosku S. K. organ będzie mógł przeprowadzić postępowanie w niniejszej sprawie. Mając powyższe okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a.