V SA/Wa 82/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant st. specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2019 r. sprawy ze skargi G. w P. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Samorządu Województwa Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie; 2. zasądza od Samorządu Województwa Mazowieckiego na rzecz G. w P. kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Gminna Biblioteka Publiczna w [...] (dalej: "Skarżąca", "Strona") w dniu [...] sierpnia 2018 r. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej w kwocie [...] zł na realizację operacji: "[...]" dla operacji typu "Inwestycje w obiekty pełniące funkcje kulturalne" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie, ulepszenie i rozwijanie podstawowych usług lokalnych dla ludności wiejskiej, w tym rekreacji, kultury i powiązanej infrastruktury" w ramach działania "Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Pismem z [...] listopada 2018 r. nr: [...], działając na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 627), dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich", Samorząd Województwa [...] (dalej: "organ", "Samorząd") odmówił przyznania pomocy na realizację powyższej operacji. Wskazując przyczyny odmowy przyznania pomocy organ powołał § 18 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje w obiekty pełniące funkcje kulturalne", operacje typu "Kształtowanie przestrzeni publicznej" oraz operacje typu "Ochrona zabytków i budownictwa tradycyjnego" w ramach działania "Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 154), dalej: "rozporządzenie z 18 sierpnia 2017 r." oraz § 2b ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 października 2015 r. w sprawie wysokości limitów środków dostępnych w poszczególnych województwach lub latach w ramach określonych działań lub poddziałań Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 1755 ze zm.), dalej: "rozporządzenie z 12 października 2015 r.". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Samorząd wyszczególnił kryteria brane pod uwagę przy ocenie wniosku Strony, zawarte w § 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 rozporządzenia z 18 sierpnia 2017 r., wskazując przyznaną liczbę punktów oraz liczbę punktów możliwych do uzyskania. Wskazał, że zgodnie z uchwałą Zarządu Województwa [...] Nr [...] z [...] października 2018 r. w limicie mieszczą się wnioski umieszczone na liście operacji informującej o kolejności przysługiwania pomocy na pozycji od 1 do 23. Natomiast przedmiotowa operacja uzyskała 22 punkty i znalazła się na pozycji 29, co oznacza, że nie mieści się w 150% limicie środków przewidzianych na dany typ operacji, dlatego odmówiono Stronie przyznania pomocy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła, że rozstrzygnięcie Samorządu zostało wydane z naruszeniem: 1) art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w związku z § 8 ust. 1 pkt 1) i 3) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje w obiekty pełniące funkcje kulturalne", operacje typu "Kształtowanie przestrzeni publicznej" oraz operacje typu "Ochrona zabytków i budownictwa tradycyjnego" w ramach działania "Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na latach 2014 - 2020, poprzez nie uznanie dokumentów złożonych przez Gminną Bibliotekę Publiczną w [...] w celu udokumentowania kryteriów: - że operacja przewiduje po zrealizowaniu w obiekcie budowlanym będącym jej przedmiotem prowadzenie zajęć artystycznych, nauki języków obcych, zajęć opiekuńczo-wychowawczych lub innych inicjatyw społecznych, które będą miały charakter stały lub będą się odbywały cyklicznie, lecz nie rzadziej niż raz w miesiącu, przez co najmniej 9 miesięcy w danym roku w okresie trwałości operacji (Kryterium 1), oraz - że operacja uwzględnia zastosowanie rozwiązań, które są innowacyjne co najmniej w skali województwa, w tym rozwiązań organizacyjnych, technicznych lub technologicznych, które zapewnią, warunki dla tworzenia wysokiej jakości oferty kulturalnej dostępnej dla zróżnicowanych grup odbiorców, co miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ skutkowało odmową przyznania pomocy (Kryterium 3). 2) art. 35 ust. 1 ustawy poprzez zaniechanie wyjaśnienia przyczyn odmowy przyznania pomocy i oparcie się na Iakonicznym stwierdzeniu, iż wnioskowana operacja nie mieści się w limicie, o którym mowa w § 14 ust. 2 rozporządzenia, co uniemożliwia kontrolę instancyjną podjętej przez Instytucję oceniającą czynności. W oparciu o powyższe zarzuty Strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego aktu oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę Samorząd wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej: "p.p.s.a.", określony został przez ustawodawcę katalog spraw, w których działalność administracji publicznej poddana została kontroli sądowej, przy czym na zasadzie art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Na tej właśnie podstawie ocenie Sądu poddane zostało zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie Samorządu Województwa [...] z dnia [...] listopada 2018 r. w sprawie odmowy przyznania Skarżącej pomocy finansowej na realizację operacji "[...]" w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Przeprowadzona kontrola legalności zaskarżonego aktu wykazała, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Zaskarżony akt jest kontrolowany przez Sąd pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 627), dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich", oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje w obiekty pełniące funkcje kulturalne", operacje typu "Kształtowanie przestrzeni publicznej" oraz operacje typu "Ochrona zabytków i budownictwa tradycyjnego" w ramach działania "Podstawowe usługi i odnowa wsi na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 – 2020. Odmowa przyznania pomocy dokonana została na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, zgodnie z którym w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania przedmiotowej pomocy, podmiot właściwy w sprawie o przyznanie pomocy informuje podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu jest ocena dwóch kryteriów, które określone zostały w § 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 rozporządzenia z 18 sierpnia 2017 r. Według powołanych przepisów o kolejności przysługiwania pomocy na operacje typu "Inwestycje w obiekty pełniące funkcje kulturalne" decyduje suma uzyskanych punktów przyznanych na podstawie kryteriów wyboru operacji, w tym m.in.: - kryterium 1 - operacja przewiduje, że po jej zrealizowaniu w obiekcie budowlanym będącym jej przedmiotem będą prowadzone zajęcia artystyczne, nauka języków obcych, zajęcia opiekuńczo-wychowawcze lub inne inicjatywy społeczne wskazane we wniosku o przyznanie pomocy, które będą miały charakter stały lub będą się odbywały cyklicznie, lecz nie rzadziej niż raz w miesiącu, przez co najmniej 9 miesięcy w danym roku w okresie trwałości operacji, o którym mowa w art. 71 ust. 1 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1303/2013 - 4 punkty; - kryterium 2 - operacja uwzględnia zastosowanie rozwiązań, które są innowacyjne co najmniej w skali województwa, w tym rozwiązań organizacyjnych, technicznych lub technologicznych, które zapewnią warunki dla tworzenia wysokiej jakości oferty kulturalnej dostępnej dla zróżnicowanych grup odbiorców – 3 punkty. Za powyższe kryteria organ nie przyznał punktów, podczas gdy Skarżąca wnosi o przyznanie maksymalnej liczby punktów. W zaskarżonym rozstrzygnięciu jako uzasadnienie swojego stanowiska organ powołał treść ww. przepisów wskazując, że przyczyną odmowy przyznania pomocy jest uzyskanie przez Skarżącą 22 punktów i pozycji 29 na liście, podczas gdy zgodnie z uchwałą Zarządu Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] października 2018 r. w limicie mieszczą się wnioski umieszczone na liście operacji informującej o kolejności przysługiwania pomocy na pozycji od 1 do 23. W ocenie Sądu przytoczenie przez organ podstawy prawnej, treści kryterium i oceny punktowej za poszczególne kryteria i sumarycznego wyniku uzyskanych punktów nie spełnia wymogu podania przyczyn odmowy, o których mowa w art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, czyniąc ocenę wniosku arbitralną. Należy wskazać, że zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, w postępowaniu o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie stoi na straży praworządności. Zasadę praworządności należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa. Ustalając liczbę punktów organ konfrontuje treść wniosku z przedłożoną dokumentacją, przyporządkowując określoną liczbę punktów do poszczególnych kryteriów, a zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, informuje podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. Skarżąca powinna zatem uzyskać jasne wskazanie, co do wyników oceny z rzetelną i przejrzystą analizą ocen spełnienia poszczególnych kryteriów. Zaskarżone rozstrzygnięcie powinno zatem zawierać powody, które zadecydowały o odmowie przyznania pomocy. Należy podkreślić, że stanowisko, iż rozstrzygnięcie o odmowie przyznania pomocy powinno zawierać wyjaśnienie okoliczności, które zadecydowały o przyznanej ilości punktów w ramach tej oceny, znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 29 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Go 430/18, publ. Lex nr 2592739). Natomiast z zaskarżonego aktu nie wynika, jakie okoliczności zaważyły na ocenie, że wniosek nie spełnia wymogów określonych w § 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 rozporządzenia z 18 sierpnia 2017 r. Samorząd nie wskazał żadnych argumentów, które doprowadziły do takiej oceny wniosku, w efekcie której projekt otrzymał 22 punkty. Uzasadniony zatem jest zarzut skargi, iż w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie wskazano przyczyn odmowy udzielenia pomocy. Na skutek takiego działania organu Skarżąca pozbawiona została wyjaśnienia przyczyn, dla których jej wniosek nie został wybrany do dofinansowania, a Sąd został pozbawiony możliwości oceny zgodności zaskarżonego aktu z prawem. Jednocześnie Sąd wskazuje, że wymaganego art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, uzasadnienia rozstrzygnięcia nie może zastąpić treść odpowiedzi na skargę. Reasumując stwierdzić należy, że dokonując oceny wniosku Skarżącej organ naruszył przepisy prawa. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wskazania Sądu i wyjaśni w jakim zakresie wniosek nie spełnia wymagań opisanych w poszczególnych kryteriach i dlaczego nie przyznano za nie punktów. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku.