V SA/Wa 821/12

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. M. T. wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 22 czerwca 2012r.) wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata i radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i trójką dzieci, zamieszkują w domu o pow. 100 m² Skarżący posiada gospodarstwo rolne o pow. 19 ha oraz oborę, stodołę i inne budynki gospodarcze, nie posiada przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Oświadczył, że posiada zadłużenie w bankach i u osób trzecich, cały majątek jest zabezpieczony hipoteką i obecnie wobec niego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. Wyjaśnił, że dochód z gospodarstwa nie wystąpił, gdyż koszty leasingu maszyn i ubezpieczenia (8000 złotych) przerosły przychody w wysokości ok. 5500 złotych. W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z 28 czerwca 2012 r. wezwano skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pismem z 10 lipca 2012 r. (data nadania) wnioskodawca nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym wskazał, iż miesięcznie ponosi wydatki w wysokości ok. 1000-1500 złotych. Podał, że obecnie nie spłaca zaciągniętych kredytów i zalega z opłatami. Umowy kredytowe zostały wypowiedziane, zabrano skarżącemu ciągnik i maszyny rolnicze będące przedmiotem leasingu. Skarżący zalega również z opłatami za energię elektryczną i prawdopodobnie zostanie odcięty mu prąd. Oświadczył, że otrzymuje zasiłek rodzinny oraz jest wspomagany przez rodzinę. Wskazał, że umowy dzierżawy gruntów zostały wypowiedziane i obecnie posiada gospodarstwo rolne o powierzchni ok. 4 ha przeliczeniowego. Podał, że zarówno on jak i żona posiadają rachunki bankowe jednakże brak jest na nich wpłat, gdyż oboje zalegają bankom z tytułu zaciągniętych kredytów i komornik te rachunki zajął. Stwierdził, że nie posiadają oszczędności, lokat i samochodów (zajął je komornik) oraz nie otrzymuje dopłat do gruntów rolnych (zostały zajęte na poczet zaległości). Przy piśmie z 16 lipca 2012r. skarżący załączył m.in. dokumenty potwierdzające posiadane zadłużenie w bankach i innych instytucjach na kwotę ok. 990.000 złotych oraz prowadzoną egzekucję. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 270) - dalej p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. W myśl art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany w niniejszej sprawie składają się wpis sądowy w wysokości 3.868 złotych oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na względzie oraz przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych, nie uzyskuje dochodów z prowadzonego gospodarstwa rolnego zatem nie jest w stanie opłacić jakichkolwiek kosztów sądowych. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem mu prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione. Wobec faktu, iż skarżący wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego uznając, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowiono ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata i oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.