V SA/Wa 826/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-11
Skład orzekający: Piotr Piszczek, Krystyna Madalińska - Urbaniak, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) jest skuteczne, jeśli przy drugim awizowaniu przesyłki nie podano miejsca jej pozostawienia, a na dowodzie doręczenia brakuje podpisu listonosza?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji w trybie zastępczym jest skuteczne, nawet jeśli przy drugim awizowaniu nie podano miejsca pozostawienia przesyłki, a na dowodzie doręczenia brakuje podpisu listonosza. Wystarczające jest, że adresat został prawidłowo zawiadomiony o nadejściu przesyłki i terminie jej odbioru, a następnie nie podjął jej w wyznaczonym czasie. Brak podpisu listonosza przy drugim awizowaniu wynika z charakteru tej czynności, która polega jedynie na pozostawieniu zawiadomienia, a nie ponownej próbie doręczenia samej przesyłki.Stan faktyczny
Skarżąca B. M. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji wymierzającej karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych. Decyzja organu pierwszej instancji została uznana za doręczoną w trybie zastępczym w dniu 11 czerwca 2015 r. na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej. Skarżąca podniosła zarzut braku prawidłowego doręczenia decyzji, kwestionując skuteczność fikcji doręczenia ze względu na rzekome braki formalne przy drugim awizowaniu i brak podpisu listonosza. Odwołanie zostało wniesione z ponad półrocznym opóźnieniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi B. M. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie (obecnie: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie) z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Przedmiotem skargi z [...] marca 2016 r. (data nadania) wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. przez B.M. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca") jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. (dalej: "DIC") z [...] lutego 2016 r. Nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w W, nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Odwołanie zostało wniesione dnia 5 stycznia 2016 r. (data nadania), uzupełnione pismem z dnia 8 stycznia 2016 r. (data nadania).
Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Naczelnik Urzędu Celnego II w W. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. wymierzył Pani B. M., zwanej dalej "Stroną", karę pieniężną w wysokości 60.000,00 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Przedmiotowa decyzja została uznana za doręczoną Stronie w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu 11 czerwca 2015 r.
W uzasadnieniu decyzji pouczono Stronę o prawie wniesienia odwołania do Dyrektora Izby Celnej w W. za pośrednictwem organu pierwszoinstancyjnego, w terminie 14 dni od daty jej doręczenia.
W dniu [...] stycznia 2016 r. (data nadania) Strona wniosła odwołanie od decyzji, po czym uzupełniła je pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. (data nadania).
DIC po rozpatrzeniu odwołania, postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r. stwierdził, że odwołanie datowane na 4 stycznia 2015 r. (data nadania 5 stycznia 2016 r.), uzupełnione pismem datowanym na 8 stycznia 2015 r. (data nadania 8 stycznia 2016 r.), wniesione zostało z uchybieniem terminu. Postanowienie to zostało doręczone w dniu 15 lutego 2016 r.
Na to rozstrzygnięcie pismem z dnia 15 marca 2016 r. (data stempla Poczty Polskiej S.A.- 16 marca 2016 r.) Strona, reprezentowana przez Pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. i wniosła o:
1) rozpoznanie skargi na rozprawie,
2) uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Celnej w W.,
3) zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W skardze, Strona podniosła bezzasadność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, argumentując te zarzuty brakiem prawidłowego doręczenia decyzji stanowiącej przedmiot odwołania.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko.
W dniu [...] kwietnia 2017 r. Strona Skarżąca złożyła na rozprawie załącznik do protokołu, w którym podtrzymała i poparła zarzut obrazy art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn.zm.), dalej jako: "o.p." formułując zarzut naruszenia przepisów postępowania mający według Strony wpływ na wynik sprawy, mianowicie art. 150 o.p. w zw. z art. 148 o.p. i art. 149 o.p. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie w wyniku zastosowania instytucji tzw. fikcji doręczenia nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji, podczas gdy nie spełniono wymogów formalnych regulacji art. 150 o.p.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U.
z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem, poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka nie zachodzi.
Przedmiotem skargi Strony jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] lutego 2016 r. o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w W. nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 60.000,00 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Decyzja z [...] maja 2015 r. zawierająca pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia została uznana za doręczoną Skarżącej w trybie zastępczym w dniu 11 czerwca 2015r. na podstawie art. 150 o.p. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, że listonosz z powodu niemożności jej doręczenia w dniu 28.05.2015 r. pozostawił przesyłkę na okres 14 dni w urzędzie pocztowym O. 8 w Z. Z powodu niepodjęcia awizowanej przesyłki we wskazanym w zawiadomieniu terminie, doręczyciel ponownie w dniu 08.06.2015 r. pozostawił w skrzynce Skarżącej zawiadomienie o przesyłce (tzw. powtórne awizo). Pomimo zawiadomienia Skarżąca nie odebrała korespondencji. Z uwagi na powyższe w dniu 15.06.2015 r. przesyłka została zwrócona do nadawcy.
Zgodnie z art. 223 § 2 o.p. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Mając na uwadze wskazaną regulację wskazać należy, że skoro decyzja I instancji została uznana za doręczoną stronie w dniu 11 czerwca 2015r. to czternastodniowy termin do złożenia odwołania zaczął biec od następnego dnia, tj. od 12 czerwca. Zgodnie z tym stanem rzeczy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 25 czerwca 2015 r. Skarżąca odwołanie wniosła dopiero w dniu 5 stycznia 2016r., tj. ponad pół roku po upływie ustawowego terminu zakreślonego dla dokonania tego środka prawnego.
Sąd stwierdza, że Dyrektor Izby Celnej w W. nie naruszył prawa orzekając w zaskarżonym postanowieniu z 8 lutego 2016 r. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 223 § 1 o.p., że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu.
Niezależnie od wskazanych rozważań należy zwrócić uwagę, że Strona w skardze skupiła się przede wszystkim na wskazaniu okoliczności mających wskazywać na nieprawidłowości w doręczeniu decyzji, powołując się na brak informacji o miejscu pozostawienia awizowanej przesyłki oraz braku podpisu doręczającego listonosza.
Z analizy akt sprawy wynika, że doręczyciel zaznaczył w jaki sposób adresat został zawiadomiony o nadejściu przesyłki oraz gdzie i w jakim terminie może ją odebrać. Skarżąca zarzuciła jednak brak na pocztowym dowodzie doręczenia informacji gdzie ponownie umieszczono zawiadomienie o awizowanej po raz drugi przesyłce. Sąd zauważa, że na druku potwierdzenia odbioru informację o miejscu pozostawienia awizo i miejscu złożenia przesyłki listonosz umieszcza tylko przy pierwszym zawiadomieniu o awizowaniu przesyłki (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 786/16). Niezasadne jest zatem stanowisko, iż z uwagi na to, że przy drugim zawiadomieniu o awizowaniu przesyłki nie umieszczono informacji, gdzie pozostawiono awizo oraz gdzie została złożona przesyłka, w sprawie nie został spełniony wymóg określony w art. 150 § 1 o.p. Wskazać bowiem należy, że na druku potwierdzenia odbioru informacje o miejscu pozostawienia awiza i miejscu złożenia przesyłki listonosz umieszcza tylko przy pierwszym zawiadomieniu o awizowaniu przesyłki (por. wyrok NSA w W. z dnia 8 kwietnia 2016 r., sygn. akt II FSK 993/14).
Na marginesie Sąd zauważa, że jakkolwiek listonosz nie wskazałby przy powtórnym awizowaniu miejsca odbioru przesyłki to jednak wyjmując ze skrzynki pocztowej zawiadomienie o awizowanej przesyłce, co do zasady, udajemy się do najbliższego pod względem naszego miejsca zamieszkania urzędu pocztowego, a gdy tam nie odnajdziemy awizowanej przesyłki, wówczas zostaniemy poinformowani, gdzie przesyłka o podanym numerze nadania się znajduje. Obecnie taką przesyłkę można namierzyć również poprzez stronę internetową http://emonitoring.poczta-polska.pl/, gdzie po wpisaniu numeru awizowanej przesyłki od razu pojawi się nam informacja o miejscu i dacie jej pozostawienia.
Odnosząc się natomiast do zarzutu braku podpisu doręczającego listonosza na pocztowym dowodzie doręczenia wskazać należy, że w dniu 28.05.2015 r. podczas pierwszego awizowania przesyłki, kiedy listonosz nie zastał adresata w miejscu zamieszkania, na pieczątce z datą pozostawienia zawiadomienia o awizowanej przesyłce, widnieje wraz z odręcznie napisaną datą podpis doręczającego listonosza. Na kolejnej pieczątce o awizowaniu przesyłki nie widnieje podpis listonosza, z tego powodu, że listonosz nie zabiera po raz kolejny z poczty przesyłki do doręczenia, a jedynie otrzymuje informację o zalegającej przesyłce i poleceniu dostarczenia kolejnego zawiadomienia (tzw. awizo) do adresata. Listonosz nie podejmuje więc kolejnej próby dostarczenia przesyłki do adresata, a jedynie doręczenia zawiadomienia (powtórnego awizo) o oczekującej na poczcie przesyłce. Okoliczność ta, w ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości co do powodu braku podpisu listonosza na pieczątce z datą pozostawienia drugiego zawiadomienia o awizowanej przesyłce.
W związku z powyższym, Sąd nie dostrzega żadnych zastrzeżeń co do prawidłowości doręczenia adresatowi zawiadomienia o awizowanej przesyłce. Na kopercie widnieje wyraźna pieczątka wskazująca na datę nadania przesyłki, datę pozostawienia I awizo, II awizo a w końcu także datę zwrotu przesyłki. Zwrotka również pozostaje prawidłowo doręczona, ze wskazaniem dat oraz urzędu pocztowego w którym pozostawiono na 14 dni przesyłkę. Tym bardziej nie można przyjąć, że doręczenie nie nastąpiło, jeśli adresat bez względu na odebrane zawiadomienie, nie zgłosi się po odbiór w wymaganym przepisami terminie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 1815/14).
W załączniku do protokołu rozprawy złożonego na rozprawie przed WSA w W. w dniu 11.04.2017r. pełnomocnik Skarżącej przywołał orzeczenia sądów administracyjnych w celu udowodnienia zarzutu nieprawidłowości doręczenia przesyłki. Orzeczenia te w znacznej mierze odnoszą się jednak do innych stanów faktycznych i nie mają wpływu na niniejsze postępowanie. Każdą sprawę należy rozpatrywać indywidualnie, odnosząc się do całokształtu stanu faktycznego sprawy i wszystkich podniesionych zarzutów.
Mając na względzie przedstawione argumenty, a przede wszystkim to, że przedmiotem skargi i kontroli sądowej jest postanowienie z [...] lutego 2016 r. o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło