V SA/Wa 832/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-07
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Dorota Mydłowska, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania uzupełniającej płatności obszarowej i nakładająca sankcję jest prawidłowa, jeśli dowody (zdjęcia) przedstawione przez organ są niewyraźne i nie pozwalają na jednoznaczną ocenę stanu faktycznego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ dowody przedstawione przez organ administracji (zdjęcia) były niewyraźne i nie pozwalały na jednoznaczną ocenę stanu faktycznego na gruncie. W związku z tym, sąd nie mógł stwierdzić, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób niebudzący wątpliwości i że wnioski organu są prawidłowe, co uzasadnia konieczność ponownego zebrania materiału dowodowego.Stan faktyczny
Rolnik Z. K. złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2010. Organ I instancji przyznał część płatności, ale odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych, wskazując na przedeklarowanie powierzchni i nałożył sankcję. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ II instancji. Rolnik wniósł skargę do WSA, kwestionując wyniki kontroli terenowej i jakość przedstawionych dowodów (zdjęć).Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2011 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia ... marca 2011 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr ... z dnia ... marca 2011r. o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Z. K. w dniu ... kwietnia 2010r wystąpił o przyznanie płatności na rok 2010.
Decyzją z dnia ... lutego 2011r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR) przyznał Wnioskodawcy płatności na rok 2010 w wysokości ... zł, w tym:
1. jednolitą płatność obszarową w wysokości ...zł,
2. uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych w wysokości ...zł,
3. płatność do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych w wysokości ...zl.
Odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości ... zł.
W uzasadnieniu decyzji kierownik wskazał, że powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 do uzupełniającej płatności podstawowej wynosiła ... ha. Powierzchnia działek rolnych kwalifikowana do płatności wynosiła ... ha, a powierzchnia działek rolnych stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wynosiła ... ha. Kontrola ta, przeprowadzona w dniu ...września 2010r. metodą inspekcji terenowej, wykazała na działce rolnej D1 powierzchnię stwierdzoną ... ha przy powierzchni deklarowanej przez rolnika – ... ha. Z uwagi na stwierdzone przedeklarowanie powierzchni ... ha, w wydanej decyzji odmówiono przyznania UPO i nałożono sankcję.
Stawka UPO do 1 ha uprawy w 2010r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2010r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2010r. (Dz.U. Nr 213, poz. 1403) i wynosi ... zł.
Zgodnie z art. 7 ust.2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego działki rolne deklarowane do płatności uzupełniających muszą być położone na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej. Dlatego powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01. 2009 r., str. 16).
Zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust.1 akapit drugi rozp. Komisji (WE) Nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Przy ustalaniu tej powierzchni, zgodnie z art. 26 ust. 1 i art. 34 rozp. Komisji (WE) Nr 1122/2009, uwzględniono też wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do JPO a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli na miejscu wynosi 100%. Zgodnie z § 17 rozporz. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz zgodnie z art. 58 akapit trzeci rozp. Komisji (WE) Nr 1122/2009 jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do uzupełniającej płatności podstawowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnia zadeklarowaną a stwierdzoną. Kwota sankcji będzie podlegać odliczeniu, zgodnie z art. 5b rozp. Komisji (WE) Nr 885/2006, oznacza, iż będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych.
W złożonym odwołaniu od powyższej decyzji Wnioskodawca stwierdził, że nie nastąpiło przedeklarowanie powierzchni, a kontrola na miejscu przeprowadzona metodą inspekcji terenowej wykazała szereg nieścisłości związanych z podziałem zadeklarowanej działki rolnej oznaczonej na mapie D/D1. Nieścisłości, zdaniem Z. K., wynikły z niewiedzy kontrolerów iż siedlisko znajduje się w centralnej części działki, prowadzi do niego droga dojazdowa o szerokości 3 m, a działkę przecina rów melioracyjny o szerokości ok. 2 m. Stwarza to wrażenie istnienia co najmniej trzech działek.
Ponadto wskazał, że od 6 lat prowadzi na działce D/D1 uprawę mieszanki traw z motylkowymi; w roku 2010 prowadził uprawy: mieszanki traw z motylkowymi ... ha, mieszanki zbożowej jarej ... ha oznaczonej na mapie F/F!, ziemniaki jadalne ... ha oznaczone na mapie F oraz seradela ... ha oznaczona na mapie E/E1/E2.
Podkreślił, że nie trzeba mieć kwalifikacji rolniczych aby odróżnić trawę w czystym siewie od mieszanki traw z motylkowymi.
Dyrektor ... Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu ... marca 2011r wydał decyzję, którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję I instancji.
Organ podkreślił, że inspektorzy terenowi dokonali oceny powierzchni oraz uprawy całej działki rolnej D/D1 i prawidłowo ocenili, że jest na niej prowadzona uprawa JPO, co potwierdza sporządzona dokumentacja fotograficzna (ponad 20 zdjęć). Wskazał, że kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy przez upoważnionych inspektorów, to jest wyspecjalizowany podmiot dysponujący odpowiednimi warunkami organizacyjnymi i technicznymi, zgodnie z obowiązującymi przepisami, więc jej wyniki należy uznać za wiarygodne i mogące stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie.
W skardze, wniesionej przez Z. K., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powtórzone zostały zarzuty i argumenty zawarte w odwołaniu. Ponadto Skarżący wskazał zarzuty dotyczące czytelności zdjęć wykonanych w trakcie kontroli, gdyż jego zdaniem, przedstawiają rzuty izometryczne w dużym oddaleniu części działek, również te, których nie umieszczał we wniosku o dopłaty i które odliczył jako nieużytki. Forma zdjęć, jego zdaniem nie pozwala jednoznacznie stwierdzić występowania koniczyny w trawie na całej powierzchni działki rolnej.
Do skargi załączył oświadczenia trzech rolników, którzy jednoznacznie stwierdzają, że na działce rolnej oznaczonej jako D/D1 Z. K. prowadził i nadal prowadzi uprawę mieszanki traw z motylkowymi w stosunku koniczyny do trawy 1:2.
W związku z powyższym Skarżący wnosił o uwzględnienie skargi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wniósł o jej oddalenie.
Podkreślił, że , jak wynika ze szkicu na ortofotomapie, zdjęcia zostały wykonane w różnych częściach spornej działki rolnej, są dobrej jakości i dowodzą, że brak jest uprawy UPO ( w stosunku koniczyny do trawy odpowiednio 1:2).
Wskazał także, że w złożonym odwołaniu Skarżący nie zgadzał się z wynikami kontroli na miejscu, ale nie przedstawił dowodów mogących stanowić podstawę do wzruszenia wyników z przeprowadzonej kontroli oraz przeprowadzenia ponownej kontroli. Ponadto organ – w nawiązaniu do wniosku zawartego w skardze- podkreślił także, że przeprowadzenie ponownych czynności kontrolnych w roku 2011, po tak znacznym upływie czasu, nie pozwoliłoby na ustalenie stanu faktycznego na rok 2010.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Na wstępie sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. inn. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej ,,p.p.s.a."", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.
Na początku należy wskazać, że podstawą faktyczną rozstrzygnięcia organów była przeprowadzona w dniu ...09.2010r. w gospodarstwie beneficjenta kontrola metodą foto. Jest to zgodne z unormowaniem zawartym w art. 33 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009r., str. 1, ze zm.).
W wyniku kontroli organ stwierdził, że działka rolna D1 o powierzchni deklarowanej ... ha (UPO) a faktycznie uprawianej w całości jako JPO, należy do innej grupy upraw niż deklarowana – kod błędu DR 7. Jest ona niespójna, gdyż zadeklarowano kilka działek rolnych głównych/podrzędnych jako jedną działkę rolną (kod błędu DR 22).
W związku z wynikami kontroli na miejscu – różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności UPO a stwierdzoną do powierzchni stwierdzonej zobligowała organ do zastosowania § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 40, poz. 326 ze zm.), dalej: ,,rozporządzenie w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą’’ i art. 58 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009.
Według powyższych przepisów, jeżeli różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do UPO a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się sankcję w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Stawka uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w roku 2010 została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2010r w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2010r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1403) i wynosi ... zł. Tak więc w niniejszej sprawie kwota sankcji wyniosła ... zł. Kwota sankcji będzie potrącana przez kolejne 3 lata kalendarzowe (zgodnie z art. 5 b rozporz. Komisji (WE) Nr 885/2006.
Jednakże sąd, rozpoznają niniejszą sprawę, wskazuje, iż nie mógł dokonać oceny prawidłowości toku rozumowania organu i stwierdzić, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób nie budzący wątpliwości, a wyciągnięte z niego wnioski są prawidłowe.
Podkreślenia wymaga fakt, że zarówno – znajdujące się w aktach administracyjnych - zdjęcia w formie papierowej, jak też nagrane na płycie CD , są bardzo niewyraźne i – wbrew twierdzeniom organów – na tyle nieczytelne, iż nie można do końca stwierdzić, co faktycznie rośnie na przedmiotowej działce.
Nie można ustalić, czy stan na gruncie zgadza się z tym, co obrazują zdjęcia i co zostało opisane w protokole pokontrolnym.
Zważywszy na konsekwencję w podnoszeniu przez Skarżącego, zarówno w odwołaniu jak i w skardze do WSA , kwestii złej jakości zdjęć i ich niezgodności ze stanem rzeczywistym występującym na gruncie, a także mając na względzie treść oświadczeń złożonych przez trzech rolników, sąd nie mógł przyjąć, ponad wszelką wątpliwość, że decyzja jest prawidłowa.
Z uwagi więc na powyższe, istnieje konieczność ponownego zebrania w sprawie materiału dowodowego przez organ, dokonania przez niego wszechstronnej oceny i na tej podstawie wydania stosownej decyzji, adekwatnej do poczynionych ustaleń.
Z tych wszystkich względów sąd na zasadzie przepisu art. 145 § 1 pkt c i art. 152 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło